ਸਮੱਗਰੀ 'ਤੇ ਜਾਓ

ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਰਾਗਮ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਆਜ਼ਾਦ ਵਿਸ਼ਵਕੋਸ਼ ਤੋਂ

  

ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤ (ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਸੰਗੀਤਕ ਪੈਮਾਨਾ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਗ ਹੈ। ਇਹ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ 72ਵੀਂ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਰਾਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ 56ਵਾਂ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਰਾਗਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਮੁਥੁਸਵਾਮੀ ਦੀਕਸ਼ਿਤਰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਚਮਾਰਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਇਹ ਰਾਗ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗਾਇਆ-ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।[1] ਭਗਵਾਨ ਮੁਰੂਗਨ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਬਾਰੇ ਕਈ ਰਚਨਾਵਾਂ ਇਸ ਰਾਗ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹਨ।

ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਨ

[ਸੋਧੋ]
ਸੀ 'ਤੇ ਸ਼ਡਜਮ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਸਕੇਲ

ਇਹ 10ਵੇਂ ਚੱਕਰ ਦੀਸੀ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਰਾਗ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਨਾਮ 'ਡਿਸੀ-ਸ਼੍ਰੀ' ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੁਰ ਸੰਗਤੀ ਸਾ ਰੀ ਗੀ ਮੀ ਪਾ ਧਾ ਨੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਆਰੋਹਣ-ਅਵਰੋਹਣ (ਚਡ਼੍ਹਦੇ ਅਤੇ ਉਤਰਦੇ ਪੈਮਾਨੇ) ਦੀ ਬਣਤਰ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ (ਹੇਠਾਂ ਸੰਕੇਤ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਲਈ ਕਰਨਾਟਕ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਸਵਰ ਵੇਖੋ):

  • ਆਰੋਹਣਃ ਸ ਰੇ2 ਗ2 ਮ2 ਪ ਧ1 ਨੀ2 ਸੰ [a]
  • ਅਵਰੋਹਣਃ ਸੰ ਨੀ2 ਧ1 ਪ ਮ2 ਗ2 ਰੇ2 ਸ [b]

ਇਹ ਸਕੇਲ ਸਵਰ ਚਤੁਰਸ਼ਰੁਤੀ ਰਿਸ਼ਭਮ, ਸਾਧਾਰਣ ਗੰਧਾਰਮ, ਪ੍ਰਤੀ ਮੱਧਮਮ, ਸ਼ੁੱਧ ਧੈਵਤਮ ਅਤੇ ਕੈਸਿਕੀ ਨਿਸ਼ਾਦਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਰਾਗ ਹੈ, ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨਾ ਰਾਗ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਆਰੋਹ-ਅਵਰੋਹ (ਚਡ਼੍ਹਦੇ ਅਤੇ ਉਤਰਦੇ ਪੈਮਾਨੇ) ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਸੱਤ ਸੁਰ ਲਗਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਟਭੈਰਵੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਮੱਧਮਮ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 20ਵਾਂ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਸਕੇਲ ਹੈ।

ਜਨਯ ਰਾਗਮ

[ਸੋਧੋ]

ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਕੋਲ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੁਝ ਛੋਟੇ ਜਨਯ ਰਾਗਮ (ਉਤਪੰਨ ਸਕੇਲ) ਹਨ। ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਕੇਲਾਂ ਲਈ ਜਨਯ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵੇਖੋ।

ਰਚਨਾਵਾਂ

[ਸੋਧੋ]

ਇੱਥੇ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਕੁਝ ਆਮ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

  • ਤਿਆਗਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਵੱਡੇਨੇ ਵਾਰਾ
  • ਪਟਨਾਮ ਸੁਬਰਾਮਣੀਆ ਅਈਅਰ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰੀਵਰ ਡਿਕੇਵਰਾਇਆ
  • ਪਾਪਨਾਸਾਮ ਸਿਵਨ ਦੁਆਰਾ ਪਾਰਵਤੀ ਨਾਇਕੇਨੇ, ਸਰਵਨ ਭਵ ਐਨਮ, ਅੰਡਵਾਨੇ ਉੱਨਈ
  • ਮੈਸੂਰ ਵਾਸੁਦੇਵਾਚਰ ਦੁਆਰਾ ਅਭਿਮਨਮੁਥੋ ਨੰਨੂਬਰੋਵਰਧਾਮੈਸੂਰ ਵਾਸੂਦੇਵਚਾਰ
  • ਯਾਕੇ ਬਾਗਿਲਾ ਹਕੀਰੂਵੀ ਵਾਦਿਰਾਜਾ ਤੀਰਥ ਦੁਆਰਾਵਾਦੀਰਾਜਾ ਤੀਰਥ
  • ਮੂਰੂ ਨਮਗਲਾ ਗੋਪਾਲ ਦਾਸਾ ਦੁਆਰਾ
  • ਹੂ ਬੇਕ ਪਰਿਮਾਲਾਡਾ, ਕੋੱਟਾ ਭਾਗਯਾਵੇ ਸਾਕੋ, ਜਾਨੂਮਾ ਜਾਨੁਮਾਦਲੀ ਵਿਦਯਾਪ੍ਰਸੰਨਾ ਤੀਰਥ ਦੁਆਰਾ ਕੰਨਡ਼ ਵਿੱਚ
  • ਪੁਰੰਦਰ ਦਾਸ ਦੁਆਰਾ ਆਚਾਰਵਿੱਲਦਾ ਨਾਲੀਗੇਪੁਰੰਦਰ ਦਾਸਾ
  • ਮੁਥੀਆ ਭਾਗਵਤਾਰ ਦੁਆਰਾ ਵੱਲੀ ਨਾਇਕੇਨੇ
  • ਵਿਲਯਾਦ ਇਡੂ ਨੇਰਾਮਾ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ T.N.Bala ਦੁਆਰਾ
  • ਸਦਾ ਤਵਾ ਪਦਾ ਸੰਨੀਧਿਮ ਐਮ. ਬਾਲਾਮੁਰਲੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ
  • ਓਮਕਾਰਾ ਪ੍ਰਣਵ, ਐਮ. ਬਾਲਾਮੁਰਲੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਦ ਵਰਨਮ
  • ਕਲਯਾਨੀ ਵਰਦਰਾਜਨ ਦੁਆਰਾ ਸਤਵ ਵਰਦੀਤਾ ਵਿਕਰਮਕਲਿਆਣੀ ਵਰਦਰਾਜਨ
  • ਸਵਾਤੀ ਥਿਰੂਨਲ ਰਾਮ ਵਰਮਾ ਦੁਆਰਾ ਮਮਾਵਾ ਕਰੁਨਾਇਆ
  • ਗੋਪਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਾਰਤੀ ਦੁਆਰਾ ਬਾਵਸਾਗਰਮ
  • ਸਰਵਨਭਵ ਐਨਮ-ਪਾਪਨਾਸਾਮ ਸਿਵਨ

