ਇੰਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ
| ਇੰਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ |
|---|
ਇੰਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੰਪੋਸਟਰ ਵਰਤਾਰਾ ਜਾਂ ਇੰਪੋਸਟਰਿਜ਼ਮ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਅਨੁਭਵ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਬੌਧਿਕ ਅਤੇ/ਜਾਂ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।[1] ਇੱਕ ਸਰੋਤ ਇਸ ਨੂੰ "ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਆਪਣੀਆਂ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਨੂੰ, ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਸੁਝਾਅ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਵੈ-ਸ਼ੱਕ ਅਨੁਭਵ ਵਜੋਂ", ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।[2]
ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਕਸਰ ਆਪਣੇ ਹੁਨਰ, ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ 'ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ਾਂ ਵਜੋਂ ਉਜਾਗਰ ਹੋਣ ਦਾ ਲਗਾਤਾਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਡਰ ਬਣਿਆ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।[3] ਆਪਣੀ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇਸ ਵਰਤਾਰੇ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਫਲਤਾ ਜਾਂ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਹਨ। ਉਹ ਸੋਚ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਓਨੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਨਹੀਂ ਹਨ ਜਿੰਨੇ ਉਹ ਬਾਹਰੋਂ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।[4]
ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਇੱਕ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਈਕਿਆਟ੍ਰਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਡਾਇਗਨੌਸਟਿਕ ਐਂਡ ਸਟੈਟਿਸਟੀਕਲ ਮੈਨੂਅਲ (DSM-5) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਸ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਰਗੀਕਰਨ ਆਫ਼ ਡਿਜ਼ੀਜ਼, ਦਸਵੇਂ ਸੋਧ (ICD-10) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਦਾਨ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਡਾਕਟਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਕੋਲ ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਪ੍ਰਚਲਨ, ਸਹਿ-ਰੋਗਤਾ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਅਭਿਆਸਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ।[5] ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਹਿਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ, ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ।
ਲੱਛਣ
[ਸੋਧੋ]ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਖ਼ਾਸ ਉਤੇਜਨਾ ਅਤੇ ਘਟਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਈ ਮਨੋਵਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਇਹ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅਨੁਭਵ ਹੈ। [6] ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਨੂੰ ਡੀਐਸਐਮ ਜਾਂ ਆਈਸੀਡੀ ਵਿੱਚ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਵਰਗੀਕਰਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਘੱਟ ਸਵੈ-ਮਾਣ ਅਤੇ ਅਸਫਲਤਾ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਦੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੱਛਣਾਂ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣਦੀਆਂ ਹਨ।[7]
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਇੱਕ ਰੋਗ ਸੰਬੰਧੀ ਸਥਿਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਹ ਸਵੈ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਗੜੀ ਹੋਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੈ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਮੁੱਲ ਦੇ ਮੁਲਾਂਕਣ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।[8]
ਸਹਿ-ਰੋਗ
[ਸੋਧੋ]ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।[5] ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਸਵੈ-ਮਾਣ, ਸਰੀਰਕ ਲੱਛਣਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਨਪੁੰਸਕਤਾਵਾਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।[5][9]
ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਾਰਕ
[ਸੋਧੋ]ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਕਈ ਕਾਰਕਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਨੂੰ ਜੋਖਮ ਦੇ ਕਾਰਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਨਤੀਜੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕਿਉਂਕਿ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਸਹਿ-ਸੰਬੰਧੀ ਅਧਿਐਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਜੋਖਮ ਦੇ ਕਾਰਕ
