ਸਮੱਗਰੀ 'ਤੇ ਜਾਓ

ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ (ਭਾਰਤ)

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ

ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ (ਛੋਟਾ-ਰੂਪ HM) ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਹੈ; ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੱਡੀ ਪੁਲਿਸ ਫੋਰਸ ਇਸਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਗ੍ਰਹਿ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਹੇਠਲੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਉਪ ਮੰਤਰੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ, ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭ ਭਾਈ ਪਟੇਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਇਹ ਦਫ਼ਤਰ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੀਨੀਆਰਤਾ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਟੇਲ ਵਾਂਗ, ਕਈ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀਆਂ ਕੋਲ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਵਾਧੂ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਹੈ। ਫਰਵਰੀ 2020 ਤੱਕ, ਤਿੰਨ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣ ਗਏ ਹਨ: ਲਾਲ ਬਹਾਦੁਰ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਪੀ.ਵੀ. ਨਰਸਿਮਹਾ ਰਾਓ। ਐਲ.ਕੇ. 19 ਮਾਰਚ 1998 ਤੋਂ 22 ਮਈ 2004 ਤੱਕ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਅਡਵਾਨੀ ਨੇ ਫਰਵਰੀ 2020 ਤੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ ਹੈ।

26 ਮਈ 2014 ਤੋਂ 30 ਮਈ 2019 ਤੱਕ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਸ਼ੀਲ ਕੁਮਾਰ ਸ਼ਿੰਦੇ ਤੋਂ ਵਾਗਡੋਰ ਸੰਭਾਲੀ ਸੀ। 31 ਮਈ 2019 ਨੂੰ, ਦੂਜੇ ਮੋਦੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਆਪਣੇ 31ਵੇਂ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ।[1]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "List of Home Ministers of India (1947 to 2022)". Jagranjosh.com (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). 2022-01-04. Retrieved 2023-11-17.

ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ[ਸੋਧੋ]