ਗੁਪਤ ਸਲਤਨਤ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
(ਗੁਪਤ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਰੀਡਿਰੈਕਟ)
ਇਸ ਉੱਤੇ ਜਾਓ: ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਖੋਜ
ਗੁਪਤ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਦੌਰ ਦਾ ਸਿੱਕਾ

ਗੁਪਤ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਜਾਂ ਗੁਪਤ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਜਵੰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸੋਨਾ ਯੁੱਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮੌਰਿਆ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੇ ਪਤਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੀਰਘਕਾਲ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਕ ਏਕਤਾ ਸਥਾਪਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕੁਸ਼ਾਣ ਅਤੇ ਸਾਤਵਾਹਨੋਂ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਏਕਤਾ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਮੌਰਿਆ ਕਾਲ ਦੇ ਉੱਪਰਾਂਤ ਤੀਜੀ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਉਦੈ ਹੋਇਆ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਾਗ ਸ਼ਕ‍ਤੀ, ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਬਾਕਾਟਕ ਅਤੇ ਪੂਰਵੀ ਵਿੱਚ ਗੁਪਤ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ। ਮੌਰਿਆ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੇ ਪਤਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਗੁਪਤ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਨੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋਈ ਰਾਜਨੀਤਕ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਪੁਨਰਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ।

ਗੁਪਤ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਨੀਂਹ ਤੀਜੀ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੇ ਚੌਥੇ ਦਸ਼ਕ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਉੱਨਤੀ ਚੌਥੀ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੁਆਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਗੁਪਤ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦਾ ਪ੍ਰਾਰੰਭਿਕ ਰਾਜ ਆਧੁਨਿਕ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸੀ।

ਸ਼ਾਸਕ ਸੂਚੀ[ਸੋਧੋ]