[ਸੋਧੋ]ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਨਿਊਰੋਟਿਕਿਜ਼ਮ, ਘੱਟ ਸਵੈ-ਮਾਣ ਅਤੇ ਸੰਪੂਰਨਤਾਵਾਦ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।[10] ਇਹ ਬਾਹਰੀ ਰੂਪ, ਸਹਿਮਤੀ ਅਤੇ ਈਮਾਨਦਾਰੀ ਦੇ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।[10]
ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਨਿੱਜੀ ਸਬੰਧਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਿੱਤ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਸਮਰੱਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕ ਸਕਦਾ ਹੈ।[11] "ਇਮਪੋਸਟਰਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ" ਸ਼ਬਦ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਸਰੋਤ ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਇਮਪੋਸਟਰ ਤੋਂ ਦੂਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵੱਲ ਬਦਲਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ, ਅਭਿਆਸਾਂ, ਜਾਂ ਕਾਰਜ ਸਥਾਨ ਦੀਆਂ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ "ਜਾਂ ਤਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੁੱਧੀ, ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧ ਦੀ ਭਾਵਨਾ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਉਣ ਜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।"[12]
ਪ੍ਰਭਾਵ
[ਸੋਧੋ]ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਕੰਮ 'ਤੇ ਘੱਟ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।[5] ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਰਨਆਉਟ ਦੀ ਉੱਚ ਦਰ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।[5][9]
ਨਿਦਾਨ
[ਸੋਧੋ]ਧੋਖੇਬਾਜ਼ੀ/ਪਾਖੰਡੀ ਵਰਤਾਰੇ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਪਣ ਲਈ ਮਨੋਨੀਤ ਪਹਿਲਾ ਪੈਮਾਨਾ 1981 ਵਿੱਚ ਹਾਰਵੇ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 14 ਚੀਜ਼ਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।[1]
1985 ਵਿੱਚ, ਕਲੈਂਸ ਇਮਪੋਸਟਰ ਫੀਨੋਮੇਨਨ ਸਕੇਲ (CIPS) ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 20-ਆਈਟਮ ਮਾਪ, ਹਾਰਵੇ ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਕੇਲ ਦੇ ਉਲਟ, ਨਿਰਣਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਹੀਣਤਾ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੈਮਾਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਖੋਜ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਦੂਜੇ ਪੈਮਾਨਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਇਸ ਦੀ ਉੱਤਮਤਾ ਨੂੰ ਨਿਰਣਾਇਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ।[1]
ਹੋਰ ਉਪਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਪਰਸੀਵਡ ਫਰਾਡੁਲੈਂਸ ਸਕੇਲ (ਕੋਲੀਜੀਅਨ ਅਤੇ ਸਟਰਨਬਰਗ ਦੁਆਰਾ) ਅਤੇ ਲੀਰੀ ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਕੇਲ, ਇੱਕ 7-ਆਈਟਮ ਟੈਸਟ ਜੋ ਇਮਪੋਸਟਰ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪਹਿਲੂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਇੱਕ ਇਮਪੋਸਟਰ ਜਾਂ ਧੋਖਾਧੜੀ ਹੋਣ ਦੀ ਧਾਰਨਾ।[1]
2023 ਵਿੱਚ ਇਮਪੋਸਟਰ ਫੀਨੋਮੈਨਨ ਅਸੈਸਮੈਂਟ ਤਿੰਨ ਕਾਰਕਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ: [10]
- ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਬਾਰੇ ਸ਼ੱਕ - ਅਸਫਲਤਾ/ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਡਰ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਿਆਰੀ। ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ: "ਮੈਨੂੰ ਅਕਸਰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਮੈਂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਦੂਜਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।"
- ਸਮਝਿਆ ਗਿਆ ਅੰਤਰ - ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਾਹਰੀ ਕਾਰਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਿਸਮਤ ਨੂੰ ਦੇਣਾ। ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ: "ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ 'ਤਾਰੇ ਖਿੱਚਣ' ਜਾਂ 'ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਣ' ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਮੌਜੂਦਾ ਅਕਾਦਮਿਕ ਜਾਂ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਸਥਿਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ"।
- ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਵਹਾਰ - ਪਰਹੇਜ਼ ਅਤੇ ਸੰਪੂਰਨਤਾਵਾਦ। ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ: "ਮੈਂ ਅਕਸਰ ਆਪੇ ਹੀ ਅੰਤਿਮ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਛੱਡਦਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।"
ਪ੍ਰਬੰਧਨ
