ਸਬਤੋਂ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਕਿਸੇ ਤਾਰੇ ਦਾ ਰੋਸ਼ਨਪਨ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਰੋਸ਼ਨਪਨ , ਉਸਦੀ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਪਰੀਸਥਤੀਆਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ । ਕਿਸੇ ਤਾਰੇ ਦੇ ਰਖਿਆ ਹੋਇਆ ਚਮਕੀਲੇਪਨ ਨੂੰ ਨਿਰਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਵੇਖੇ ਗਏ ਉਸਦੇ ਚਮਕੀਲੇਪਨ ਨੂੰ ਸਾਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ । ਖਗੋਲੀ ਵਸਤਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਮੈਗਨਿਟਿਊਡ ਵਿੱਚ ਮਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ - ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਦੇ ਇਹ ਮੈਗਨਿਟਿਊਡ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਸਿਤਾਰਾ ਓਨਾ ਹੀ ਜਿਆਦਾ ਰੋਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ।
ਬਹੁ ਤਾਰੇ ਅਤੇ ਦਵਿਤਾਰੇ [ਸੋਧ]
ਦੂਰਬੀਨ ਦੇ ਖੋਜ ਦੇ ਬਾਅਦ ਗਿਆਤ ਹੋਇਆ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤਾਰੇ ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਦੂਰਬੀਨ ਦੇ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਇੱਕ ਲੱਗਦੇ ਸਨ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਬਹੁ ਤਾਰਾ ਜਾਂ ਦਵਿਤਾਰਾ ਮੰਡਲ ਸਨ । ਕੁੱਝ ਤਾਰਾਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਹੁਣੇ ਵੀ ਠੀਕ ਵਲੋਂ ਗਿਆਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਕੱਲੇ ਹਨ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਸਾਥੀ ਜਾਂ ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੇਖੋ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ । ਜਿੱਥੇ ਤੱਕ ਸੰਭਵ ਹੈ ਇਹ ਸੂਚੀ ਇਕੱਲੇ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਦਰਜ ਕਰਦੀ ਹੈ ( ਅਰਥਾਤ ਦਵਿਤਾਰਾ ਜਾਂ ਬਹੁ - ਤਾਰਾ ਮੰਡਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੇਵਲ ਅਧਿਕ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰੇ ਨੂੰ ) । . ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਹੋਰ ਸੂਚੀਆਂ ਇਕੱਲੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਲੋਂ ਜਿਆਦਾ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾਕੇ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੂਚੀ ਉੱਤੇ ਵੱਖ ਸਥਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖੋ । ਇੱਕ ਹੋਰ ਗੱਲ ਵੀ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ ਲਾਇਕ ਹੈ ਕਿ ਤਾਰਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਮਿਣਨੇ ਵਾਲੇ ਯੰਤਰ ( ਫੋਟੋਮੀਟਰ ) ਸਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬਿਹਤਰ ਹੁੰਦੇ ਚਲੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੈ । ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤਾਰਾਂ ਦਾ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਵੇਖੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ( ਸਾਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ) ਇੱਕ - ਦੂੱਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ । ਜਿਵੇਂ - ਜਿਵੇਂ ਮਾਪ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ , ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਉਤਾਰ - ਚੜਾਵ ਸੰਭਵ ਹੈ ।
ਸੂਚੀ [ਸੋਧ]
ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਵੇਖੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਵਲੋਂ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹਨ -
| ਕ੍ਰਮਾਂਕ | ਕਾਂਤੀਮਾਨ (ਮੈਗਨਿਟਿਊਡ) | ਬਾਇਰ ਨਾਮ | ਨਾਮ | ਹੋਰ ਨਾਮ | ਦੂਰੀ (ਪ੍ਰ॰ਵ॰) | ਸ਼੍ਰੇਣੀ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ੦ | −੨੬ . ੭੪ | ਸੂਰਜ | ੦ . ੦੦੦ ੦੧੬ | G2 V | ||
| ੧ | −੧ . ੪੬ | α CMa | ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਤਾਰਾ | ਸੀਰਿਅਸ ( Sirius ) | ੮ . ੬ | A1 V |
| ੨ | −੦ . ੭੨ | α Car | ਅਗਸਤਿ ਤਾਰਾ | ਕਨੋਪਸ ( Canopus ) | ੩੧੦ | F0 Ia |
