ਕੋਡਿਕੋਲੋਜੀ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਕੋਡਿਕਲੋਜੀਕਲ ਚਿੰਨ੍ਹ

ਕੋਡੋਲੋਜੀ ( ਲਾਤੀਨੀ codex ਤੋਂ , ਜੈਨੇਟਿਵ codicis , "ਨੋਟਬੁੱਕ, ਕਿਤਾਬ"; ਅਤੇ ਯੂਨਾਨੀ -λογία , -ਲੌਗੀਆ ) ਭੌਤਿਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਰਚਮੈਂਟ (ਜਾਂ ਕਾਗਜ਼) 'ਤੇ ਲਿਖੀਆਂ ਕੋਡਿਕਸ ਜਾਂ ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ 'ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮੱਗਰੀ ( ਚਮਚਾ, ਕਈ ਵਾਰ ਝਿੱਲੀ ਜਾਂ ਵੇਲਮ, ਕਾਗਜ਼, ਰੰਗਦਾਰ, ਸਿਆਹੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ), ਅਤੇ ਤਕਨੀਕਾਂ ਸਮੇਤ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਬੰਧਨ ਕਿਤਾਬਾਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਸਪੱਸ਼ਟ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹਨ: ਕੁਝ ਕੋਡੀਓਲੋਜਿਸਟ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੈਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ, ਹੱਥ ਲਿਖਤ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁਝ ਪਾਲੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੋਡੋਲੋਜੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਲਿਖਤੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਾਸ਼ੀਏ, ਗਲਾਸ, ਮਾਲਕੀ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ, ਆਦਿ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਦੋਵਾਂ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਭੌਤਿਕ ਪਹਿਲੂਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕਲਾ ਇਤਿਹਾਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ।

ਕਿਸੇ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਭੌਤਿਕ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਨੇੜਿਓਂ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਕਿਸੇ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਉਤਪਤੀ ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ, ਜਾਂ ਉਸੇ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ-ਵੱਖਰੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਮੇਲਣਾ ਸੰਭਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਾਲੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਕੋਡਿਕਲੋਜਿਸਟ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ, ਹੱਥ-ਲਿਖਤ-ਇਕੱਤਰ ਕਰਨ, ਅਤੇ ਕਿਤਾਬ-ਸੂਚੀ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਗ੍ਰਹਿ[ਸੋਧੋ]

ਮੱਧਕਾਲੀ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਲਈ ਖੋਜ ਕਾਰਜਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਕੁਝ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਔਨਲਾਈਨ ਡਾਟਾਬੇਸ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।


ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ[ਸੋਧੋ]

ਫਰਮਾ:Historiography