[ਸੋਧੋ]ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਵਾਲੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰਾਂ ਨੇ ਸਮਾਨ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕਈ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ਾਂ ਸੁਝਾਈਆਂ ਹਨ।[13] ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
- ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ ਕਿ ਬੇਕਾਰ ਜਾਂ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਾ ਕਰਨ ਦਿਓ; ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਆਪਣੇ ਡਰ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਗਾਓ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧੋ।
- ਆਪਣੀਆਂ ਅਤੀਤ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਵਿਚਾਰੋ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕਾਬਲੀਅਤਾਂ 'ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸੀ ਵਜੋਂ ਵਰਤੋ।
- ਇੱਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਨਾਲ ਤਾਲਮੇਲ ਬਣਾਓ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਝੂਠੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
- ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ, ਅਜਿਹੇ ਖੇਤਰ ਬਣਾਓ ਜਿੱਥੇ ਤੁਹਾਡੀ ਪਛਾਣ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।
- ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ, ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਦਰਸਾ ਕੇ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੋ; ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਇੱਕ ਲਾਭਦਾਇਕ ਯਾਦ-ਪੱਤਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਮਨੋ-ਸਮਾਜਿਕ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ
[ਸੋਧੋ]2019 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਤਾਂ ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ 'ਤੇ 62 ਅਧਿਐਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਇਲਾਜ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਦਾ ਅਨੁਭਵੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।[5]
ਆਪਣੇ 1978 ਦੇ ਪੇਪਰ ਵਿੱਚ, ਕਲੈਂਸ ਅਤੇ ਆਈਮਸ ਨੇ ਇੱਕ ਇਲਾਜ ਸੰਬੰਧੀ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਰੱਖਿਆ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਜਾਂ ਗਾਹਕਾਂ ਲਈ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਵਰਤਾਰੇ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਸੈਟਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇਸ ਅਨੁਭਵ ਨਾਲ ਜੀਅ ਰਹੇ ਹਨ। ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਸਮੂਹ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ 'ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇਸ ਅਹਿਸਾਸ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇਕੱਲੇ ਨਹੀਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ। ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਕੰਮ ਵੀ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ। ਇੱਕ ਅਸਾਈਨਮੈਂਟ ਵਿੱਚ, ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਮੰਨਦੇ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ ਮੂਰਖ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਜਾਂ ਧੋਖਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਘਰ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਫੀਡਬੈਕ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਪਏਗਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਫੀਡਬੈਕ ਕਿਉਂ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਇਆ। ਸਮੂਹ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਆਮ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਫਰੇਮ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਕਿਹਾ। ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਨ ਬਦਲਣਾ ਹੋਵੇਗਾ: "ਮੈਂ ਇਸ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹਾਂ" ਨੂੰ "ਮੈਂ ਇਸ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਾਂਗਾ" ਵਿੱਚ ਬਦਲਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।[14]
ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਿਆ ਕਿ ਕੋਈ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਸਵੈ-ਸ਼ੱਕ ਨੂੰ ਕੱਢਣ ਨਾਲ ਪਾਖੰਡਵਾਦ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।[14] ਇਹ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਅਨੁਭਵ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਲੋਕ ਦੋਸਤਾਂ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਣ।
ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਵਿਗਿਆਨ
[ਸੋਧੋ]ਇਮਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ 9 ਤੋਂ 82% ਤੱਕ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਵਿਧੀ ਅਤੇ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀਮਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।[5] ਨਸਲੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਾਂ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉੱਚੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸਿੰਡਰੋਮ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਹਰ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ (ਕਿਸ਼ੋਰਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਦੇਰ-ਪੜਾਅ ਦੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਤੱਕ) ਵਿੱਚ ਆਮ ਹੈ।[5]
ਨਵੇਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਵਰਤਾਰਾ ਅਸਧਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਣਜਾਣ, ਨਵੇਂ ਮਾਹੌਲ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਅਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਆ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਘੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ।[15]
ਲਿੰਗ ਅੰਤਰ
[ਸੋਧੋ]ਜਦੋਂ ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਘਟਨਾ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਉੱਚ-ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਸੀ। ਹੋਰ ਖੋਜ ਨੇ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਅਨੁਪਾਤ ਲਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਜਾਂ ਘੱਟ ਬਰਾਬਰ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।[16][17] ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਵਰਤਾਰਾ ਇੱਕ ਰਸਮੀ ਮਾਨਸਿਕ ਵਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।[18]
ਕਲੈਂਸ ਅਤੇ ਆਈਮਸ ਨੇ ਆਪਣੇ 1978 ਦੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਲੀਨਿਕਲ ਤਜਰਬੇ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ, ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਵਰਤਾਰਾ ਘੱਟ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਸੀ।[14] ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਖੋਜ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਰਤਾਰਾ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।[16] ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਸਬੰਧ ਸਮਾਜਿਕ ਦਬਾਅ, ਲਿੰਗ ਪੱਖਪਾਤ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਉਮੀਦਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜੋ ਸਵੈ-ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਕਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।[5] ਜਦੋਂ ਕਿ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਲਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਅਯੋਗਤਾ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਲਿੰਗ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀਆਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਾਰੇ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਕਾਰਕ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ ਇਹਨਾਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। [19] ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਸਫਲਤਾ ਦੀਆਂ ਘੱਟ ਉਮੀਦਾਂ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੀ, ਭਾਵੇਂ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਅਤੇ ਵੱਖਰੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਪੈਟਰਨ ਜਾਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਸਫਲਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਤਰੀਕਾ ਪੁਰਸ਼-ਪ੍ਰਧਾਨ ਜਾਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।[20] ਹੋਰ ਖੋਜ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਰਦ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਤਾ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਸਮਾਜਿਕ ਦਬਾਅ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੁਝ ਸੰਦਰਭਾਂ ਵਿੱਚ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮਰਦ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਕਾਰਜ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਲਿੰਗ-ਅਧਾਰਤ ਵਿਤਕਰੇ ਜਾਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਦਾਸੀ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਅਸੁਰੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕਲੰਕ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਰਦ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੇ ਅਸਲ ਪ੍ਰਸਾਰ ਨੂੰ ਛੁਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।[21][22]
ਸੈਟਿੰਗਾਂ
