ਫੇਰੇਂਕ ਪੁਸਕਾਸ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਫੇਰੇਂਕ ਪੁਸਕਾਸ
Ferenc Puskás.jpg
ਇੱਕ ਕੋਚ ਵਜੋਂ 1971 ਵਿੱਚ, ਫੇਰੇਂਕ ਪੁਸਕਾਸ
ਨਿਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਪੂਰਾ ਨਾਮ ਫੇਰੇਂਕ ਪੁਰਕਸਲੇਡ ਬਿਰੋ
ਜਨਮ ਤਾਰੀਖ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 1927(1927-04-02)
ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਬੁੱਧਾਪੇਸਟ, ਹੰਗਰੀ
ਮੌਤ ਤਾਰੀਖ 17 ਨਵੰਬਰ 2006(2006-11-17) (ਉਮਰ 79)
ਮੌਤ ਸਥਾਨ ਬੁਧਾਪੇਸਟ, ਹੰਗਰੀ
ਖੇਡ ਵਾਲੀ ਪੋਜੀਸ਼ਨ ਫਾਰਵਰਡ

ਫੇਰੇਂਕ ਪੁਸਕਾਸ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Ferenc Puskás; 1 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1927 - 17 ਨਵੰਬਰ 2006)[1] ਇੱਕ ਹੰਗਰੀਅਨ ਫੁੱਟਬਾਲਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕ (ਮੈਨੇਜਰ) ਸੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੇ ਹੰਗਰੀ ਤੋਂ 85 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚਾਂ ਵਿਚ 84 ਗੋਲ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਹੰਗਰੀ ਅਤੇ ਸਪੇਨੀ ਲੀਗ ਵਿਚ 529 ਮੈਚਾਂ ਵਿਚ 514 ਗੋਲ ਕੀਤੇ ਸਨ। 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਆਈ.ਐਫ.ਐਫ.ਐਚ.ਐਸ. ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਰਲੇ ਗੋਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖਿਡਾਰੀ ਵਜੋਂ ਵੋਟ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ 1952 ਵਿਚ ਇਕ ਓਲੰਪਿਕ ਚੈਂਪੀਅਨ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਨੇ 1954 ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਤਿੰਨ ਯੂਰਪੀਨ ਕੱਪ (1955, 1960, 1966), 10 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ (5 ਹੰਗਰਿਅਨ ਅਤੇ 5 ਸਪੈਨਿਸ਼ ਪ੍ਰਮੇਰਾ ਡਿਵੀਜ਼ਨ) ਅਤੇ 8 ਮੁੱਖ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਕੋਰਿੰਗ ਆਨਰਜ਼ ਜਿੱਤੇ।

ਹੰਗਰੀ ਵਿਚ ਕੀਪਾਸਟ ਅਤੇ ਬੁਡਾਪੈਸਟ ਹੋਵੈਡੀ ਲਈ ਖੇਡ ਕੇ, ਪੁਸਕਾਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਚਾਰ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਹੰਗਰੀ ਲੀਗ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸਕੋਰਰ ਸਨ ਅਤੇ 1948 ਵਿਚ ਉਹ ਯੂਰਪ ਵਿਚ ਚੋਟੀ ਦਾ ਗੋਲ ਸਕੋਰਰ ਸੀ। 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਹੰਗਰੀ ਦੀ ਕੌਮੀ ਟੀਮ ਦਾ ਇਕ ਉੱਘੇ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਕਪਤਾਨ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਾਈ ਮਾਈਗਯਾਰਜ਼ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਹੰਗਰੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਤੋਂ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ 1958 ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਪੇਨ ਚਲਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਰੀਅਲ ਮੈਡਰਿਡ ਦੇ ਲਈ ਖੇਡਿਆ। ਰੀਅਲ ਮੈਡਰਿਡ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ, ਪੂਸਕਾਸ ਨੇ ਚਾਰ ਪੀਚੀਚਿਸ ਜਿੱਤੇ ਅਤੇ ਦੋ ਯੂਰਪੀਅਨ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਕੱਪ ਫਾਈਨਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਗੋਲ ਕੀਤੇ। 1995 ਵਿਚ, ਆਈ.ਐਫ.ਐਫ.ਐਚ.ਐਸ. ਨੇ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸਕੋਰ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।[2][3][4]

