ਸਰੈਬਰੇਨੀਤਸਾ ਕਤਲਾਮ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਇਸ ’ਤੇ ਜਾਓ: ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਖੋਜ
ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਕਤਲਾਮ
ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ
ਬੋਸਨੀਆ ਜੰਗ ਦਾ ਹਿੱਸਾ

ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੀ ਯਾਦਗਾਰ ਤੇ ਕਬਰਸਤਾਨ
ਜਗ੍ਹਾ ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ, ਬੋਸਨੀਆ ਤੇ ਹਰਜ਼ੀਗੋਵੀਨਾ
ਤਰੀਕ 11 ਜੁਲਾਈ 1995 (1995-07-11) – 13 ਜੁਲਾਈ 1995 (1995-07-13)
ਨਿਸ਼ਾਨਾ Bosniak men and boys
ਹਮਲੇ ਦੀ ਕਿਸਮ Military assault, summary executions
ਮੌਤਾਂ 8,372[੧]
ਅਪਰਾਧੀ ਸਰਪਸਕਾ ਗਣਰਾਜ ਦੀ ਸੈਨਾ[੨][੩]
Scorpions paramilitary group[੪][੫][੬]
ਰੂਸੀ ਵਲੰਟੀਅਰ[੭]
Burial of 610 identified Bosniaks in 2005
Burial of 465 identified Bosniaks in 2007
Burial of 775 identified victims in 2010

ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਕਤਲਾਮ,ਜਾਂ ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ[੮][੯][੧੦][੧੧][੧੨][੧੩] (ਫਰਮਾ:Lang-bs), ਜੁਲਾਈ 1995 ਵਿੱਚ 8,000 ਤੋਂ ਵਧ [੧][੧੪][੧੫][੧੬][੧੭] ਬੋਸਨੀਆ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਬੋਸਨਿਆਕਸ ਦਾ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦਾ ਕਤਲਾਮ ਸੀ। ਇਹ ਕਤਲਾਮ ਸਰਪਸਕਾ ਗਣਰਾਜ ਦੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੇ ਜਰਨਲ ਰਤਕੋ ਮਲਾਦਿਕ (Ratko Mladić) ਦੀ ਕਮਾਨ ਹੇਠ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸਯੁੰਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸਕੱਤਰ-ਜਨਰਲ ਨੇ ਇਸ ਕਤਲਾਮ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂਰਪ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗੰਦਾ ਜੁਰਮ ਕਿਹਾ ਸੀ।[੨][੩] ਸਰਬੀਆ ਦੇ ਸਕੋਰਪੀਅਨਜ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਇੱਕ ਪੈਰਾ-ਮਿਲਟਰੀ ਦਸਤੇ ਨੇ, ਜੋ 1991 ਤੱਕ ਸਰਬੀਆਈ ਘਰੇਲੂ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦਾ ਅਧਿਕਰਿਤ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਕਤਲਾਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ,[੬][੧੮] ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕਈ ਸੌ ਰੂਸੀ ਵਲੰਟੀਅਰ ਸਨ।[੭][੧੯][੨੦] ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਬੋਸਨੀਆ ਤੇ ਹਰਜ਼ੀਗੋਵੀਨਾ ਦਾ ਇਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਬੋਸਨੀਆ ਤੇ ਹਰਜ਼ੀਗੋਵੀਨਾ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਸਰਪਸਕਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ। ਸਰਪਸਕਾ ਸਰਬ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਇਲਾਕਾ ਹੈ ਮਗਰ ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਇਕ ਮੁਸਲਿਮ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਇਲਾਕਾ ਹੈ। 1995 ਵਿੱਚ ਸਰਬ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਕੇ ਇਕ ਹੀ ਦਿਨ ਅਠ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਕਤਲਾਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਬੋਸਨੀਆ ਤੇ ਹਰਜ਼ੀਗੋਵੀਨਾ ਨੂੰ ਦੋ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਤਕਸੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਬੋਸਨੀਆ ਤੇ ਹਰਜ਼ੀਗੋਵੀਨਾ ਕਹਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਔਰ ਦੂਸਰਾ ਸਰਪਸਕਾ। 24 ਮਾਰਚ 2007 ਨੂੰ ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਦੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਨੇ ਇਕ ਸਮਝੌਤਾ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿਚ ਸਰਪਸਕਾ ਤੋਂ ਅਲਹਿਦਗੀ ਅਤੇ ਵਫ਼ਾਕ ਬੋਸਨੀਆ ਵਿਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਰਬਾਂ ਨੇ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਸੀ। ਸਰੇਬਰੀਨੀਤਸਾ ਵਿਚ ਬੋਸਨੀਆਈ ਮੁਸਲਮਾਨ 63 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਨ। ਇਥੇ ਸੋਨੇ, ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੌਜੂਦ ਖਾਨਾਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ 1995 ਦੇ ਕਤਲਾਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਥੇ ਫ਼ੌਲਾਦ ਦੀ ਸਨਅਤ ਵੀ ਮਜਬੂਤ ਸੀ। 12-13 ਜੁਲਾਈ 1995 ਨੂੰ ਸਰਬ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਕ ਹੀ ਦਿਨ ਚ ਅੱਠ ਹਜ਼ਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਮੁਸਲਮਾਨ ਇਲਾਕੇ ਤਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੌਰਾਨ ਜਾਨ ਬਚਾ ਕੇ ਭੱਜਣ ਵਾਲਿਆਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਜਾਨ ਤੋਂ ਹੱਥ ਧੋ ਬੈਠੀ। ਇਹ ਕਤਲਾਮ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਯੂ ਐਨ ਅਤੇ ਨਾਟੋ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿਚ ਹੋਇਆ। ਹੇਗ਼ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਯੁਗੋਸਲਾਵਿਆ ਲਈ ਜੁਰਮਾਂ ਦੀ ਆਲਮੀ ਅਦਾਲਤ ਨੇ 2004 ਵਿੱਚ ਉਸ ਕਤਲਾਮ ਨੂੰ ਬਾਕਾਇਦਾ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. ੧.੦ ੧.੧ Potocari Memorial Center PRELIMINARY LIST of Missing Persons from Srebrenica '95 [੧]
  2. ੨.੦ ੨.੧ UN Press Release SG/SM/9993UN, 11/07/2005 "Secretary-General Kofi Annan’s message to the ceremony marking the tenth anniversary of the Srebrenica massacre in Potocari-Srebrenica". Retrieved 9 August 2010.
