ਯੋਨੀਕਲ ਖਰਾਬੀ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
1904 ਦੇ ਗਾਇਨੇਕਲੋਜੀ ਪਾਠ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਯੋਨੀ ਸੰਬੰਧੀ ਵਿਗਾੜਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੂਲੇਰਿਅਨ ਡਕ ਖਰਾਬੀਆਂ ਜੀਵਾਣੂਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ 'ਚ ਭ੍ਰੂਣ ਸਮੇਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਅਚਾਨਕ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।ਯੌਨੀ ਵਿਚ ਖਰਾਬੀ ਇਕ ਅਸਾਧਾਰਣ ਢਾਂਚਿਆਂ ਹਨ ਜਿਹੜੀਆਂ ਮਾਦਾ ਪ੍ਰਜਨਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਕਾਸ ਦੌਰਾਨ (ਜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਨਹੀਂ ਗਈਆਂ) ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਖਤਰਨਾਕ ਨੁਕਸ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕ ਅਸਧਾਰਨ ਜਾਂ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰ ਯੋਨੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹਨ।[1] ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ, ਪਿੰਜਰ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਅਸਧਾਰਨਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।[2][3]ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬਣਤਰਾਂ, ਯੋਨੀ ਵਾਂਗ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਜਮਾਂਦਰੂ ਸਮਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੁਕਾਵਟ ਆਉਂਦੇ ਹਨ|[4] ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨੁਕਸਾਂ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਅਵਧੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮਲੇਰਿਅਨ ਡਕ ਖਰਾਬੀ 'ਚ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।[5]ਯੋਨੀ ਦੀਆਂ ਵਿਗਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਵੱਖਰੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਤੱਖ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਕਈ ਵਾਰੀ ਯੋਨਿਕ ਵਿਗਾੜ ਨੁਕਸਾਂ ਜਾਂ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੇ ਕਲੱਸਟਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਵਿਰਾਸਤ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਖੇਡ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਲਾਂ ਟੈਰੇਟੋਜਨਾਂ ਨਾਲ ਐਕਸਪੋਜਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।[6][7][8]ਬਾਹਰੀ ਜਣਨ ਅੰਗ ਆਮ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਕਈ ਵਾਰ ਯੋਨੀ ਸੰਬੰਧੀ ਅਨੁਪਾਤ ਨਹੀਂ ਲੱਭੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।ਪ੍ਰਜਨਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਹੋਰ ਅੰਗ ਯੋਨੀ ਦੀ ਅਸਧਾਰਨਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।ਯੋਨੀ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਜਣਨ ਅੰਗ ਦੇ ਇੱਕ ਨੁਕਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ, ਫੈਲੋਪਿਅਨ ਟਿਊਬ ਅਤੇ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।ਯੋਨੀ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ ਕਿਸੇ ਉਪਜਾਊ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ[ਸੋਧੋ]

ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ ਖਰਾਬੀਆਂ[ਸੋਧੋ]

ਜਨਮ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਅਣੂਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਜਿਨਸੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਉਮੀਦ ਅਨੁਸਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਜਦੋਂ ਜੈਵਿਕ ਕਮੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਮਾਹਵਾਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਸਿੰਡਰੋਮਜ਼[ਸੋਧੋ]

ਸਿੰਡਰੋਮਜ਼ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੁਰਲੱਭ ਹਨ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਚਟਾਵ ਵਿਚਲੀ ਗਲਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਿੰਡਰੋਮਜ਼ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਸੰਕੇਤ ਅਤੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕਾਰਨ[ਸੋਧੋ]

ਯੋਨੀ ਵਿਚ ਵਿਗਾੜ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਕੇਸਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਪਛਾਣਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਯੌਗ ਦੇ ਗਰੱਭਸਥ ਸ਼ੀਸ਼ੂ ਦੇ ਵਿਘਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਨਿਦਾਨ[ਸੋਧੋ]

ਇਮੇਜਿੰਗ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਯਤੀਮਿਕ ਅਨੁਰੂਪਾਂ ਦੀ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ ਕਰਨ ਦੇ ਉਲਟ ਰਿਸਰਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਅਨਿਯਮਿਤ ਸਕੈਨ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਯੂਰੋਜੈਨੇਟਿਅਲ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ ਹੈ। ਜੈਨੇਟਿਕ ਅਤੇ ਪਾਚਕ ਨੁਕਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਤਸ਼ਖੀਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਹੋਰ ਜਾਂਚ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਲਾਜ[ਸੋਧੋ]

