ਜੇਨ ਆਸਟਨ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਜੇਨ ਆਸਟਨ
ਜੇਨ ਆਸਟਨ ਦਾ ਪੋਸਟਰ ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ, ਕਸਾਂਡਰਾ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ (ਅੰਦਾਜ਼ਨ 1810)
ਜਨਮ(1775-12-16)16 ਦਸੰਬਰ 1775
ਸਟੀਵਨਟਨ ਰੈਕਟਰੀ, ਹੈਂਪਸ਼ਾਇਰ, ਇੰਗਲੈਂਡ
ਮੌਤ18 ਜੁਲਾਈ 1817(1817-07-18) (ਉਮਰ 41)
ਵਿਨਚੈਸਟਰ, ਹੈਂਪਸ਼ਾਇਰ, ਇੰਗਲੈਂਡ
ਕਬਰਵਿਨਚੈਸਟਰ ਕਥੈਡਰਲ,ਹੈਂਪਸ਼ਾਇਰ, ਇੰਗਲੈਂਡ
ਦਸਤਖ਼ਤ
ਵਿਧਾਰੋਮਾਂਸ

ਜੇਨ ਆਸਟਨ (16 ਦਸੰਬਰ 1775 – 18 ਜੁਲਾਈ 1817) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਗਲਪ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਪੜ੍ਹੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਲੇਖਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨ ਦਿਵਾਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਯਥਾਰਥਵਾਦ, ਤਿੱਖੀ ਤਨਜ਼ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਤਾ ਦਾ ਧਾਰਨੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।[1]

ਜ਼ਿੰਦਗੀ[ਸੋਧੋ]

ਜੇਨ ਆਸਟਿਨ ਦਾ ਜਨਮ 1775 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਸਟਿਵੇਂਟਨ ਨਾਮਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਾਂ-ਬਾਪ ਦੇ ਸੱਤ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਮੁਚਾ ਜੀਵਨ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗੁਜ਼ਰਿਆ। ਸੰਨ‌ 1817 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ। ਪ੍ਰਾਈਡ ਐਂਡ ਪ੍ਰੇਜੂਡਿਸ, ਸੇਂਸ ਐਂਡ ਸੇਂਸਿਬਿਲਿਟੀ, ਨਾਰਦੇਂਜਰ, ਅਬੀ, ਏਮਾ, ਮੈਂਸਫੀਲਡ ਪਾਰਕ ਅਤੇ ਪਰਸੁਏਸ਼ਨ ਇਸ ਦੇ ਛੇ ਮੁੱਖ ਨਾਵਲ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਛੋਟੀਆਂ ਮੋਟੀਆਂ ਰਚਾਨਾਵਾਂ ਵਾਟਸੰਸ, ਲੇਡੀ ਸੂਸਨ, ਸਡਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਲਵ ਐਂਡ ਫਰੇਂਡਸ਼ਿਪ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਸੌ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਸੰਨ‌ 1922 ਅਤੇ 1927 ਦੇ ਵਿੱਚ ਛਪੀਆਂ।

ਜੇਨ ਆਸਟਿਨ ਦੇ ਨਾਵਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ 18ਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਪਰੰਪਰਾ ਦੀ ਅੰਤਮ ਝਲਕ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਵਿਚਾਰ ਅਤੇ ਭਾਵਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੰਜਮ ਅਤੇ ਕਾਬੂ, ਜਿਨਪਰ ਸਾਡੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅਤੇ ਸਾਮਾਜਕ ਜੀਵਨ ਦਾ ਸੰਤੁਲਨ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਲਾਸੀਕਲ ਪਰੰਪਰਾ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਸਨ। ਠੀਕ ਇਸ ਸਮੇਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਰੋਮਾਨੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਜੋਰ ਫੜ ਰਹੀ ਸੀ। ਲੇਕਿਨ ਜੇਨ ਆਸਟਿਨ ਦੇ ਨਾਵਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਲੇਸ਼ਮਾਤਰ ਵੀ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀ ਰਾਜਕਰਾਂਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵੀ, ਜਿਸਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇਸ ਯੁੱਗ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਿਲਕਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਰਵਥਾ ਉਦਾਸੀਨ ਰਹੀ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਧਾਰਣ ਢੰਗ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕੁੱਝ ਇਨੇ ਗਿਣੇ ਪਰਵਾਰਾਂ ਦੀ ਦਿਨ ਚਰਿਆ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਲਈ ਸਮਰੱਥ ਸੀ। ਦੈਨਿਕ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਧਾਰਣ ਕਾਰਿਆਕਲਾਪ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਸੀ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਵਲਾਂ ਦੀ ਆਧਾਰਭੂਮੀ ਹੈ। ਗ਼ੈਰ-ਮਾਮੂਲੀ ਜਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਪਾਊ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਦਖਲ ਨਹੀਂ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. Southam, "Criticism, 1870–1940", The Jane Austen Companion, 102.