[ਸੋਧੋ]ਇਹ ਵਰਤਾਰਾ ਹੋਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਵਾਤਾਵਰਣ, [4] ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਥਿਤੀਆਂ,[23] ਅਤੇ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। [14]
22% ਤੋਂ 60% ਡਾਕਟਰ ਇਸ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਵਰਤਾਰੇ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹਨ।[9]
ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਗਈ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ 'ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿਆ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤੇ ਗਏ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਆਮ ਪਹਿਲੂਆਂ ਵਿੱਚ ਅਕਾਦਮਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਿਆਰ ਨਾ ਹੋਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ (ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਸਹਿਪਾਠੀਆਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ)।[4]
ਕੋਕਲੇ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਨਸਲੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ, 'ਤੇ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਧੋਖਾਧੜੀ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਹੋਈ। ਨਸਲੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਕਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਧਾਰਾਂ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਉਂਦੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਗਲਤ ਧਾਰਨਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਕੇ ਹੀ ਆਪਣੀ ਸਵੀਕ੍ਰਿਤੀ ਮਿਲੀ ਹੈ - ਇੱਕ ਅਸਾਧਾਰਨ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਸਨ।[24]
ਟਿਗਰਨੀਅਨ ਐਟ ਅਲ. (2021) ਨੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਡਾਕਟਰੇਟ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਇਮਪੋਸਟਰ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ। ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕਲੀਨਿਕਲ ਅਤੇ ਕਾਉਂਸਲਿੰਗ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਡਾਕਟਰੇਟ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਮਪੋਸਟਰ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਸੰਪੂਰਨਤਾਵਾਦੀ ਬੋਧ, ਉਦਾਸੀ, ਚਿੰਤਾ, ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ, ਸਵੈ-ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ, ਸਵੈ-ਦਇਆ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਮਾਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਇਹ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਇਮਪੋਸਟਰ ਵਰਤਾਰੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਅਕਾਦਮਿਕ, ਅਭਿਆਸ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਡਾਕਟਰੇਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ਇਮਪੋਸਟਰ ਵਰਤਾਰੇ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 84 ਕਲੀਨਿਕਲ ਅਤੇ ਕਾਉਂਸਲਿੰਗ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਡਾਕਟਰੇਟ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਸਰਵੇਖਣ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਲਈ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੀਅਰਸਨ ਦੇ ਉਤਪਾਦ-ਮੋਮੈਂਟ ਸਬੰਧ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਲਟੀਪਲ ਲੀਨੀਅਰ ਰਿਗਰੈਸ਼ਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਡੇਟਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਅਠਾਸੀ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇਮਪੋਸਟਰ ਵਰਤਾਰੇ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਮੱਧਮ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਇਮਪੋਸਟਰ ਵਰਤਾਰੇ ਅਤੇ ਸੰਪੂਰਨਤਾਵਾਦੀ ਬੋਧ, ਉਦਾਸੀ, ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਦਇਆ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਬੰਧ ਵੀ ਪਾਏ। ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਲੀਨਿਕਲ ਫੈਕਲਟੀ ਅਤੇ ਸੁਪਰਵਾਈਜ਼ਰਾਂ ਨੂੰ ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਵਿੱਚ, ਇਮਪੋਸਟਰ ਫੈਨੋਮੇਨਨ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਪਹੁੰਚ ਅਪਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।[25]
ਇਤਿਹਾਸ
