ਗੱਲ-ਬਾਤ:ਮੁੱਖ ਸਫ਼ਾ
ਵਿਸ਼ਾ ਜੋੜੋਵਿਆਹ
[ਸੋਧੋ]ਵਿਆਹ ਵਰਗਾ ਪਵਿੱਤਰ ਬੰਧਨ ਸੱਚੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਵਿਆਹ ਅਜਿਹਾ ਬੰਧਨ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦਾ ਮੇਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਸਰੀਕਾ ਕਬੀਲਾ ਜੁੜ੍ਹਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਵਿਆਹ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸੱਚੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੇ ਟਿੱਕਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਪਤੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡੇ ਜਾਂ ਕੁੜੀ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਨਾਲ ਹੀ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।ਵਿਆਹ ਦੇ ਨਾਲ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਮਹੌਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਵਿਆਹ ਮਤਲਬ ਸਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਤੋਂ ਹੈ।ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਫਰ ਨਵੇਂ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਵਿਆਹ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹਰ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਵੱਲੋਂ ਅਪਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਵਿਆਹ ਧਰਤੀ ਤੇ ਆਏ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਖਾਸ ਪਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਆਹ ਇਕ ਅਜਿਹੀ ਕੜੀ ਹੈ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।ਸਮਾਜ ਨਾਲ ਜੁੜ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਾਣੀ ਬਣਦੇ ਹੋ ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਅਦਬ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਦੇ ਗੁਣਾ ਦਾ ਵਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਵਿਆਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਅਣਵਿਆਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਤਿਕਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।ਕਹਿ ਲਈਏ ਕੇ ਸਮਾਜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਫਿਰ ਹੀ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਹੈ।ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵਿਆਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਪਵਿੱਤਰ ਬੰਧਨ ਹੈ।ਇਸ ਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਮਰਦ ਆਪਣੇ ਹੱਕਾਂ ਤੋਂ ਸੁਚੇਤ ਹਨ।ਵਿਆਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸਰਵ-ਵਿਆਪੀ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਸਥਾ ਹੈ।ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ।ਵਿਆਹ ਔਰਤ ਅਤੇ ਮਰਦ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਸਥਿਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧ ਨੂੰ ਵੱਸ ਕਰਨਾ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨ੍ਹੀਆਂ ਹੀ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਹਨ।ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਭੋਲੇ ਭਾਲੇ ਬੱਚੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਵਿਆਹ ਇਕ ਅਜਿਹਾ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨੁਖ ਦੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧ ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦਾ ਦੌਰ ਹੈ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਕਿੰਨ੍ਹੇ ਹੀ ਨੌਜੁਆਨ ਇਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਲਾਹਨਤਾਂ ਜਾਂ ਵੀਡੀਉਜ਼ ਨੂੰ ਬਣਾ ਕੇ ਵਾਇਰਲ ਕਰਦੇ ਹਨ।ਵਿਆਹ ਇਕ ਅਜਿਹਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੰਗਾ ਸਖਸ਼ੀਅਤ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਾਣੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਅਤੇ ਮਰਦ ਦੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧ ਨੂੂੰ ਕਿਸੇ ਹੱਦ ਤੱਕ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰਨ ਦਾ ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਾਜ ਦੁਆਰਾ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਕ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਕੇ ਕਾਮ ਰੁਚੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਔਲਾਦ ਦੇ ਸਮਾਜਕ ਸੰਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਜੁੰਮੇਵਾਰ ਬਣਦੇ ਹੋ।ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੀ ਔਲਾਦ ਦੀ ਖਾਤਰ ਉਹ ਹਰ ਪਾਪੜ ਵੇਲਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ ਜੋ ਕਦੇ ਉਸ ਨੇ ਸੋਚੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਔਲਾਦ ਦੇ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੋਇਆ ਆਪਣੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਭੋਗਦਾ ਹੈ। ਵਫਾਦਾਰੀ ਵਫਾਦਾਰੀ ਵਿਆਹ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਅਸੂਲ਼ ਹੈ।ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਪ੍ਰਤੀ ਵਫਾਦਾਰ ਰਹਿਣਾ ਤੁਹਾਡਾ ਅਖਿਲਾਕੀ ਫਰਜ਼ ਹੈ।ਵਿਆਹ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਨੇਮ ਵਿਧਾਨ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਨਾਲ ਵਫਾਦਾਰ ਰਹਿਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।ਅੱਜਕੱਲ ਅਸੀਂ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਮਰਦਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕਾਂ ਕਾਰਨ ਆਰਥਿਕ,ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਟੁੱਰ ਭੱਜ ਆਦਿ ਪੱਖ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਹਰਲੇ ਸੰਬੰਧ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਲਈ ਘਾਤਕ ਨਤੀਜੇ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਨੇਕਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਹਨ।ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਹਰਲੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨਾਲ ਅਨੇਕਾਂ ਮੁੰਡੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਮਾਨਿਸਕ ਤਣਾਅ ਵਰਗੀਆਂ ਭੇੜੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਫੱਸਦਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।ਵਫਾਦਾਰ ਹੋਣਾ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਬੜਾ ਸੁਖਾਂਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ।ਵਫਾਦਾਰੀ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਹਰਲੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਉ¤ਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਲਾਉਂਦਾ ਸੀ।ਪਰ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਰੁਚੀ ਅਤੇ ਕਈ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਦੇ ਹਾਣ ਦਾ ਸਾਥੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਆਹ-ਬਾਹਰੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਦੇ ਰਾਹ ਤੁਰ ਪਿਆ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਇਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੇ ਦੁਖਾਂਤ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੂਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਹੈ।ਸਾਰੇ ਮੁਲਕ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਆਈਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ।ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ, ਸਭਿਆਚਾਰਕ, ਧਾਰਮਿਕ ਸਾਰੇ ਜਿੰਦਗੀ ਦੇ ਤੱਥ ਬਦਲ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਮਨੁੱਖੀ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਬਿਲਕੁਲ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਹੋੜ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ।ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਹੈ।ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਇਕ ਮੁਲਕ ਦੀਆਂ ਆਰਥਿਕ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਸਾਡੀ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਇਸ ਚਕਾਚੌਂਧ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵੱਲ ਆਕ੍ਰਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬੇਗਾਨੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲਈ ਤਤਪਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।ਆਧਿੁਨਕੀਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹਰ ਕੋਈ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਲੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਮਜਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮੁਲਕ ਇਕ ਦੂਜੇ ਮੁਲਕ ਤੋਂ ਕਾਮਿਆ ਨੂੰ ਜਾਂ ਨੌਜਾਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਣ ਦੀ ਹੋੜ ਮਚੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਸਾਂਝੀ ਸਮਾਜਿਕ ਜ਼ਿੰਦਗੀ,ਰਹਿਣ-ਸਹਿਣ ,ਖੁਰਾਕ,ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ,ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ,ਮਨੋਰੰਜਨ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਸਿਰਜਣ ਦੇ ਉੱਪਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ।ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਰਿਸ਼ਿਤਆਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਅਨੇਕਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।ਵੱਧ ਰਹੀ ਤਲਾਕ ਦਰ,ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਟੁੱਟ ਭੱਜ,ਪੈਸੇ ਦਾ ਮੋਹ ,ਲੁਭਾਉਣੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਤੋਂ ਕੋਹਾਂ ਦੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਣ ਦੀ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਲੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਲਈ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਨਤਾ ਲਈ ਕੋਰਟ ਕਚਹਿਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲੜ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਕਠੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨ ਮਾਨਤਾ ਵੀ ਮਿਲ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।