ਕਪਾਹ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਇਸ ’ਤੇ ਜਾਓ: ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਖੋਜ
ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਤਾਈ ਮਿੱਲ ਤੇ ਕਤਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹਥੀਂ ਸਾਫ਼ ਕੀਤੀ ਕਪਾਹ (2010)

ਕਪਾਹ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਫ਼ਸਲ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਫੁੱਲਦਾਰ ਪੌਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਝਾੜੀਆਂ ਦੇ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਨਾਲ ਤਾਅਲੁੱਕ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪੌਦੇ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਾਮ ਗੋਸੀਪੀਅਮ ਕਪਾਹ (Gossypium) ਹੈ। ਕਪਾਹ ਦਾ ਰੇਸ਼ਾ ਕਪਾਹ ਦੇ ਪੌਦੇ ਤੋਂ ਪਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ "ਨੂੰ ਚਿੱਟਾ ਸੋਨਾ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਚਿੱਟੀਆਂ ਫੁੱਟੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਪੌਦੇ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਦੇ ਇਰਦ ਗਿਰਦ ਡੋਡਿਆਂ ਦੇ ਖਿੜਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਪਾਹ ਸਿੰਧੁ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਉੱਗੀ ਸੀ ੭੦੦੦ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ |

ਕਪਾਹ ਦੀ ਪ੍ਰਕਾਰਾਂ[ਸੋਧੋ]

  • ਲੰਬੇ ਰੇਸ਼ੇ ਵਾਲੀ ਕਪਾਹ
ਪਹਿਲੇ 10 ਦੇਸ਼ ਕਪਾਹ ਉਤਪਾਦਕ ਦੇਸ਼
(ਮੀਟਰ ਟਨ ਵਿੱਚ)
ਦਰਜਾ ਦੇਸ਼ 2009 2010 2011
1  ਚੀਨ 6,377,000 5,970,000 6,588,950
2  ਭਾਰਤ 4,083,400 5,683,000 5,984,000
3  ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ 2,653,520 3,941,700 3,412,550
4  ਪਾਕਿਸਤਾਨ 2,111,400 1,869,000 2,312,000
5  ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ 956,189 973,449 1,673,337
6  ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ 1,128,200 1,136,120 983,400
7  ਤੁਰਕੀ 638,250 816,705 954,600
8  ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ 329,000 386,800 843,572
9  ਤੁਰਕਮੇਨਿਸਤਾਨ 220,100 330,000 330,000
10  ਅਰਜਨਟੀਨਾ 135,000 230,000 295,000
ਵਿਸ਼ਵ 19,848,921 22,714,154 24,941,738
Source: UN Food & Agriculture Organization [੧]
  • ਮਾਧਿਅਮ ਰੇਸ਼ੇ ਵਾਲੀ ਕਪਾਹ
  • ਛੋਟੇ ਰੇਸ਼ੇ ਵਾਲੀ ਕਪਾਹ


ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਪਾਹ ਉਤਪਾਦਨ

ਕਪਾਹ ਉਤਪਾਦਾਂ ਲਈ ਭੁਗੋਲਿਕ ਕਾਰਕ[ਸੋਧੋ]

  • ਤਾਪਮਾਨ - 21 ਤੋਂ 27 ਸੇਂ.ਗ੍ਰੇ.
  • ਵਰਖਾ - 75 ਤੋਂ 100 ਸੇਂ.ਮੀ.
  • ਮਿੱਟੀ - ਕਾਲੀ

ਕਪਾਹ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਤਰਣ[ਸੋਧੋ]

  • ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ
  • ਭਾਰਤ
  • ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ
  • ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ
  • ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ


ਫਾਈਬਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ[ਸੋਧੋ]

Property ਮੁਲਾਂਕਣ
Shape Fairly uniform in width, 12–20 micrometers; length varies from 1 cm to 6 cm (½ to 2½ inches); typical length is 2.2 cm to 3.3 cm (⅞ to 1¼ inches).
Luster high
Tenacity (strength)
Dry
Wet

3.0–5.0 g/d
3.3–6.0 g/d
Resiliency low
Density 1.54–1.56 g/cm³
Moisture absorption
raw: conditioned
saturation
mercerized: conditioned
saturation

8.5%
15–25%
8.5–10.3%
15–27%+
Dimensional stability good
Resistance to
acids
alkali
organic solvents
sunlight
microorganisms
insects

damage, weaken fibers
resistant; no harmful effects
high resistance to most
Prolonged exposure weakens fibers.
Mildew and rot-producing bacteria damage fibers.
Silverfish damage fibers.
Thermal reactions
to heat
to flame

Decomposes after prolonged exposure to temperatures of 150 °C or over.
Burns readily.


The chemical composition of cotton is as follows:


ਗੈਲੇਰੀ[ਸੋਧੋ]

ਹਵਾਲੇ


Wiki letter w.svg ਇਹ ਲੇਖ ਇੱਕ ਅਧਾਰ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਵਧਾ ਕੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। Crystal txt.png