ਮੁਥੁਸਵਾਮੀ ਦੀਕਸ਼ਿਤਰ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿੱਧੀ ਵਿਨਾਇਕਮ, ਮਹਾਸੂਰਾਮ ਕੇਟੁਮਹਮ, ਸਦਾਸ਼ਰੇ ਅਤੇ ਏਕਮਰੇਸ਼ਨਾਇਕਿਮ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਕੂਲ ਦਾ ਰਾਗਮ ਨਾਮ ਚਮਾਰਮ ਮੁਦਰਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਰਚਨਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ਨਮੁਕਪਰੀਆ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ

  • ਅਰੁਣਗਿਰੀਨਾਥਰ ਦੁਆਰਾ ਮੁਥਾਈ ਥਰੂ ਪੱਠੀ

ਫ਼ਿਲਮੀ ਗੀਤ

[ਸੋਧੋ]

ਭਾਸ਼ਾਃ ਤਮਿਲ

[ਸੋਧੋ]
ਗੀਤ. ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਗਾਇਕ
ਨੇਜਲ ਕੁਦੀਯਰੁੱਕੁਮ ਇਰੁੰਬੂ ਥਿਰਾਈ ਐੱਸ. ਵੀ. ਵੈਂਕਟਰਾਮਨ ਟੀ. ਐਮ. ਸੁੰਦਰਰਾਜਨ, ਪੀ. ਲੀਲਾ
ਏਰੀਵੱਕੂ ਵਿਰੁੰਥਾਗਮ ਥਿਰੁਕੁਰਾਲੇ ਅਰਿਵਾਲੀ ਟੀ. ਐਮ. ਸੁੰਦਰਰਾਜਨ
ਨਿਨੈੰਧੂ ਨਿਨੈੰਦੂ ਨੇਨਜਾਮ ਉਰੁਗੁਧੇ ਸਾਧਾਰਾਮ ਜੀ. ਰਾਮਨਾਥਨ
ਮੁਥਾਈ ਥਾਰੂ ਅਰੁਣਗਿਰੀਨਾਥਰ ਟੀ. ਆਰ. ਪਾਪਾ
ਮਰੀਨਧੀਰੁੰਧੂ ਥਿਲਾਨਾ ਮੋਹਨੰਬਲ ਕੇ. ਵੀ. ਮਹਾਦੇਵਨ ਪੀ. ਸੁਸ਼ੀਲਾ
ਪਜ਼ਮ ਨੀਅੱਪਾ ਤਿਰੂਵਿਲਾਇਆਡਲ ਕੇ. ਬੀ. ਸੁੰਦਰੰਬਲ
ਪਿਰੰਧਾ ਨਾਲ ਮੰਨਨ ਪਿਰੰਧਾ ਨਾ ਤੇਨਾਲੀ ਰਮਨ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥਨ-ਰਾਮਮੂਰਤੀ ਪੀ. ਭਾਨੂਮਤੀ
ਵੇਲਵਨ ਨਾਲੋਂ ਵੇਲਮ ਪੇਅਰ ਕੰਧਾਰ ਅਲੰਗਾਰਮ ਕੁੰਨਾਕੁਡੀ ਵੈਦਿਆਨਾਥਨ S.Janaki
ਕੰਨੂਕੁਲ ਨੂਰੂ ਵੇਦਮ ਪੁਧੀਥੂ ਦੇਵੇਂਦਰਨ ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਕੇ. ਐਸ. ਚਿੱਤਰਾ
ਨਡਾਕੱਟਮ ਲੀਲਾਈ ਦੇਵੀ ਸ਼੍ਰੀ ਕਰੂਮਰੀਅੰਮਾਨ ਸ਼ੰਕਰ-ਗਣੇਸ਼ T.M.Soundarajan
ਥੰਥਾਨਨਮ ਥਾਨਾ ਪੁਥੀਆ ਵਾਰਪੁਗਲ ਇਲਯਾਰਾਜਾ ਜੈਂਸੀ ਐਂਥਨੀ, ਸੁਲੋਚਨਾ
ਠਕੀਤਾ ਥਾਦੀਮੀ ਸਲੰਗਾਈ ਓਲੀ ਐੱਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ
ਕਦਲ ਕਾਸੁਕੁਥਾਈਆ ਆਨ ਪਾਵਮ ਇਲਯਾਰਾਜਾ
ਸੋਲੇਯੋ ਵੈਥੀਰੰਥੂ ਮੋਗਾਮੁਲ ਐੱਮ. ਜੀ. ਸ਼੍ਰੀਕੁਮਾਰ, ਐੱਸ. ਜਾਨਕੀ
ਉਰੂਵਿੱਟੂ ਉਰੂਵਨਥੂ ਕਰਾਕੱਟਕਕਰਨ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਾਸੁਦੇਵਨ, ਗੰਗਾਈ ਅਮਰਨ
ਰਜੇਤੀ ਰਾਜਾ ਮਾਨਨ ਐੱਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਸਵਰਨਲਤਾਸਵਰਨਾਲਥਾ
ਵਨਮਪਦੀ ਪਾਦੁਮ ਨੇਰਮ ਸਰ...ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਕੇ. ਐਸ. ਚਿੱਤਰਾ
ਕੰਨਨਾਈ ਥੀਡੀ ਵੰਥੇਨ ਕਰਪਾਨਈ ਸੰਤੋਸ਼ ਜੈਰਾਜ
ਪੂੰਥੇੰਦਰਲਿਲ ਓਰੂ ਚੰਦਰਮਤੀ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਿਆਨ ਐੱਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ
ਅਬੀਰਾਮੀ ਨੇਰਿਲ ਵੰਥਾਲ ਵਾਨਮ ਚੰਦੀਲੀਅਨ ਵਾਣੀ ਜੈਰਾਮ
ਸਰਵਨਬਾਵਾ ਐਨਮ ਥਿਰੂਮੰਥੀਰਾਮ ਮੇਤੁਕੁਡੀ ਸਰਪੀ ਮਾਨੋ
ਕੋਡੀ ਮੱਲੀਗਾਈ ਕੋਂਜੁਥੂ ਕੋਂਜੁਥੂ ਸੈਂਥਾਜ਼ਾਮਪੂਵ ਅਦਿੱਤਿਆ ਮਨੋ, ਸਵਰਨਲਤਾਸਵਰਨਾਲਥਾ
ਮੁਧਲ ਕਨਾਵੇ ਮਾਜੂਨੂ ਹੈਰਿਸ ਜੈਰਾਜ ਹਰੀਸ਼ ਰਾਘਵੇਂਦਰ, ਬੰਬੇ ਜੈਸ਼੍ਰੀ, ਓ.S.Arun
ਸਿਲੱਕੂ ਮਰਾਮੇ ਪਾਈਮ ਪੁਲੀ ਡੀ. ਇਮਾਨ ਦਿਵਿਆ ਕੁਮਾਰ, ਸ਼ਾਸ਼ਾ ਤਿਰੂਪਤੀ, ਸ਼ਾਰਨੀਆ ਗੋਪੀਨਾਥ
ਥੱਪੂ ਥਾਂਡਾ ਖਲਨਾਇਕ ਵਿਦਿਆਸਾਗਰ ਸ਼ੰਕਰ ਮਹਾਦੇਵਨ, ਸੁਜਾਤਾ ਮੋਹਨ
ਡੈਲਾਮੋ ਡੈਲਾਮੋ (ਢਿੱਲੀ ਅਧਾਰਤ) ਡਿਸ਼ਯੂਮ ਵਿਜੇ ਐਂਟਨੀ ਵਿਜੇ ਐਂਟਨੀ, ਸੰਗੀਤਾ ਰਾਜੇਸ਼ਵਰਨ

ਜਨਯਾ 1:ਰਾਗਮ ਸੁਮਨੇਸ਼ਰਨਜਨੀ/ਸਮੁਦਰਪ੍ਰਿਆ/ਮਧੁਕੌਨ ਤਾਮਿਲ

[ਸੋਧੋ]

ਚਡ਼੍ਹਦੇਃ ਸ ਗ2 ਮ2 ਪ ਨੀ2 ਸੰ

ਉਤਰਦੇਃ ਸੰ ਨੀ2 ਪ ਮ2 ਗ2 ਸ

ਗੀਤ. ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਗਾਇਕ
ਅੰਥਾ ਮਾਨੀ ਪਰੰਗਲ ਅੰਡੇਮਾਨ ਕਡ਼ਹਾਲੀ ਐਮ. ਐਸ. ਵਿਸ਼ਵਨਾਥਨ ਕੇ. ਜੇ. ਯੇਸੂਦਾਸ, ਵਾਣੀ ਜੈਰਾਮ
ਓਰੂ ਨਾਲ ਇਰਾਵੂ ਕਵੀਆ ਥਲਾਈਵੀ ਪੀ. ਸੁਸੀਲਾ
ਨਾਨ ਪਾਡੀਆ ਪਾਤਾਈ ਵਾਜ਼ਕਾਈ ਵਾਜ਼ਵਾਥਾਰਕੇ ਪੀ. ਬੀ. ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ, ਪੀ. ਸੁਸ਼ੀਲਾ
ਵਜੰਧਲ ਉਨਡੋ ਸਾਵਿਥੀਰੀ (1980 ਫ਼ਿਲਮ) ਵਾਣੀ ਜੈਰਾਮ
ਪਰਵਈ ਓਂਦਰੇ ਪੋਥੁਮ (ਮੁਡ਼ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹਿੰਦੀ ਧੁਨ) ਕੀ ਗੱਲ ਹੈ? ਵੇਧਾ ਟੀ. ਐਮ. ਸੁੰਦਰਰਾਜਨ, ਐਲ. ਆਰ. ਈਸਵਾਰੀ
ਏਧੋ ਨਿਨੈਵੁਗਲ ਆਗਾਲ ਵਿਲੱਕੂ ਇਲੈਅਰਾਜਾ ਕੇ. ਜੇ. ਯੇਸੂਦਾਸ, ਐਸ. ਪੀ. ਸੈਲਜਾ
ਕਾਲਾ ਕਾਲਮਾਗਾ ਵਾਜ਼ੂਮ

(ਲੋਸਲੀ ਅਧਾਰਿਤ)

ਪੁੰਨਗਾਈ ਮੰਨਨ ਐੱਸ ਪੀ ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਕੇ ਐੱਸ ਚਿਤਰਾਕੇ ਐਸ ਚਿਤਰਾ
ਕੰਨੰਮਾ ਕਾਦਲੇਨਮ ਕਵਿਧਾਈ ਵੰਨਾ ਵੰਨਾ ਪੁੱਕਲ ਇਲੈਅਰਾਜਾ, ਐਸ. ਜਾਨਕੀਐੱਸ. ਜਾਨਕੀ
ਨਲਮ ਵਾਜ਼ਾ ਮਾਰੂਪਾਦੀਯਮ ਐੱਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ
ਸੰਗਤਮਿਜ਼ ਕਵੀਏ

