ਪੁਲਿਸ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਜਰਮਨ ਸਟੇਟ ਪੁਲਿਸ ਅਫਸਰ ਹੈਮਬਰਗ ਵਿੱਚ, ਪੋਲੀਜਿਅਫੱਟੀਮਾਈਜ਼ਟਰ ਮੀਤ ਜੂਲੇਜ (ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੋਏ ਪੁਲਿਸ ਸਜਰੇਂਟ ਮੇਜਰ) ਦੇ ਰੈਂਕ ਦੇ ਨਾਲ।

ਇੱਕ ਪੁਲਿਸ ਬਲ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਲਈ ਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਗਠਿਤ ਅੰਗ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਜਾਇਦਾਦ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਅਤੇ ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਡਿਸਆਰਡਰ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਵਿਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਦੀ ਸਹੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕਿਸੇ ਸਰਬ ਹਾਇਰ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਪੁਲਿਸ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਜਾਂ ਖੇਤਰੀ ਜ਼ਿਮੇਵਾਰੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਉਸ ਰਾਜ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲਈ ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਹਨ। ਪੁਲਿਸ ਬਲਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਫੌਜੀ ਜਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਹਮਲਾਵਰਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਰਾਜ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਰ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਅਲਗ ਹੋਣ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੈਂਡਰਰਮਰੀ ਸਿਵਲ ਪੁਲਿਸਿੰਗ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਫੌਜੀ ਇਕਾਈਆਂ ਹਨ। ਪੁਲਿਸ ਬਲ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਪਬਲਿਕ ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਹੈ, ਜੋ ਟੈਕਸਾਂ ਰਾਹੀਂ ਫੰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਪੁਲਿੰਗ ਸਰਗਰਮੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।[1] ਪੁਲਿਸ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਨਾਲ ਚਿੰਤਾ ਹੈ।[2] ਕੁਝ ਸਮਾਜਾਂ ਵਿੱਚ, 18 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਅਤੇ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਕਲਾਸ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸੰਪਤੀ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੇ ਗਏ।[3] ਪੁਲਿਸ ਬਲ ਆਧੁਨਿਕ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਸਰਵ ਵਿਆਪਕ ਅਤੇ ਅਟੁੱਟ ਬਣ ਗਏ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ, ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਅਤੇ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਪੁਲਿਸ ਫੋਰਸ ਦੇ ਹੋਰ ਵਿਕਲਪਕ ਨਾਮਾ ਵਿਚ ਕਾਂਸਟੇਬਲਰੀ, ਜੈਨਡਮਰਮਰੀ, ਪੁਲਿਸ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ, ਪੁਲਿਸ ਸਰਵਿਸ, ਅਪਰਾਧ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ (ਕ੍ਰਾਈਮ ਪਰਵੈਂਸ਼ਨ), ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੇਵਾਵਾਂ, ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਏਜੰਸੀ, ਸਿਵਲ ਗਾਰਡ ਜਾਂ ਸਿਵਕ ਗਾਰਡ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਅਫਸਰ, ਸਿਪਾਹੀ, ਸ਼ੈਰਿਫ਼, ਕਾਂਸਟੇਬਲਾਂ, ਰੇਂਜਰਜ਼, ਪੀਸ ਅਫ਼ਸਰ ਜਾਂ ਸਿਵਿਲ / ਸਿਵਲ ਗਾਰਡਾਂ ਦੇ  ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਬਦ ਪੁਲਿਸ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੈਰ-ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।[4]

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਕਸਰ ਪੁਲਿਸ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਗਲਬਾਤ ਸ਼ਬਦ ਅਨੇਕਾਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪੁਲਿਸ ਅਫਸਰਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗਲਬਾਤ ਸ਼ਬਦ ਦਹਾਕਿਆਂ ਜਾਂ ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗੁੰਮ ਹੋਣ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਵਿਗਿਆਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ, "ਪੁਲਸ" ਦਾ ਇਕ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਗਲਬਾਤ ਅਰਥ ਗੁਆ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਅਫਸਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਪੇਸ਼ੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇਣ ਲਈ ਦੋਨਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਇੱਕ ਆਮ ਬੋਲਚਾਲ ਸ਼ਬਦ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।[5]

ਭਾਰਤ[ਸੋਧੋ]

ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਗ੍ਰੇਟਰ ਚੇਨਈ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਗਸ਼ਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਾਰ ਅਤੇ ਖਾਕੀ ਵਰਦੀ ਵਿਚ ਗਸ਼ਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੁਲਸੀਏ।

ਭਾਰਤ ਵਿਚ, ਪੁਲਿਸ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੂਬਿਆਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ਹੇਠ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਜ ਪੁਲਿਸ ਸੇਵਾਵਾਂ (ਐਸ.ਪੀ.ਐਸ) ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੋਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਐਸ ਪੀ ਐਸ ਲਈ ਚੁਣੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਕਾਉਂਟ ਦੀ ਮਿਆਦ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡਿਪਟੀ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਆਫ ਪੁਲੀਸ ਜਾਂ ਸਹਾਇਕ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਅਹੁਦੇ' ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਐਸ ਪੀ ਐਸ ਵਿੱਚ ਨਿਰਧਾਰਤ ਤਸੱਲੀਬਖ਼ਸ਼ ਸੇਵਾ 'ਤੇ, ਅਫਸਰਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਿਸ ਸੇਵਾ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।[6] ਸੇਵਾ ਦਾ ਰੰਗ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੂੜਾ ਨੀਲਾ ਅਤੇ ਲਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਕਸਾਰ ਰੰਗ ਖਾਕੀ ਹੈ।[7]

ਅਮਲਾ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨ[ਸੋਧੋ]

ਪੁਲਿਸ ਬਲ ਵਿਚ ਦੋਵੇ ਰੋਕਥਾਮ (ਯੂਨੀਫਾਰਮਡ) ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਜਾਸੂਸਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਟਰਮੀਨਾਲੋਜੀ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਅਪਰਾਧਕ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ, ਫੌਜਦਾਰੀ ਜਾਂਚਾਂ, ਆਵਾਜਾਈ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਨਾ, ਭੀੜ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਨਤਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਤੱਵਾਂ। ਆਕਾਰ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਪੁਲਿਸ ਬਲਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਈ ਅਹੁਦਿਆਂ ਨਾਲ ਲੜੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੈਂਕ ਦੇ ਸਹੀ ਢਾਂਚੇ ਅਤੇ ਨਾਮ ਵੱਖਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. Walker, Samuel (1977). A Critical History of Police Reform: The Emergence of Professionalism. Lexington, MT: Lexington Books. p. 143. ISBN 978-0-669-01292-7. 
  2. Neocleous, Mark (2004). Fabricating Social Order: A Critical History of Police Power. Pluto Press. pp. 93–94. ISBN 978-0-7453-1489-1. 
  3. Siegel, Larry J. (2005). Criminolgy. Thomson Wadsworth. pp. 515, 516.  Google Books Search
  4. Beam, Christopher (2009-06-17). "Prints of Persia". Slate (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). ISSN 1091-2339. Retrieved 2017-08-30. 
  5. Random House Webster's Unabridged Dictionary, 1999 CD edition
  6. Police Service
  7. "Why is the colour of the Indian police uniform khaki?". The Times of India. 3 March 2007. Retrieved 2010-05-11.