ਆਰ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਰੇਟਮਲਾਈ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ
Statue of Thiru. Irattai malai Sreenivasan.jpg
ਜਨਮ(1859-07-07)7 ਜੁਲਾਈ 1859
ਮਦਰਾਸ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸੀ, ਭਾਰਤ
ਮੌਤ18 ਸਤੰਬਰ 1945(1945-09-18) (ਉਮਰ 86)
ਮਦਰਾਸ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸੀ, ਭਾਰਤ
ਪੇਸ਼ਾਵਕੀਲ, ਪੱਤਰਕਾਰ

ਦੀਵਾਨ ਬਹਾਦਰ ਆਰ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ (1860-1945), ਰੇਟਮਲਾਈ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸੂਬੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪਾਰੇਯਰ ਐਕਟੀਵਿਸਟ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਪਾਰੇਯਰ ਆਈਕਨ ਅਤੇ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਨੇੜਲਾ ਸਹਿਯੋਗੀ ਹੈ,[1] ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਮੋਢੀ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।[2]

ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ[ਸੋਧੋ]

ਰੇਟਮਲਾਈ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਦਾ ਜਨਮ 1860 ਵਿੱਚ ਮਦਰਾਸ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਤਾਮਿਲ ਪੇਰਯਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।[3] ਉਹ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਾਰੇਯਰੀ ਦੇ ਕਾਰਕੁਨ ਈਯੋਥੀ ਥਾਸ ਦਾ ਜਵਾਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਵਿਚ ਇੱਕ ਅਨੁਵਾਦਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸੀ। ਇਹ ਉਸੇ ਨੇ ਸੰਭਵ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਮੋਹਨਦਾਸ ਕਰਮਚਾਰੰਦ ਗਾਂਧੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਾਮਿਲ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਦਸਤਖਤ "ਮੋ. ਕੇ. ਗਾਂਧੀ" ਕਰਨ।[4]

ਸ੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੇ 1891 ਵਿਚ ਪਾਰੇਯਰ ਮਹਾਜਨ ਸਭਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ [5] ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਆਦਿ-ਦ੍ਰਵਿੜ ਮਹਾਜਨ ਸਭਾ ਬਣ ਗਈ।ਉਸਨੇ ਅਕਤੂਬਰ 1893 ਵਿਚ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਾਰੇਅਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ [6] ਅਤੇ ਚਾਰ ਪੰਨਿਆਂ ਵਾਲੇ ਇਸ ਮਾਸਿਕ ਨੂੰ ਚਾਰ ਆਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ਤੇ ਵੇਚਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। [7] [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]ਪਰ, ਪਾਰੇਯਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੁਢਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ।

ਸ੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲਹਿਰ ਵਿਚ ਸਰਗਰਮ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਸੰਗਰਾਮੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਵਾਰੰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਭੱਜ ਰਿਹਾ ਹੈ। 1896 ਵਿਚ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕ ਮਾਮਲਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ ਵਿਚ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੰਪਾਦਕ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੂੰ ਉਸਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਲਈ 100 ਰੁਪੇ ਜੁਰਮਾਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।.[8]

ਗੋਲ ਮੇਜ਼ ਕਾਨਫਰੰਸ[ਸੋਧੋ]

ਰੇਟਮਲਾਈ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਯਾਦਗਾਰ ਦੀ ਇਮਾਰਤ, ਗਾਂਧੀ ਮੰਡਪਮ ਚੇਨਈ.

ਰੇਟਮਲਾਈ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੇ ਲੰਡਨ ਵਿਚ ਹੋਈਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ  ਦੋ  ਗੋਲ ਮੇਜ਼ ਕਾਨਫਰੰਸਾਂ (1930 ਅਤੇ 1931) ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਡਾ ਬੀ ਆਰ ਅੰਬੇਦਕਰ  ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਰੇਯਾਰਾਂ  ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। [9] 1932 ਵਿੱਚ, ਡਾ ਬੀ ਆਰ ਅੰਬੇਦਕਰ, ਐੱਮ. ਸੀ। ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਰੇਟਮਲਾਈ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਅਛੂਤਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਲਦੀ ਹੀ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਨੇ ਬੋਰਡ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮੈਂਬਰੀ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਈ।[10] 1939 ਵਿਚ ਅੰਬੇਦਕਰ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਮਦਰਾਸ ਪ੍ਰਾਂਤ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀਆਂ ਦੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।

ਯਾਦਗਾਰ[ਸੋਧੋ]

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਡਾਕ ਵਿਭਾਗਾਂ ਨੇ ਰੇਟਮਲਾਈ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਯਾਦਗਾਰੀ ਟਿਕਟਾਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।[11] ਵਿਦੁੱਤਲਾਈ ਸਰੂਥੈਗਲ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਓਟੇਰੀ ਵਿੱਚ ਪੇਰਾਯਾਰ ਨੇਤਾ ਦੀਆਂ ਅਸਥੀਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰ ਲਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸਦੀਆਂ ਅਸਥੀਆਂ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਯਾਦਗਾਰ ਬਣਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਉਰੀਮਾਈ ਕਲਾਮ ਹੈ। 6 ਜੁਲਾਈ 2011 ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਜੈਲਲਿਤਾ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ 7 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜਨਮ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸਮਾਗਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀ ਗਾਂਧੀ ਮੰਡਪਮ, ਚੇਨਈ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਥਿਤ ਉਸ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਹਾਰ ਪਹਿਨਾ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਜੈਲੈਲਥਾ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਕਿ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਹਰ ਸਾਲ 7 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਪੇਰਾਯਾਰ ਲੀਡਰ ਰੇਟਮਲਾਈ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ (1859-19 45) ਦੀ ਜਨਮ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮਨਾਈ ਜਾਵੇਗੀ।[12]

ਸੂਚਨਾ[ਸੋਧੋ]

  1. "`Govt to celebrate Rettamalai Srinivasan's birthday'". The Hindu. 6 July 2011. Retrieved 2011-11-03. 
  2. Cotextualizing scheduled caste Movement in South India, Pg 10
  3. Talisman, Pg xxvi
  4. Thirumavalavan, Pg 227
  5. Thirumavalavan, Pg 44
  6. Talisman, Pg xxvii
  7. Rajan, Nalini (2007). 21st Century Journalism in India. p. 66. ISBN 9780761935612. 
  8. Rajan, Nalini (2007). 21st Century Journalism in India. p. 70. ISBN 9780761935612. 
  9. Cotextualizing Dalit Movement in South India, Pg 29
  10. A saga of long struggle - TAMIL NADU - The Hindu
  11. "`No rules violated in stamp release function'". The Hindu. 19 August 2004. Retrieved 2008-10-09. 
  12. "`Retamalai Sreenivasan birth anniversaryto be observed on July 7'". The Hindu. 7 July 2011. Retrieved 2011-11-03. 

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]