1875 ਦੋ ਯੋਨੀਸਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ
ਸਟ੍ਰਕਚਰਲ ਖਰਬੀ ਘਟਨਾ ਨੋਟਸ ਅਤੇ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਇਲਾਜ ਹਵਾਲੇ
ਇਮਪਰਫੋਰੇਟ ਹੈਮੈਨ
1000-2000 ਵਿੱਚ 1 ਮਓਕੋਮੈਟ੍ਰੋਕੋਲਪੋਜ਼ ਅਤੇ ਹੇਮੇਟੌਕੋਲਪੋਜ਼ 'ਚ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ 
ਸਰਜੀਕਲ [9] [1] [10] [11] [12]
ਯੋਨੀਅਲ ਐਡੀਨੋਸਿਸ ਦੱਸ ਵਿੱਚ 1 ਅਕਸਰ ਲੱਛਣ ਬਿਨਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ [13] [14] [15]
ਕਲੋਅਕਲ ਤਪਸ਼
100,000 ਵਿੱਚ 3.3  ਓਮਫੈਲੋਸਲੇ - ਐਕਸਸਟ੍ਰੋਫਿ ਇਮਪਰਫੋਰੇਟ ਇਨਸ - ਸਪਾਈਨਲ ਡੀਫੇਕਟ (ਓਈਆਈਐਸ) ਸਰਜੀਕਲ [16] [17] [18] [19] [20] [21] [1] [22] [23] [24]
ਯੋਨੀਅਲ ਐਜਿਨਸਿਸ
5000 ਵਿੱਚ 1        - ਸਰਜੀਕਲ ਅਤੇ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ [25] [26] [1] [27]
ਹੇਮੀਯੋਨੀ
- ਹੈਮੀਯੋਨੀ ਆਮ ਯੋਨੀ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਖੋਲ੍ਹਦੀ ਅਤੇ ਅਸਾਧਾਰਣ, ਦੂਜੀ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੂੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਵੀ ਰੋਕਥਾਮ ਵਾਲੇ ਹੈਮੀਯੋਨੀ ਅਤੇ ipsilateral ਇਪਸੀਲੇਟ੍ਰਲ ਰੀਨਲ ਐਜੇਨੇਸਿਸ (ਓਐਚਵੀਆਈਆਰਏ) ਦੇ ਨਾਲ ਸਿੰਡਰੋਮ ਯੂਟਰਸ ਡੀਡਲਫਾਈ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ।     - [28] [29]
ਯੋਨੀਕਲ ਹਾਈਪੋਪਲਾਸੀਆ
- -    - [30]
ਯੋਨੀਕਲ ਐਂਟਰੇਸੀਆ - -     - [2] [27]
ਕਨਜਨੈਟਿਲ ਯੋਨੀਅਲ ਫ਼ਿਸਟੁਲਾ
- - ਸਰਜੀਕਲ [31] [32]
ਸੇਪਟਾ 70,000 ਵਿੱਚ 1 ਸੇਪਟਾ ਮਾਹਵਾਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਦਰਦਨਾਕ ਸੰਭੋਗ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਹੋਰਨਾਂ ਦੇ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਟ੍ਰਾਂਸਵਰਸ ਐੱਸਪੀਟਾ ਅਕਸਰ ਗੁਰਦੇ ਦੇ ਨੁਕਸਾਂ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਰਜੀਕਲ ਯਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ [33] [30] [34] [16] [10] [35] [33] [36]
ਸਥਾਈ ਕਲੋਕ - -   - [37] [1]
ਊਰੋਜੈਨੀਟਲ ਸਾਈਨਸ - ਪਿਸ਼ਾਬ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਯੋਨੀ ਇਕ ਸਾਂਝੇ ਚੈਨਲ ਵਿੱਚ ਖੁਲ੍ਦੇ ਹਨ
   - [38] [1] [39]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 "Vaginal Anomalies - Pediatrics - Merck Manuals Professional Edition". Merck Manuals Professional Edition (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Retrieved 2018-02-06. 
  2. 2.0 2.1 "Mullerian Duct Anomalies: Overview, Incidence and Prevalence, Embryology". 2016-06-01. 
  3. "Vaginal Anomalies - Pediatrics - Merck Manuals Professional Edition". Merck Manuals Professional Edition (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Retrieved 2018-01-06. 
  4. "Vaginal Anomalies-Pediatrics-Merck Manuals Professional Edition". Retrieved 2018-01-06. 
  5. "Mullerian Duct Anomalies: Overview, Incidence and Prevalence, Embryology". 2016-06-01. 
  6. The most notable teratogen that is strongly associated with vaginal anomalies is the synthetic hormone Diethylstilbestrol
  7. The inheritance patterns of some vaginal anomalies can be autosomal dominant, autosomal recessive, and X-linked disorders.
  8. "Imperforate Hymen: Background, Problem, Epidemiology". 2017-05-04. 
  9. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named emedicine.medscape.com
  10. 10.0 10.1 ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Coran
  11. Mwenda, Aruyaru Stanley (2013). "Imperforate Hymen - a care cause of acute abdominal pain and tenesmus: case report and review of the literature". Pan African Medical Journal (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). 15. doi:10.11604/pamj.2013.15.28.2251. 
  12. Kaiser, Georges L. (2012). Symptoms and Signs in Pediatric Surgery. Springer Science+Business Media. p. 556. ISBN 9783642311611. 
  13. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Kranl1998
  14. Mueller I, Kametriser G, Jacobs VR, Bogner G, Staudach A, Koch H, Wolfrum-Ristau P, Schausberger C, Fischer T, Sedlmayer F (September 2016). "Mesonephric adenocarcinoma of the vagina : Diagnosis and multimodal treatment of a rare tumor and analysis of worldwide experience". Strahlentherapie und Onkologie. 192 (9): 668–71. PMC 4996863Freely accessible. PMID 27349710. doi:10.1007/s00066-016-1004-x. 
