ਚੁਫੁਟ-ਕਾਲੇ
Çufut Qale ਚੂਫੂਟ-ਕਾਲੇ | |
|---|---|
ਇਤਿਹਾਸਕ ਬਸਤੀ | |
ਚੁਫੁਟ-ਕਾਲੇ ਗੁਫਾ ਸ਼ਹਿਰ | |
| ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਸਃ44°44′28 "N 33°55′28" E33°55′28 "ਈ/...44.74111 °N 33.92444 °E | |
| ਦੇਸ਼ | ਯੂਕਰੇਨ/ਰੂਸ |
| ਖੇਤਰ | ਕ੍ਰੀਮੀਆ |
| ਰਾਇਓਨ | ਬਖਚੀਸਰਾਈ ਰਾਇਓਨ |
| ਸਥਾਪਿਤ | 6ਵੀਂ-10ਵੀਂ ਸਦੀ |
| ਟਾਈਮ ਜ਼ੋਨ | ਯੂਟੀਸੀ + 4 (ਐਮਐਸਕੇ) |
ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹੱਤਵ ਦੇ ਅਚੱਲ ਸਮਾਰਕ | |
ਸਰਕਾਰੀ ਨਾਮ |
ਫੋਰਟਰੇਸ ਅਤੇ ਗੁਫਾ ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਫੂਟ-ਕਾਲੇ |
| ਕਿਸਮ | ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ |
| ਹਵਾਲਾ ਨੰ. | 010082 |
Çufut Qale ਚੂਫੂਟ-ਕਾਲੇ | |
|---|---|
ਇਤਿਹਾਸਕ ਬਸਤੀ | |
ਚੁਫੁਟ-ਕਾਲੇ ਗੁਫਾ ਸ਼ਹਿਰ | |
| ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਸਃ44°44′28 "N 33°55′28" E33°55′28 "ਈ/...44.74111 °N 33.92444 °E | |
| ਦੇਸ਼ | ਯੂਕਰੇਨ/ਰੂਸ |
| ਖੇਤਰ | ਕ੍ਰੀਮੀਆ |
| ਰਾਇਓਨ | ਬਖਚੀਸਰਾਈ ਰਾਇਓਨ |
| ਸਥਾਪਿਤ | 6ਵੀਂ-10ਵੀਂ ਸਦੀ |
| ਟਾਈਮ ਜ਼ੋਨ | ਯੂਟੀਸੀ + 4 (ਐਮਐਸਕੇ) |
ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹੱਤਵ ਦੇ ਅਚੱਲ ਸਮਾਰਕ | |
ਸਰਕਾਰੀ ਨਾਮ |
ਫੋਰਟਰੇਸ ਅਤੇ ਗੁਫਾ ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਫੂਟ-ਕਾਲੇ |
| ਕਿਸਮ | ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ |
| ਹਵਾਲਾ ਨੰ. | 010082 |
ਚੁਫੁਤ-ਕਲੇ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੱਧਯੁਗੀ ਸ਼ਹਿਰ-ਕਿਲ੍ਹਾ ਹੈ ਜੋ ਹੁਣ ਖੰਡਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਕਰਾਇਟਸ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਰਕ, ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਬਖਚਿਸਰਾਈ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ, ਹੈ।
ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਤਾਤਾਰ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ " ਯਹੂਦੀ ਕਿਲ੍ਹਾ" ( çufut/çıfıt - ਯਹੂਦੀ, qale/kale - ਕਿਲ੍ਹਾ) ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਕਰਾਇਟ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ "ਕਿਲ੍ਹਾ" ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਨੂੰ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਕਰਾਇਟ ਭਾਈਚਾਰੇ ਲਈ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕੇਂਦਰ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ। ਮੱਧ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਕਿਰਕ ਯੇਰ (ਚਾਲੀ ਦਾ ਸਥਾਨ) ਅਤੇ ਕਰਾਇਟਸ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਿਸ ਸੰਪਰਦਾ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਸੇਲਾ' ਹਾ-ਯੇਹੂਦੀਮ (ਇਬਰਾਨੀ ਵਿੱਚ 'ਯਹੂਦੀਆਂ ਦੀ ਚੱਟਾਨ' ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ।
ਨਾਮਾਂ ਦੇ ਰੂਪ
[ਸੋਧੋ]- Чуфут-Кале (ਰੂਸੀ ਜਾਂ ਯੂਕਰੇਨੀ ਲਿਪੀਅੰਤਰਨ: ਚੁਫੁਟ ਕਾਲੇ) ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਸੋਵੀਅਤ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ, ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸੋਵੀਅਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਯੁੱਗ ਤੱਕ ਰੂਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕਰਾਇਟ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ,[1] ਸਮੇਤ ਸੇਰਾਯਾ ਸ਼ਾਪਸ਼ਾਲ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ;
- ਜੁਫਟ ਕਾਲੇ [Джуфт Кале] ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਆਧੁਨਿਕ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਕਰਾਇਟ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਦਲੀਲ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਅਸਲ ਨਾਮ ਹੈ (ਤੁਰਕੀ - ਦੋਹਰਾ ਕਿਲ੍ਹਾ ਤੋਂ ਅਨੁਵਾਦ ਵਿੱਚ), ਕਿ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ "ਇੱਕ ਗਲਤ ਪਰ ਵਧੇਰੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਨਾਮ: ਚੁਫੁਟ-ਕੇਲ [Чуфут Кале] ਜਾਂ ਚੁਫੁਟ-ਕੇਲ [Чуфт Кале]" ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੋਇਆ;
