ਸਬਤੋਂ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਕਿਸੇ ਤਾਰੇ ਦਾ ਰੋਸ਼ਨਪਨ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਰੋਸ਼ਨਪਨ , ਉਸਦੀ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਪਰੀਸਥਤੀਆਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ । ਕਿਸੇ ਤਾਰੇ ਦੇ ਰਖਿਆ ਹੋਇਆ ਚਮਕੀਲੇਪਨ ਨੂੰ ਨਿਰਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਵੇਖੇ ਗਏ ਉਸਦੇ ਚਮਕੀਲੇਪਨ ਨੂੰ ਸਾਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ । ਖਗੋਲੀ ਵਸਤਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਮੈਗਨਿਟਿਊਡ ਵਿੱਚ ਮਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ - ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਦੇ ਇਹ ਮੈਗਨਿਟਿਊਡ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਸਿਤਾਰਾ ਓਨਾ ਹੀ ਜਿਆਦਾ ਰੋਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ।
[ਸੋਧ] ਬਹੁ ਤਾਰੇ ਅਤੇ ਦਵਿਤਾਰੇ
ਦੂਰਬੀਨ ਦੇ ਖੋਜ ਦੇ ਬਾਅਦ ਗਿਆਤ ਹੋਇਆ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤਾਰੇ ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਦੂਰਬੀਨ ਦੇ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਇੱਕ ਲੱਗਦੇ ਸਨ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਬਹੁ ਤਾਰਾ ਜਾਂ ਦਵਿਤਾਰਾ ਮੰਡਲ ਸਨ । ਕੁੱਝ ਤਾਰਾਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਹੁਣੇ ਵੀ ਠੀਕ ਵਲੋਂ ਗਿਆਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਕੱਲੇ ਹਨ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਸਾਥੀ ਜਾਂ ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੇਖੋ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ । ਜਿੱਥੇ ਤੱਕ ਸੰਭਵ ਹੈ ਇਹ ਸੂਚੀ ਇਕੱਲੇ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਦਰਜ ਕਰਦੀ ਹੈ ( ਅਰਥਾਤ ਦਵਿਤਾਰਾ ਜਾਂ ਬਹੁ - ਤਾਰਾ ਮੰਡਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੇਵਲ ਅਧਿਕ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰੇ ਨੂੰ ) । . ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਹੋਰ ਸੂਚੀਆਂ ਇਕੱਲੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਲੋਂ ਜਿਆਦਾ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾਕੇ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੂਚੀ ਉੱਤੇ ਵੱਖ ਸਥਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖੋ । ਇੱਕ ਹੋਰ ਗੱਲ ਵੀ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ ਲਾਇਕ ਹੈ ਕਿ ਤਾਰਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਮਿਣਨੇ ਵਾਲੇ ਯੰਤਰ ( ਫੋਟੋਮੀਟਰ ) ਸਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬਿਹਤਰ ਹੁੰਦੇ ਚਲੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੈ । ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤਾਰਾਂ ਦਾ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਵੇਖੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ( ਸਾਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ) ਇੱਕ - ਦੂੱਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ । ਜਿਵੇਂ - ਜਿਵੇਂ ਮਾਪ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ , ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਉਤਾਰ - ਚੜਾਵ ਸੰਭਵ ਹੈ ।
[ਸੋਧ] ਸੂਚੀ
ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਵੇਖੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਵਲੋਂ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹਨ -
| ਕ੍ਰਮਾਂਕ | ਕਾਂਤੀਮਾਨ (ਮੈਗਨਿਟਿਊਡ) | ਬਾਇਰ ਨਾਮ | ਨਾਮ | ਹੋਰ ਨਾਮ | ਦੂਰੀ (ਪ੍ਰ॰ਵ॰) | ਸ਼੍ਰੇਣੀ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ੦ | −੨੬ . ੭੪ | ਸੂਰਜ | ੦ . ੦੦੦ ੦੧੬ | G2 V | ||
| ੧ | −੧ . ੪੬ | α CMa | ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਤਾਰਾ | ਸੀਰਿਅਸ ( Sirius ) | ੮ . ੬ | A1 V |
| ੨ | −੦ . ੭੨ | α Car | ਅਗਸਤਿ ਤਾਰਾ | ਕਨੋਪਸ ( Canopus ) | ੩੧੦ | F0 Ia |
| ੩ | −੦ . ੦੪ | var α Boo | ਸਵਾਤੀ ਤਾਰਾ | ਆਰਕਟਿਉਰਸ ( Arcturus ) | ੩੭ | K1 . 5 III |
| ੪ | −੦ . ੦੧ | α Cen | ਮਿੱਤਰ ਤਾਰਾ | ਅਲਫਾ ਸੰਟੌਰੀ ( Alpha Centauri ) | ੪ . ੪ | G2 V |
| ੫ | ੦ . ੦੩ | α Lyr | ਅਭਿਜੀਤ ਤਾਰਾ | ਵੇਗਾ ( Vega ) | ੨੫ | A0 V |
| ੬ | ੦ . ੧੨ | β Ori | ਰਾਜੰਨਿ | ਰਾਇਜਲ ( Rigel ) | ੭੭੦ | B8 Iab |
| ੭ | ੦ . ੩੪ | α CMi | ਪ੍ਰਸਵਾ ਤਾਰਾ | ਪ੍ਰੋਸੀਇਨ ( Procyon ) | ੧੧ | F5 IV - V |
| ੮ | ੦ . ੪੨ | var α Ori | ਆਦਰਾ | ਬੀਟਲਜੂਸ ( Betelgeuse ) | ੬੪੦ | M2 Iab |
| ੯ | ੦ . ੫੦ | α Eri | ਆਕਰਨਾਰ ਤਾਰਾ | ਆਕਰਨਾਰ ( Achernar ) | ੧੪੦ | B3 Vpe |
| ੧੦ | ੦ . ੬੦ | β Cen | ਮਿਤਰਕ ਤਾਰਾ | ਹਦਰ ( Hadar ) , ਅਜਨਾ ( Agena ) | ੫੩੦ | B1 III |
| ੧੧ | ੦ . ੭੧ | α1 Aur | ਬਰਹਮਹ੍ਰਦਏ ਏ ਤਾਰਾ | ਕਪੱਲਾ ਏ ( Capella A ) | ੪੨ | G8 III |
| ੧੨ | ੦ . ੭੭ | α Aql | ਸੁਣਨ ਤਾਰਾ | ਐਲਟੇਇਰ ( Altair ) | ੧੭ | A7 V |
| ੧੩ | ੦ . ੮੫ | var α Tau | ਰੋਹੀਣੀ ਤਾਰਾ | ਐਲਡਬਰੈਨ ( Aldebaran ) | ੬੫ | K5 III |
| ੧੪ | ੦ . ੯੬ | α2 Aur | ਬਰਹਮਹ੍ਰਦਏ ਬੀ ਤਾਰਾ | ਕਪੱਲਾ ਬੀ ( Capella B ) | ੪੨ | G1 III |
| ੧੫ | ੧ . ੦੪ | α Vir | ਚਿਤਰਿਆ | ਸਪਾਇਕਾ ( Spica ) | ੨੬੦ | B1 III - IV , B2 V |
| ੧੬ | ੧ . ੦੯ | var α Sco | ਜਿਏਸ਼ਠਾ ਤਾਰਾ | ਆਂਟਾਰਸ ( Antares ) | ੬੦੦ | M1 . 5 Iab - b |
| ੧੭ | ੧ . ੧੫ | β Gem | ਪੁਨਰਵਸੁ - ਪਲਕਸ ਤਾਰਾ | ਪਲਕਸ ( Pollux ) | ੩੪ | K0 IIIb |
| ੧੮ | ੧ . ੧੬ | α PsA | ਮੀਨਾਸਿਅ ਤਾਰਾ | ਫੁਮਲਹੌਤ ( Fomalhaut ) | ੨੫ | A3 V |
| ੧੯ | ੧ . ੨੫ | α Cyg | ਹੰਸ ਤਾਰਾ | ਡਨਬ ( Deneb ) | ੧ , ੫੫੦ | A2 Ia |
| ੨੦ | ੧ . ੩੦ | β Cru | ਤਰਿਸ਼ੰਕੁ ਸ਼ਿਰ ਤਾਰਾ | ਮਿਮੋਸਾ ( Mimosa ) ਜਾਂ ਬੇਕਰੁਕਸ ( Becrux ) | ੩੫੦ | B0 . 5 IV |
| ੨੧ | ੧ . ੩੩ | α Cen B ( α2 Cen ) | ਮਿੱਤਰ ਬੀ ਤਾਰਾ | ਰਾਇਜਿਲ ਕੰਟੌਰਸ ( Rigil Kentaurus ) ਜਾਂ ਟੋਲਿਮਾਨ ( Toliman ) | ੪ . ੪ | K1 V |
| ੨੨ | ੧ . ੩੫ | α Leo | ਮਘਿਆ ਤਾਰਾ | ਰਗਿਉਲਸ ( Regulus ) | ੭੭ | B7 V |
