ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Hemkund Sahib
ਹਿੰਦੀ: हेमकुंट

ਹੇਮਕੁੰਟ
ਯਾਤਰਾ ਸਥਾਨ
ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਇਮਾਰਤ ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਪਾਣੀ ਨੇ ਘੋਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ
ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ is located in Uttarakhand
ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ
ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ
ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ is located in India
ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ
ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ
ਹੇਮਕੁੰਟ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਾਂਤ ਉਤਰਾਖੰਡ
30°42′0.78″N 79°36′57.54″E / 30.7002167°N 79.6159833°E / 30.7002167; 79.6159833ਗੁਣਕ: 30°42′0.78″N 79°36′57.54″E / 30.7002167°N 79.6159833°E / 30.7002167; 79.6159833
ਦੇਸ਼ India
ਪ੍ਰਾਂਤਉਤਰਾਖੰਡ
Districtਚਮੋਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਉਚਾਈ4,632.96 m (15,200.00 ft)
Languages
 • Officialਹਿੰਦੀ
ਟਾਈਮ ਜ਼ੋਨIST (UTC+5:30)
PIN249401
ਵੈੱਬਸਾਈਟwww.hemkunt.in

ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ ਚਮੋਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੀਰਥ ਅਸਥਾਨ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਿਰੀਖਣ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਹਿਮਾਲਾ ਪਰਬਤਾਂ ਵਿੱਚ ੪੬੩੨ ਮੀਟਰ (੧੫,੨੦੦ ਫੁੱਟ) ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਇੱਕ ਬਰਫ਼ਾਨੀ ਝੀਲ ਕੰਢੇ ਸੱਤ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਹੈ; ਇਹਨਾਂ ਸੱਤਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਝੂਲਦੇ ਹਨ।[1] ਇਸ ਤੱਕ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼-ਬਦਰੀਨਾਥ ਸ਼ਾਹ-ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਪੈਂਦੇ ਗੋਬਿੰਦਘਾਟ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਪੈਦਲ ਚੜ੍ਹਾਈ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ ਸੁਸ਼ੋਬਤ ਹੈ। ਇਸ ਅਸਥਾਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੇ ਗਏ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਸਿੱਖਾਂ ਲਈ ਖ਼ਾਸ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ।

ਨਿਰੁਕਤੀ[ਸੋਧੋ]

ਹੇਮਕੁੰਟ ਇੱਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਾਂ ਹੈ ਜੋ ਹੇਮ ("ਬਰਫ਼") ਅਤੇ ਕੁੰਡ ("ਕਟੋਰਾ") ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ। ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਉਹ ਥਾਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸਾਹਿਬ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਪੂਰਬਲੇ ਜਨਮ ਵਿਚ ਭਗਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. Hemkunt Sahib at Google maps Satellite view: lake, Gurudwara building on west shore, zigzag pilgrim path from Ghanaria (2 km west) to west shore. Terrain view: Hemkunt Sahib at 4,200 m, Ghanaria at 3,100 m.