ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕੁਦਰਤ ਸੰਭਾਲ਼ ਸੰਘ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ II ਅਧੀਨ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ ʽਹੈਲੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ 1936 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੁਣ ਜਿਮ ਕੌਰਬੈਟ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1970 ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 5 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ ਸਨ। 1972 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਨੂੰਨ, 1972 ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਜੁਲਾਈ 2015 ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 105 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।

ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕਾਂ ਦੀ ਤਰਤੀਬਵਾਰ ਸੂਚੀ ਹੈ।

ਨਾਮ		ਰਾਜ	ਸਥਾਪਨਾ	ਖੇਤਰਫ਼ਲ (km2 ਚ)	ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ
ਅੰਨਾਮੁਦੀ ਸ਼ੋਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਕੇਰਲ	2003	7.50
ਅੰਸ਼ੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਕਰਨਾਟਕ	1987	417.34
ਬਲਫ਼ੜਕਮ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮੇਘਾਲਿਆ	2013	220
ਬੰਧਵਗੜ੍ਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1968	446	ਭਾਰਤ ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਚੀਤੇ ਦੀ ਅਬਾਦੀ, ਚਿੱਟਾ ਚੀਤਾ, ਵੱਖਰੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ 1336 ਕਿਸਮਾਂ
ਬੰਦੀਪੁਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਕਰਨਾਟਕ	1974	874.20
ਬਨੇਰਘਟਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ(ਬਨੇਰਘਟਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ)		ਕਰਨਾਟਕ	1986	231.67	ਚੀਤਾ, ਭਾਲੂ, ਮੋਰ, ਹਾਥੀ, ਸਾਂਭਰ ਹਿਰਨ, ਚੂਹਾ ਹਿਰਨ
ਭਿਤਰਕਨਿਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਓਡੀਸ਼ਾ	1988	145	ਮੈਨਗਰੋਵ ਜੰਗਲ, ਖੜ੍ਹੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਮਗਰਮੱਛ, ਚਿਤਾ ਮਗਰਮੱਛ, ਭਾਰਤੀ ਪੈਥਨ, ਜੰਗਲੀ ਸੂਰ, ਰੀਸਸ ਬਾਂਦਰ, ਚਿਤਲ
ਰਾਜਬਰੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ (ਬਿਬਸਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ)		ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ	2007	31.63
ਕਾਲਾ ਹਿਰਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ, ਵੇਲਾਵਦਾਰ		ਗੁਜਰਾਤ	1976	34.08	ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਚੀਤਾ, ਖਾਤਮੇ ਦੀ ਕਗਾਰ ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਭੇੜੀਏ, ਧਾਰੀਦਾਰ ਗਿੱਦੜ, ਭਾਰਤੀ ਲੂੰਮੜ, ਸੋਨੇ ਰੰਗਾ ਜੈਕਾਲ, ਜੰਗਲੀ ਬਿੱਲੀ,ਛੋਟੇ ਦੁਧਾਰੂ ਪਸ਼ੂ ਜਿਵੇਂ ਖ਼ਰਗੋਸ਼, ਖੇਤਾਂ ਵਾਲਾ ਚੂਹਾ, ਮੰਗੂਜ਼
ਬਕਸਾ ਟਾਈਗਰ ਰਿਜ਼ਰਵ		ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ	1992	760
ਕੈੰਪਬੈੱਲ ਖਾੜੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਦੀਪ ਸਮੂਹ	1992	426.23
ਚੰਦੋਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ	2004	317.67
ਚਿਤਕਬਰਾ ਲੈਪਰਡ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ	2003	5.08
ਡਾਚੀਗ਼ਮ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ	1981	141	ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਜਿੱਥੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਹਿਰਨ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਰਾਜਸਥਾਨ	1980	3162
ਡਿਬਰੁ-ਸਿਖੋਵਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅਸਾਮ	1999	340
ਡਾਇਨੋ ਫੌਸਿਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	2010	0.897	ਡਾਇਨੋਸੋਰ ਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਮਿਲ਼ੇ ਹਨ
ਦੁਧਵਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1977	490.29
ਏਰਾਵੀਕੁਲਮ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਕੇਰਲ	1978	97
ਗਲੱਥਿਆ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਦੀਪ ਸਮੂਹ	1992	110
ਗੰਗੋਤਰੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਉਤਰਾਖੰਡ	1989	1552.73
ਗਿਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਗੁਜਰਾਤ	1965	258.71	ਏਸ਼ੀਆਈ ਸ਼ੇਰ
ਗੋਰੂਮੜਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ	1994	79.45
ਗੋਵਿੰਦ ਪਸ਼ੂ ਵਿਹਾਰ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੁੱਰਖਿਆ ਖੇਤਰ		ਉੱਤਰਾਖੰਡ	1990	472.08
ਗ੍ਰੇਟ ਹਿਮਾਲਿਆ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼,	1984	754.40	UNESCO ਸੰਸਾਰ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ
ਗੁੱਗਾਮੱਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ	1987	361.28
ਗੈਂਡੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਤਾਮਿਲ ਨਾਡੂ	1976	2.82
ਮੰਨਾਰ ਖਾੜੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਤਾਮਿਲ ਨਾਡੂ	1980	6.23
ਸੰਜੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ	1981	1440.71
ਹੇਮਿਸ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ (ਰਾਜ)|ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ	1981	4400
ਹਜ਼ਾਰੀਬਾਗ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ	ਝਾਰਖੰਡ	1954	183.89
ਇੰਦਰਕਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	2010	104
ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖੇਤਰ		ਤਾਮਿਲ ਨਾਡੂ	1989	117.10
ਇੰਦ੍ਰਾਵਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ	1981	1258.37	ਏਸ਼ੀਆਈ ਜੰਗਲੀ ਮੱਝ, ਚੀਤਾ, ਪਹਾੜੀ ਮੈਨਾ
ਜਲੜਾਪੜਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ	2012	216	ਭਾਰਤੀ ਗੈਂਡਾ
ਜਿਮ ਕੌਰਬੈੱਟ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਉੱਤਰਾਖੰਡ	1936	1318.5
ਕਾਲੇਸਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਹਰਿਆਣਾ	100.88
ਕਾਹਨਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1955	940
ਕੰਗੇੜ ਘਾਟੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ	1982	200
ਕਸੁ ਬ੍ਰਹਮਨੰਦਾ ਰੈਡੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਤੇਲੰਗਾਨਾ	1994	1.42
ਕਾਜ਼ੀਰੰਗਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅਸਾਮ	1905	471.71	ਭਾਰਤੀ ਗੈਂਡਾ, UNESCO ਸੰਸਾਰ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ
ਕੇਇਬੁਲ ਲਾਮਜਾਓ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮਣੀਪੁਰ	1977	40	ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਤੈਰਦਾ ਹੋਇਆ ਪਾਰਕ
ਕੋਇਲਾਦਿਓ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਰਾਜਸਥਾਨ	1981	28.73	UNESCOਸੰਸਾਰ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ
ਕੰਚਨਜੰਗਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਸਿੱਕਮ	1977	1784
ਖਿਰਗੰਗਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	2010	710
ਕਿਸ਼ਤਵਾੜ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ (ਰਾਜ)|ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ	1981	400
ਕੁਦਰਮੁਖ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਕਰਨਾਟਕ	1987	600.32
ਮਾਧਵ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1959	375.22
ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਮਰੀਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਦੀਪ ਸਮੂਹ	1983	281.50
ਮਹਾਵੀਰ ਹਰੀਨਾ ਵਣਸਥਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਤੇਲੰਗਾਨਾ	1994	14.59
ਮਾਨਸ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅਸਾਮ	1990	500	UNESCOਸੰਸਾਰ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ
ਮੰਡਲ ਪਲਾਂਟ ਫੌਸਿਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1983	0.27
ਮਰੀਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ, ਕੱਛ ਦੀ ਖਾੜੀ		ਗੁਜਰਾਤ	1980	162.89
ਮਥੀਕਤਣ ਸ਼ੋਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਕੇਰਲ	2003	12.82
ਮਿਡਲ ਬਟਨ ਦੀਪ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਦੀਪ ਸਮੂਹ	1987	0.44
ਮੌਲਮ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਗੋਆ	1978	107
ਮੌਲਿੰਗ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1986	483
ਮਾਉਂਟ ਅੱਬੂ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖੇਤਰ		ਰਾਜਸਥਾਨ	1960	288.84
ਮਾਊਂਟ ਹੈਰੀਅਟ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਦੀਪ ਸਮੂਹ	1987	46.62	ਖ਼ਾਸ ਪੰਛੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖੇਤਰ, ਰਾਣਾ ਚਾਰਲਸ ਡਾਰਵਿਨ ਨਾਮਕ ਨਵੀਂ ਡੱਡੂਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀ
ਮਰੂਗਵਾਣੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਤੇਲੰਗਾਨਾ	1994	3.60
ਮੁਦੁਮਲਾਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਤਾਮਿਲ ਨਾਡੂ	1940	321.55
ਦੱਰਾਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਰਾਜਸਥਾਨ	2006	200.54
ਮੁਕੁਰਥੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਤਾਮਿਲ ਨਾਡੂ	2001	78.46	Nilgiri tahr
ਮੁਰਲਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮਿਜ਼ੋਰਮ	1991	100
ਨਾਮਧਪਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1974	1985.24
ਨਾਮੇਰੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅਸਾਮ	1978	137.07
ਨੰਦਾ ਦੇਵੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਉਤਰਾਖੰਡ	1982	630.33	UNESCOਸੰਸਾਰ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ
ਨਵੇਗਾਓਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ	1975	133.88
ਨਿਓਰਾ ਘਾਟੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		[[[ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ]]	1986	88
ਨੌਕਰਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮੇਘਾਲਿਆ	1986	47.48	UNESCO ਵਰਲਡ ਬਾਇਓਸਫੀਅਰ ਰਿਜ਼ਰਵ
ਤੰਗਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਨਾਗਾਲੈਂਡ	1993	202.02
ਓਮਕਰੇਸ਼ਵਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	2004	293.56
ਔਰੰਗ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅਸਾਮ	1999	78.81
ਪੰਬਦੁਮ ਸ਼ੋਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਕੇਰਲ	2003	1.32
ਪੰਨਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1981	542.67
ਪਾਪਿਕੌਂਡਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਆਂਧਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	2008	1012.85
ਪੈਂਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀਪੀ ਪਾਰਕ		ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1977	758
ਪੇਰੀਅਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਕੇਰਲ	1982	305
ਫਵੰਗਪੁਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਮਿਜ਼ੋਰਮ	1992	50
ਪਿੰਨ ਘਾਟੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	1987	807.36
ਰਾਜਾਜੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਉੱਤਰਾਖੰਡ	1983	820
ਨਾਗੜੋਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਕਰਨਾਟਕ	1988	643.39
ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਆਂਧਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼	2005	2.40
ਰਾਣੀ ਝਾਂਸੀ ਮਰੀਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਦੀਪ ਸਮੂਹ	1996	256.14
ਰਣਥੰਮਭੌਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਰਾਜਸਥਾਨ	1981	392
ਸੈਡਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ		ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਦੀਪ ਸਮੂਹ	1979	32.54