(ਰਾਗਮਾਲਿਕਾਃ ਅਭੇਰੀ, ਬਾਗੇਸ਼ਰੀ, ਸੁਮਨੇਸਾ ਰੰਜਨੀਆ)

ਮਨਾਥਿਲ ਉਰੁਥੀ ਵੈਂਡਮ ਕੇ. ਜੇ. ਯੇਸੂਦਾਸ, ਕੇ. ਐਸ. ਚਿੱਤਰਾ
ਜਲ ਜਲ ਸਲੰਗਾਈ ਕੁਲੁੰਗਾ ਪੋਨੁਕੇਥਾ ਪੁਰਸ਼ਨ ਪੀ. ਜੈਚੰਦਰਨ, ਸਵਰਨਲਤਾਸਵਰਨਾਲਥਾ
ਪੁਥੂ ਕਾਵੇਰੀ ਕਰਾਈ ਪੁਧੀਆ ਸਵਰੰਗਲ ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਕੇ. ਐਸ. ਚਿਤਰਾ
ਵਾਲਵੇਲਮ ਇਨਬਾਮ ਇਨਬਾਮ ਪੂਂਗਟਰੂ ਪੁਥੀਥਾਨਥੂ ਐਮ. ਐਸ. ਗੀਤਾਂ
ਅਲਾਇਕਦਲ (ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਭਾਗ) ਪੋਨੀਅਨ ਸੇਲਵਨਃ I ਏ. ਆਰ. ਰਹਿਮਾਨ ਅੰਤਰਾ ਨੰਦੀ
ਵਿਨਮੀਂਗਲਾਈ ਥਾਂਡੀ ਵਾਜ਼ੂਮ ਕਦਲ ਬੀਜੀਐਮ

(ਚੰਦਰਕਾਊਂ ਦਾ ਰੰਗ ਵੀ ਹੈ, ਗ੍ਰਹਿ ਭੇਦਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ)

ਯੂਅਰ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਪਲੱਕਡ਼ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮ
ਓਰੂ ਕੇਲਵੀ ਉੱਨਈ ਪ੍ਰਿਯਮ ਵਿਦਿਆਸਾਗਰ ਪੀ. ਉਨਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ, ਸੁਜਾਤਾ ਮੋਹਨ
ਵਾਨਾਨਿਲਾਵੇ ਵੈਨਾਨਿਲਾਵੇ ਨਿਨੈਥੇਨ ਵੰਧਈ ਦੇਵਾ ਹਰੀਹਰਨ
ਉਨਾਈ ਨਿਨੈਥੂ ਨਾਨ ਈਨਾਈ (ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਤੁਨੇ) ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਕੇ. ਐਸ. ਚਿਤਰਾ, ਸੁਜਾਤਾ ਮੋਹਨ
ਸੋਲਾਈਕੁੱਲਾ ਕਾਤੁਕੁੱਲਾ ਧਰਮ ਚੱਕਰਾਮ ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਸੁਜਾਤਾ ਮੋਹਨ
ਆਦਿਕਿਰਾ ਕਾਈ ਅਨਾਇਕੁਮਾ ਨਟਪੁਕਾਗਾ ਹਰੀਨੀ
ਚਮ ਚਮ ਏਨਾਕੋਰੂ ਮਗਨ ਪਿਰੱਪਨ ਕਾਰਤਿਕ ਰਾਜਾ ਭਵਥਾਰਿਨੀ, ਕਾਰਤਿਕ ਰਾਜਾ
ਵਾਨ ਨੀਲਵੁਧਾਨ ਪੁਗੈਪਡਮ ਗੰਗਾਈ ਅਮਰਨ ਵਿਜੇ ਯੇਸੂਦਾਸ
ਅਜ਼ਗੂ ਕੁੱਟੀ ਚੇਲਮ ਸਤਮ ਪੋਡਾਥੀ ਯੁਵਨ ਸ਼ੰਕਰ ਰਾਜਾ ਸ਼ੰਕਰ ਮਹਾਦੇਵਨ
ਕੰਨਾ ਨੀ ਐਨਾਈ ਇਰੁਮਬੁਕੋੱਟਈ ਮੁਰੱਟੂ ਸਿੰਗਮ ਜੀ. ਵੀ. ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਬੰਬੇ ਜੈਸ਼੍ਰੀ, ਨਵੀਨ ਅਈਅਰ, ਡੀ.ਏ. ਸ੍ਰੀਨਿਵਾਸ
ਸੰਗੀਤਕ ਗੀਤ ਹੇ ਮਾਨਾਪੇਨ! ਵਿਸ਼ਾਲ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਸਿੰਦੂਰੀ ਵਿਸ਼ਾਲ, ਲੇਡੀ ਕਾਸ਼

ਸਬੰਧਤ ਰਾਗਮ

[ਸੋਧੋ]

ਇਹ ਭਾਗ ਇਸ ਰਾਗ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪਹਿਲੂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਦੇ ਨੋਟਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿ ਭੇਦਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ 3 ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਰਾਗਮ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਰਥਾਤ, ਸ਼ੂਲਿਨੀ, ਢੇਨੁਕਾ ਅਤੇ ਚਿੱਤਰਮਬਾਡ਼ੀ ਗ੍ਰਹਿ ਭੇਦਮ, ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਦਜਮ ਨੂੰ ਅਗਲੇ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅਨੁਸਾਰੀ ਨੋਟ ਆਵਿਰਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਰੱਖਣ ਲਈ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਕਦਮ ਹੈ। ਹੋਰ ਵੇਰਵਿਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ ਲਈ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਉੱਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਭੇਦਮ ਵੇਖੋ।

ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਪੱਛਮੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਜਿਪਸੀ ਸਕੇਲ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ।

ਨੋਟਸ

[ਸੋਧੋ]

ਬੰਦਿਸ਼ਾਂ

[ਸੋਧੋ]

  

ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤ (ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਸੰਗੀਤਕ ਪੈਮਾਨਾ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਗ ਹੈ। ਇਹ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ 72ਵੀਂ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਰਾਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ 56ਵਾਂ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਰਾਗਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਮੁਥੁਸਵਾਮੀ ਦੀਕਸ਼ਿਤਰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਚਮਾਰਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਇਹ ਰਾਗ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗਾਇਆ-ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।[1] ਭਗਵਾਨ ਮੁਰੂਗਨ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਬਾਰੇ ਕਈ ਰਚਨਾਵਾਂ ਇਸ ਰਾਗ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹਨ।

ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਨ

[ਸੋਧੋ]
ਸੀ 'ਤੇ ਸ਼ਡਜਮ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਸਕੇਲ

ਇਹ 10ਵੇਂ ਚੱਕਰ ਦੀਸੀ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਰਾਗ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਨਾਮ 'ਡਿਸੀ-ਸ਼੍ਰੀ' ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੁਰ ਸੰਗਤੀ ਸਾ ਰੀ ਗੀ ਮੀ ਪਾ ਧਾ ਨੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਆਰੋਹਣ-ਅਵਰੋਹਣ (ਚਡ਼੍ਹਦੇ ਅਤੇ ਉਤਰਦੇ ਪੈਮਾਨੇ) ਦੀ ਬਣਤਰ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ (ਹੇਠਾਂ ਸੰਕੇਤ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਲਈ ਕਰਨਾਟਕ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਸਵਰ ਵੇਖੋ):

  • ਆਰੋਹਣਃ ਸ ਰੇ2 ਗ2 ਮ2 ਪ ਧ1 ਨੀ2 ਸੰ [a]
  • ਅਵਰੋਹਣਃ ਸੰ ਨੀ2 ਧ1 ਪ ਮ2 ਗ2 ਰੇ2 ਸ [b]

ਇਹ ਸਕੇਲ ਸਵਰ ਚਤੁਰਸ਼ਰੁਤੀ ਰਿਸ਼ਭਮ, ਸਾਧਾਰਣ ਗੰਧਾਰਮ, ਪ੍ਰਤੀ ਮੱਧਮਮ, ਸ਼ੁੱਧ ਧੈਵਤਮ ਅਤੇ ਕੈਸਿਕੀ ਨਿਸ਼ਾਦਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਰਾਗ ਹੈ, ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨਾ ਰਾਗ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਆਰੋਹ-ਅਵਰੋਹ (ਚਡ਼੍ਹਦੇ ਅਤੇ ਉਤਰਦੇ ਪੈਮਾਨੇ) ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਸੱਤ ਸੁਰ ਲਗਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਟਭੈਰਵੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਮੱਧਮਮ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 20ਵਾਂ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਸਕੇਲ ਹੈ।

ਜਨਯ ਰਾਗਮ

[ਸੋਧੋ]

ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਕੋਲ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੁਝ ਛੋਟੇ ਜਨਯ ਰਾਗਮ (ਉਤਪੰਨ ਸਕੇਲ) ਹਨ। ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਕੇਲਾਂ ਲਈ ਜਨਯ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵੇਖੋ।

ਰਚਨਾਵਾਂ

[ਸੋਧੋ]

ਰਾਗ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਵਿਚ ਸੁਰਬੱਧ ਕੀਤੀਆਂ ਗਾਈਆਂ ਅਤੇ ਕਈ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਕੁਝ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

  • ਤਿਆਗਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਵੱਡੇਨੇ ਵਾਰੂ
  • ਪਟਨਾਮ ਸੁਬਰਾਮਣੀਆ ਅਈਅਰ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਮਾਰੀਵਰ ਡਿਕੇਵਰਾਇਆ
  • ਪਾਪਨਾਸਾਮ ਸਿਵਨ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਪਾਰਵਤੀ ਨਾਇਕੇਨੇ, ਸਰਵਨ ਭਵ ਐਨਮ, ਅੰਡਵਾਨੇ ਉੱਨਈ
  • ਮੈਸੂਰ ਵਾਸੁਦੇਵਾਚਰ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਅਭਿਮਨਮੁਥੋ ਨੰਨੂਬਰੋਵਰਧਾਮੈਸੂਰ ਵਾਸੂਦੇਵਚਾਰ
  • ਯਾਕੇ ਬਾਗਿਲਾ ਹਕੀਰੂਵੀ - ਵਾਦਿਰਾਜਾ ਤੀਰਥ ਦੁਆਰਾ ਰਚੀ ਗਈ
  • ਮੂਰੂ ਨਮਗਲਾ ਗੋਪਾਲ ਦਾਸਾ ਦੁਆਰਾ ਰਚੀ ਗਈ
  • ਹੂ ਬੇਕ ਪਰਿਮਾਲਾਡਾ, ਕੋੱਟਾ ਭਾਗਯਾਵੇ ਸਾਕੋ, ਜਾਨੂਮਾ ਜਾਨੁਮਾਦਲੀ ਵਿਦਯਾਪ੍ਰਸੰਨਾ ਤੀਰਥ ਦੁਆਰਾ ਕੰਨਡ਼ ਵਿੱਚ
  • ਪੁਰੰਦਰ ਦਾਸ ਦੁਆਰਾ ਆਚਾਰਵਿੱਲਦਾ ਨਾਲੀਗੇਪੁਰੰਦਰ ਦਾਸਾ
  • ਮੁਥੀਆ ਭਾਗਵਤਾਰ ਦੁਆਰਾ ਵੱਲੀ ਨਾਇਕੇਨੇ
  • ਵਿਲਯਾਦ ਇਡੂ ਨੇਰਾਮਾ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ T.N.Bala ਦੁਆਰਾ
  • ਸਦਾ ਤਵਾ ਪਦਾ ਸੰਨੀਧਿਮ ਐਮ. ਬਾਲਾਮੁਰਲੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ
  • ਓਮਕਾਰਾ ਪ੍ਰਣਵ, ਐਮ. ਬਾਲਾਮੁਰਲੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਦ ਵਰਨਮ
  • ਕਲਯਾਨੀ ਵਰਦਰਾਜਨ ਦੁਆਰਾ ਸਤਵ ਵਰਦੀਤਾ ਵਿਕਰਮਕਲਿਆਣੀ ਵਰਦਰਾਜਨ
  • ਸਵਾਤੀ ਥਿਰੂਨਲ ਰਾਮ ਵਰਮਾ ਦੁਆਰਾ ਮਮਾਵਾ ਕਰੁਨਾਇਆ
  • ਗੋਪਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਾਰਤੀ ਦੁਆਰਾ ਬਾਵਸਾਗਰਮ
  • ਸਰਵਨਭਵ ਐਨਮ-ਪਾਪਨਾਸਾਮ ਸਿਵਨ
  • ਮੁਥੂਸਵਾਮੀ ਦੀਕਸ਼ਿਤਰ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿੱਧੀ ਵਿਨਾਇਕਮ, ਮਹਾਸੂਰਾਮ ਕੇਟੁਮਹਮ, ਸਦਾਸ਼ਰੇ ਅਤੇ ਏਕਮਰੇਸ਼ਨਾਇਕਮ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਕੂਲ ਦਾ ਰਾਗਮ ਨਾਮ ਚਮਾਰਮ ਮੁਦਰਾ ਹੈ। ਮਹਾਸੁਰਮ ਕੇਤੂਮਹਮ ਨੂੰ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੇ ਚੇਲਿਆਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਵਿਵਾਦ ਹੈ।
  • ਅਰੁਣਗਿਰੀਨਾਥਰ ਦੁਆਰਾ ਮੁਥਾਈ ਥਰੂ ਪੱਠੀ

