ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search

ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਦਾ ਉਤਪਾਦ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਭੋਜਨ ਹੈ ਜੋ ਸਤਨਧਾਰੀ ਜੀਵ, ਆਮ ਤੌਰ ਡੰਗਰ, ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਮੱਝਾਂ, ਬੱਕਰੀਆਂ, ਭੇਡਾਂ ਅਤੇ ਊਠ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਣ ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜਿਵੇਂ ਦਹੀਂ, ਪਨੀਰ ਅਤੇ ਮੱਖਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। [1][2] ਇੱਕ ਸਹੂਲਤ ਜੋ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਨੂੰ ਡੇਅਰੀ, ਜਾਂ ਡੇਅਰੀ ਫੈਕਟਰੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। [3] ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਅਤੇ ਮੱਧ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ, ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।[4][5]

ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ[ਸੋਧੋ]

ਦੁੱਧ[ਸੋਧੋ]

ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਉਤਪਾਦ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਕਈ ਵੱਖਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਰੀਮ, ਮੱਖਣ, ਪਨੀਰ, ਬਾਲ ਫਾਰਮੂਲਾ, ਅਤੇ ਦਹੀ

ਦਹੀਂ[ਸੋਧੋ]

ਦਹੀਂ, ਇਹ ਥਰਮੋਫਿਲਿਕ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਦੁੱਧ ਖੱਟਾ ਕਰਕੇ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਸਟਰੈਪਟੋਕੋਕਸ ਸੈਲੀਵੇਰੀਅਸ ਐਸਐਸਪੀ. ਥਰਮੋਫਿਲਸ ਅਤੇ ਲੈਕਟੋਬੈਸੀਲਸ ਡੈਲਬਰੂਇਕੀ ਐਸਐਸਪੀ. ਬਲਗੇਰੀਕਸ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਹੋਰ ਕਿਸਮ ਦਾ ਬੈਕਟੀਰੀਆ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੈਕਟੋਬੈਸੀਲਸ ਐਸਿਡਫਿਲਸ।

ਮੱਖਣ[ਸੋਧੋ]

ਮੱਖਣ, ਜਿਆਦਾਤਰ ਦੁੱਧ ਦੇ ਫੈਟ, ਕਰੀਮ ਨੂੰ ਰਿੜਕ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਪਨੀਰ[ਸੋਧੋ]

ਪਨੀਰ, ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਜਮ੍ਹਾ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪਕਾ ਕੇ, ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਕੁਝ ਖਾਸ ਮੋਲਡ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸਿਧਾਂਤ ਪਖੋਂ ਪਰਹੇਜ਼[ਸੋਧੋ]

ਵੇਗਨਿਜ਼ਮ, ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਅਕਸਰ ਇਸ ਸੰਬੰਧੀ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦ ਕਿਵੇਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੀਟ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਨੈਤਿਕ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਕਿ ਡੇਅਰੀ ਕਿਵੇਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਕੀ ਵਿਵਹਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਤੇ ਕੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। [6][7] ਸਾਲ 2010 ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਡੇਅਰੀ ਸੈਕਟਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਵੈਸ਼ਵਿਕ ਇਨਸਾਨਾਂ ਵਲੋਂ ਕੀਤੇ ਗੈਸ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਦਾ 4 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦਾ ਹੈ।[8][9]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "Cooperatives in the Dairy Industry". Cooperative Information, Report 1, Section 16 (PDF). United States Department of Agriculture, Rural Development. September 2005. Archived from the original (PDF) on 2010-10-12. 
  2. FAO, Milk for Health and Wealth[ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ], FAO, Rome, 2009
  3. Independent Farmers Feel Squeezed By Milk Cartel Archived 2011-03-11 at the Wayback Machine. by John Burnett. All Things Considered, National Public Radio. 20 August 2009.
  4. Lisa Rathke (2016-06-08). "Judge approves $50m settlement to Northeast dairy farmers". Bostonglobe.com. Archived from the original on 2016-08-19. 
  5. "online milk delivery". lovelocal.in. Retrieved 2021-06-15. 
  6. "Archived copy". Archived from the original on 2018-02-20. Retrieved 2018-02-19. 
  7. "DairyGood.org | Home". Ilovecheese.com. Archived from the original on 2013-07-30. Retrieved 2014-07-17. 
  8. "Example of cheese regulations: "West Country Farmhouse Cheddar" must be aged for 9 months". Farmhousecheesemakers.com. Archived from the original on 2014-07-11. Retrieved 2014-07-17. 
  9. O’Hagan, Maureen (2019-06-19). "From Two Bulls, 9 Million Dairy Cows". Undark Magazine. Archived from the original on 2019-06-19. Retrieved 2019-06-20.