ਅੰਗਿਰਸ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇਕ ਅਜ਼ਾਦ ਵਿਸ਼ਵਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਇਸ ’ਤੇ ਜਾਓ: ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਖੋਜ

ਅੰਗਿਰਸ , ਜਿਸਦਾ ਬਾਇਰ ਨਾਮਾਂਕਨ ਏਪਸਿਲਨ ਅਰਸੇ ਮਜੋਰਿਸ ( ε UMa ਜਾਂ ε Ursae Majoris ) ਹੈ , ਸਪਤਰਸ਼ਿ ਤਾਰਾਮੰਡਲ ਦਾ ਸਬਸੇ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰਾ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਵਿੱਖਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ੩੩ਵਾਂ ਸਭ ਵਲੋਂ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰਾ ਹੈ । ਇਹ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ੮੧ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ - ਸਾਲ ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਇਸਦਾ ਔਸਤ ਸਾਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ( ਯਾਨੀ ਚਮਕ ਦਾ ਮੈਗਨਿਟਿਊਡ ) ੧ . ੭੬ ਹੈ ।

ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ[ਸੋਧੋ]

ਅੰਗਿਰਸ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਐਲਯੋਥ ( Alioth ) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਇਹ ਅਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਅਲ - ਅਲਿਅਤ ( الإلية ) ਵਲੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮਤਲੱਬ ਗੁੱਝੀ ਗੱਲ ਦੀ ਮੋਟੀ ਦੁਮ ਹੈ ।

ਵਰਣਨ[ਸੋਧੋ]

ਅੰਗਿਰਸ ਇੱਕ A0pCr ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਉਪਦਾਨਵ ਤਾਰਾ ਹੈ । ਇਸ ਸ਼ਰੇਣੀਕਰਣ ਵਿੱਚ p ਦਾ ਮਤਲੱਬ ਅਜੀਬ ( peculiar , ਪੇਕਿਉਲਿਅਰ ) ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਤਾਰੇ ਵਲੋਂ ਉਭਰਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਾ ਵਰਣਕਰਮ ( ਸਪੇਕਟਰਮ ) ਬਹੁਤ ਵਚਿੱਤਰ ਹੈ । ਖਗੋਲਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਤਾਂ ਇਸ ਤਾਰੇ ਦਾ ਚੁੰਬਕੀਏ ਖੇਤਰ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਲੋਂ ਇਸਦੇ ਹਾਇਡਰੋਜਨ ਬਾਲਣ ਵਿੱਚ ਮਿਸ਼ਰਤ ਤੱਤ ਵੱਖ ਹੋਏ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਇਸਦਾ ਘੂਰਣਨ ਅਕਸ਼ ( ਐਕਸਿਸ ) ਅਤੇ ਚੁੰਬਕੀਏ ਅਕਸ਼ ਇੱਕ - ਦੂਜੇ ਵਲੋਂ ਵੱਖ ਹਨ ਜਿਸ ਵਲੋਂ ਇਸਦੇ ਚੁੰਬਕੀਏ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਲੋਂ ਵੱਖ ਹੋਏ ਤੱਤ ਵੀ ਉਛਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ । ਹਰ ਰਾਸਾਇਨਿਕ ਤੱਤ ਦਾ ਵਰਣਕਰਮ ਵੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਾਰੇ ਵਿੱਚ ਤਤਵੋਂ ਕਿ ਉਥੱਲ - ਪੁਥਲ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਾ ਵਰਣਕਰਮ ਅਜੀਬ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ੫ . ੧ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰਾਲ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ।

ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਲੋਂ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲੇ ਹਨ ਕਿ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਅੰਗਿਰਸ ਦੇ ਈਦ - ਗਿਰਦ ਇੱਕ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ੧੪ . ੭ ਗੁਣਾ ਦਰਵਿਅਮਾਨ ( ਮਹੀਨਾ ) ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਗੈਸ ਦਾਨਵ ਇਸ ਤਾਰੇ ਵਲੋਂ ੦ . ੦੫੫ ਖਗੋਲੀ ਇਕਾਈਆਂ ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਇਸਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ।

ਅੰਗਿਰਸ ਦੀ ਰਖਿਆ ਹੋਇਆ ਚਮਕ ( ਨਿਰਪੇਖ ਕਾਂਤੀਮਾਨ ) ਸੂਰਜ ਦੀ ੧੦੮ ਗੁਣਾ ਹੈ । ਇਸਦਾ ਦਰਵਿਅਮਾਨ ਸਾਡੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਦਰਵਿਅਮਾਨ ਦਾ ਲੱਗਭੱਗ ੩ ਗੁਣਾ ਅਤੇ ਵਿਆਸ ਸਾਡੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਵਿਆਸ ਦਾ ੩ . ੭ ਗੁਣਾ ਹੈ । ਇਸਦਾ ਸਤਹੀ ਤਾਪਮਾਨ ੯ , ੪੦੦ ਕੈਲਵਿਨ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ।