ਗਾਇਤਰੀ ਦੇਵੀ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search

ਜੈਪੁਰ ਦੇ ਭੂਤਪੂਰਵ ਰਾਜਘਰਾਣੇ ਦੀ ਰਾਜਮਾਤਾ ਗਾਇਤਰੀ ਦੇਵੀ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਮਈ 1919 ਨੂੰ ਲੰਦਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ. ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਗਾਇਤਰੀ ਦੇਵੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਜਿਤੇਂਦਰ ਨਰਾਇਣ ਕੂਚਬਿਹਾਰ (ਬੰਗਾਲ)ਦੇ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਸਨ, ਉਥੇ ਹੀ ਮਾਤਾ ਬੜੌਦਾ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਇੰਦਿਰਾ ਰਾਜੇ ਸਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਾਂਤੀਨਿਕੇਤਨ, ਫਿਰ ਲੰਦਨ ਅਤੇ ਸਵਿਟਜਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਲੈਣ ਦੇ ਬਾਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਸ ਦਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਜੈਪੁਰ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਸਵਾਈ ਮਾਨਸਿੰਹ (ਦੂਸਰਾ) ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਵਾਗ ਪਤ੍ਰਿਕਾ ਦੁਆਰਾ ਕਦੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਦਸ ਸੁੰਦਰ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣੀ ਗਈ ਰਾਜਮਾਤਾ ਗਾਇਤਰੀ ਦੇਵੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਰਗਰਮ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1962 ਵਿੱਚ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਰਾਜਗੋਪਾਲਾਚਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਸਤੰਤਰ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜੈਪੁਰ ਸੰਸਦੀ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਸਮੁੱਚੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਮੱਤ ਲੈ ਕੇ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਜੇਤੂ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ 1967 ਅਤੇ 1971 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਜੇਤੂ ਹੋਕੇ ਲੋਕਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੀ ਗਈ।


ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ[ਸੋਧੋ]

Gayatri Devi as a child

ਨਸਲੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਚ ਰਾਜਬੋਂਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਕੋਚ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਜਤਿੰਦਰ ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਇਸ ਸਮੇਂ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਯੁਵਰਾਜ ਤਾਜ ਪ੍ਰਿੰਸ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਮਰਾਠਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਇੰਦਰਾ ਰਾਜੇ ਬੜੌਦਾ , ਮਰਾਠਾ ਰਾਜਾ, ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਿਆਜੀਰਾਓ ਗਾਏਕਵਾਡ ਤੀਜਾ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਧੀ ਸੀ, ਉਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ, ਉਸਦੇ ਚਾਚੇ ਦੀ ਮੌਤ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਗੱਦੀ ਤੇ ਬੈਠਾਇਆ ਗਿਆ। ਗਾਇਤਰੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਲੰਡਨ ਵਿਚ ਗਲੇਂਡਵਰ ਪ੍ਰੈਪਰੇਟਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, [1] ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸ਼ਾਂਤੀਨੀਕੇਤਨ,[1] ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਲੌਸਨੇ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਭੈਣਾਂ-ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ, ਫਿਰ ਲੰਡਨ ਦੇ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਸੈਕਟਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਸੈਕਟਰੀਅਲ ਕੁਸ਼ਲਤਾਵਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜੈਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸਾਹਬ (ਐਚ. ਐਚ. ਸਰ ਸਵਾਈ ਮਾਨ ਸਿੰਘ II) ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ 12 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਕਲਕੱਤੇ ਪੋਲੋ ਖੇਡਣ ਆਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਰਹੀ।[2]ਮਹਾਰਾਣੀ ਗਾਇਤਰੀ ਦੇਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੋੜਸਵਾਰ ਦੀ ਸ਼ੌਕੀਨ ਸੀ। ਉਹ ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਰਾਈਡਰ ਅਤੇ ਇਕ ਯੋਗ ਪੋਲੋ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ। ਉਹ ਚੰਗੀ ਸ਼ਾਟ ਸੀ ਅਤੇ 'ਸ਼ਿਕਾਰਜ਼' 'ਤੇ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਉੱਚਤਾ ਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ੌਕੀਨ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਪਹਿਲੀ ਮਰਸੀਡੀਜ਼ ਬੈਂਜ਼ ਡਬਲਯੂ 126, 500 ਏਲ ਇੰਡੀਆ ਨੂੰ ਇੰਪੋਰਟ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਹੈ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਕੋਲ ਕਈ ਰੋਲਸ ਰਾਇਸ ਅਤੇ ਇਕ ਜਹਾਜ਼ ਵੀ ਸੀ। ਜੈਯਾਰਤ ਦੀ ਗਾਇਤਰੀ ਦੇਵੀ ਦਾ ਇਕ ਬੱਚਾ, ਪ੍ਰਿੰਸ ਜਗਤ ਸਿੰਘ ਸੀ, ਈਸਾਰ ਦਾ ਰਾਜਾ ਮਰਹੂਮ, 15 ਅਕਤੂਬਰ 1949 ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਚਾਚੇ ਦੇ ਚੋਰ ਵਜੋਂ ਸਹਾਇਕ ਉਪਾਧੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਗਤ ਸਿੰਘ ਭਵਾਨੀ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸੌਦਾ ਭਰਾ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. itation {ਹਵਾਲਾ | ਸਿਰਲੇਖ = ਇੱਕ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਯਾਦ ਹੈ: ਜੈਪੁਰ ਦੇ ਮਹਾਰਾਣੀ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ | first = ਗਾਇਤਰੀ | last = ਦੇਵੀ | ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ = ਰੂਪਾ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ | ਸਾਲ = 1996 | isbn = 978-81-7167-307-0 | url = https: //books.google.com/books? id = 5CoWAQAAMAAJ & q = ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸ਼ਕਤੀ # ਖੋਜ_ਆਨਕੋਰ | ਪੰਨਾ =} 87}}
  2. "'I Had Shot My First Panther Before I Turned Thirteen': Gayatri Devi turned 13 in 1932". Outlook. 20 October 2008.