- ਕਿਰਕ ਯੇਰ, ਕਿਰਕ ਓਰ, ਕਿਰਕ-ਓਰ, ਗੇਵਰ ਕੇਰਮੇਨ ਚੁਫੁਤ-ਕਾਲੇ, Çıਫੁਤ-ਕਲੇਸੀ, ਓਰਦਾ-ਈ ਮੁਆਜ਼ਮ ਕਿਰਕੀਰ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਖਾਨੇਟ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਤਾਤਾਰ ਨਾਮ ਸਨ;
- ਕਾਲਾ (ਕਰਾਈਮ :קלעה, ਕਾਲਾ, ਕਾਲਾ - ਕਿਲ੍ਹਾ);
- ਸੇਲਾ ਯੂਹੂਦੀਮ ( Hebrew: סלע יהודים - "ਯਹੂਦੀਆਂ ਦਾ ਚੱਟਾਨ" (ਕੈਰਾਇਟ ਉਚਾਰਨ ਵਿੱਚ) 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਕੈਰਾਇਟ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ;
- ਸੇਲਾ ਹਾ-ਕਰਾਈਮ (ਇਬਰਾਨੀ:סלע הקראים - "ਕਰਾਇਟਾਂ ਦੀ ਚੱਟਾਨ") 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧ ਤੋਂ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਕਰਾਇਟਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੀ ਗਈ;[2]
ਇਤਿਹਾਸ
[ਸੋਧੋ]ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਬਾਰੇ ਖੋਜਕਰਤਾ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ਾਇਦ 5ਵੀਂ ਜਾਂ 6ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬੇਜ਼ਨਟਾਇਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਘੇਰੇ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਸਤੀ ਸੀ। ਦੂਸਰੇ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਾਲੀ ਬਸਤੀ 10ਵੀਂ-11ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਸੀ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ] ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਦੌਰਾਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਲਾਨਸ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਸਰਮਾਤੀ ਕਬੀਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਜੋ ਪੂਰਬੀ ਈਰਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਦੇ ਸਨ ਜੋ ਓਸੈਤੀਅਨ ਦੀ ਪੂਰਵਜ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੀਮੀਆ ਵਿੱਚ ਘੁਸਪੈਠ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਲਨਾਂ ਨੇ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਅਪਣਾਇਆ। ਲਿਖਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਗੁਫਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਕਿਰਕ-ਓਰ (ਚਾਲੀ ਕਿਲ੍ਹੇ) ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਮ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਰਿਹਾ।
1299 ਵਿੱਚ, ਨੋਗਾਈ ਖਾਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਗੋਲਡਨ ਹੋਰਡ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਕਰੀਮੀਆ ਉੱਤੇ ਛਾਪਾ ਮਾਰਿਆ; ਉਸ ਸਮੇਂ, ਕਿਰਕ ਓਰ ਨੂੰ ਬਿਜ਼ੰਤੀਨੀ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਘੇਰਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੇ ਤਾਤਾਰਾਂ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਹਮਲੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਅਤੇ ਰਾਤਾਂ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਵਜਾ ਕੇ ਡਿਫੈਂਡਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਨ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਰਚੀ। ਚੌਥੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ, ਬਚਾਅ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਥੱਕ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਕਿਲ੍ਹਾ ਇੱਕ ਆਮ ਕਤਲੇਆਮ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਹਿਰ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤਾਤਾਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਇਸ ਵਿੱਚ ਛਾਉਣੀ ਬਣਾ ਲਈ। 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਤਾਤਾਰਾਂ ਨੇ ਪੂਰਬੀ ਕਿਲ੍ਹੇਬੰਦੀ ਲਾਈਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਰਾਇਟ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਨੂੰ ਵਸਾਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਬਸਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਰੱਖਿਆਤਮਕ ਕੰਧ ਬਣਾਈ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]