| ੨੩ | ੧ . ੪੦ | α Cru A ( α1 Cru ) | ਏਕਰਕਸ ਤਾਰਾ | ਏਕਰਕਸ ਏ ( Acrux A ) | ੩੨੦ | B1 V |
| ੨੪ | ੧ . ੫੧ | ε CMa | ਏਪਸਿਲਨ ਮਹਾਸ਼ਵਾਨ ਤਾਰਾ | ਅਧਾਰਾ ( Adhara ) | ੪੩੦ | B2 Iab |
| ੨੫ | ੧ . ੬੨ | λ Sco | ਮੂਲ ਤਾਰਾ | ਸ਼ੌਲਾ ( Shaula ) | ੭੦੦ | B1 . 5 - 2 IV + |
| ੨੬ | ੧ . ੬੩ | γ Cru | ਗੇਕਰਕਸ ਤਾਰਾ | ਗੇਕਰਕਸ ( Gacrux ) | ੮੮ | M4 III |
| ੨੭ | ੧ . ੬੪ | γ Ori | ਬਲਾਟਰਿਕਸ | ਬਲਾਟਰਿਕਸ ( Bellatrix ) | ੨੪੦ | B2 III |
| ੨੮ | ੧ . ੬੮ | β Tau | ਬੀਟਾ ਟਾਓਰੀ ਤਾਰਾ | ਏਲਨੈਟ ( Elnath ) | ੧੩੦ | B7 III |
| ੨੯ | ੧ . ੬੮ | β Car | ਬੀਟਾ ਕਰਾਇਨੀ ਤਾਰਾ | ਮਿਆਪਲੈਸਿਡਸ ( Miaplacidus ) | ੧੧੦ | A2 IV |
| ੩੦ | ੧ . ੭੦ | ε Ori | ਏਪਸਿਲਨ ਓਰਾਔਨਿਸ | ਅਲਨਿਲਾਮ ( Alnilam ) | ੧ , ੩੦੦ | B0 Iab |
| ੩੧ | ੧ . ੭੨ | ζ Ori A | ਜੇਟਾ ਓਰਾਔਨਿਸ ਏ | ਆਲਨਿਟਾਕ ( Alnitak ) | ੭੦੦ | O9 Iab |
| ੩੨ | ੧ . ੭੪ | α Gru | ਅਲਫਾ ਗਰੁਈਸ ਤਾਰਾ | ਆਲਨੇਅਰ ( Alnair ) | ੧੦੦ | B7 IV |
| ੩੩ | ੧ . ੭੬ | ε UMa | ਅੰਗਿਰਸ | ਐਲਯੋਥ ( Alioth ) | ੮੧ | A0pCr |
| ੩੪ | ੧ . ੭੮ | γ2 Vel | ਗਾਮਾ ਵਲੋਰਮ ਤਾਰਾ | ਰਗਰ ( Regor ) | ੮੪੦ | |
| ੩੫ | ੧ . ੮੦ | ε Sgr | ਏਪਸਿਲਨ ਸੈਜਿਟੇਰਿਆਇ ਤਾਰਾ | ਕੋਹ ਆਸਟਰਾਲਿਸ ( Kaus Australis ) | ੧੪੦ | B9 . 5 III |
| ੩੬ | ੧ . ੮੨ | α Per | ਅਲਫਾ ਪਰਸਈ ਤਾਰਾ | ਮਿਰਫਕ ( Mirphak ) | ੫੯੦ | F5 Ib |
| ੩੭ | ੧ . ੮੪ | δ CMa | ਡਲਟਾ ਮਹਾਸ਼ਵਾਨ ਤਾਰਾ | ਵਜ਼ਨ ( Wezen ) | ੧ , ੮੦੦ | F8 Ia |
| ੩੮ | ੧ . ੮੫ | η UMa | ਮਾਰੀਚਿ ਤਾਰਾ | ਐਲਕੇਡ ( Alkaid ) | ੧੦੦ | B3 V |
| ੩੯ | ੧ . ੮੬ | θ Sco | ਥੇਟਾ ਸਕੋਰਪਾਏ ਤਾਰਾ | ਸਰਗਸ ( Sargas ) | ੨੭੦ | F1 II |
| ੪੦ | ੧ . ੮੭ | α UMa A | ਕਰਤੁ ਏ ਤਾਰਾ | ਡੂਬੇ ( Dubhe ) | ੧੨੦ | K0 III |
| ੪੧ | ੧ . ੯੦ | γ Gem | ਗਾਮਾ ਜਮਿਨੋਰਮ ਤਾਰਾ | ਐਲਹੇਨਾ ( Alhena ) | ੧੦੦ | A0 IV |
| ੪੨ | ੧ . ੯੧ | γ Gem | ਅਲਫਾ ਪੈਵੋਨਿਸ ਤਾਰਾ | ਪੀਕਾਕ ( Peacock ) | ੧੮੦ | B2 IV |
| ੪੩ | ੧ . ੯੨ | α TrA | ਅਲਫਾ ਟਰਾਐਂਗੁਲਾਇ ਆਸਟਰਾਲਿਸ ਤਾਰਾ | ਐਟਰਿਆ ( Atria ) | ੪੨੦ | K2 IIb - IIIa |