ਫ਼ਿਲਮੀ ਗੀਤ

[ਸੋਧੋ]

ਭਾਸ਼ਾਃ ਤਮਿਲ

[ਸੋਧੋ]
ਗੀਤ. ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਗਾਇਕ
ਨੇਜਲ ਕੁਦੀਯਰੁੱਕੁਮ ਇਰੁੰਬੂ ਥਿਰਾਈ ਐੱਸ. ਵੀ. ਵੈਂਕਟਰਾਮਨ ਟੀ. ਐਮ. ਸੁੰਦਰਰਾਜਨ, ਪੀ. ਲੀਲਾ
ਏਰੀਵੱਕੂ ਵਿਰੁੰਥਾਗਮ ਥਿਰੁਕੁਰਾਲੇ ਅਰਿਵਾਲੀ ਟੀ. ਐਮ. ਸੁੰਦਰਰਾਜਨ
ਨਿਨੈੰਧੂ ਨਿਨੈੰਦੂ ਨੇਨਜਾਮ ਉਰੁਗੁਧੇ ਸਾਧਾਰਾਮ ਜੀ. ਰਾਮਨਾਥਨ
ਮੁਥਾਈ ਥਾਰੂ ਅਰੁਣਗਿਰੀਨਾਥਰ ਟੀ. ਆਰ. ਪਾਪਾ
ਮਰੀਨਧੀਰੁੰਧੂ ਥਿਲਾਨਾ ਮੋਹਨੰਬਲ ਕੇ. ਵੀ. ਮਹਾਦੇਵਨ ਪੀ. ਸੁਸ਼ੀਲਾ
ਪਜ਼ਮ ਨੀਅੱਪਾ ਤਿਰੂਵਿਲਾਇਆਡਲ ਕੇ. ਬੀ. ਸੁੰਦਰੰਬਲ
ਪਿਰੰਧਾ ਨਾਲ ਮੰਨਨ ਪਿਰੰਧਾ ਨਾ ਤੇਨਾਲੀ ਰਮਨ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥਨ-ਰਾਮਮੂਰਤੀ ਪੀ. ਭਾਨੂਮਤੀ
ਵੇਲਵਨ ਨਾਲੋਂ ਵੇਲਮ ਪੇਅਰ ਕੰਧਾਰ ਅਲੰਗਾਰਮ ਕੁੰਨਾਕੁਡੀ ਵੈਦਿਆਨਾਥਨ S.Janaki
ਕੰਨੂਕੁਲ ਨੂਰੂ ਵੇਦਮ ਪੁਧੀਥੂ ਦੇਵੇਂਦਰਨ ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਕੇ. ਐਸ. ਚਿੱਤਰਾ
ਨਡਾਕੱਟਮ ਲੀਲਾਈ ਦੇਵੀ ਸ਼੍ਰੀ ਕਰੂਮਰੀਅੰਮਾਨ ਸ਼ੰਕਰ-ਗਣੇਸ਼ T.M.Soundarajan
ਥੰਥਾਨਨਮ ਥਾਨਾ ਪੁਥੀਆ ਵਾਰਪੁਗਲ ਇਲਯਾਰਾਜਾ ਜੈਂਸੀ ਐਂਥਨੀ, ਸੁਲੋਚਨਾ
ਠਕੀਤਾ ਥਾਦੀਮੀ ਸਲੰਗਾਈ ਓਲੀ ਐੱਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ
ਕਦਲ ਕਾਸੁਕੁਥਾਈਆ ਆਨ ਪਾਵਮ ਇਲਯਾਰਾਜਾ
ਸੋਲੇਯੋ ਵੈਥੀਰੰਥੂ ਮੋਗਾਮੁਲ ਐੱਮ. ਜੀ. ਸ਼੍ਰੀਕੁਮਾਰ, ਐੱਸ. ਜਾਨਕੀ
ਉਰੂਵਿੱਟੂ ਉਰੂਵਨਥੂ ਕਰਾਕੱਟਕਕਰਨ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਾਸੁਦੇਵਨ, ਗੰਗਾਈ ਅਮਰਨ
ਰਜੇਤੀ ਰਾਜਾ ਮਾਨਨ ਐੱਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਸਵਰਨਲਤਾਸਵਰਨਾਲਥਾ
ਵਨਮਪਦੀ ਪਾਦੁਮ ਨੇਰਮ ਸਰ...ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਕੇ. ਐਸ. ਚਿੱਤਰਾ
ਕੰਨਨਾਈ ਥੀਡੀ ਵੰਥੇਨ ਕਰਪਾਨਈ ਸੰਤੋਸ਼ ਜੈਰਾਜ
ਪੂੰਥੇੰਦਰਲਿਲ ਓਰੂ ਚੰਦਰਮਤੀ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਿਆਨ ਐੱਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ
ਅਬੀਰਾਮੀ ਨੇਰਿਲ ਵੰਥਾਲ ਵਾਨਮ ਚੰਦੀਲੀਅਨ ਵਾਣੀ ਜੈਰਾਮ
ਸਰਵਨਬਾਵਾ ਐਨਮ ਥਿਰੂਮੰਥੀਰਾਮ ਮੇਤੁਕੁਡੀ ਸਰਪੀ ਮਾਨੋ
ਕੋਡੀ ਮੱਲੀਗਾਈ ਕੋਂਜੁਥੂ ਕੋਂਜੁਥੂ ਸੈਂਥਾਜ਼ਾਮਪੂਵ ਅਦਿੱਤਿਆ ਮਨੋ, ਸਵਰਨਲਤਾਸਵਰਨਾਲਥਾ
ਮੁਧਲ ਕਨਾਵੇ ਮਾਜੂਨੂ ਹੈਰਿਸ ਜੈਰਾਜ ਹਰੀਸ਼ ਰਾਘਵੇਂਦਰ, ਬੰਬੇ ਜੈਸ਼੍ਰੀ, ਓ.S.Arun
ਸਿਲੱਕੂ ਮਰਾਮੇ ਪਾਈਮ ਪੁਲੀ ਡੀ. ਇਮਾਨ ਦਿਵਿਆ ਕੁਮਾਰ, ਸ਼ਾਸ਼ਾ ਤਿਰੂਪਤੀ, ਸ਼ਾਰਨੀਆ ਗੋਪੀਨਾਥ
ਥੱਪੂ ਥਾਂਡਾ ਖਲਨਾਇਕ ਵਿਦਿਆਸਾਗਰ ਸ਼ੰਕਰ ਮਹਾਦੇਵਨ, ਸੁਜਾਤਾ ਮੋਹਨ
ਡੈਲਾਮੋ ਡੈਲਾਮੋ (ਢਿੱਲੀ ਅਧਾਰਤ) ਡਿਸ਼ਯੂਮ ਵਿਜੇ ਐਂਟਨੀ ਵਿਜੇ ਐਂਟਨੀ, ਸੰਗੀਤਾ ਰਾਜੇਸ਼ਵਰਨ

