ਅਰੁਣਿਮਾ ਸਿਨਹਾ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search

ਅਰੁਣਿਮਾ ਸਿਨਹਾ, ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਪਹਾੜੀ ਯਾਤਰੀ ਅਤੇ ਸਪੋਰਟਸਵੁਮੈਨ ਹੈ। ਉਹ ਸੱਤ ਵਾਰ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਵਾਲੀਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ, ਪਹਾੜ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲੀ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇਮਾਊਂਟ ਏਵਰੇਸਟ, ਮਾਊਂਟ ਕਿਲੀਮੰਜਾਰੋ (ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ), ਮਾਊਂਟ ਐਲਬਰਸ (ਰੂਸ), ਮਾਊਂਟ ਕੋਸੀਅਸਕੋ (ਆਸਟਰੇਲੀਆ), ਮਾਉਂਟ ਏਕਨਕਾਗੁਆ (ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ), ਕਾਰਸਟਨਜ਼ ਪਿਰਾਮਿਡ (ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ) ਅਤੇ ਮਾਉਂਟ ਵਿਨਸਨ ਚੜਨ ਵਾਲੀ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਹੈ।[1][2][3][4]

ਕੁਝ ਲੁਟੇਰਿਆਂ ਨੇ 2011 ਵਿੱਚ ਚਲਦੀ ਰੇਲ ਗੱਡੀ ਤੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਧੱਕਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਉਸ ਦੀ ਖੱਬੀ ਲੱਤ ਨੂੰ ਗੋਡੇ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਕੱਟਣਾ ਪਿਆ, ਸੱਜੀ ਲੱਤ ਵਿਚ ਰੌਡ ਅਤੇ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਵਿਚ ਕਈ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਆਏ।[5]

ਉਸਦਾ ਉਦੇਸ਼, ਮਹਾਂਦੀਪ ਦੀਆਂ ਹਰੇਕ ਉੱਚੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤੇ ਚੜ੍ਹਨਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਝੰਡਾ ਲਹਿਰਾਉਣਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 2014 ਤਕ ਸੱਤ ਜਲੌਅ ਪਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ: ਏਸ਼ੀਆ 'ਚ ਐਵਰੈਸਟ, ਕਿਲਿਮੰਜਾਰੋ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ, ਯੂਰਪ ਵਿਚ ਐਲਬਰਸ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿਚ ਕੋਸਚਿਊਸਜਕੋ, ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਵਿੱਚAconcagua, ਅਤੇ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਕਾਰਟੇਨਸਜ਼ ਪਿਰਾਮਿਡ।[6] ਉਸਨੇ 1 ਜਨਵਰੀ 2019 ਨੂੰ ਅੰਟਾਰਕਟਿਕਾ ਵਿੱਚ ਵਿਨਸਨ ਮਾਉਂਟ ਦੀ ਆਪਣੀ ਅੰਤਮ ਸੰਮੇਲਨ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ।[4][7]

ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ[ਸੋਧੋ]

ਸਿਨਹਾ ਦਾ ਜਨਮ ਅੰਬੇਦਕਰ ਨਗਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲਖਨਊ ਵਿਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੰਡੀਅਨ ਆਰਮੀ ਵਿਚ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਵਿਚ ਸੁਪਰਵਾਈਜ਼ਰ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਉਦੋਂ ਹੋਈ ਜਦੋਂ ਉਹ 3 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

ਅਰੁਣਿਮਾ ਸਾਈਕਲਿੰਗ, ਫੁਟਬਾਲ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਾਲੀਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਵੀ ਸੀ। ਉਹ ਨੀਮ ਫੌਜੀ ਬਲਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਸੀ.ਆਈ.ਐਸ.ਐਫ. ਦਾ ਇੱਕ ਕਾਲ ਪੱਤਰ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਬਦਲਦੇ ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।[8][9]

ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਚੜ੍ਹਨਾ[ਸੋਧੋ]

ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ[ਸੋਧੋ]

ਉਸਨੇ 2011 ਵਿੱਚ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਬਚੇਂਦਰੀ ਪਾਲ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ[10] ਟੈਲੀਫੋਨ ਰਾਹੀਂ[11] ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਐਡਵੈਂਚਰ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ (ਟੀ.ਐਸ.ਏ.ਐਫ.) 2012 ਦੇ ਉੱਤਰਕਾਸ਼ੀ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ।[12]

ਸਿਨਹਾ 2012 ਵਿੱਚ ਐਵਰੈਸਟ ਦੇ ਚੜ੍ਹਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਆਈਲੈਂਡ ਪੀਕ (6150 ਮੀਟਰ) ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਈ।[13]

ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ[ਸੋਧੋ]

ਅਰੁਣਿਮਾ ਸਿਨਹਾ ਹੁਣ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਗਰੀਬਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖਰੇ-ਵੱਖਰੇ ਯੋਗ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਕ ਮੁਫਤ ਖੇਡ ਅਕੈਡਮੀ ਖੋਲ੍ਹਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਉਹੀ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸੈਮੀਨਾਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਹੀ ਸਾਰੀਆਂ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।[14] ਅਕੈਡਮੀ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਹੀਦ ਚੰਦਰ ਸ਼ੇਖਰ ਵਿਕਲੰਗ ਖੇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।[15]