ਇੱਕ ਖਿਡਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਕੋਚ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸਦੇ ਕੋਚਿੰਗ ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ 1971 ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਪਨਾਥਾਿਨਾਕੋਸ ਨੂੰ ਯੂਰਪੀਅਨ ਕੱਪ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਲੈ ਆਂਦਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਏਐਫਸੀ ਅਜੈਕਸ ਦੇ 2-0 ਨਾਲ ਹਾਰਿਆ। ਸੰਨ 1956 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਦਲ ਬਦਲੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਹੰਗਰੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1993 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੂਰੀ ਮੁਆਫੀ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਹੰਗਰੀਅਨ ਕੌਮੀ ਟੀਮ ਦਾ ਆਰਜ਼ੀ ਚਾਰਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।[5] 1998 ਵਿਚ ਉਹ ਫੀਫਾ/ਐਸ.ਓ.ਐਸ. ਚੈਰੀਟੀ ਐਡਮਜ਼ਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਬਣ ਗਿਆ।[6] 2002 ਵਿੱਚ, ਬੁਡਾਪੈਸਟ ਵਿੱਚ ਨਿਪੇਸਟਿਡਸ਼ਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਪੁਸਕਸ ਫੇਰੀਕੇ ਸਟੇਡੀਅਮ ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਵੰਬਰ 2003 ਵਿਚ ਯੂਈਐਫਏ ਜੁਬਲੀ ਅਵਾਰਡ ਵਿਚ ਹੰਗਰੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਨੇ ਪਿਛਲੇ 50 ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੰਗਰੀਅਨ ਖਿਡਾਰੀ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।[7]

ਅਕਤੂਬਰ 2009 ਵਿਚ, ਫੀਫਾ ਨੇ ਫੀਫਾ ਪੁਸਕਾਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ "ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗੋਲ" ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖਿਡਾਰੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਪੇਲੇ ਦੇ ਫੀਫਾ 100 ਵਿਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਮੌਤ[ਸੋਧੋ]

ਬੁਡਾਪੈਸਟ ਵਿੱਚ ਸੇਂਟ ਸਟੀਫ਼ਨ ਦੀ ਬੇਸਿਲਿਕਾ ਵਿੱਚ ਪੁਸਕਾਸ ਦੀ ਕਬਰ

2000 ਵਿਚ ਪੂਸਕਾਸ ਨੂੰ ਅਲਜ਼ਾਈਮਰ ਰੋਗ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਸੀ।[8]

ਸਤੰਬਰ 2006 ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬੁਡਾਪੈਸਟ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਨਿਮੋਨਿਆ ਦੇ 17 ਨਵੰਬਰ 2006 ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।[9]

ਉਹ 79 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ 57 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਏਰਜਸੇਬੇਤ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਟੀ ਅਨਿਕੋ।[10] ਓਹਨਾ ਦੇ ਅੰਤਿਮ-ਸੰਸਕਾਰ ਵਿਚ, ਉਸ ਦੇ ਤਾਬੂਤ ਨੂੰ ਇਕ ਫੌਜੀ ਸਲਾਮੀ ਲਈ ਪੁਸਲਸ ਫੇਰੇਂਕ ਸਟੇਡੀਅਮ ਤੋਂ ਹੀਰੋਜ਼ ਸਕੁਏਰ 'ਤੇ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 9 ਦਸੰਬਰ 2006 ਨੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਬੁਡਾਪੈਸਟ ਵਿੱਚ ਸੇਂਟ ਸਟੀਫਨ ਦੀ ਬੇਸਿਲਿਕਾ ਦੇ ਗੁੰਬਦ ਹੇਠ ਦਫਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "Archived copy". Archived from the original on 14 July 2007. Retrieved 2009-06-24. 
  2. "FIFA President: FIFA to help the Galloping Major". FIFA. 12 October 2005. Archived from the original on 1 January 2008. Retrieved 2006-11-17. 
  3. "Coronel Puskas, el zurdo de oro". AS (in Spanish). 17 November 2006. Retrieved 2006-11-17.  CS1 maint: Unrecognized language (link)
  4. Mackay, Duncan (13 October 2005). "Lineker tees up another nice little earner". London: Guardian Unlimited. Retrieved 2006-11-17. 
  5. "Obituary:Ferenc Puskas". The Scotsman. 20 November 2003. Archived from the original on 16 October 2007. 
  6. "SOS Children mourns Ferenc Puskas". www.soschildrensvillages.org.uk. SOS Children's Villages. 17 November 2006. Retrieved 20 November 2006. 
  7. "Golden Players take centre stage". UEFA. 29 November 2003. Archived from the original on 17 March 2005. 
  8. "Hungary legend Puskas dies at 79". BBC. 17 November 2006. 
  9. "Puskas 'taken to intensive care'". BBC. 13 September 2006. 
  10. Jones, Grahame L. (18 November 2003). "Ferenc Puskas, 79; Hungarian was one of soccer's all-time greats". Los Angeles Times. Retrieved 2010-05-02. [ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ]