ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਸੰਗੀਤ
ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਸੰਗੀਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਨੂੰ ਵੀ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਲਿਖਣ ਨਿਯਮਤ ਗੀਤ ਯੁਗ ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਲੰਬੇ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਗਾਣੇ ਦੇ ਨਾਲ, ਬੰਗਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਦਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀਕਰਨ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ
[ਸੋਧੋ]ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਰਾਗ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਾਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਰਵਾਇਤੀ ਬੰਗਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਰੂਪਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ।
ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ
[ਸੋਧੋ]ਕਿਸੇ ਵੀ ਹੋਰ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬੰਗਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਧਾਰਨ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਫਕੀਰ, ਰਾਦਰਨ ਦੱਤਾ, ਹਸਨ ਰਜ਼ਾ, ਖੁਰਸ਼ੀਦ ਨੂਰਲੀ (ਸਿਰਾਝੀ),, ਰਮੇਸ਼ ਸਿਚੀ, ਕਰੀ ਆਮਿਰ ਉਦ ਅਹਿਮਦ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲੋਕ ਪਰੰਪਰਾ, ਦੇ ਲੋਕ ਹੈ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਅਬੂਸੁਦੀਨ ਨੇ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ. ਲੋਕ ਗੀਤ ਸਧਾਰਨ ਸੰਗੀਤ ਰਚਨਾ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦ ਦੁਆਰਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।[1] ਰੇਡੀਓ ਦੇ ਆਗਮਨ ਦੇ ਅੱਗੇ, ਜਿਹਾ ਦਿਹਾਤੀ ਖੇਤਰ 'ਚ ਮਨੋਰੰਜਨ ਲੋਕ ਗਾਇਕ ਕੇ ਪੜਾਅ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ' ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਸੀ. ਗਜੀਰ ਗਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਭਗਤੀ ਗੀਤ ਪੀਰ ਗਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ . ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਚ ਇੱਕ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਵਾਇਤੀ ਨਾਚ ਗੀਤ ਹੈ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਪਾਲੇ ਇਹ ਵੀ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਹੈ[2]
ਬਾਊਲ ਸੰਗੀਤ
[ਸੋਧੋ]ਬਾਊਲ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਲੋਕ ਗੀਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਜਿਆਦਾਤਰ ਹੈਰਮੈਟਸ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੂਫੀਵਾਦ ਦੇ ਚੇਲੇ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਸੂਫ਼ੀਆ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਤੋਂ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਬਾਊਲ ਦੇ ਗਾਣੇ ਸਧਾਰਨ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਇਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਚਨਾ, ਸਮਾਜ, ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਜਜ਼ਬਾਤਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਡੂੰਘੇ ਅਰਥ ਹਨ।
ਰਬਿੰਦਰ ਸੰਗੀਤ
[ਸੋਧੋ]ਰਬਿੰਦਰ ਸੰਜਿਟ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਟੈਗੋਰ ਗੀਤ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਇੱਕ ਗੀਤ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਬੰਗਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਵਿਲੱਖਣ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ . "ਸੰਗੀਤ" ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ ਸੰਗੀਤ, "ਰਵਿੰਦਰ ਸੰਗੀਤ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਰਬਿੰਦਰ ਦਾ ਗੀਤ. ਰਵਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਲਈ ਆਪਣਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੀਤ ਲਿਖਿਆ, ਰਬਿੰਦਰ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰੰਪਰਾਗਤ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸਰੋਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ.
ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ
[ਸੋਧੋ]
ਰਾਗਪ੍ਰਧਨ ਗਾਨ
[ਸੋਧੋ]ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਰਾਗ ਨਾਮਕ ਢੰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਰਾਗਾਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੋਂ ਤੱਕ ਹੋਇਆ ਚਰਯਾਗੀਤੀ (9ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਰਾਗ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਬੰਗਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਜੈਦੇਵ ਦੇ ਗੀਤਾਗੋਵਿੰਦਮ, ਪਦਾਵਲੀ ਕੀਰ੍ਤਨ, ਮੰਗਲ ਗੀਤੀ, ਸ਼ਿਆਮਾਸੰਗੀਤ, ਟੱਪਾ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਟੈਗੋਰ ਦੇ ਗੀਤ ਰਾਗਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹਨ। ਬੰਗਲਾ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ।[3] ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਨੇ 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੌਰਾਨ ਰਫਤਾਰ ਫੜੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰੁਝਾਨਾਂ ਦੇ ਮੋਢੀ ਰਾਮਨਿਧੀ ਗੁਪਤਾ, ਕਾਲੀ ਮਿਰਜ਼ਾ, ਰਘੁਨਾਥ ਰਾਏ ਅਤੇ ਬਿਸ਼ਨੂਪੁਰ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਰਾਮਸ਼ੰਕਰ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ ਸਨ।[4] ਲਖਨਊ ਦੇ ਨਵਾਬ ਵਾਜਿਦ ਅਲੀ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਨ 1856 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਨੇ ਗੱਦੀ ਤੋਂ ਲਾਹ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਮੇਤਿਆਬੁਰੂਜ਼ ਤੋਂ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਪਣੀ 30 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਜਲਾਵਤਨੀ ਦੌਰਾਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਗੀਤ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਧਰੁਪਦ, ਟੱਪਾ, ਠੁਮਰੀ ਅਤੇ ਖੇਆਲ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਕੀਤੀ। ਅਤੇ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਉੱਤੇ ਸਥਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ।[5] ਸਾਰੇ ਰਵਾਇਤੀ ਬੰਗਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਗਾਂ ਨੂੰ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਵਿਜੇਂਦਰਲਾਲ ਰਾਏ, ਰਜਨੀਕਾਂਤ ਸੇਨ ਅਤੇ ਅਤੁਲਪ੍ਰਸਾਦ ਸੇਨ ਸਨ।[6][7][8]
ਹਵਾਲੇ
[ਸੋਧੋ]- ↑ "Gazir Gaan: Representation of tolerance and social equality". thedailystar.net. 14 April 2015. Retrieved 21 March 2018.
- ↑ "Jhumur Song - Banglapedia". en.banglapedia.org. Archived from the original on 28 ਅਕਤੂਬਰ 2017. Retrieved 21 March 2018.
- ↑ "Traditional Music of Bangladesh". www.travelspedia.com. Archived from the original on 23 ਮਾਰਚ 2020. Retrieved 21 January 2019.
- ↑ "Classical Music of Bengal". www.onlineradiobox.com. Retrieved 21 January 2019.
- ↑ "New Horizons of Bangladeshi Classical Music". The Daily Star. Retrieved 20 January 2019.
- ↑ "Bangla Classical Music Festival". www.banglaclassicalmusicfest.com. Retrieved 20 January 2019.
- ↑ "Classical music of Bangladesh". Banglapedia. Retrieved 19 January 2019.
- ↑ "Music of Bangladesh". www.dhakaholidays.com. Retrieved 20 January 2019.