| ੪੪ | ੧ . ੯੬ | α Gem A | ਪੁਨਰਵਸੁ - ਕੈਸਟਰ ਏ ਤਾਰਾ | ਕੈਸਟਰ ( Castor ) | ੫੨ | A1 V , A2 Vm |
| ੪੫ | ੧ . ੯੭ | α UMi | ਧਰੁਵ ਤਾਰਾ | ਪੋਲੈਰਿਸ ( Polaris ) | ੪੩੦ | F7 Ib - II |
| ੪੬ | ੧ . ੯੮ | β CMa | ਬੀਟਾ ਮਹਾਸ਼ਵਾਨ ਤਾਰਾ | ਮੁਰਜਿਮ ( Murzim ) | ੫੦੦ | B1 II - III |
| ੪੭ | ੧ . ੯੮ | α Hya | ਅਲਫਰਦ ਤਾਰਾ | ਐਲਫਾਰਡ ( Alphard ) | ੧੮੦ | K3 II - III |
| ੪੮ | ੨ . ੦੦ | α Ari | ਅਲਫਾ ਅਰਾਇਟਿਸ ਤਾਰਾ | ਹੈਮਲ ( Hamal ) | ੬੬ | K2 IIICa - 1 |
| ੪੯ | ੨ . ੦੩ | δ Vel A | ਡਲਟਾ ਵਲੋਰਮ ਏ ਤਾਰਾ | ਕੂ ਸ਼ੀ ( Koo She ) | ੮੦ | A1 V |
| ੫੦ | ੨ . ੦੪ | β Cet | ਬੀਟਾ ਸਟਾਏ ਤਾਰਾ | ਡਨਬ ਕਾਇਟਾਸ ( Deneb Kaitos ) | ੯੬ | K0 III |
| ੫੧ | ੨ . ੦੬ | κ Ori | ਕਾਪਾ ਓਰਾਔਨਿਸ | ਸੇਫ ( Saiph ) | ੭੦੦ | B0 . 5 Iavar |
| ੫੨ | ੨ . ੦੬ | σ Sgr | ਸਿਗਮਾ ਸੈਜਿਟੇਰਿਆਇ ਤਾਰਾ | ਨਨਕੀ ( Nunki ) | ੨੨੦ | B2 . 5 V |
| ੫੩ | ੨ . ੦੬ | θ Cen | ਥੇਟਾ ਸੰਟੌਰੀ ਤਾਰਾ | ਮਨਕੰਟ ( Menkent ) | ੬੧ | K0 IIIb |
| ੫੪ | ੨ . ੦੬ | α And | ਅਲਫਾ ਐਂਡਰੌਮਿਡੇ ਤਾਰਾ | ਐਲਫਰੈਟਜ ( Alpheratz ) | ੯੭ | B8 IV |
| ੫੫ | ੨ . ੦੬ | β And | ਬੀਟਾ ਐਂਡਰੌਮਿਡੇ ਤਾਰਾ | ਮਿਰਾਕ ( Mirach ) | ੨੦੦ | M0 III |
| ੫੬ | ੨ . ੦੭ | β UMi | ਬੀਟਾ ਧਰੁਵਮਤਸਿਅ ਤਾਰਾ | ਕੋਕਾਬ ( Kochab ) | ੧੩੦ | K4 III |
| ੫੭ | ੨ . ੦੯ | α Cru B ( α2 Cru ) | ਏਕਰਕਸ ਤਾਰਾ | ਏਕਰਕਸ ਬੀ ( Acrux B ) | ੩੨੦ | B1 V |
| ੫੮ | ੨ . ੧੦ | α Oph | ਅਲਫਾ ਆਫੀਊਕੀ ਤਾਰਾ | ਰੈਸਲਹੇਗ ( Rasalhague ) | ੪੭ | A5 V |
| ੫੯ | ੨ . ੧੨ | var β Per | ਮਾਇਆਵਤੀ ਤਾਰਾ | ਐਲਗਾਲ ( Algol ) | ੯੩ | B8 V |
| ੬੦ | ੨ . ੧੩ | β Gru | ਬੀਟਾ ਗਰੁਈਸ ਤਾਰਾ | ਗਰੁਇਡ ( Gruid ) | ੧੭੦ | M5 III |
| ੬੧ | ੨ . ੧੪ | β Leo | ਉੱਤਰ ਫਾਲਗੁਨੀ ਤਾਰਾ | ਡਨਬੋਲਾ ( Denebola ) | ੩੬ | A3 V |
| ੬੨ | ੨ . ੨੧ | ζ Pup | ਜੇਟਾ ਪਪਿਸ ਤਾਰਾ | ਨੇਆਸ ( Naos ) | ੧ , ੦੯੦ | O5 Ia |
| ੬੩ | ੨ . ੨੩ | λ Vel | ਲਾੰਡਾ ਵਲੋਰਮ ਤਾਰਾ | ਸੁਹੈਲ ( Suhail ) | ੫੭੦ | K4 . 5 Ib - II |
