ਨੰਜ਼ ਵੈੱਲ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਇਸ ’ਤੇ ਜਾਓ: ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਖੋਜ
ਯੂਰਪਾ 'ਤੇ ਨੰਜ਼ ਵੈੱਲ

ਨੰਜ਼ ਵੈੱਲ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Nuns Well) ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪਰਵਾਸੀ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਜਿਬਰਾਲਟਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭੂਮੀਗਤ ਜਲਾਸ਼ੀਅ ਹੈ। ਇਹ ਯੂਰਪਾ ਪਾਈਂਟ ਦੇ ਨਜਦੀਕ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੂਰਿਸ਼ ਕਾਲ ਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੁਨਿੰਦਾ ਗਵਾਹੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਜਿਬਰਾਲਟਰ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਤਰਿਮ ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਪੂਰਤੀ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਕੁੰਡ ਦਾ ਇਹ ਨਾਮ ਸ਼ਿਰਾਇਨ ਆਫ ਆਰ ਲੇਡੀ ਆਫ ਯੂਰੋਪ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਨੱਨਾਂ ਤੋਂ ਵਿਉਤਪੰਨ ਹੈ। ਅਠਾਰਹਵੀ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਿੱਚ ਨੰਜ਼ ਵੈੱਲ ਮਿਲਿਟਰੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਪੂਰਤੀ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਂਨੀਵੀ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੁਆਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੁਆਂਢ ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਿਤ ਮਦਿਅਨਿਰਮਾਣਸ਼ਾਲਾ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਉਪਲੱਬਧ ਕਰਾਂਦਾ ਸੀ। ਸਾਲ ੧੯੮੮ ਵਿੱਚ ਰਾਇਲ ਇੰਜੀਨਿਅਰਸ ਨੇ ਇਸਦੀ ਵਰਤਮਾਨ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜੋ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਕੈਸਲ ਵਰਗੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ੨੦੧੦-੨੦੧੧ ਵਿੱਚ ਨੰਜ਼ ਵੈੱਲ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਇਸ ਥਾਂ ਦੇ ਨਵੀਨੀਕਰਣ ਦਾ ਕਾਰਜ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਇਤਿਹਾਸ[ਸੋਧੋ]

ਜਾਨ ਡਰਿੰਕਵਾਟਰ ਬੇਥਿਊਨ

ਨੰਜ਼ ਵੈੱਲ ਇਬੇਰਿਆਈ ਪ੍ਰਾਯਦੀਪ ਦੇ ਇੱਕਦਮ ਦੱਖਣ ਨੋਕ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪਰਵਾਸੀ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਜਿਬਰਾਲਟਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭੂਮੀਗਤ ਜਲਾਸ਼ਏ ਹੈ।[੧][੨] ਇਹ ਯੂਰਪਾ ਪਾਈਂਟ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ ਜੋ ਜਿਬਰਾਲਟਰ ਦਾ ਦੱਖਣੀ ਸਿਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਯੂਰਪਾ ਸੜਕ ਖਤਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।[੩][੪] ਇਹ ਕੁੰਡ ਯੂਰੋਪਾ ਨਿਊ ਸੜਕ 'ਤੇ ਯੂਰੋਪਾ ਫਲੈਟਸ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਕੇਟਲੀ ਉਹ ਟਨਲ ਦੇ ਦੱਖਣ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਦਵਾਰ ਦੇ ਅੱਗੇ ਤਥਾ ਇਬ੍ਰਾਹੀਮ-ਅਲ-ਇਬਰਹੀਮ ਮਸਜਦ ਦੇ ਕੋਲ ਉਸਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਰਚਨਾ ਦੀ ਪੂਰਵ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਜਲਾਸ਼ਏ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਪੌੜੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਭੂਮੀਗਤ ਤਲ 'ਤੇ ਬਣੇ ਦਰਵਾਜੇ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹੈ।[੫][੬][੭] ਜਲਾਸ਼ਇਅ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਿਸ਼ਾਲ ਭੂਮੀਗਤ ਮਹਿਰਾਬ ਵਾਲੇ ਚੈਮਬਰ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਮੀਨੀ ਪਾਣੀ ਨਿਕਾਸਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਨੰਜ਼ ਵੈਲ ਮੂਰਿਸ਼ ਕਾਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਹੋਇਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੁਨਿੰਦਾ ਗਵਾਹੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਜਿਬਰਾਲਟਰ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਤਰਿਮ ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਪੂਰਤੀ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।[੩][੬][੮] ਅਜਿਹੀ ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਕੁੰਡ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਿਰਾਇਨ ਆਫ ਆਰ ਲੇਡੀ ਆਫ ਯੂਰੋਪ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਨੰਜ਼ ਤੋਂ ਉਦਭਵ ਹੋਇਆ ਹੈ । ਇਹ ਤੀਰਥ ਯੂਰੋਪਾ ਪਾਈਂਟ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਹੋਰ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਥਾਂ ਹੈ।[੩] ਨੰਜ਼ ਵੈੱਲ ਯੂਰਪਾ ਪਾਈਂਟ ਲਾਇਟਹਾਉਸ ਦੀ ਨੇੜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।[੯]