| ੩ | −੦ . ੦੪ | var α Boo | ਸਵਾਤੀ ਤਾਰਾ | ਆਰਕਟਿਉਰਸ ( Arcturus ) | ੩੭ | K1 . 5 III |
| ੪ | −੦ . ੦੧ | α Cen | ਮਿੱਤਰ ਤਾਰਾ | ਅਲਫਾ ਸੰਟੌਰੀ ( Alpha Centauri ) | ੪ . ੪ | G2 V |
| ੫ | ੦ . ੦੩ | α Lyr | ਅਭਿਜੀਤ ਤਾਰਾ | ਵੇਗਾ ( Vega ) | ੨੫ | A0 V |
| ੬ | ੦ . ੧੨ | β Ori | ਰਾਜੰਨਿ | ਰਾਇਜਲ ( Rigel ) | ੭੭੦ | B8 Iab |
| ੭ | ੦ . ੩੪ | α CMi | ਪ੍ਰਸਵਾ ਤਾਰਾ | ਪ੍ਰੋਸੀਇਨ ( Procyon ) | ੧੧ | F5 IV - V |
| ੮ | ੦ . ੪੨ | var α Ori | ਆਦਰਾ | ਬੀਟਲਜੂਸ ( Betelgeuse ) | ੬੪੦ | M2 Iab |
| ੯ | ੦ . ੫੦ | α Eri | ਆਕਰਨਾਰ ਤਾਰਾ | ਆਕਰਨਾਰ ( Achernar ) | ੧੪੦ | B3 Vpe |
| ੧੦ | ੦ . ੬੦ | β Cen | ਮਿਤਰਕ ਤਾਰਾ | ਹਦਰ ( Hadar ) , ਅਜਨਾ ( Agena ) | ੫੩੦ | B1 III |
| ੧੧ | ੦ . ੭੧ | α1 Aur | ਬਰਹਮਹ੍ਰਦਏ ਏ ਤਾਰਾ | ਕਪੱਲਾ ਏ ( Capella A ) | ੪੨ | G8 III |
| ੧੨ | ੦ . ੭੭ | α Aql | ਸੁਣਨ ਤਾਰਾ | ਐਲਟੇਇਰ ( Altair ) | ੧੭ | A7 V |
| ੧੩ | ੦ . ੮੫ | var α Tau | ਰੋਹੀਣੀ ਤਾਰਾ | ਐਲਡਬਰੈਨ ( Aldebaran ) | ੬੫ | K5 III |
| ੧੪ | ੦ . ੯੬ | α2 Aur | ਬਰਹਮਹ੍ਰਦਏ ਬੀ ਤਾਰਾ | ਕਪੱਲਾ ਬੀ ( Capella B ) | ੪੨ | G1 III |
| ੧੫ | ੧ . ੦੪ | α Vir | ਚਿਤਰਿਆ | ਸਪਾਇਕਾ ( Spica ) | ੨੬੦ | B1 III - IV , B2 V |
| ੧੬ | ੧ . ੦੯ | var α Sco | ਜਿਏਸ਼ਠਾ ਤਾਰਾ | ਆਂਟਾਰਸ ( Antares ) | ੬੦੦ | M1 . 5 Iab - b |
| ੧੭ | ੧ . ੧੫ | β Gem | ਪੁਨਰਵਸੁ - ਪਲਕਸ ਤਾਰਾ | ਪਲਕਸ ( Pollux ) | ੩੪ | K0 IIIb |
| ੧੮ | ੧ . ੧੬ | α PsA | ਮੀਨਾਸਿਅ ਤਾਰਾ | ਫੁਮਲਹੌਤ ( Fomalhaut ) | ੨੫ | A3 V |
| ੧੯ | ੧ . ੨੫ | α Cyg | ਹੰਸ ਤਾਰਾ | ਡਨਬ ( Deneb ) | ੧ , ੫੫੦ | A2 Ia |
| ੨੦ | ੧ . ੩੦ | β Cru | ਤਰਿਸ਼ੰਕੁ ਸ਼ਿਰ ਤਾਰਾ | ਮਿਮੋਸਾ ( Mimosa ) ਜਾਂ ਬੇਕਰੁਕਸ ( Becrux ) | ੩੫੦ | B0 . 5 IV |
| ੨੧ | ੧ . ੩੩ | α Cen B ( α2 Cen ) | ਮਿੱਤਰ ਬੀ ਤਾਰਾ | ਰਾਇਜਿਲ ਕੰਟੌਰਸ ( Rigil Kentaurus ) ਜਾਂ ਟੋਲਿਮਾਨ ( Toliman ) | ੪ . ੪ | K1 V |
| ੨੨ | ੧ . ੩੫ | α Leo | ਮਘਿਆ ਤਾਰਾ | ਰਗਿਉਲਸ ( Regulus ) | ੭੭ | B7 V |
| ੨੩ | ੧ . ੪੦ | α Cru A ( α1 Cru ) | ਏਕਰਕਸ ਤਾਰਾ | ਏਕਰਕਸ ਏ ( Acrux A ) | ੩੨੦ | B1 V |
| ੨੪ | ੧ . ੫੧ | ε CMa | ਏਪਸਿਲਨ ਮਹਾਸ਼ਵਾਨ ਤਾਰਾ | ਅਧਾਰਾ ( Adhara ) | ੪੩੦ | B2 Iab |
| ੨੫ | ੧ . ੬੨ | λ Sco | ਮੂਲ ਤਾਰਾ | ਸ਼ੌਲਾ ( Shaula ) | ੭੦੦ | B1 . 5 - 2 IV + |
| ੨੬ | ੧ . ੬੩ | γ Cru | ਗੇਕਰਕਸ ਤਾਰਾ | ਗੇਕਰਕਸ ( Gacrux ) | ੮੮ | M4 III |
| ੨੭ | ੧ . ੬੪ | γ Ori | ਬਲਾਟਰਿਕਸ | ਬਲਾਟਰਿਕਸ ( Bellatrix ) | ੨੪੦ | B2 III |
| ੨੮ | ੧ . ੬੮ | β Tau | ਬੀਟਾ ਟਾਓਰੀ ਤਾਰਾ | ਏਲਨੈਟ ( Elnath ) | ੧੩੦ | B7 III |
| ੨੯ | ੧ . ੬੮ | β Car | ਬੀਟਾ ਕਰਾਇਨੀ ਤਾਰਾ | ਮਿਆਪਲੈਸਿਡਸ ( Miaplacidus ) | ੧੧੦ | A2 IV |
| ੩੦ | ੧ . ੭੦ | ε Ori | ਏਪਸਿਲਨ ਓਰਾਔਨਿਸ | ਅਲਨਿਲਾਮ ( Alnilam ) | ੧ , ੩੦੦ | B0 Iab |
| ੩੧ | ੧ . ੭੨ | ζ Ori A | ਜੇਟਾ ਓਰਾਔਨਿਸ ਏ | ਆਲਨਿਟਾਕ ( Alnitak ) | ੭੦੦ | O9 Iab |
| ੩੨ | ੧ . ੭੪ | α Gru | ਅਲਫਾ ਗਰੁਈਸ ਤਾਰਾ | ਆਲਨੇਅਰ ( Alnair ) | ੧੦੦ | B7 IV |
| ੩੩ | ੧ . ੭੬ | ε UMa | ਅੰਗਿਰਸ | ਐਲਯੋਥ ( Alioth ) | ੮੧ | A0pCr |
| ੩੪ | ੧ . ੭੮ | γ2 Vel | ਗਾਮਾ ਵਲੋਰਮ ਤਾਰਾ | ਰਗਰ ( Regor ) | ੮੪੦ | |
| ੩੫ | ੧ . ੮੦ | ε Sgr | ਏਪਸਿਲਨ ਸੈਜਿਟੇਰਿਆਇ ਤਾਰਾ | ਕੋਹ ਆਸਟਰਾਲਿਸ ( Kaus Australis ) | ੧੪੦ | B9 . 5 III |
| ੩੬ | ੧ . ੮੨ | α Per | ਅਲਫਾ ਪਰਸਈ ਤਾਰਾ | ਮਿਰਫਕ ( Mirphak ) | ੫੯੦ | F5 Ib |
| ੩੭ | ੧ . ੮੪ | δ CMa | ਡਲਟਾ ਮਹਾਸ਼ਵਾਨ ਤਾਰਾ | ਵਜ਼ਨ ( Wezen ) | ੧ , ੮੦੦ | F8 Ia |
| ੩੮ | ੧ . ੮੫ | η UMa | ਮਾਰੀਚਿ ਤਾਰਾ | ਐਲਕੇਡ ( Alkaid ) | ੧੦੦ | B3 V |
| ੩੯ | ੧ . ੮੬ | θ Sco | ਥੇਟਾ ਸਕੋਰਪਾਏ ਤਾਰਾ | ਸਰਗਸ ( Sargas ) | ੨੭੦ | F1 II |
| ੪੦ | ੧ . ੮੭ | α UMa A | ਕਰਤੁ ਏ ਤਾਰਾ | ਡੂਬੇ ( Dubhe ) | ੧੨੦ | K0 III |
| ੪੧ | ੧ . ੯੦ | γ Gem | ਗਾਮਾ ਜਮਿਨੋਰਮ ਤਾਰਾ | ਐਲਹੇਨਾ ( Alhena ) | ੧੦੦ | A0 IV |
| ੪੨ | ੧ . ੯੧ | γ Gem | ਅਲਫਾ ਪੈਵੋਨਿਸ ਤਾਰਾ | ਪੀਕਾਕ ( Peacock ) | ੧੮੦ | B2 IV |
| ੪੩ | ੧ . ੯੨ | α TrA | ਅਲਫਾ ਟਰਾਐਂਗੁਲਾਇ ਆਸਟਰਾਲਿਸ ਤਾਰਾ | ਐਟਰਿਆ ( Atria ) | ੪੨੦ | K2 IIb - IIIa |
