ਛੋਟੂ ਰਾਮ
 |
ਇਸ ਲੇਖ ਨੂੰ ਕੋਈ ਹਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਜੋੜ ਕੇ ਲੇਖ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੋ। ਬਿਨਾਂ ਹਵਾਲਿਆਂ ਵਾਲੀ ਲਿਖਤ ਹਟਾਉਣਯੋਗ ਹੈ। |
ਛੋਟੂ ਰਾਮ (ਨਵੰਬਰ ੨੪, ੧੮੮੧ - ਜਨਵਰੀ ੯, ੧੯੪੫) ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਆਗੂ ਤੇ ਯੂਨੀਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੋਢੀ ਸੀ।
ਛੋਟੂ ਰਾਮ ਇਕ ਜੱਟ ਟੱਬਰ ਵਿਚ ਰੋਹਤਕ ਨੇੜੇ ਝੱਜਰ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 24 ਨਵੰਬਰ ੧੮੮੧ ਨੂੰ ਜੰਮਿਆ। ਚੌਧਰੀ ਸਖੀਰਾਮ ਤੇ ਸਰਲਾ ਦੇਵੀ ਉਹਦੇ ਮਾਪੇ ਸਨ।
ਸਿਖਿਆ [ਸੋਧ]
ਜਨਵਰੀ ਸੰਨ ੧੮੯੧ ਵਿੱਚ ਛੋਟੂਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਵਲੋਂ 12 ਮੀਲ ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲ ਝੱਜਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਕਬੂਲ ਕੀਤੀ । ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਝੱਜਰ ਛੱਡਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਰਿਸ਼ਚਿਅਨ ਮਿਸ਼ਨ ਸਕੂਲ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ । ਲੇਕਿਨ ਫੀਸ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਖਰਚਾ ਸਹਿਣ ਕਰਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਚੁਣੋਤੀ ਸੀ । ਛੋਟੂਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿ ਸਾਂਪਲਾ ਦੇ ਸਾਹੂਕਾਰ ਵਲੋਂ ਜਦੋਂ ਪਿਤਾ - ਪੁੱਤ ਕਰਜਾ ਲੈਣ ਗਏ ਤਾਂ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਦੀ ਚੋਟ ਜੋ ਸਾਹੂਕਾਰ ਨੇ ਮਾਰੀ ਉਹ ਛੋਟੂਰਾਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਹਾਂਮਾਨਵ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ੰਖਨਾਦ ਸੀ । ਛੋਟੂਰਾਮ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਾ ਕਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਜਵਾਨ ਜਾਗ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ।
ਕਰਿਸ਼ਚਿਅਨ ਮਿਸ਼ਨ ਸਕੂਲ ਦੇ ਬੋਰਡਿੰਗ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਰੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸ਼੍ਰੀ ਛੋਟੂਰਾਮ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਿਰੋਧਾਤਮਕ ਹੜਤਾਲ ਸੀ । ਇਸ ਹੜਤਾਲ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਨੂੰ ਵੇਖਕੇ ਛੋਟੂਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਜਨਰਲ ਰੋਬਰਟ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪੁੱਕਾਰਿਆ ਜਾਣ ਲਗਾ । ਸੰਨ 1903 ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਮੀਡਿਏਟ ਪਰੀਖਿਆ ਪਾਸ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਛੋਟੂਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸੇਂਟ ਸਟੀਫਨ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ੧੯੦੫ ਵਿੱਚ ਗਰੇਜੁਏਸ਼ਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ । ਛੋਟੂਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਆਰੰਭਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਰਵੋੱਤਮ ਆਦਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਚਰਿਤਰਵਾਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੈਦਿਕ ਧਰਮ ਅਤੇ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ਰਧਾ ਬਣਾ ਲਈ ਸੀ ।
ਸੰਨ 1905 ਵਿੱਚ ਛੋਟੂਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਕਾਲਾ ਕਾਂਕਰ ਦੇ ਰਾਜੇ ਰਾਮਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਲ - ਨਿਜੀ ਸਕੱਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਸੰਨ 1907 ਤੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਅਖਬਾਰ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਕੀਤਾ । ਇੱਥੋਂ ਛੋਟੂਰਾਮ ਜੀ ਆਗਰਾ ਵਿੱਚ ਵਕਾਲਤ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕਰਨ ਆ ਗਏ । ਆਗਰਾ ਤੋਂ ਵਕਾਲਤ ਪੜ੍ਹਨ ਦੇ ਮਗਰੋਂ ੧੯੧੨ ਵਿਚ ਵਕਾਲਤ ਕਰਨ ਲੱਗ ਗਏ ।
੧੯੧੬ ਵਿਚ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿਚ ਰਲ਼ ਗਿਆ। ੧੯੨੩ ਵਿਚ ਉਹਨੇ ਹਿੰਦੂ ਜੱਟਾਂ ਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਰਲ਼ਾ ਕੇ ਯੂਨੀਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੁਢ ਰੱਖਿਆ. ਉਹਦੀ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ੧੯੩੫ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਜਿਤੀ ਤੇ ਉਹ ਏਸ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵਜ਼ੀਰ ਸੀ।
੯ ਜਨਵਰੀ ੧੯੪੫ ਨੂੰ ਉਹਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ।