ਸਾਲ ੧੭੫੩ ਵਿੱਚ ਜਿਬਰਾਲਟਰ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਹੰਫਰੀ ਬਲੈਂਡ ਨੇ ਜਲਾਸ਼ਿਅ ਦੇ ਚੈਂਬਰਸ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ। ਇਸਦੇ ਬਾਦ ਇਸ ਜਲਾਸ਼ਿਅ ਤੋਂ ਮਿਲਿਟਰੀ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਪੂਰਤੀ ਕਰੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ।[੬] ਨੰਜ਼ ਵੈਲ ਦਾ ਵਰਣਨ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਜਾਨ ਡਰਿੰਕਵਾਟਰ ਬੇਥਿਊਨ ਦੇ ਜਰਨਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਜਰਨਲ "ਅ ਹਿਸਟਰੀ ਆਫ ਦ ਲੇਟਰ ਸੀਜ ਆਫ ਜਿਬਰਾਲਟਰ" ਵਿੱਚ ਜਿਬਰਾਲਟਰ ਦੀ ਘੇਰਾਬੰਦੀ ਦੇ ਇਤਹਾਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ੧੭੮੬ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਿਸ ਕਥਨ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਜਿਕਰ ਹੋਇਆ ਉਹ ਹੈ: "ਟੁਵਰਡਸ ਯੂਰਪਾ ਅਡਵਾਂਸ ਇਜ ਅ ਮੂਰਿਸ਼ ਬਾਥ,[੧੦][੧੧] ਕਾਲਡ ਬਾਏ ਦ ਗੈਰੀਸਨਸ, ਦ ਨੰਜ਼ ਵੈੱਲ। ਇਟ ਇਜ ਸੰਕ ਐਟ ਫੀਟ ਡੀਪ ਇਸ ਦ ਰਾਕ, ਇਜ ੭੨ ਫੀਟ ਲਾਂਗ, ਐਂਡ ੪੨ ਫੀਟ ਬਰਾਡ, ਐਂਡ, ਟੂ ਪ੍ਰਿਜਰਵ ਦ ਵਾਟਰ, ਹਜ ਏਨ ਆਰਚਡ ਰੂਫ, ਸਪੋਰਟਿਡ ਬਾਏ ਪਿਲਰਸ"।

ਗੈਲਰੀ[ਸੋਧੋ]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "List of Crown Dependencies & Overseas Territories". fco.gov.uk. Foreign and Commonwealth Office. http://www.fco.gov.uk/en/publications-and-documents/treaties/uk-overseas-territories/list-crown-dependencies-overseas. Retrieved on ੧੧ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨. 
  2. Roach, John (੧੩ ਸਿਤੰਬਰ ੨੦੦੬). "Neandertals' Last Stand Was in Gibraltar, Study Suggests". National Geographic News. National Geographic Society. http://news.nationalgeographic.com/news/2006/09/060913-neanderthals.html. Retrieved on ੧੪ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨. 
  3. ੩.੦ ੩.੧ ੩.੨ "Nunswell". aboutourrock.com. About Our Rock. http://www.aboutourrock.com/sites/nunswell.htm. Retrieved on ੧੪ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨. 
  4. "The Essential Gibraltar". liftedmagazine.com. Lifted Magazine. http://www.liftedmagazine.com/travel-1.asp?ID=6. Retrieved on ੧੪ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨. 
  5. Wright, George Newenham (1840). The shores and islands of the Mediterranean, 26. Retrieved on ੧੪ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨. 
  6. ੬.੦ ੬.੧ ੬.੨ "Nun's Well Gibraltar". gibraltar.costasur.com. CostaSur.com. http://gibraltar.costasur.com/en/nunswell.html. Retrieved on ੧੪ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨. 
  7. "Map - Nun's Well". maps.google.com. Google Maps. http://maps.google.com/?q=36.111556,-5.345739&num=1&t=h&z=20. Retrieved on ੧੪ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨. 
  8. "Gibraltar Water Supply". aquagib.gi. AquaGib. http://aquagib.gi/doc_bin/040319-Gib%20Water%20Supply%20History.pdf. Retrieved on ੧੪ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨. 
  9. Gilbard, Lieutenant Colonel George James (1881). A popular history of Gibraltar, its institutions, and its neighbourhood on both sides of the Straits, and a guide book to their principal places and objects of interest. Garrison Library Printing Establishment, 208. Retrieved on ੧੪ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨. 
  10. Bethune, John Drinkwater (1786). A history of the late siege of Gibraltar, 2, 34. Retrieved on 11 नवम्बर 2012. 
  11. Bethune, John Drinkwater (1786). History of the Late Siege of Gibraltar. Retrieved on ੧੪ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੨.