ਸਬਜੀ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇਕ ਅਜ਼ਾਦ ਵਿਸ਼ਵਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਇਸ ’ਤੇ ਜਾਓ: ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਖੋਜ
ਤਿੱਬਤ ਦੇ ਲ੍ਹਾਸਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਬਜੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮੰਡੀ
ਕੁਝ ਸਬਜੀਆਂ

ਸਬਜੀ ਕਿਸੇ ਬੂਟੇ ਦੇ ਖਾਧੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਬੀਜਾਂ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਆਮ-ਤੌਰ ’ਤੇ "ਸਬਜੀ" ਨਹੀਂ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ। ਖਾਧੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪੱਤੇ, ਤਣ, ਡੰਠਲ ਅਤੇ ਜੜੇ ਅਕਸਰ "ਸਬਜੀ" ਬੁਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਨਜਰੀਏ ਤੋਂ 'ਸਬਜੀ' ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਮਕਾਮੀ ਪ੍ਰਥਾ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਬਦਲਦੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਕੂਕੂਰਮੁੱਤਾਂ (ਮਸ਼ਰੂਮਾਂ) ਨੂੰ ਸਬਜੀ ਮੰਣਦੇ ਹਨ (ਹਾਲਾਂਕਿ ਜੀਵਵੈਗਿਆਨਿਕ ਨਜਰ ਤੋਂ ਇਹ ਬੂਟੇ ਨਹੀਂ ਸੱਮਝੇ ਜਾਂਦੇ) ਜਦੋਂ ਕਿ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਬਜੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਖਾਣ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੈ।[੧][੨]

ਕੁਝ ਸਬਜੀ ਕੱਚੀ ਖਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਹੋਰ ਸਬਜੀਆਂ ਨੂੰ ਪਕਾਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ-ਤੌਰ ’ਤੇ ਸਬਜੀਆਂ ਨੂੰ ਲੂਣ ਜਾਂ ਖੱਟਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕੁਝ ਸਬਜੀਆਂ ਅਜਿਹੀ ਵੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੀਨੇ ਦੇ ਨਾਲ ਪਕਾਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਠਿਆਈ ਜਾਂ ਹਲਵੇ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ (ਮਸਲਨ ਗਾਜਰ)।

ਸ਼ਬਦ ਉਤਪਤੀ[ਸੋਧੋ]

"ਸਬਜ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਮਤਲਬ ਆਧੁਨਿਕ ਫਾਰਸੀ ਵਿੱਚ "ਹਰਾ", ਜਾਂ ਕਦੇ-ਕਦੇ "ਕਾਲਾ", ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ਸਬਜੀ ਕੇਵਲ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਹਰੇ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ-ਸਬਜੀਆਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਹਿੰਦੀ, ਉਰਦੂ, ਪੰਜਾਬੀ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਂਦੀਪ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਬਜੀ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਸਬਜੀਆਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਧਿਆਨ ਦਿਓ ਕਿ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਫਾਰਸੀ ਹਿੰਦ-ਇਰਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਰੁੜ੍ਹਨ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹਜਾਰਾਂ ਸਜਾਤੀ ਸ਼ਬਦ ਰੱਖਦੀ ਹਨ ਅਤੇ "ਸਬਜ" ਵੀ ਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਰੂਪ "ਸਸਿਅ" ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮੂਲ ਮਤਲਬ (ਖਾਧਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ) ਦਾਨਾ ਜਾਂ ਫਲ ਸੀ।[੩]

ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ[ਸੋਧੋ]

ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ[ਸੋਧੋ]

ਸੰਦਰਭ[ਸੋਧੋ]

  1. Suggestions - Vegetables, Cooks.com, Accessed on 2009-06-24.
  2. Alternative Crops and Plants: Vegetables and Mushrooms. United States Department of Agriculture. Last modified on 2009-06-08. Retrieved 2009-06-24.
  3. Priyadarshi, P. 2010. Recent Studies in Indian Archaeo-linguistics and Archaeo-genetics having bearing on Indian Prehistory, Joint Annual Conference of Indian Archaeology Society, Indian Society for Prehistoric and Quaternary Studies, Indian History and Culture Society, Lucknow, 30 December, 2010. ... We can now have a look at some of the farming related words in the Indo-European languages ... *sehm (PIE, grain), sasa (Sanskrit; sasam in Rig-Veda), sasya (Sanskrit, food, seed, grain, herb), sas (Kashmiri, beans, peas, lentils), sas (Bangla, grain, fruit), sasa (Oriya, kernel, nutritious part), sabz (Iranian, green vegetable), sem (Hindi, beans) ...