  15. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Laronda_2012
  16. 16.0 16.1 ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named medline97
  17. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named UCF_Cloacal_Exstrophy
  18. Chattopadhyay A, Kher AS, Udwadia AD, Sharma SV, Bharucha BA, Nicholson AD (1993). "Fraser syndrome". Journal of Postgraduate Medicine. 39 (4): 228–30. PMC 1735240Freely accessible. PMID 7996504. 
  19. Slavotinek AM, Tifft CJ (September 2002). "Fraser syndrome and cryptophthalmos: review of the diagnostic criteria and evidence for phenotypic modules in complex malformation syndromes". Journal of Medical Genetics. 39 (9): 623–33. PMC 1735240Freely accessible. PMID 12205104. doi:10.1136/jmg.39.9.623. 
  20. "WNT4 Deficiency - NORD (National Organization for Rare Disorders)". NORD (National Organization for Rare Disorders) (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Retrieved 2018-01-22. 
  21. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Biason-Lauber_2007
  22. ਫਰਮਾ:OMIM
  23. Yerkes EB, Rink RC (2016-07-26). "Exstrophy and Epispadias: Background, Pathophysiology, Etiology". 
  24. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named :3
  25. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named pennmed
  26. Callens N, De Cuypere G, De Sutter P, Monstrey S, Weyers S, Hoebeke P, Cools M (2014). "An update on surgical and non-surgical treatments for vaginal hypoplasia". Human Reproduction Update. 20 (5): 775–801. PMID 24899229. doi:10.1093/humupd/dmu024. 
  27. 27.0 27.1 ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named UCF_Vaginal_Agenesis
  28. Nigam A, Raghunandan C, Yadav R, Tomer S, Anand R (September 2011). "OHVIRA syndrome: rare cause of chronic vaginal discharge in an unmarried female". Congenital Anomalies. 51 (3): 153–5. PMID 20726998. doi:10.1111/j.1741-4520.2010.00293.x. 
  29. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Jindal_2009
  30. 30.0 30.1 González-Zárate AC, Velásquez-Mamani J (September 2014). "[Primary amenorrhea by transverse vaginal septum: a case report and review of the literature]". Ginecologia Y Obstetricia De Mexico. 82 (9): 623–6. PMID 25412556. 
  31. Fernández Fernández J, Parodi Hueck L (September 2015). "[Congenital recto-vaginal fistula associated with a normal anus (type H fistula) and rectal atresia in a patient. Report of a case and a brief revision of the literature]". Investigacion Clinica. 56 (3): 301–7. PMID 26710545. 
  32. Vinluan ML, Olveda RM, Ortanez CK, Abellera M, Olveda DU, Chy DC, Ross AG (October 2015). "Access to essential paediatric surgery in the developing world: a case of imperforate anus with rectovaginal and rectocutaneous fistulas left untreated". BMJ Case Reports. 2015. PMC 4620226Freely accessible. PMID 26490998. doi:10.1136/bcr-2015-210084. 
  33. 33.0 33.1 ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Heinonen_2006
  34. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Pfeifer_2016
  35. "Multiple Congenital Anomaly/Mental Retardation (MCA/MR) Syndromes". U.S. National Library of Medicine. Retrieved 2018-01-21. 
  36. "What Causes Congenital Vaginal Obstruction?". Urology Care Foundation. Retrieved 2018-01-31. 
  37. Jenkins, Dagan; Bitner-Glindzicz, Maria; Thomasson, Louise; Malcolm, Sue; Warne, Stephanie A.; Feather, Sally A.; Flanagan, Sarah E.; Ellard, Sian; Bingham, Coralie. "Mutational analyses of UPIIIA, SHH, EFNB2, and HNF1β in persistent cloaca and associated kidney malformations". Journal of Pediatric Urology. 3 (1): 2–9. doi:10.1016/j.jpurol.2006.03.002. 
  38. "Urogenital Sinus - CHOC Children's". CHOC Children's (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Retrieved 2018-02-02. 
  39. "Urology Care Foundation - What Are Urogenital Sinus Abnormalities?". www.urologyhealth.org (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Retrieved 2018-03-09.