[ਸੋਧੋ]" ਇਮਪੋਸਟਰ ਫੀਨੋਮੇਨ" ਸ਼ਬਦ 1978 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਸੀ "ਉੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਮਪੋਸਟਰ ਫੀਨੋਮੇਨਨ: ਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਐਂਡ ਥੈਰੇਪਿਊਟਿਕ ਇੰਟਰਵੈਂਸ਼ਨ"। ਕਲੈਂਸ ਅਤੇ ਆਈਮਸ ਨੇ ਇਮਪੋਸਟਰ ਫੀਨੋਮੇਨ ਨੂੰ "ਬੌਧਿਕ ਫੋਨੀਨੇਸ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਅਨੁਭਵ" ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। [26] 1985 ਵਿੱਚ, ਕਲੈਂਸ ਨੇ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਵਰਤਾਰਾ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। [5] ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਕਲੈਂਸ ਨੇ ਉੱਚ-ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅਧਿਐਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। [5]
ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
[ਸੋਧੋ]ਕਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਪੋਸਟਰ ਸਿੰਡਰੋਮ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਣ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਸ਼ੇਲ ਓਬਾਮਾ ਅਤੇ ਸ਼ੈਰਿਲ ਸੈਂਡਬਰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। [27]
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
[ਸੋਧੋ]- ਡਨਿੰਗ-ਕਰੂਗਰ ਪ੍ਰਭਾਵ – ਇੱਕ ਬੋਧਾਤਮਕ ਪੱਖਪਾਤ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਔਸਤ ਯੋਗਤਾ ਵਾਲੇ ਲੋਕ (ਉੱਚ ਅਤੇ ਨੀਵੇਂ ਦੋਵੇਂ) ਆਪਣੀਆਂ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਦਾ ਗਲਤ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ
- ਵਿਆਖਿਆਤਮਕ ਸ਼ੈਲੀ – ਲੋਕ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਘਟਨਾਵਾਂ ਕਿਵੇਂ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਨ
- ਇਸਨੂੰ ਬਣਾਉ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ
- ਭਰਮਪੂਰਨ ਉੱਤਮਤਾ – ਇੱਕ ਬੋਧਾਤਮਕ ਪੱਖਪਾਤ ਜਿਸਦੇ ਤਹਿਤ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਗੁਣਾਂ ਅਤੇ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਝਦੇ ਹਨ
- ਅੰਦਰੂਨੀ ਆਲੋਚਕ – ਅੰਦਰੂਨੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਜੋ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਨੀਵਾਂ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸਬੰਧਤ ਹੈ
- "ਫੈਕਿਨ' ਇਟ" (ਸਾਈਮਨ ਅਤੇ ਗਾਰਫੰਕੇਲ ਗੀਤ) – ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦਾ ਪੌਪ/ਰੌਕ ਗੀਤ
- ਹੀਣ ਭਾਵਨਾ
- ਯੂਨਾਹ ਕੰਪਲੈਕਸ – ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਡਰ ਜੋ ਕਿਸੇ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਸਾਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਦਾ ਹੈ
- ਪੋਜ਼ੁਰ
- ਸਵੈ-ਅਪਾਹਜਤਾ
- ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਸਫਲ ਹੋਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ – ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਵਰਤਾਰਾ ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਕਿਸੇ ਦਿੱਤੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਫਲਤਾ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
- ਟਾਲ ਪੋਪੀ ਸਿੰਡਰੋਮ – ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਪਹਿਲੂ ਜਿੱਥੇ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਉੱਤਮ ਸਮਝੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ
ਹਵਾਲੇ
[ਸੋਧੋ]- 1 2 3 4 Mak, Karina K. L.; Kleitman, Sabina; Abbott, Maree J. (2019-04-05). "Impostor Phenomenon Measurement Scales: A Systematic Review". Frontiers in Psychology. 10. doi:10.3389/fpsyg.2019.00671. ISSN 1664-1078. PMC 6463809. PMID 31024375. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ:Invalid
<ref>tag; name ":2" defined multiple times with different content. - ↑ Walker, Deanna L.; Saklofske, Donald H. (2023). "Development, Factor Structure, and Psychometric Validation of the Impostor Phenomenon Assessment: A Novel Assessment of Impostor Phenomenon". Assessment (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). 30 (7): 2162–2183. doi:10.1177/10731911221141870. ISSN 1073-1911. PMC 10478341. PMID 36591960.
- ↑ Langford, Joe; Clance, Pauline Rose (Fall 1993). "The impostor phenomenon: recent research findings regarding dynamics, personality and family patterns and their implications for treatment" (PDF). Psychotherapy: Theory, Research, Practice, Training. 30 (3): 495–501. doi:10.1037/0033-3204.30.3.495. Archived from the original (PDF) on 2019-06-04. Retrieved 2017-05-23.
Studies of college students (Harvey, 1981; Bussotti, 1990; Langford, 1990), college professors (Topping, 1983), and successful professionals (Dingman, 1987) have all failed, however, to reveal any sex differences in impostor feelings, suggesting that males in these populations are just as likely as females to have low expectations of success and to make attributions to non-ability related factors.
