ਸਾਰਾਮਤੀ

ਸਾਰਾਮਤੀ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤ (ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਸੰਗੀਤਕ ਪੈਮਾਨਾ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਗ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਜਨਯ ਰਾਗਮ ਹੈ (20ਵੇਂ ਮੇਲਾਕਾਰਤਾ ਸਕੇਲ ਨਟਭੈਰਵੀ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸਕੇਲ) । ਇਹ ਇੱਕ ਜਨਯਾ ਸਕੇਲ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੇ ਅਵਰੋਹ (ਉਤਰਦੇ ਪੈਮਾਨੇ) ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਸੁਰ (ਸੰਗੀਤਕ ਨੋਟਸ) ਨਹੀਂ ਲਗਦੇ ਹਨ।

ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਨ

ਸਾਰਾਮਤੀ ਇੱਕ ਅਸਮਰੂਪ ਰਾਗ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਤਰਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਪੰਚਮ ਜਾਂ ਰਿਸ਼ਭਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਹ ਸੰਪੂਰਨਾ ਰਾਗ ਸਕੇਲ ਨਟਭੈਰਵੀ ਅਤੇ ਪੈਂਟਾਟੋਨਿਕ ਸਕੇਲ ਹਿੰਦੋਲਮ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨਾ-ਔਡਵ ਰਾਗਮ (ਜਾਂ ਔਡਵ ਰਾਗਮ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਪੈਂਟਾਟੋਨਿਕ ਉਤਰਦਾ ਸਕੇਲ) ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਆਰੋਹਣ-ਅਵਰੋਹਣ ਬਣਤਰ (ਚਡ਼੍ਹਨ ਅਤੇ ਉਤਰਨ ਦਾ ਪੈਮਾਨਾ) ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈਃ

ਆਰੋਹਣਃ ਸ ਰੇ2 ਗ2 ਮ1 ਪ ਧ1 ਨੀ2 ਸੰ [a]
ਅਵਰੋਹਣਃ ਸੰ ਨੀ2 ਧ1 ਮ1 ਗ2 ਸ [b]

ਇਸ ਪੈਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਗਏ ਸੁਰ ਹਨ ਸ਼ਡਜਮ, ਚਤੁਰਸ਼ਰੂਤੀ ਰਿਸ਼ਭਮ, ਸਾਧਾਰਣ ਗੰਧਾਰਮ, ਪੰਚਮ, ਸ਼ੁੱਧ ਧੈਵਥਮ ਅਤੇ ਕੈਸਿਕੀ ਨਿਸ਼ਧਮ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੰਚਮ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਭਮ ਨੂੰ ਉਤਰਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਵਿੱਚੋਂ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਕੇਤਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਲਈ, ਕਰਨਾਟਕ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਸਵਰ ਵੇਖੋ।

ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾਵਾਂ

ਕੁਝ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸਾਰਾਮਤੀ ਰਾਗ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਤਿਆਗਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਮੋਕਸ਼ਮੁਗਲਦ
ਮੁਥੀਆ ਭਾਗਵਤਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਰਸਦਲਾ ਨਯਾਨੇ
ਤੰਜਾਵੁਰ ਸ਼ੰਕਰਾ ਅਈਅਰ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਸਰਾਮਤੀ
ਥੁਲਸੀਵਨਮ ਦੁਆਰਾ ਉਨਤਾ ਵੈਂਕਟਥੁਲਾਸੀਵਨਮ
ਸ਼ਾਰਦੇ ਨਮਸਤੇ ਅਤੇ ਸਾਰਾਮਤੀ ਸਰਸਵਤੀ ਕਲਿਆਣੀ ਵਰਦਰਾਜਨ ਦੁਆਰਾ

ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਇਲੈਅਰਾਜਾ ਨੇ ਫਿਲਮ ਸਿੰਧੂ ਭੈਰਵੀ ਵਿੱਚ ਤਿਆਗਰਾਜ ਕ੍ਰਿਤੀ "ਮਾਰੀ ਮਾਰੀ ਨਿੰਨੇ" ਨੂੰ ਇਸ ਰਾਗ ਲਈ ਸੈੱਟ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਸਲ ਕ੍ਰਿਤੀ ਰਾਗ ਕੰਭੋਜੀ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਫ਼ਿਲਮੀ ਗੀਤ