1453 ਵਿੱਚ ਕੌਨਸਟੈਂਟੀਨੋਪਲ ਦੀ ਹਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੈਰਾਈਟ ਯਹੂਦੀ, ਜੋ ਅਜੇ ਵੀ ਯੂਨਾਨੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਨੇ ਕ੍ਰੀਮੀਆ, ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਥੀਓਡੋਰੋ ਅਤੇ ਚੁਫੁਟ-ਕੇਲ ਦੀ ਰਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਸ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਕ੍ਰੀਮੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਾਣਿਆ-ਪਛਾਣਿਆ ਬਿਜ਼ੰਤੀਨੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸੀ।
15ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ, ਪਹਿਲੇ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਖਾਨ, ਹੈਸੀ I ਗਿਰੈ ਨੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਾਲੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। ਗੋਲਡਨ ਹਾਰਡ ਦੀ ਹਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਖਾਨਤ ਕਾਫ਼ੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਗਡ਼੍ਹ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਿਰਕ-ਓਰ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਘੱਟ ਗਈ ਅਤੇ ਕ੍ਰੀਮੀਆ ਖਾਨ, ਮੇਨਲੀ ਪਹਿਲੇ ਗਿਰੈ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਖ਼ਚੀਸਰਾਏ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਪੁਰਾਣਾ ਸ਼ਹਿਰ ਬਖ਼ਚੀਸਰਾਏ ਦਾ ਇੱਕ ਕਿਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਕੁਲੀਨ ਕੈਦੀਆਂ ਲਈ ਕੈਦ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਰਿਹਾ।
17ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ, ਤਾਤਾਰਾਂ ਨੇ ਕਿਰਕ-ਓਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਖਾਨਤੇ ਦੇ ਹੋਰ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਉੱਤੇ ਯਹੂਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਕਾਰਨ ਸਿਰਫ ਕੈਰਾਈਟਸ ਅਤੇ ਕਈ ਕ੍ਰਿਮਚਕ ਪਰਿਵਾਰ ਉੱਥੇ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਨ।[3] ਸ਼ਹਿਰ ਨੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚੁਫੁਟ-ਕਾਲੇ ਦਾ ਨਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਅਰਥ "ਯਹੂਦੀ ਕਿਲ੍ਹਾ" ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਇੱਕ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਅਤੇ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਅਰਥ ਸੀ।[4]
1783 ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਕ੍ਰੀਮੀਅਨ ਖਾਨਤੇ ਦੇ ਜੁਡ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰੀਮੀਆ ਵਿੱਚ ਕਿਤੇ ਵੀ ਰਹਿਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਚੁਫੁਟ-ਕਾਲੇ ਉਜਾਡ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ। [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]
ਦੰਤਕਥਾਵਾਂ
[ਸੋਧੋ]ਇਸ ਸਥਾਨ ਬਾਰੇ ਕਈ ਕਥਾਵਾਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਨੂੰ "ਕਿਰਰਕ ਯੇਰ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਖਾਨਸ ਮੇਨਲੀ ਗਿਰੈ ਜਾਂ ਤੋਖਤਾਮੀਸ਼, ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ, ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਚਾਲੀ ਕੈਰਾਇਟ ਪਰਿਵਾਰ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ 'ਪਲੇਸ ਆਫ਼ ਫੋਰਟੀ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]
ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਥਾ, ਜੋ ਕਿ ਆਪਣੇ ਸੰਪਰਦਾ ਦੀ ਪੁਰਾਤਨਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਕੈਰਾਈਟਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੈਰਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਜਲਾਵਤਨੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਫਾਰਸ ਤੋਂ ਉੱਥੇ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਆਂਢੀਆਂ, ਖ਼ਜ਼ਰਾਂ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ। ਹਖਮ ਅਬਰਾਹਿਮ ਫਿਰਕੋਵਿਚ, ਜੋ ਕਿ ਨਕਲੀ ਉਪ-ਲੇਖਾਂ ਅਤੇ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਕੁਸ਼ਲ ਸੀ, ਨੇ ਆਮ ਯੁੱਗ ਦੇ ਸਾਲ 6 ਦੇ ਚੁਫੁਟ-ਕਾਲੇ ਮਕਬਰੇ ਦੇ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਲੱਭਣ ਅਤੇ ਸੰਗਾਰੀ ਦੀ ਕਬਰ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਦਾ ਨਾਟਕ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਅਜੇ ਵੀ ਕੈਰਾਇਟਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹਰਕਾਵੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 1203 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੁਫੁਟ-ਕਾਲੇ ਦੇ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਖੇਪ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ "ਯਹੋਸ਼ਾਫ਼ਾਟ ਦੀ ਘਾਟੀ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਬਰਾਂ ਕੈਰਾਈਟਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਬਲਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਰੱਬੀਨੀ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਮਚਕਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਚੁਫੁਟ-ਕਾਲੇ ਸੱਤਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਅਬੂ ਅਲ-ਫ਼ਿਦਾ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ "ਕਿਰਕ ਯੇਰ" ਨਾਮ ਹੇਠ ਕੀਤਾ ਹੈ। [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]
ਗੈਲਰੀ
[ਸੋਧੋ]- ਕੇਨਾਸਸ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦਾ ਕਲਾਜ਼-ਅਪ
- ਗੁਫ਼ਾ ਦੇ ਅੰਦਰ
- ਕੇਨਾਸਸ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦੀ ਤਸਵੀਰ
- ਤੋਖਤਾਮਿਸ਼ ਦੀ ਧੀ, ਦਜ਼ਨੀਕੇ-ਖਾਨਿਮ ਦਾ ਦੇਹਰਾ
- ਗੁਫਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕੰਧਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼।
ਗਲਪ ਵਿੱਚ
[ਸੋਧੋ]"ਚੁਫੁਟਕਾਲੇ" ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ, ਵਲਾਦੀਮੀਰ ਨਾਬੋਕੋਵ ਦੀ 1968 ਦੀ ਮਾਸਟਰਪੀਸ, "ਅਦਾ", ਸਫ਼ਾ 338 ਵਿੱਚ "ਚਊ-ਫੁੱਟ-ਕੈਲਾਇਸ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲਿੱਪੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ 1888 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਦੂਜੇ ਕ੍ਰੀਮੀਆਈ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਨਾਬਾਲਗ ਪਾਤਰ, ਪਰਸੀ ਡੀ ਪ੍ਰੀ ਦੀ ਮੌਤ ਲਈ ਸਾਈਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]
ਇਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਜੋਨਾਥਨ ਲਿਟਲ ਦੀ ਮਹਾਨ ਕਿਤਾਬ "ਦਿ ਕਾਇਂਡਲੀ ਵਨਜ਼" (2006) ਦੇ ਸਫ਼ਾ 232 ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਖੇਤਰ ਦੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਇਤਿਹਾਸ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]
ਆਦਮ ਮੀਚਕੇਵਿਚ ਨੇ ਇੱਕ ਸੋਨੇਟ ਡ੍ਰੋਗਾ ਨਡ ਪ੍ਰਜ਼ੇਪਾਸਸੀ ਡਬਲਿਊ ਜ਼ੁਫ਼ੁਟ-ਕਾਲੇ (ਦ ਪਾਸ ਐਕਰੋਸ ਦ ਐਬਿਸ ਇਨ ਜ਼ੁਫ਼ੂਟ-ਕਾਲੇ) 1826 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।[5]
ਕੋਨਸਟੈਂਟਿਨ ਪੌਸਟੋਵਸਕੀ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ, 'ਸਟੋਰੀ ਆਫ਼ ਏ ਲਾਈਫ' ਦੀ ਦੂਜੀ ਜਿਲਦ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਚੁਫੁਟ-ਕਾਲੇ ਦੀ ਉਸ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
[ਸੋਧੋ]- ਕੈਰਾਵਾਦ ਯਹੂਦੀ ਧਰਮ
- ਕੇਨੇਸਾ
- ਦ ਵੈਲੀ ਆਫ਼ ਗੋਸਟ ਦੀ ਘਾਟੀ
- ਮੈਂਗਪ
ਹਵਾਲੇ
[ਸੋਧੋ]- ↑ ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ:Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs named "firkovic". - ↑ "Commemorative plaque in Chufut Kale kenasa after in honor of visiting by the Tsar's family in 1886". Archived from the original on 2016-03-04. Retrieved 2012-10-23.
- ↑ Меметов А. О так называемых «тюркских народах» Крыма Archived 2011-10-19 at the Wayback Machine.. // Ученые записки Таврического национального университета им. В. И. Вернадского. Серия «Филология. Социальные коммуникации». Том 22 (61). № 3. 2009 г. С. 172—178.
- ↑ "Tatiana Schegoleva. Karaites of Crimea: History and Present-Day Situation in Community". Archived from the original on 2017-07-04. Retrieved 2012-11-03.
- ↑ Lenczewska, Olga (2 July 2015). "Adam Mickiewicz's "Crimean Sonnets" – a clash of two cultures and a poetic journey into the Romantic self". www.readingsjournal.net (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ (ਅਮਰੀਕੀ)). Retrieved 2021-07-19.