- 1 2 3 Sakulku, J.; Alexander, J. (2011). "The Impostor Phenomenon". International Journal of Behavioral Science. 6: 73–92. doi:10.14456/ijbs.2011.6. Archived from the original on 2019-11-18. Retrieved 2018-06-23. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ:Invalid
<ref>tag; name "Sakulku20112" defined multiple times with different content. - 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Bravata, Dena M.; Watts, Sharon A.; Keefer, Autumn L.; Madhusudhan, Divya K.; Taylor, Katie T.; Clark, Dani M.; Nelson, Ross S.; Cokley, Kevin O.; Hagg, Heather K. (April 2020). "Prevalence, Predictors, and Treatment of Impostor Syndrome: a Systematic Review". Journal of General Internal Medicine (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). 35 (4): 1252–1275. doi:10.1007/s11606-019-05364-1. ISSN 0884-8734. PMC 7174434. PMID 31848865. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ:Invalid
<ref>tag; name ":0" defined multiple times with different content. - ↑ Gadsby, Stephen, (2021), "Imposter Syndrome and Self-Deception", Australasian Journal of Philosophy. doi:10.1080/00048402.2021.1874445
- ↑ American Psychiatric Association (2000a). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (Fourth Edition, Text Revision: DSM-IV-TR ed.). Washington, DC: American Psychiatric Publishing, Inc. ISBN 978-0-89042-025-6.
- ↑ Ravindran, Sandeep (November 15, 2016). "Feeling Like A Fraud: The Impostor Phenomenon in Science Writing". The Open Notebook. Archived from the original on April 1, 2019. Retrieved June 21, 2018.
- 1 2 3 Gottlieb, Michael; Chung, Arlene; Battaglioli, Nicole; Sebok-Syer, Stefanie S.; Kalantari, Annahieta (2020). "Impostor syndrome among physicians and physicians in training: A scoping review". Medical Education (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). 54 (2): 116–124. doi:10.1111/medu.13956. ISSN 0308-0110. PMID 31692028. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ:Invalid
<ref>tag; name ":1" defined multiple times with different content. - 1 2 3 Walker, Deanna L.; Saklofske, Donald H. (2023). "Development, Factor Structure, and Psychometric Validation of the Impostor Phenomenon Assessment: A Novel Assessment of Impostor Phenomenon". Assessment (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). 30 (7): 2162–2183. doi:10.1177/10731911221141870. ISSN 1073-1911. PMC 10478341. PMID 36591960.Walker, Deanna L.; Saklofske, Donald H. (2023). "Development, Factor Structure, and Psychometric Validation of the Impostor Phenomenon Assessment: A Novel Assessment of Impostor Phenomenon". Assessment. 30 (7): 2162–2183. doi:10.1177/10731911221141870. ISSN 1073-1911. PMC 10478341. PMID 36591960.
- ↑ Gadsby, Stephen, (2021), "Imposter Syndrome and Self-Deception", Australasian Journal of Philosophy. doi:10.1080/00048402.2021.1874445
- ↑ American Psychiatric Association (2000a). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (Fourth Edition, Text Revision: DSM-IV-TR ed.). Washington, DC: American Psychiatric Publishing, Inc. ISBN 978-0-89042-025-6.
- ↑ Gadsby, Stephen, (2021), "Imposter Syndrome and Self-Deception", Australasian Journal of Philosophy. doi:10.1080/00048402.2021.1874445
- 1 2 3 4 Clance, Pauline R.; Imes, Suzanne A. (Fall 1978). "The Impostor Phenomenon in High Achieving Women: Dynamics and Therapeutic Intervention" (PDF). Psychotherapy: Theory, Research & Practice. 15: 241–247. CiteSeerX 10.1.1.452.4294. doi:10.1037/h0086006. Archived from the original (PDF) on 2019-07-05. Retrieved 2019-05-29. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ:Invalid
<ref>tag; name "Clance1978" defined multiple times with different content. - ↑ Hoang, Queena (January 2013). "The Impostor Phenomenon: Overcoming Internalized Barriers and Recognizing Achievements". The Vermont Connection. 34, Article 6. Archived from the original on 2020-01-03. Retrieved 2018-10-17.
