ਬਰਲਿਨ ਦੀ ਕੰਧ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਇਸ ਉੱਤੇ ਜਾਓ: ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਖੋਜ
ਬਰਲਿਨ ਦੀ ਕੰਧ
Berlinermauer.jpg
ਪੱਛਮੀ ਬਰਲਿਨ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਬਰਲਿਨ ਦੀ ਦੀਵਾਰ ਤੇ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ, 1986 ਵਿੱਚ। ਪੂਰਬੀ ਪਾਸੇ ਮੌਤ ਦੀ ਪੱਟੀ। ਇੱਥੇ (1932 ਵਿੱਚ ਭਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ) Luisenstadt ਨਹਿਰ ਦੀ ਵਕਰ ਹੈ।
Berlin-wall-map.png
Map of the location of the Berlin Wall, showing checkpoints
ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਕਿਸਮ ਕੰਧ
ਦੇਸ਼ ਫਰਮਾ:ਦੇਸ਼ ਸਮੱਗਰੀ ਪੂਰਬੀ ਜਰਮਨੀ
Flag of East Berlin (1956-1990).svg East Berlin (Soviet-occupied sector of Berlin)
ਗੁਣਕ ਪ੍ਰਬੰਧ 52°30′58″N 13°22′37″E / 52.516111°N 13.376944°E / 52.516111; 13.376944
ਨਿਰਮਾਣ ਆਰੰਭ 13 ਅਗਸਤ 1961
ਤਕਨੀਕੀ ਵੇਰਵੇ
Size 155 km (96 mi)
Other dimensions
  • Border length around West Berlin: 155 km (96 mi)
  • Border length between West Berlin and East Germany: 111.9 km (69.5 mi)
  • Border length between West and East Berlin: 43.1 km (26.8 mi)
  • Border length through residential areas in East Berlin: 37 km (23 mi)
  • Concrete segment of wall height: 3.6 m (12 ft)
  • Concrete segment of wall length: 106 km (66 mi)
  • Wire mesh fencing: 66.5 km (41.3 mi)
  • Anti-vehicle trenches length: 105.5 km (65.6 mi)
  • Contact/signal fence length: 127.5 km (79.2 mi)
  • Column track width: 7 m (7.7 yd)
  • Column track length: 124.3 km (77.2 mi)
  • Number of watch towers: 302
  • Number of bunkers: 20
ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਤਸਵੀਰ
ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬਰਲਿਨ ਸਰਹੱਦਾਂ ਅਜੋਕੇ ਸੜਕ ਨਕਸ਼ੇ ਤੇ (interactive map)

ਬਰਲਿਨ ਦੀ ਕੰਧ (ਜਰਮਨ: Berliner Mauer) 1961 ਤੋਂ 1990 ਤੱਕ ਰਿਹਾ ਇੱਕ ਰੋਕ/ਨਾਕਾ ਸੀ,[1] ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੂਰਬੀ ਜਰਮਨੀ ਯਾਨੀ ਜਰਮਨ ਜਮਹੂਰੀ ਗਣਰਾਜ (ਜੀਡੀਆਰ) ਨੇ 13 ਅਗਸਤ 1961 ਨੂੰ ਖੜੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸਨੇ ਪੂਰਬੀ ਬਰਲਿਨ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬਰਲਿਨ ਨੂੰ 1989 ਵਿੱਚ ਕੰਧ ਢਾਹ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਤੱਕ, ਜ਼ਮੀਨੀ ਤੌਰ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੱਡ ਅੱਡ ਕਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। [2] ਪਹਿਰੇ ਲਈ ਕੰਕਰੀਟ ਦੇ ਗੁੰਬਦ ਵੀ ਕੰਧ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ।[3] ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੱਡਾ ਖੇਤਰ ਮੱਲ ਰੱਖਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੱਤ ਦੀ ਪੱਟੀ ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਗੱਡੀ-ਰੋਕ ਖਾਈਆਂ, ਫ਼ਾਕਿਰ ਬੈਡਜ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਚਾਊ ਸਾਧਨ ਉਸਰੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਸੋਵੀਅਤ-ਗਲਬੇ ਅਧੀਨ ਪੂਰਬੀ ਬਲਾਕ ਨੇ ਸਰਕਾਰੀ ਤੌਰ ਤੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕੰਧ ਪੂਰਬੀ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਰਾਜ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖਾਹਿਸ਼ ਨੂੰ ਫਾਸ਼ੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਨੇਪਰੇ ਚਾੜ੍ਹਨ ਲਈ ਖੜੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਲੁਕਵਾਂ ਮਕਸਦ ਸੀਤ ਯੁਧ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਪੂਰਬੀ ਜਰਮਨੀ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾ ਰਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਤਾਂਤੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਸੀ।

ਜੀ ਡੀ ਆਰ ਹਾਕਮ ਸਰਕਾਰੀ ਤੌਰ ਤੇ ਬਰਲਿਨ ਦੀ ਕੰਧ ਨੂੰ ਫਾਸ਼ੀਵਾਦ-ਵਿਰੋਧੀ ਸਰੱਖਿਆ ਕੰਧ (ਜਰਮਨ: Antifaschistischer Schutzwall) ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਭਾਵ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਗੁਆਂਢੀ ਪੱਛਮੀ ਜਰਮਨੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਜ਼ੀਰਹਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।[4] ਪੱਛਮੀ ਬਰਲਿਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਨੂੰ "ਕਲੰਕੀ ਕੰਧ" ਕਹਿੰਦੀ ਸੀ - ਇਹ ਜੁਮਲਾ ਮੇਅਰ ਵਿਲੀ ਬਰਾਂ ਨੇ ਘੜਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦੀ ਨਿਖੇਧੀ ਕਰਨਾ ਸੀ।

ਬਰਲਿਨ ਦੀ ਦੀਵਾਰ ਅੰਦਰੁਨੀ ਜਰਮਨ ਸੀਮਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਗ ਸੀ ਅਤੇ ਸੀਤਲ ਜੰਗ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. Chicago Tribune (31 October 2014). "Untangling 5 myths about the Berlin Wall". chicagotribune.com. Retrieved 1 November 2014. 
  2. Video: Berlin, 1961/08/31 (1961). Universal Newsreel. 1961. 
  3. Jack Marck "Over the Wall: A Once-in-a-Lifetime Experience" American Heritage, October 2006.
  4. [1][ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ]