ਮੌਰੀਆ ਰਾਜਵੰਸ਼
|
|
ਇਹ ਸਫ਼ਾ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਲੇਖ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ। ਹੋਰ ਚਰਚਾ ਲਈ ਇਸਦਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਸਫ਼ਾ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਿਹਰਬਾਨੀ ਕਰਕੇ ਇਸਨੂੰ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿਚ ਲਿਖੋ ਅਤੇ ਮਸਲਾ ਹੱਲ ਹੋਣ ਤੱਕ ਇਹ ਇਤਲਾਹ ਨਾ ਹਟਾਓ। |
ਮੌਰੀਆ ਰਾਜਵੰਸ਼ ( ੩੨੨ - ੧੮੫ ਈਸਾਪੂਰਵ ) ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸੀ । ਇਸਨੇ ੧੩੭ ਸਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕੀਤਾ । ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦਾ ਪੁੰਨ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਮੌਰੀਆ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮੰਤਰੀ ਕੌਟਲਿਆ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੰਦ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੇ ਸਮਰਾਟ ਘਨਾਨੰਦ ਨੂੰ ਹਾਰ ਦਿੱਤੀ ।
ਇਹ ਸਾਮਰਾਜ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਮਗਧ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ (ਅੱਜ ਦਾ ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲ )ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ । ਇਸਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਪਾਟਲੀਪੁਤਰ ( ਅੱਜ ਦੇ ਪਟਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੋਲ ) ਸੀ । ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਮੌਰੀਆ ਨੇ ੩੨੨ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਪੱਛਮ ਦੀ ਤਰਫ ਆਪਣਾ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ । ਉਸਨੇ ਕਈ ਛੋਟੇ ਛੋਟੇ ਖੇਤਰੀ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਮੱਤਭੇਦਾਂ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਚੁੱਕਿਆ ਜੋ ਸਿਕੰਦਰ ਦੇ ਹਮਲੇ ਦੇ ਬਾਅਦ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਏ ਸਨ । ੩੧੬ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੱਕ ਮੌਰੀਆ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਨੇ ਪੂਰੇ ਉੱਤਰੀ ਪੱਛਮ ਵਾਲਾ ਭਾਰਤ ਉੱਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ । ਅਸ਼ੋਕ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮੌਰੀਆ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦਾ ਬੇਹੱਦ ਵਿਸਥਾਰ ਹੋਇਆ ।
ਸ਼ਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ [ਸੋਧ]
- ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਮੌਰੀਆ 322 ਈਸਾਪੂਰਵ - 298 ਈਸਾਪੂਰਵ
- ਬਿੰਦੁਸਾਰ 297 ਈਸਾਪੂਰਵ - 272 ਈਸਾਪੂਰਵ
- ਅਸ਼ੋਕ 273 ਈਸਾਪੂਰਵ - 232 ਈਸਾਪੂਰਵ
- ਦਸ਼ਰਥ ਮੌਰੀਆ 232 ਈਸਾਪੂਰਵ - 224 ਈਸਾਪੂਰਵ
- ਸੰਪ੍ਰਤੀ 224 ਈਸਾਪੂਰਵ - 215 ਈਸਾਪੂਰਵ
- ਸ਼ਾਲਿਸੁਕ 215 ਈਸਾਪੂਰਵ - 202 ਈਸਾਪੂਰਵ
- ਦੇਵਵਰਮੰਨ 202 ਈਸਾਪੂਰਵ - 195 ਈਸਾਪੂਰਵ
- ਸ਼ਤਧੰਵੰਨ ਮੌਰੀਆ 195 ਈਸਾਪੂਰਵ 187 ਈਸਾਪੂਰਵ
- ਇੰਦਰ ਮੌਰੀਆ 187 ਈਸਾਪੂਰਵ - 185 ਈਸਾਪੂਰਵ
ਹਵਾਲੇ [ਸੋਧ]
- Robert Morkot, The Penguin Historical Atlas of Ancient Greece ISBN 0-14-051335-3
- ਚਾਣਕਿਆ, Arthashastra ISBN 0-14-044603-6
- J.F.C. Fuller, The Generalship of Alexander the Great ISBN 0-306-81330-0
- Siddharth Petare 14 February 2013 @ 2 pm
{{{1}}}