- 1 2 Langford, Joe; Clance, Pauline Rose (Fall 1993). "The impostor phenomenon: recent research findings regarding dynamics, personality and family patterns and their implications for treatment" (PDF). Psychotherapy: Theory, Research, Practice, Training. 30 (3): 495–501. doi:10.1037/0033-3204.30.3.495. Archived from the original (PDF) on 2019-06-04. Retrieved 2017-05-23.
Studies of college students (Harvey, 1981; Bussotti, 1990; Langford, 1990), college professors (Topping, 1983), and successful professionals (Dingman, 1987) have all failed, however, to reveal any sex differences in impostor feelings, suggesting that males in these populations are just as likely as females to have low expectations of success and to make attributions to non-ability related factors.
Langford, Joe; Clance, Pauline Rose (Fall 1993). "The impostor phenomenon: recent research findings regarding dynamics, personality and family patterns and their implications for treatment" (PDF). Psychotherapy: Theory, Research, Practice, Training. 30 (3): 495–501. doi:10.1037/0033-3204.30.3.495. Archived (PDF) from the original on 2019-06-04. Retrieved 2017-05-23.Studies of college students (Harvey, 1981; Bussotti, 1990; Langford, 1990), college professors (Topping, 1983), and successful professionals (Dingman, 1987) have all failed, however, to reveal any sex differences in impostor feelings, suggesting that males in these populations are just as likely as females to have low expectations of success and to make attributions to non-ability related factors.
- ↑ Lebowitz, Shana (12 January 2016). "Men are suffering from a psychological phenomenon that can undermine their success, but they're too ashamed to talk about it". businessinsider.com. Business Insider. Archived from the original on 26 October 2019. Retrieved 8 February 2016.
- ↑ Gadsby, Stephen, (2021), "Imposter Syndrome and Self-Deception", Australasian Journal of Philosophy. doi:10.1080/00048402.2021.1874445
- ↑ Gadsby, Stephen, (2021), "Imposter Syndrome and Self-Deception", Australasian Journal of Philosophy. doi:10.1080/00048402.2021.1874445
- ↑ American Psychiatric Association (2000a). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (Fourth Edition, Text Revision: DSM-IV-TR ed.). Washington, DC: American Psychiatric Publishing, Inc. ISBN 978-0-89042-025-6.
- ↑ Gadsby, Stephen, (2021), "Imposter Syndrome and Self-Deception", Australasian Journal of Philosophy. doi:10.1080/00048402.2021.1874445
- ↑ American Psychiatric Association (2000a). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (Fourth Edition, Text Revision: DSM-IV-TR ed.). Washington, DC: American Psychiatric Publishing, Inc. ISBN 978-0-89042-025-6.
- ↑ Gadsby, Stephen, (2021), "Imposter Syndrome and Self-Deception", Australasian Journal of Philosophy. doi:10.1080/00048402.2021.1874445
- ↑ Cokley, Kevin; McClain, Shannon; Enciso, Alicia; Martinez, Mercedes (2013). "An Examination of the Impact of Minority Status Stress and Impostor Feelings on the Mental Health of Diverse Ethnic Minority College Students". Journal of Multicultural Counseling and Development. 41 (2): 82–95. doi:10.1002/j.2161-1912.2013.00029.x.
{{cite journal}}: Unknown parameter|displayauthors=ignored (|display-authors=suggested) (help) - ↑ Gadsby, Stephen, (2021), "Imposter Syndrome and Self-Deception", Australasian Journal of Philosophy. doi:10.1080/00048402.2021.1874445
- ↑ Clance, Pauline R.; Imes, Suzanne A. (Fall 1978). "The Impostor Phenomenon in High Achieving Women: Dynamics and Therapeutic Intervention" (PDF). Psychotherapy: Theory, Research & Practice. 15: 241–247. CiteSeerX 10.1.1.452.4294. doi:10.1037/h0086006. Archived from the original (PDF) on 2019-07-05. Retrieved 2019-05-29.
- ↑ Gadsby, Stephen, (2021), "Imposter Syndrome and Self-Deception", Australasian Journal of Philosophy. doi:10.1080/00048402.2021.1874445