  3. ੩.੦ ੩.੧ Institute for War and Peace Reporting, Tribunal Update: Briefly Noted (TU No 398, 18 March 2005) [੨]
  4. Paramilitaries Get 15 – 20 Years for Kosovo Crimes – [Balkan Insight http://balkaninsight.com/en/main/news/20364/]
  5. "Serbia: Mladic "Recruited" Infamous Scorpions". Institute for War and Peace Reporting. [੩]
  6. ੬.੦ ੬.੧ Williams, Daniel. "Srebrenica Video Vindicates Long Pursuit by Serb Activist". The Washington Post. http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2005/06/24/AR2005062401501_pf.html. Retrieved on ੨੬ ਮਈ ੨੦੧੧. 
  7. ੭.੦ ੭.੧ Norman M. Naimark (2011). Memories of Mass Repression: Narrating Life Stories in the Aftermath of Atrocity. Transaction Publishers. Retrieved on 4 August 2013. , p. 3.
  8. "European Parliament resolution of 15 January 2009 on Srebrenica". European Parliament. http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+TA+P6-TA-2009-0028+0+DOC+XML+V0//EN&language=EN. Retrieved on 10 August 2009. 
  9. "Office of the High Representative – "Decision Enacting the Law on the Center for the Srebrenica-Potocari Memorial and Cemetery for the Victims of the 1995 Genocide"". Office of the High Representative in Bosnia and Herzegovina. http://www.ohr.int/print/?content_id=40028. Retrieved on 10 August 2009. 
  10. "Youth Initiative for Human Rights in Serbia letter to the Serbian President to commemorate the Srebrenica genocide". Youth Initiative for Human Rights in Serbia. http://www.advocacynet.org/blogs/index.php/2009/02/11/serbian-ngos-press-for-commemoration-of-?blog=145. Retrieved on 10 August 2009. 
  11. "Mladic shadow hangs over Srebrenica trial". The Guardian (London). 21 August 2006. http://www.guardian.co.uk/world/2006/aug/21/warcrimes. Retrieved on ੧ ਨਵੰਬਰ ੨੦੦੮. 
  12. Goetze, Katharina (31 October 2008). "ICTY – Tribunal Update". Institute for War & Peace Reporting. http://www.iwpr.net/?p=tri&s=f&o=347560&apc_state=henh. Retrieved on 1 November 2008. 
  13. Mike Corder (20 August 2006). "Srebrenica Genocide Trial to Restart". Washington Post. http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/08/20/AR2006082000360.html. Retrieved on ੨੬ ਅਕਤੂਬਰ ੨੦੧੦. 
  14. "ICTY: The Conflicts". The International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia. http://www.icty.org/sid/322. Retrieved on 5 August 2013. 
  15. Kirsten Nakjavani Bookmiller (2008). The United Nations. Infobase Publishing. Retrieved on 4 August 2013. , p. 81.
  16. Christopher Paul, Colin P. Clarke, Beth Grill (2010). Victory Has a Thousand Fathers: Sources of Success in Counterinsurgency. Rand Corporation. Retrieved on 4 August 2013. , p. 25.
  17. Simons, Marlise (2011-05-31). "Mladic Arrives in The Hague". The New York Times. http://www.nytimes.com/2011/06/01/world/europe/01serbia.html. 
  18. "ICTY – Kordic and Cerkez Judgement – 3. After the Conflict" (PDF). http://www.icty.org/x/cases/kordic_cerkez/tjug/en/kor-tj010226e.pdf. Retrieved on 11 July 2012. 
  19. "Greece faces shame of role in Serb massacre". The Guardian. 2003-01-05. http://www.theguardian.com/world/2003/jan/05/balkans.warcrimes. 
  20. New York Times, "Life in the Valley of Death" by Scott Anderson, 29 May 2014. http://www.nytimes.com/interactive/2014/05/29/magazine/srebrenica-life-in-the-valley-of-death.html?_r=2&smid=tw-share