ਸੀ. ਨਾਰਾਇਣ ਰੈਡੀ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search

ਸੀ. ਨਾਰਾਇਣ ਰੈਡੀ ( ਤੇਲਗੂ: నారాయణ రెడ్డి ) (ਜਨਮ 29 ਜੁਲਾਈ 1931) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 1988 ਵਿਚ ਗਿਆਨਪੀਠ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਤੇਲਗੂ ਸਾਹਿਤ ਤੇ ਇੱਕ ਅਥਾਰਟੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ  Cinare ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ[ਸੋਧੋ]

ਨਾਰਾਇਣ ਰੈੱਡੀ ਨੇ ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਚਾਰ ਧੀਆਂ ਦਾ ਬਾਪ ਬਣਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਇੱਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਔਰਤ ਲੇਖਕਾਂ  ਨੂੰ ਸਾਲਾਨਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਫਿਲਮ ਨਗਰ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਰੈੱਡੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਾਵਿਕ ਕੰਮ, Viswambara ਲਈ 1988 ਵਿਚ ਗਿਆਨਪੀਠ ਐਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।  ਉਸ ਨੇ 1978 ਵਿਚ ਆਂਧਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਆਨਰੇਰੀ ਕਲਾ ਪ੍ਰਾਪੂਰਨਾ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, 1977 ਵਿਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਮਿਲਿਆ ਸੀ।[1] ਉਸ ਨੂੰ 1988 ਵਿਚ ਸ੍ਰੀ ਰਾਜਾ-ਲਕਸ਼ਮੀ ਫਾਊਨਡੇਸ਼ਨ ਨੇ ਰਾਜਾ-ਲਕਸ਼ਮੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 1992 ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤੀਜੇ-ਸਭ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਨ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।[2]

 ਨਾਰਾਇਣ ਰੈੱਡੀ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਸਦਨ - ਰਾਜ ਸਭਾ ਲਈ ਅਗਸਤ 1997 ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।[2]

ਫ਼ਿਲਮੀ ਗੀਤ[ਸੋਧੋ]

ਰੈਡੀ ਨੇ 1962 ਵਿਚ ਗੁਲੇਬਾਕਵਾਲੀ ਕਥਾ ਲਈ ਸਾਰੇ ਗੀਤ ਲਿਖ ਕੇ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਅੰਦਰ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਗੀਤ ਨੰਨੂ ਡੋਚੂਕੁੰਦੁਵਟੇ ... ਵਾਨੇਲ ਦੋਰਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ।[3]

ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਗੀਤਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਨਤਾ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਨੇ 3000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੀਤ ਲਿਖੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਪਾਇਆ ਹੈ।[4] ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਹਿਲੇ ਗੀਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਸ਼ਬਦ ਵਰਤੇ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਨੇ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਦਾ ਵਾਧਾ ਵੇਖਿਆ ਹੈ।

Year Film Songs
1962 Atma Bandhuvu Anaganaga Oka Raaju Anaganaga Oka Raani,

Chaduvu Raanivaadavani Digulu Chendaku

1962 Gulebakavali Katha ਨੰਨੂ ਡੋਚੂਕੁੰਦੁਵਟੇ ... ਵਾਨੇਲ ਦੋਰਸਾਨੀ
1962 Kula Gotralu Chelikadu Ninne Rammani Piluva,

Chilipi Kanula Teeyani Chelikada

1962 Rakta Sambandham Yevaro Nanu Kavvinchi Poyedevaro
1963 Bandipotu "Oohalu Gusagusalaade",

Vagalaranivi Neevu Sogasukadanu Nene

1963 Chaduvukunna Ammayilu Kila Kila Navvulu Chilikina
1963 Karna Gaaliki Kulamedi Nelaku Kulamedi
1963 Lakshadhikari Dachalante Dagadule Daagudumootalu Saagavule, Mabbulo Emundi Naa Manasulo Emundi
1963 Punarjanma Nee Kosam Naa Ganam Naa Pranam
1963 Tirupatamma Katha Poovai Virisina Punnami Vela Bidiyamu Neekela Bela
1964 Amarshilpi Jakanna Ee Nallani Raalalo Ee Kannulu Daageno
1964 Gudi Gantalu Neeli Kannula Needala Lona
1964 Manchi Manishi Antaga Nanu Choodaku Matadaku Vintaga Guri Choodaku Vetadaku
1964 MuraliKrishna Kanulu Kanulu Kalisenu Kanne Vayasu Pilichenu,