ਉਸ ਨੂੰ 2015 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। [16] ਉਸ ਨੂੰ ਅਰਜਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਤੇਨਜਿੰਗ ਨੋਰਗੇ ਸਰਬੋਤਮ ਪਹਾੜੀ ਇਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਅੰਟਾਰਕਟਿਕ ਮੁਹਿੰਮ[ਸੋਧੋ]

ਮਾਉਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਰੁਣਿਮਾ ਸਿਨਹਾ ਦਾ ਅਗਲਾ ਟੀਚਾ ਸਾਰੇ ਸੱਤ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਉੱਚੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤੇ ਚੜ੍ਹਨਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2014 ਤੱਕ ਛੇ ਸਿਖਰਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਏਸ਼ੀਆ, ਯੂਰਪ, ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ, ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ। ਉਸਨੇ ਰੂਸ ਦੇ ਐਲਬਰਸ (ਯੂਰਪ) ਐਲੀਵੇਸ਼ਨ 5,642 ਮੀਟਰ (18,510 ਫੁੱਟ), ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ 4,741 ਮੀਟਰ (15,554 ਫੁੱਟ) ਅਤੇ ਤਨਜ਼ਾਨੀਆ (ਅਫਰੀਕਾ) ਦੇ ਕਿਲੀਮੰਜਾਰੋ ਉੱਚਾਈ 5,895 ਮੀਟਰ (19,341 ਫੁੱਟ) ਅਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ 5,885 ਮੀਟਰ (19,308 ਫੁੱਟ) ਮਾਉਂਟ ਨੂੰ ਸੰਮਨ ਕੀਤਾ।[17] 4 ਜਨਵਰੀ, 2019 ਨੂੰ, ਉਹ ਅੰਟਾਰਕਟਿਕਾ 'ਤੇ ਸੱਤਵੀਂ ਚੋਟੀ' ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਈ ਅਤੇ ਵਿਨਸਨ ਪਹਾੜ ' ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਅੰਪੁਟੀ ਬਣ ਗਈ।[18]

ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ[ਸੋਧੋ]

  • ਮਾਉਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਮੇਲਨ - ਸਾਲ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ
  • ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
  • ਮਾਉਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
  • ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਸੰਮੇਲਨ ਦੀ ਸਿਖਰ ਸੰਮੇਲਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੁਆਰਾ

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "Arunima Sinha, Indian Woman, Is First Female Amputee To Climb Everest in the world". The Huffington Post. 22 May 2013. Retrieved 22 May 2013. 
  2. http://www.indoscopy.com/2013/05/first-indian-amputee-climb-everest.html | Arunima Sinha World's first female amputee to climb Mount Everest
  3. "Arunima becomes first Indian amputee to scale Everest". The Hindu. 21 May 2013. Retrieved 21 May 2013. She is also the World's first female amputee to climb Mount Everest.
  4. 4.0 4.1 "Another peak scaled: India's Arunima Sinha becomes world's first female amputee to climb the highest peak of Antarctica - Mt Vinson - Times of India". The Times of India. Retrieved 2019-01-05. 
  5. "This inspiring story of the first female amputee to climb Mount Everest will make you proud". intoday.in. Retrieved 29 June 2017. 
  6. "Arunima Sinha Conquers Indonesia's Highest Peak". NDTV.com. Retrieved 2017-10-25. 
  7. "PM Modi Congratulates First Woman Amputee For Scaling Mount Vinson". NDTV.com. Retrieved 2019-01-05. 
  8. "Amputee Everest climber Arunima Sinha to be an officer in CISF". The Times of India. 23 May 2013. Retrieved 24 May 2013. 
  9. "Arunima Sinha Biography: An Inspiring Tale of a Girl who Conquered the Everest of Determination". Kreedon. January 12, 2019. Retrieved July 10, 2019. 
  10. "Win: Arunima Sinha is first Indian amputee to scale Mount Everest". First Post (India). 21 May 2013. Retrieved 24 May 2013. 
  11. "Real-life heroine Arunima Sinha: Thrown from a running train, lost her leg, conquers Mt. Everest". India TV News. 21 May 2013. Retrieved 24 May 2013. 
  12. "Volleyballer Arunima Sinha who lost leg climbs 21,000ft". The Times of India. 12 September 2012. Retrieved 21 May 2013. 
  13. "First female amputee scales Everest". The Guardian. 22 May 2013. Retrieved 24 May 2013. 
  14. "Arunima wants to donate all financial aid to open sports academy". Retrieved 10 October 2013. 
  15. "Arunima chases her next dream: A sports academy in Unnao". Hindustan Times. 
  16. "Padma Awards 2015". Press Information Bureau. Archived from the original on 28 January 2015. Retrieved 25 January 2015. 
  17. "Arunima Sinha - World's first female amputee to climb Mt. Everest | Motivational Speaker". arunimasinha.com. Retrieved 2019-01-04. 
  18. Express, The South Asian (2019-01-04). "Arunima Sinha becomes world's first woman amputee to climb highest peak of Antarctica". The South Asian Express (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Retrieved 2019-01-04.