ਪੱਛਮੀ ਸਮਾਜ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਆਪਣੀ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੁੜੀ ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਇੱਕਠਾ ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਇਜ਼ਾਜਤ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਆਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਇਹ ਸਭ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੀ ਦੇਣ ਹੀ ਕਹੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਡਾ ਬਿਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਪੁਰਬਾ (ਗੱਲ-ਬਾਤ) 05:09, 22 ਫ਼ਰਵਰੀ 2026 (UTC)
ਦਿਮਾਗ ’ਚੋ ਕੂੜਾ ਕਬਾੜਾ ਕੱਢ ਦਿਓ
[ਸੋਧੋ]ਦਿਮਾਗ ’ਚੋ ਕੂੜਾ ਕਬਾੜਾ ਕੱਢ ਦਿਓ
ਮਨੁੱਖੀ ਦਿਮਾਗ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਹਾਨ ਸਖਸ਼ੀਅਤਾਂ ਦੀ ਜੇਕਰ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਹੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਸਦਕਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਦੁਨੀਆਂ ਤੇ ਨਾਮ ਰੋਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਹਰ ਵਕਤ ਚਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਸੌਣ ਸਮੇਂ ਵੀ ਸੁਪਨੇ ਵੇਖਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋਏ ਹਨ ਜੋ ਸੁੱਤੇ ਪਏ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਸਫ਼ਲਤਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮਹਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਯਾਨੀ ਸਿਕੰਦਰ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਦਿ ਗ੍ਰੇਟ। ਇਸ ਮਹਾਨ ਯੋਧੇ ਨੇ ਜਿੱਧਰ ਨੂੰ ਵੀ ਮੁੱਖ ਮੋੜਿਆ ਉਹਨਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਕਰਦਾ ਗਿਆ। ਦੁਨੀਆ ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸਿਕੰਦਰ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਖੇਡ ਸਦਕਾ ਹੀ ਕਰ ਸਕਿਆ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਦਿਮਾਗ ਵੱਡਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲਾ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ ਸੁਣਕੇ ਹੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਉਤਸਕ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਸਿਕੰਦਰ ਨਾਲ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਈ ਰਾਜ ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਨਾ ਸੁਣਕੇ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਰਿਆਸਤ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਦੁਨੀਆ ਜਿੱਤਣ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਵੇਖਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਜਿੱਤ ਵੀ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਜੇ ਤੁਹਾਡਾ ਦਿਮਾਗ ਕੂੜੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕਾਮਯਾਬ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ। ਦੁਨੀਆ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਤਾਂ ਇਕੋ ਜਿਹੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਦੋ ਅੱਖਾਂ, ਦੋ ਕੰਨ, ਦੋ ਹੱਥ, ਦੋ ਪੈਰ ਪਰ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਲੋਕ ਅੱਗੇ ਲੰਘ ਜਾਂਦੇ ਹਨ,ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਇਨਸਾਨ ਆਖਦੇ ਹਾਂ। ਬਹੁਤ ਘੱੱਟ ਲੋਕ ਅਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਾਮਯਾਬ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਬੰਦੇ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਵੱਡੇ ਹੋਵੇਗਾ ਕੁਝ ਕਰ ਜਾਵੇਗਾ, ਉਹ ਹੀ ਕਾਮਯਾਬ ਅਖਵਾਏਗਾ। ਜੋ ਜਿੱਤਿਆ ਉਹੀ ਸਿਕੰਦਰ ਕਹਾਵੇਗਾ।
ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚੋਂ ਕੂੜਾ ਕਬਾੜਾ ਕੱਢ ਦਿਓ
ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸਫਾਈ ਕਰਨੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੀ ਸਫਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸਫਾਈ ਦਾ ਕਰਨਾ ਵੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਕੂੜਾ ਜਮ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦਿੰਦੇ, ਪਰ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਸਾਲਾਂਬੱਧੀ ਕੂੜਾ ਕਬਾੜਾ ਜਮ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਵੱਲੋਂ ਵੀਹ-ਵੀਹ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਨੁੱਖ ਕਿੰਨ੍ਹਾਂ-ਕਿੰਨ੍ਹਾ ਚਿਰ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰ ਕਰਕੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਦਿਮਾਗ 1400 ਗ੍ਰਾਮ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਗੱਲਾਂ ਅਸੀਂ ਬਹੁਤ ਯਾਦ ਰੱਖਦੇ ਹਾਂ। ਦਿਮਾਗ ਅੰਦਰ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਲੰਮਾਂ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਮਾਗ ਇਹਨਾਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਸਟੋਰੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਵੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਯਾਦ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਗੱਲਾਂ ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੌਕਾ ਆਉਣ ’ਤੇ ਸੁਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਅਕਤੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਵਾਉਣਗੇ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗ਼ਲਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
‘‘ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਬਹਿਸ ਤੋਂ ਬੱਚ ਕੇ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਹਫ਼ਤੇ-ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ ਕਰੋ। ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਜਾਂ ਲਾਈਫ ਪਾਰਟਨਰ ਲਈ ਚਾਹ ਦਾ ਕੱਪ ਜ਼ਰੂਰ ਸਾਂਝਾ ਕਰੋ ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਸਮਾਂ ਦੇ ਸਕੋ। ਨਿੱਕੀਆਂ-ਨਿੱਕੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।’’
ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਤਕਰਾਰ ਨਾਲ ਕਿੰਨ੍ਹਾਂ-ਕਿੰਨ੍ਹਾਂ ਚਿਰ ਬੋਲਦੇ ਨਹੀਂ ਹਾਂ ਸਾਨੂੰ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮੌਕੇ-ਮੌਕੇ ਤੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚੋਂ ਗੱਲਾਂ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਨਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਹਰ ਗੱਲ ਨੂੰ ਦਿਲ ’ਤੇ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਰਹੱਸਮਈ ਹੋਣਾ ਸਿੱਖੋ
ਵੱਡੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਰਹੱਸਮਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਤਾਉਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸ਼ੋਹਰਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਭੇਤ ਕਿਸੇ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਖੋਲ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਪ੍ਰਤੀ ਕੋਈ ਸਰੋਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਖਾਸ ਹੁਨਰ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਗੁਣ ਲੈ ਜਾਣਗੇ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਛੁਪਾ ਕੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਪਿੱਛੇ ਰਹੱਸਮਈ ਹੋਣਾ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਵਿਰਾਟ ਕੋਹਲੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਮਹਾਨ ਕਲਾਕਾਰ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਦਿਲਜੀਤ ਦੋਸਾਂਝਾਂ ਵਾਲਾ ਕਦੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਪਰਸਨਲ ਲਾਈਫ ਨਹੀਂ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ ਕਿ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਆਉਣ ਗਈਆਂ ਤੇ ਅਸੀਂ ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਜਿੱਤਣਾ ਹੈ।ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਤੁਸੀਂ ਰਹੱਸਮਈ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਰ ਇਕ ਕੋਲ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨਾ ਖੋਲੋ ਕੋਈ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਕਰੋ। 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮਹਾਨ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸੋਭਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣਾ ਦੁਨੀਆ ਤੇ ਨਾਮ ਰੋਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਬਰਤਾਨੀਆ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਡਰਾਫਟਸਮੈਨ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਯੂਰਪੀਅਨ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਤਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਲਈ। ਸੋਭਾ ਸਿੰਘ ਪੋਰਟਰੇਟ ਤਸਵੀਰਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਭਾਰਤੀ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਸੋਭਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰੇਟਾ ਆ ਗਏ। ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ 38 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਵਾਸ ਦੌਰਾਨ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹੋਰ ਚੰਗੇ ਬਣੋ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਨਾਲ ਡੇਰਾ ਲਾਇਆ। ਸੋਭਾ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਆਖਰੀ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ, ਸ਼ਹੀਦ-ਏ-ਆਜ਼ਮ ਭਗਤ ਸਿੰਘ, ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸਰਾਭਾ, ਸ਼ਹੀਦ ਊਧਮ ਸਿੰਘ, ਲਾਲ ਬਹਾਦਰ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ, ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਜਾਂ ਹੋਰ ਨਾਇਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਹੀਰ ਰਾਂਝਾ, ਸੱਸੀ ਪੁੰਨੂ, ਸ਼ੀਰੀ ਫਰਿਹਾਦ ਤੇ ਮਿਰਜ਼ਾ ਸਾਹਿਬਾ ਦੇ ਚਿੱਤਰ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ। ਇਸ ਇਨਸਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਮਹਾਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਫਲਸਫੇ ਨੂੰ ਵਸਾਇਆ। ਅੱਜ ਵੀ ਹਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੋਭਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਤਸਵੀਰ ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਵੇਗੀ।
ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਆਦਤ ਨਾ ਪਾਓ
ਸਫ਼ਲਤਾ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਿਯਮ ਹੈ, ਭੁੱਲਣਾ ਛੱਡ ਦਿਓ। ਮਹਾਨ ਸਿਕੰਦਰ ਜੇਕਰ ਭੁੱਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਤਾਂ ਉਹ ਮਹਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਸੀ। ਵੱਡੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਲੋਕ ਹਰ ਇਕ ਗੱਲ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਦੂਸਿਰਆਂ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਅੱਗੇ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਹਰ ਵਕਤ ਕੁਝ ਨਾ ਕੁਝ ਕਰਨ ਦਾ ਸੋਚਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਭੁੱਲਣ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਆਪਣੇ ਫਰਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਣਾ। ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇਣ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਘਰ ਭੁੱਲ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਆਪਣੇ ਫਰਜ਼ਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਫਿਕਰਮੰਦ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹੈ ਕਿ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਆਦਤ ਨੂੰ ਛੱਡੋ ਡਾਇਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋ ਕਰੋ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਆਪ ਕਰੋ। ਮਨੁੱਖ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਆਦਤ ਨੂੰ ਛੱਡਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਚਲੀ ਜਾਣਗੀਆਂ।
ਝੋਰਾ ਛੱਡ ਦਿਓ
ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀਂ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਝੋਰਾ ਨਾ ਰੱਖੋ। ਦਫਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਮੇ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕਾ ਨਾਲ ਰੋਸਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਸਾਡਾ ਬਣਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਜਾਂ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਮਿਿਲਆ। ਤੁਹਾਡੀ ਨੌਕਰੀ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਕਈ ਵਾਰ ਵਧੀਆ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਝੋਰਾ ਲੱਗਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੰਨ੍ਹੀ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮੇਰੀ ਕਦਰ ਨਹੀਂ ਪਈ। ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਾੜੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਚਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਛੱਡਕੇ ਨਵੇਂ ਸਿਰੋ ਮਿਹਨਤ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਾਕਾਰਤਮਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੋਚਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਪ੍ਰਤੀ ਫਿਕਰਮੰਦ ਰਹੋ। ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਕੰਮ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿਓ।
ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਹੜੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਸਕੂਨ ਮਿਲੇ। 21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਯੁੱਗ ਹੈ ਨਵੇਂ ਰਿਸ਼ਤੇ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਨਵੇਂ ਰਿਸ਼ਤੇ ਕਾਮਯਾਬ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਹਨਾਂ ਬਾਰੇ ਅਸੀਂ ਹਰ ਘੜੀ ਸੋਚਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ। ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਕੋਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਦਿਮਾਗ ਖਰਾਬ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਰਿਸ਼ਤਾ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹ੍ਹਿਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਨਾ ਫਿਟ ਬੈਠਦੇ ਹੋਵੋਂ। ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਬਾਰੇ ਕਿਸੇ ਕੋਲ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਨਾ ਕਰੋ ਨਹੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਝੋਰਾ ਲੱਗਿਆ ਰਹੇਗਾ। ਝੋਰੇ ਤੋਂ ਬੱਚਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਰਹਿਣ ਸਹਿਣ ਬਦਲੋ। ਜਿਹੜੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਜਾਓ। ਆਨਲਈਨ ਕੋਚਿੰਗ ਲਵੋ ਤੁਹਾਡਾ ਦਿਮਾਗ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪਾਸੇ ਲੱਗ ਜਾਵੇਗਾ। ਅੱਜ ਕੱਲ ਆਨਲਾਈਨ ਕੂਕਿੰਗ, ਪੈਟਿੰਗ, ਡਾਂਸ, ਯੋਗਾ ਆਦਿ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਉਧਰ ਵਿਅਸਤ ਹੋ ਜਾਵੋ। ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਝੋਰੇ ਖੰਭ ਲਾ ਕੇ ਉਡ ਜਾਣਗੇ।
ਭੀੜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਾ ਬਣੋ
ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੀ ਲਈ ਬੈਠਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਕੰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਛੋਟਿਆ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਵੱਡੇ ਕੰਮ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਪਾਂ ਅਕਸਰ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਰੇਹੜੀ ਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਉਸ ਕੋਲ ਕਿੰਨ੍ਹਾਂ ਵੱਡਾ ਹੋਟਲ ਹੈ, ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਦੇਖਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਕਿ ਉੁਸ ਪਿੱਛੇ ਕਿੰਨ੍ਹੇ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਭੀੜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਬਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਭੀੜ ਤੋਂ ਹੱਟ ਕੇ ਕੁਝ ਕਰੋ ਤੁਸੀਂ ਜ਼ਰੂਰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਜਾਵੋਗੇ। ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਸਫ਼ਲਤਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਹੀ ਤਾਂ ਤੁਸੀ ਆਪਣਾ ਦਿਮਾਗ ਲਗਾਓ ਕਿ ਕਿਤੇ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਖਰਾਬ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਵਿਿਦਆਰਥੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਯੂ.ਪੀ.ਐਸ.ਸੀ, ਨੀਟ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਬੱਚੇ ਇਹਨਾਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਲਈ ਦਸ-ਦਸ ਸਾਲ ਤੱਕ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੁੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਵਾਰ ਹੋਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪਾਸ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸੋਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਕਿਵੇਂ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਮੂੰਹ ਦਿਖਾਵਾਂਗੇ। ਲੋਕ ਕੀ ਕਹਿਣਗੇ ਇਹਨਾਂ ਗੱਲਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾ ਦੇਕੇ ਨਵੇਂ ਕੰਮ ਦੀ ਸ਼ੂਰਆਤ ਕਰੋ ਤੁਸੀਂ ਜ਼ਰੂਰ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਵੋਂਗੇ। ਤਕਨੀਕੀ ਦਾ ਯੁੱਗ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਵੀ ਕੰਮ ਦੀ ਸ਼ੂਰਆਤ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਕੰਮ ਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮੌਕੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਕਦੇ ਵੀ ਇਹ ਨਾ ਸੋਚੋ ਕਿ ਮੈਂ ਸਿਖਰਲੀ ਪੋੜੀ ਨੂੰ ਹੱਥ ਪਾਵਾਂ। ਮਨੁੱਖ ਅਕਸਰ ਕੰਮਾਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਨੂੰ ਸਿਰੇ ਨਹੀਂ ਚਾੜ੍ਹਦਾ। ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਕਈ ਵਾਰ ਸੋਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੀ ਲਈ ਕੁਰਸੀ ਲੱਗੀ ਹੋਵੇਗੀ ਉਸ ਤੇ ਮੈਂ ਬੈਠਾਂਗਾ ਪਰ ਉਹ ਕੁਰਸੀ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਨਹੀਂ ਬਣੀ ਹੰਦੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਰਾਹ ਆਪ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਅੱਜ ਕੱਲ ਭੀੜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਵੱਖਰੇ ਰਾਹ ਤੇ ਤੁਰੋਗੇ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਕਾਮਯਾਬੀ ਮਿਲੇਗੀ।
ਡਾ.ਬਿਕਰਮਜੀਤ ਪੁਰਬਾ ਡਾ ਬਿਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਪੁਰਬਾ (ਗੱਲ-ਬਾਤ) 05:11, 22 ਫ਼ਰਵਰੀ 2026 (UTC)
Punjabi News Portal
[ਸੋਧੋ]Punjabi News Portal Aj Di Awaaj Channel is a dynamic Punjabi news and media platform dedicated to delivering accurate, timely, and community-focused content. Covering regional, national, and international stories, the channel highlights important social issues, political updates, cultural events, and exclusive interviews. With a strong commitment to truth and public voice, Aj Di Awaaj connects audiences through reliable journalism and engaging digital coverage. The platform aims to empower viewers by presenting balanced perspectives and in-depth reporting. Whether it’s breaking news or community stories, Aj Di Awaaj Channel serves as a trusted source for Punjabi-speaking audiences worldwide. Edi783 (ਗੱਲ-ਬਾਤ) 07:52, 6 ਮਾਰਚ 2026 (UTC)