ਗੋਲਾ-ਯੰਤਰ
ਇੱਕ ਗੋਲਾ-ਯੰਤਰ (ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗੋਲਾਕਾਰ ਐਸਟ੍ਰੋਲੇਬ, ਅਰਮਿਲਾ, ਜਾਂ ਅਰਮਿਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚਲੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇਖਣ ਦਾ ਇੱਕ ਯੰਤਰ ਹੈ ( ਆਕਾਸ਼ੀ ਗੋਲੇ 'ਤੇ), ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੜਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਗੋਲਾਕਾਰ ਢਾਂਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਜਾਂ ਸੂਰਜ ' ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਆਕਾਸ਼ੀ ਲੰਬਕਾਰ ਅਤੇ ਅਕਸ਼ਾਂਸ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖਗੋਲੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗ੍ਰਹਿਣ, ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਇੱਕ ਆਕਾਸ਼ੀ ਗਲੋਬ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕਈ ਕੜਿਆਂ ਦਾ ਗੋਲਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਤਾਰਾਮੰਡਲਾਂ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਖੋਜ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੌਥੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮੀ ਸੰਸਾਰ ਅਤੇ ਮੱਧਯੁਗੀ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
