ਕੁਮੁਦਿਨੀ ਬਾਸੂ
ਕੁਮੁਦਿਨੀ ਬਾਸੂ | |
|---|---|
 | |
| ਮੂਲ ਨਾਮ | কুমুদিনী বসু |
| ਜਨਮ | 1873 ਕਲਕੱਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ |
| ਮੌਤ | 1942 ਕਲਕੱਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ |
| ਕਿੱਤਾ | ਲੇਖਕ, ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੂਨ |
ਕੁਮੁਦਿਨੀ ਬਾਸੂ (ਬੰਗਾਲੀ ਕੁਮੁਦਿਨੀ ਬਾਸੁ, ਤਾਮਿਲ ਕੁਮੁਦਿਨੀ ਪਾਸੂ, ਨੀ ਮਿੱਤਰਾ, 1873-1942) ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਲੇਖਕ, ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ, ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੂਨ ਸੀ।
ਪਰਿਵਾਰ
[ਸੋਧੋ]ਬਾਸੂ ਦਾ ਜਨਮ 1873 ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕੁਮਾਰ ਮਿੱਤਰਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧੀ ਸੀ।[1][2] ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਭੈਣ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਬਸੰਤੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਸੀ।
ਬਾਸੂ ਨੇ ਵਪਾਰੀ ਸ਼ਰਤ ਚੰਦਰ ਬਾਸੂ-ਮੁਲਿਕ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ।[3]
ਕਰੀਅਰ
[ਸੋਧੋ]ਬਾਸੂ ਨੇ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।[4]
ਬਾਸੂ ਨੇ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸੁਪ੍ਰਭਾਤ (ID1), ਜਿਸ ਦੀ ਉਸ ਨੇ ਸਥਾਪਨਾ ਵੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਬੰਗਾਲਕਸ਼ਮੀ (ID2) ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਤਾਬ ਸਿੱਖਰ ਬਲੀਦਾਨ (ਸਿੱਖ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ) ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।[5]
ਬਾਸੂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਅਸਹਿਯੋਗ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।[6]
ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਸਤ੍ਰੀ ਮਹਾਂਮੰਡਲ (ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਚੱਕਰ) ਦੀ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਮਹਿਲਾ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਸੀ।[7] ਬਾਸੂ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਵੋਟ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਲਈ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ ਅਤੇ ਉਹ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਵੋਟ ਅਧਿਕਾਰ ਲਈ ਲੜਨ ਵਾਲੀ ਨਿਖਿਲ ਬੰਗੀਆ ਨਾਰੀ ਵੋਟਾਧਿਕਾਰ ਸਮਿਤੀ (ਆਲ ਬੰਗਾਲੀ ਵੁਮੈਨ ਫਰੈਂਚਾਈਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ) ਦੀ ਕਾਮਿਨੀ ਰਾਏ ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ ਸੇਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨੇਤਾ ਸੀ।[8][9] 16 ਅਗਸਤ 1925 ਨੂੰ, ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਪਰਿਸ਼ਦ ਨੇ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਵੋਟ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਵੋਟ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਬੰਗਾਲੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ 1926 ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।[10][8] ਸੰਨ 1935 ਵਿੱਚ ਬਾਸੂ ਨੇ ਲੋਥੀਅਨ ਕਮੇਟੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਫਰੈਂਚਾਈਜ਼ ਕਮੇਟੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਵੋਟ ਅਧਿਕਾਰ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਸਾਂਝੇ ਕਰਨ ਲਈ ਲਿਖਿਆ। ਉਹ ਕਲਕੱਤਾ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਵਿੱਚ ਚੁਣੀ ਗਈ ਪਹਿਲੀ ਕੌਂਸਲ ਸੀ।[11]
ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਬਾਸੂ ਨੂੰ ਡਰ ਸੀ ਕਿ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵੇਸਵਾਵਾਂ ਵਰਗੀਆਂ "ਅਣਚਾਹੀਆਂ ਔਰਤਾਂ" ਨਾਲ ਘੁਲਣ-ਮਿਲਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।[7] ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਨਾਲ ਰਜਿਸਟਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਪੋਲਿੰਗ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।[7]
ਬਾਸੂ ਨੇ ਪੁਰਦਾਹ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਨੂੰ "ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ, ਬੌਧਿਕ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਪਤਨ" ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ।[12]
ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ 1942 ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
[ਸੋਧੋ]- ↑ "Mitra, Kumudini". The Incarnate Word. Retrieved 2025-01-17.
- ↑ Pal, Rina (August 2019). "Role of Women in Indian Freedom Struggle (1905 – 1927)" (PDF). Anudhyan an International Journal of Social Sciences (AIJSS): 32.
- ↑ "Mitra, Kumudini". The Incarnate Word. Retrieved 2025-01-17."Mitra, Kumudini". The Incarnate Word. Retrieved 2025-01-17.
- ↑ Forbes, Geraldine Hancock (2005). Women in Colonial India: Essays on Politics, Medicine, and Historiography (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Orient Blackswan. p. 70. ISBN 978-81-8028-017-7.
- ↑ "Mitra, Kumudini". The Incarnate Word. Retrieved 2025-01-17."Mitra, Kumudini". The Incarnate Word. Retrieved 2025-01-17.
- ↑ Mukhopādhyāẏa, Amitābha (1996). Women in Indian Life and Society (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Punthi Pustak and Institute of Historical Studies. p. 221. ISBN 978-81-85094-97-7.
- 1 2 3 Sarkar, Asok Kumar; Gupta, Satyajit Das (2024). Understanding Women's Empowerment in South Asia: Perspectives on Entitlements and Violations (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Springer Nature. p. 25. ISBN 978-981-16-7538-6.
- 1 2 Ray, Bharati (1990). "Women in Calcutta: the Years of Change". In Chaudhuri, Sukanta (ed.). Calcutta: The Living City. Vol. II: The Present and Future. Oxford University Press. pp. 36–37. ISBN 978-0-19-563697-0.
- ↑ Aribam, Angellica; Satyawali, Akash (2024-07-26). The Fifteen: The Lives and Times of the Women in India's Constituent Assembly (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Hachette India. ISBN 978-93-91028-31-2.
- ↑ Asthana, Pratima (1974). Women's Movement in India (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Vikas Publishing House. p. 113. ISBN 978-0-7069-0333-1.
- ↑ Hust, Evelin; Mann, Michael (2005). Urbanization and Governance in India (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Manohar. p. 88. ISBN 978-81-7304-609-4.
- ↑ Patil, V. T. (1989). New Dimensions and Perspectives in Gandhism (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Inter-India Publications. p. 394. ISBN 978-81-210-0230-1.