ਭਾਸ਼ਾਃ ਤਾਮਿਲ

ਗੀਤ.	ਫ਼ਿਲਮ	ਸੰਗੀਤਕਾਰ	ਗਾਇਕ
ਉਨਾਈ ਅੱਲਾਲ ਓ. ਆਈ. ਆਰ. ਯੂ.	ਰਾਜਾ ਮੁਕਤੀ	ਸੀ. ਆਰ. ਸੁਬਬਰਮਨ	ਐਮ. ਕੇ. ਤਿਆਗਰਾਜ ਭਾਗਵਤਰ
ਕਾਥੀਰੁੱਪਨ ਕਮਲਾਕੰਨਨ (ਰਾਗਮਾਲਿਕਾ)	ਉਥਮਾ ਪੁਥੀਰਨ	ਜੀ. ਰਾਮਨਾਥਨ	ਪੀ. ਲੀਲਾ
ਮਾਰੀ ਮਾਰੀ ਨੀਨੇ	ਸਿੰਧੂ ਭੈਰਵੀ	ਇਲੈਅਰਾਜਾ	ਕੇ. ਜੇ. ਯੇਸੂਦਾਸ
ਪਾਦਰੀਅਨ ਪਾਦਰੀਅਨ	ਸਿੰਧੂ ਭੈਰਵੀ	ਇਲੈਅਰਾਜਾ	ਕੇ. ਐਸ. ਚਿੱਤਰਾ (ਪਾਦਰੀਅਨ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ
ਏੱਟਾਦੁਕ੍ਕੂ ਮਾਲੀਗਾਇਲ	ਆਦਿ ਵਿਰਧਮ	ਸ਼ੰਕਰ-ਗਣੇਸ਼	ਕੇ. ਐਸ. ਚਿੱਤਰਾ (ਪਾਦਰੀਅਨ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ
ਐਡੁਡਾ ਮੇਲਮ	ਐਂਗਾ ਚਿੰਨਾ ਰਾਸਾ		ਐੱਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ
ਮਾਜ਼ੀ ਮਾਸਮ ਥਾਨ	ਉਰਕਾਵਲਨ		ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ, ਕੇ. ਐਸ. ਚਿੱਤਰਾ
ਐਡੁਥਾ ਸਬਾਡਮ	ਉਰਕਾਵਲਨ		ਕੇ. ਜੇ. ਯੇਸੂਦਾਸ

ਭਾਸ਼ਾਃ ਕੰਨਡ਼

ਗੀਤ.	ਫ਼ਿਲਮ	ਸੰਗੀਤਕਾਰ	ਗਾਇਕ
ਭਰਤ ਭੂਸ਼ਿਰਾ	ਉਪਾਸਨ	ਵਿਜੈ ਨਾਰਸਿਮਹਾ	ਐੱਸ. ਜਾਨਕੀ
ਯੇਲੇਲੂ ਸੰਗੀਤਵੇ	ਮਲਾਇਆ ਮਾਰੂਥਾ	ਚੀ. ਉਦੈਸ਼ੰਕਰ	ਕੇ. ਜੇ. ਯੇਸੂਦਾਸ

ਸਬੰਧਤ ਰਾਗਮ

ਇਹ ਭਾਗ ਇਸ ਰਾਗ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪਹਿਲੂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਸਕੇਲ ਸਮਾਨਤਾਵਾਂ

ਹਿੰਦੋਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮਮਿਤੀ ਪੈਂਟਾਟੋਨਿਕ ਸਕੇਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਨੋਟ ਸਾਰਾਮਤੀ ਦੇ ਉਤਰਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਅਰੋਹਣ-ਅਵਰੋਹਣ ਬਣਤਰ ਸ ਗ2 ਮ1 ਧ1 ਨੀ2 ਸੰ: ਸੰ ਨੀ2 ਧ1 ਮ1 ਗ2 ਸ ਹੈ।

ਨੋਟਸ

ਹਵਾਲੇ