ਜਨਯਾ 1:ਰਾਗਮ ਸੁਮਨੇਸ਼ਰਨਜਨੀ/ਸਮੁਦਰਪ੍ਰਿਆ/ਮਧੁਕੌਨ ਤਾਮਿਲ

[ਸੋਧੋ]

ਚਡ਼੍ਹਦੇਃ ਸ ਗ2 ਮ2 ਪ ਨੀ2 ਸੰ

ਉਤਰਦੇਃ ਸੰ ਨੀ2 ਪ ਮ2 ਗ2 ਸ

ਗੀਤ. ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਗਾਇਕ
ਅੰਥਾ ਮਾਨੀ ਪਰੰਗਲ ਅੰਡੇਮਾਨ ਕਡ਼ਹਾਲੀ ਐਮ. ਐਸ. ਵਿਸ਼ਵਨਾਥਨ ਕੇ. ਜੇ. ਯੇਸੂਦਾਸ, ਵਾਣੀ ਜੈਰਾਮ
ਓਰੂ ਨਾਲ ਇਰਾਵੂ ਕਵੀਆ ਥਲਾਈਵੀ ਪੀ. ਸੁਸੀਲਾ
ਨਾਨ ਪਾਡੀਆ ਪਾਤਾਈ ਵਾਜ਼ਕਾਈ ਵਾਜ਼ਵਾਥਾਰਕੇ ਪੀ. ਬੀ. ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ, ਪੀ. ਸੁਸ਼ੀਲਾ
ਵਜੰਧਲ ਉਨਡੋ ਸਾਵਿਥੀਰੀ (1980 ਫ਼ਿਲਮ) ਵਾਣੀ ਜੈਰਾਮ
ਪਰਵਈ ਓਂਦਰੇ ਪੋਥੁਮ (ਮੁਡ਼ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹਿੰਦੀ ਧੁਨ) ਕੀ ਗੱਲ ਹੈ? ਵੇਧਾ ਟੀ. ਐਮ. ਸੁੰਦਰਰਾਜਨ, ਐਲ. ਆਰ. ਈਸਵਾਰੀ
ਏਧੋ ਨਿਨੈਵੁਗਲ ਆਗਾਲ ਵਿਲੱਕੂ ਇਲੈਅਰਾਜਾ ਕੇ. ਜੇ. ਯੇਸੂਦਾਸ, ਐਸ. ਪੀ. ਸੈਲਜਾ
ਕਾਲਾ ਕਾਲਮਾਗਾ ਵਾਜ਼ੂਮ

(ਲੋਸਲੀ ਅਧਾਰਿਤ)

ਪੁੰਨਗਾਈ ਮੰਨਨ ਐੱਸ ਪੀ ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਕੇ ਐੱਸ ਚਿਤਰਾਕੇ ਐਸ ਚਿਤਰਾ
ਕੰਨੰਮਾ ਕਾਦਲੇਨਮ ਕਵਿਧਾਈ ਵੰਨਾ ਵੰਨਾ ਪੁੱਕਲ ਇਲੈਅਰਾਜਾ, ਐਸ. ਜਾਨਕੀਐੱਸ. ਜਾਨਕੀ
ਨਲਮ ਵਾਜ਼ਾ ਮਾਰੂਪਾਦੀਯਮ ਐੱਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ
ਸੰਗਤਮਿਜ਼ ਕਵੀਏ