| ੪੪ | ੧ . ੯੬ | α Gem A | ਪੁਨਰਵਸੁ - ਕੈਸਟਰ ਏ ਤਾਰਾ | ਕੈਸਟਰ ( Castor ) | ੫੨ | A1 V , A2 Vm |
| ੪੫ | ੧ . ੯੭ | α UMi | ਧਰੁਵ ਤਾਰਾ | ਪੋਲੈਰਿਸ ( Polaris ) | ੪੩੦ | F7 Ib - II |
| ੪੬ | ੧ . ੯੮ | β CMa | ਬੀਟਾ ਮਹਾਸ਼ਵਾਨ ਤਾਰਾ | ਮੁਰਜਿਮ ( Murzim ) | ੫੦੦ | B1 II - III |
| ੪੭ | ੧ . ੯੮ | α Hya | ਅਲਫਰਦ ਤਾਰਾ | ਐਲਫਾਰਡ ( Alphard ) | ੧੮੦ | K3 II - III |
| ੪੮ | ੨ . ੦੦ | α Ari | ਅਲਫਾ ਅਰਾਇਟਿਸ ਤਾਰਾ | ਹੈਮਲ ( Hamal ) | ੬੬ | K2 IIICa - 1 |
| ੪੯ | ੨ . ੦੩ | δ Vel A | ਡਲਟਾ ਵਲੋਰਮ ਏ ਤਾਰਾ | ਕੂ ਸ਼ੀ ( Koo She ) | ੮੦ | A1 V |
| ੫੦ | ੨ . ੦੪ | β Cet | ਬੀਟਾ ਸਟਾਏ ਤਾਰਾ | ਡਨਬ ਕਾਇਟਾਸ ( Deneb Kaitos ) | ੯੬ | K0 III |
| ੫੧ | ੨ . ੦੬ | κ Ori | ਕਾਪਾ ਓਰਾਔਨਿਸ | ਸੇਫ ( Saiph ) | ੭੦੦ | B0 . 5 Iavar |
| ੫੨ | ੨ . ੦੬ | σ Sgr | ਸਿਗਮਾ ਸੈਜਿਟੇਰਿਆਇ ਤਾਰਾ | ਨਨਕੀ ( Nunki ) | ੨੨੦ | B2 . 5 V |
| ੫੩ | ੨ . ੦੬ | θ Cen | ਥੇਟਾ ਸੰਟੌਰੀ ਤਾਰਾ | ਮਨਕੰਟ ( Menkent ) | ੬੧ | K0 IIIb |
| ੫੪ | ੨ . ੦੬ | α And | ਅਲਫਾ ਐਂਡਰੌਮਿਡੇ ਤਾਰਾ | ਐਲਫਰੈਟਜ ( Alpheratz ) | ੯੭ | B8 IV |
| ੫੫ | ੨ . ੦੬ | β And | ਬੀਟਾ ਐਂਡਰੌਮਿਡੇ ਤਾਰਾ | ਮਿਰਾਕ ( Mirach ) | ੨੦੦ | M0 III |
| ੫੬ | ੨ . ੦੭ | β UMi | ਬੀਟਾ ਧਰੁਵਮਤਸਿਅ ਤਾਰਾ | ਕੋਕਾਬ ( Kochab ) | ੧੩੦ | K4 III |
| ੫੭ | ੨ . ੦੯ | α Cru B ( α2 Cru ) | ਏਕਰਕਸ ਤਾਰਾ | ਏਕਰਕਸ ਬੀ ( Acrux B ) | ੩੨੦ | B1 V |
| ੫੮ | ੨ . ੧੦ | α Oph | ਅਲਫਾ ਆਫੀਊਕੀ ਤਾਰਾ | ਰੈਸਲਹੇਗ ( Rasalhague ) | ੪੭ | A5 V |
| ੫੯ | ੨ . ੧੨ | var β Per | ਮਾਇਆਵਤੀ ਤਾਰਾ | ਐਲਗਾਲ ( Algol ) | ੯੩ | B8 V |
| ੬੦ | ੨ . ੧੩ | β Gru | ਬੀਟਾ ਗਰੁਈਸ ਤਾਰਾ | ਗਰੁਇਡ ( Gruid ) | ੧੭੦ | M5 III |
| ੬੧ | ੨ . ੧੪ | β Leo | ਉੱਤਰ ਫਾਲਗੁਨੀ ਤਾਰਾ | ਡਨਬੋਲਾ ( Denebola ) | ੩੬ | A3 V |
| ੬੨ | ੨ . ੨੧ | ζ Pup | ਜੇਟਾ ਪਪਿਸ ਤਾਰਾ | ਨੇਆਸ ( Naos ) | ੧ , ੦੯੦ | O5 Ia |
| ੬੩ | ੨ . ੨੩ | λ Vel | ਲਾੰਡਾ ਵਲੋਰਮ ਤਾਰਾ | ਸੁਹੈਲ ( Suhail ) | ੫੭੦ | K4 . 5 Ib - II |