Oo Anu Oohoo Anu Aunanu Aunaunanu Naa Valapanta Needani

1964 Ramudu Bheemudu Thelisindile Nelaraja Neeroopu Thelisindile
1965 Mangamma Sapatham Kanuleevela Chilipiga Navvenu
1966 Paramanandayya Shishyula Katha Naaloni Ragameeve Nadayadu Teegaveeve
1968 Bandipotu Dongalu Vinnanule Priya Kanugonnanule Priya
1968 Bangaru Gaajulu Annayya Sannidhi Ade Naaku Pennidhi

Chellayi Pellikoothurayene Paalavellule Naalo Pongipoyene

1968 Varakatnam Idena Mana Sampradayamidena
1969 Ekaveera Krishna Nee Peru Talachina Chalu
1970 Thalla Pellama Telugu Jaati Manadi
1970 Dharma Daata O Naannaa Nee Manase Venna
1970 Kodalu Diddina Kapuram Nee Dharmam Nee Sangham Nee Desam Nuvu Maravoddu
1970 Lakshmi Kataksham Raa Vannela Dora Kanniyanu Chera
1971 Chelleli Kapuram Kanulamundu Neevunte Kavita Pongi Paarada
1971 Mattilo Manikyam Rimzim Rimzim Hyderabad
1972 Bala Mitrula Katha Gunna Mamidi Komma Meedha Goollu Rendunnayi
1972 Manavudu Danavudu Anuvu Anuvuna Velasina Deva Kanuvelugai Mamu Nadipimpa Rava
1972 Tata Manavadu Anubandham Atmiyata Anta Oka Bootakam
1973 Andala Ramudu Mamu Brovamani Cheppave Seetamma Talli
1973 Sharada Sharada, Nanu Cheraga Emitamma Sigga
1974 Alluri Seetharama Raju Vastadu Naaraju Eeroju
1974 Krishnaveni Krishnaveni, Teluginti Viriboni, Krishnaveni, Naa Inti Aliveni
1974 Nippulanti Manishi Snehame Naa Jeevitam Snehamera Sasvatham
1974 O Seeta Katha Mallekannaa Tellana Maa Seeta Manasu
1975 Annadammula Anubandham Aanaati Hrudayala Aananda Geetam Idele
1975 Balipeetam Maarali Maarali Manushula Nadavadi Maarali
1975 Muthyala Muggu Gogulu Pooche Gogulu Kache O Laccha Gummadi
1976 Thoorpu Padamara Sivaranjani Navaraagini Vininantane Naa

Navvuthaaru Pakapakamani Navvuthaaru

1978 Sivaranjani Abhinava Thaaravo Naa Abhimana Thaaravo

Joru Meedunnave Thummeda, Nee Joru Evari Kosame Thummeda ?

1980 Prema Tarangalu Kalayaina Nijamaina Kadanna Ledanna

Prema Tharangalu Navjeevana Ragalu

1984 Mangammagari Manavadu Chandurudu Ninnu Choosi

Sri Suryanarayana Meluko

1985 Swati Mutyam Laali Laali Laali Laali, Vatapatra Shayi ki varahaala laali, Rajeeva netruniki ratanala laali
1986 Repati Pourulu Repati Pourulam
1989 Sutradharulu Jolajolamma Jola Jejela Jola Neelala Kannulaku Nityamalle Poola Jola
1990 20 Va Satabdam 20 Va Satabdam Idi, Ammanu Minchi Daivam
1997 Osey Ramulamma Osey Ramulamma
2001 Preminchu Kantene amma ani ante ela karuniche prathi devatha amme kadha kanna amme kadha
2003 Seetaiah Idhigo rayalaseema gadda dheeni kadha telusuko telugu bidda
2009 Arundati jejama jejema

ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ[ਸੋਧੋ]

  • Rutuchakram (1964)
  • Karpura vasantarayalu(1957)
  • Visvambara (1988)
  • Prapancapadulu (1991)
  • Gadilo samudram (1998)
  • Saptathi Oka Liptaga (2001)
  • Evi aa jeeva nidhulu? (2008)
  • Matti, Manishi, Aakasam

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "Padma Awards" (PDF). Ministry of Home Affairs, Government of India. 2015. Retrieved July 21, 2015. 
  2. 2.0 2.1 C. Narayana Reddy – Telugu Poet: The South Asian Literary Recordings Project (Library of Congress New Delhi Office)
  3. http://www.idlebrain.com/celeb/jewels/cnarayanareddy.html
  4. Cinare Cine Hits, Compiled and Conceptualized by M. Sanjay Kishore, Sangam Akademy, Hyderabad, 2006.