ਸ਼ਕਤੀ ਚਟੋਪਾਧਿਆਇ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਸ਼ਕਤੀ ਚਟੋਪਾਧਿਆਇ
শক্তি চট্টোপাধ্যায়
ਤਸਵੀਰ:ShaktiChattopadhyay.jpg
ਸ਼ਕਤੀ ਚਟੋਪਾਧਿਆਇ
ਜਨਮ(1933-11-25)25 ਨਵੰਬਰ 1933
ਜੈਨਗਰ, ਬੰਗਾਲ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸੀ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ[1]
ਮੌਤ23 ਮਾਰਚ 1995(1995-03-23) (ਉਮਰ 61)
ਕਲਕੱਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ
ਵੱਡੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂJete Pari Kintu Keno Jabo
ਕੌਮੀਅਤਭਾਰਤੀ
ਕਿੱਤਾਕਵੀ
ਇਨਾਮਆਨੰਦ ਪੁਰਸਕਾਰ[2]
ਸਾਹਿਤ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ[3]

ਸ਼ਕਤੀ ਚਟੋਪਾਧਿਆਇ ( ਬੰਗਾਲੀ: শক্তি চট্টোপাধ্যায় ) (25 ਨਵੰਬਰ 1933 - 23 ਮਾਰਚ 1995) ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸੀ।

ਜੀਵਨ[ਸੋਧੋ]

ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ[ਸੋਧੋ]

ਸ਼ਕਤੀ ਚਟੋਪਾਧਿਆਏ ਦਾ ਜਨਮ ਜੈਨਗਰ ਵਿਚ, ਬਾਮਨਾਥ ਚਟੋਪਾਧਿਆਏ ਅਤੇ ਕਮਲਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਨਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਨਾਨਾ ਜੀ ਨੇ ਪਾਲਿਆ। ਉਹ 1948 ਵਿਚ ਕਲਕੱਤਾ ਦੇ ਬਾਗਬਾਜ਼ਾਰ ਆਇਆ ਅਤੇ ਅੱਠਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਕੋਸੀਮਬਾਜ਼ਾਰ ਪੋਲੀਟੈਕਨਿਕ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈ ਲਿਆ। ਇਥੇ ਉਸ ਦੀ ਇਕ ਅਧਿਆਪਕਨੇ ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਨਾਲ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤੀ। 1949 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਗਤੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹੱਥ ਲਿਖਤ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਪ੍ਰਗਤੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਛਾਪਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਬਹਨੀਸ਼ਿਖਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ । ਉਸਨੇ 1951 ਵਿੱਚ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਮਾਮੇ ਨੇ, ਜੋ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਸੀ, ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਕਾਮਰਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈ ਲਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਲੇਖਾਕਾਰ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਦੇਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।ਇਹ ਉਹੀ ਸਾਲ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿ ਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਸੀ ਪੀ ਆਈ) ਦੀ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਮਿਲੀ ਸੀ। 1953 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਕਾਮਰਸ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪਾਸ ਕੀਤੀ, ਪਰੰਤੂ ਉਸਨੇ ਕਾਮਰਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਆਨਰਜ਼ ਨਾਲ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਕਾਲਜ (ਹੁਣ ਦੀ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਕੋਲਕਾਤਾ ) ਵਿਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈ ਲਿਆ ਪਰ ਉਹ ਇਮਤਿਹਾਨ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਬੈਠਿਆ।

ਮੁਢਲੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ[ਸੋਧੋ]

1956 ਵਿਚ, ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਾਮੇ ਦਾ ਘਰ ਛੱਡਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਭਰਾ ਨਾਲ ਉਲਟਾਦੰਗਾ ਦੀ ਝੁੱਗੀ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਿਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੀ ਤਨਖਾਹ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਸੀ। ਮਾਰਚ 1956 ਵਿਚ, ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ "ਯਾਮਾ" ਬੁੱਧਦੇਵ ਬਸੂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਇਕ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲੇ ਕਬਿਤਾ ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਿਤੀਬਾਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਸਾਲਿਆਂ ਲਈ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਬੁੱਧਦੇਬ ਬਸੂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਜਾਧਵਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਕੋਰਸ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਵੀ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਕੋਰਸ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਪਰ ਇਹ ਵੀ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਿਆ। 1958 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਸੀ ਪੀ ਆਈ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸੰਬੰਧ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਉਸਨੇ ਸੇਕਸਬੀ ਫਾਰਮਾ ਲਿਮਟਿਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਟੋਰ ਸਹਾਇਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਭਵਾਨੀਪੁਰ ਟਿਊਟੋਰਿਅਲ ਹੋਮ (ਹੈਰੀਸਨ ਰੋਡ ਬ੍ਰਾਂਚ) ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਚਲਾਇਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਸਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹਿੰਦ ਮੋਟਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਜੂਨੀਅਰ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਨੌਕਰੀ ਤੇ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਪਰ ਉਹ ਕਿਤੇ ਵੀ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਭਟਕੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਗੁਆਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. Sengupta, Samir (2005). Shakti Chattopadhyay. Makers of Indian Literature (1st ed.). New Delhi: Sahitya Akademi. p. 5. ISBN 978-81-260-2003-4. 
  2. Sengupta, Samir (2005). Shakti Chattopadhyay. p. 93
  3. Sengupta, Samir (2005). Shakti Chattopadhyay. p. 94