(ਰਾਗਮਾਲਿਕਾਃ ਅਭੇਰੀ, ਬਾਗੇਸ਼ਰੀ, ਸੁਮਨੇਸਾ ਰੰਜਨੀਆ)

ਮਨਾਥਿਲ ਉਰੁਥੀ ਵੈਂਡਮ ਕੇ. ਜੇ. ਯੇਸੂਦਾਸ, ਕੇ. ਐਸ. ਚਿੱਤਰਾ
ਜਲ ਜਲ ਸਲੰਗਾਈ ਕੁਲੁੰਗਾ ਪੋਨੁਕੇਥਾ ਪੁਰਸ਼ਨ ਪੀ. ਜੈਚੰਦਰਨ, ਸਵਰਨਲਤਾਸਵਰਨਾਲਥਾ
ਪੁਥੂ ਕਾਵੇਰੀ ਕਰਾਈ ਪੁਧੀਆ ਸਵਰੰਗਲ ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਕੇ. ਐਸ. ਚਿਤਰਾ
ਵਾਲਵੇਲਮ ਇਨਬਾਮ ਇਨਬਾਮ ਪੂਂਗਟਰੂ ਪੁਥੀਥਾਨਥੂ ਐਮ. ਐਸ. ਗੀਤਾਂ
ਅਲਾਇਕਦਲ (ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਭਾਗ) ਪੋਨੀਅਨ ਸੇਲਵਨਃ I ਏ. ਆਰ. ਰਹਿਮਾਨ ਅੰਤਰਾ ਨੰਦੀ
ਵਿਨਮੀਂਗਲਾਈ ਥਾਂਡੀ ਵਾਜ਼ੂਮ ਕਦਲ ਬੀਜੀਐਮ

(ਚੰਦਰਕਾਊਂ ਦਾ ਰੰਗ ਵੀ ਹੈ, ਗ੍ਰਹਿ ਭੇਦਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ)

ਯੂਅਰ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਪਲੱਕਡ਼ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮ
ਓਰੂ ਕੇਲਵੀ ਉੱਨਈ ਪ੍ਰਿਯਮ ਵਿਦਿਆਸਾਗਰ ਪੀ. ਉਨਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ, ਸੁਜਾਤਾ ਮੋਹਨ
ਵਾਨਾਨਿਲਾਵੇ ਵੈਨਾਨਿਲਾਵੇ ਨਿਨੈਥੇਨ ਵੰਧਈ ਦੇਵਾ ਹਰੀਹਰਨ
ਉਨਾਈ ਨਿਨੈਥੂ ਨਾਨ ਈਨਾਈ (ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਤੁਨੇ) ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਕੇ. ਐਸ. ਚਿਤਰਾ, ਸੁਜਾਤਾ ਮੋਹਨ
ਸੋਲਾਈਕੁੱਲਾ ਕਾਤੁਕੁੱਲਾ ਧਰਮ ਚੱਕਰਾਮ ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਸੁਜਾਤਾ ਮੋਹਨ
ਆਦਿਕਿਰਾ ਕਾਈ ਅਨਾਇਕੁਮਾ ਨਟਪੁਕਾਗਾ ਹਰੀਨੀ
ਚਮ ਚਮ ਏਨਾਕੋਰੂ ਮਗਨ ਪਿਰੱਪਨ ਕਾਰਤਿਕ ਰਾਜਾ ਭਵਥਾਰਿਨੀ, ਕਾਰਤਿਕ ਰਾਜਾ
ਵਾਨ ਨੀਲਵੁਧਾਨ ਪੁਗੈਪਡਮ ਗੰਗਾਈ ਅਮਰਨ ਵਿਜੇ ਯੇਸੂਦਾਸ
ਅਜ਼ਗੂ ਕੁੱਟੀ ਚੇਲਮ ਸਤਮ ਪੋਡਾਥੀ ਯੁਵਨ ਸ਼ੰਕਰ ਰਾਜਾ ਸ਼ੰਕਰ ਮਹਾਦੇਵਨ
ਕੰਨਾ ਨੀ ਐਨਾਈ ਇਰੁਮਬੁਕੋੱਟਈ ਮੁਰੱਟੂ ਸਿੰਗਮ ਜੀ. ਵੀ. ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਬੰਬੇ ਜੈਸ਼੍ਰੀ, ਨਵੀਨ ਅਈਅਰ, ਡੀ.ਏ. ਸ੍ਰੀਨਿਵਾਸ
ਸੰਗੀਤਕ ਗੀਤ ਹੇ ਮਾਨਾਪੇਨ! ਵਿਸ਼ਾਲ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਸਿੰਦੂਰੀ ਵਿਸ਼ਾਲ, ਲੇਡੀ ਕਾਸ਼

ਸਬੰਧਤ ਰਾਗਮ

[ਸੋਧੋ]

ਇਹ ਭਾਗ ਇਸ ਰਾਗ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪਹਿਲੂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਦੇ ਨੋਟਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿ ਭੇਦਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ 3 ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਰਾਗਮ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਰਥਾਤ, ਸ਼ੂਲਿਨੀ, ਢੇਨੁਕਾ ਅਤੇ ਚਿੱਤਰਮਬਾਡ਼ੀ ਗ੍ਰਹਿ ਭੇਦਮ, ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਦਜਮ ਨੂੰ ਅਗਲੇ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅਨੁਸਾਰੀ ਨੋਟ ਆਵਿਰਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਰੱਖਣ ਲਈ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਕਦਮ ਹੈ। ਹੋਰ ਵੇਰਵਿਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ ਲਈ ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਉੱਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਭੇਦਮ ਵੇਖੋ।

ਸ਼ੰਮੁਖਪ੍ਰਿਆ ਪੱਛਮੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਜਿਪਸੀ ਸਕੇਲ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ।

ਨੋਟਸ

[ਸੋਧੋ]
  1. 1.0 1.1 ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named raganidhi

ਹਵਾਲੇ

[ਸੋਧੋ]

ਹਵਾਲੇ

[ਸੋਧੋ]