ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ
 |
ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ (ਜਨਮ 7.8.1903) ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਸੀ। ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ ਵੱਡਾ ਸੂਝਵਾਨ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ, ਨਾਟਕਕਾਰ,ਅਤੇ ਵਕੀਲ ਸੀ। ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ,ਨਾਵਲ, ਕਹਾਣੀਆਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਨਾਟਕ ਲਿਖੇ।ਜੋਸ਼ੂਆ ਫ਼ਜ਼ਲਦੀਨ ਨੇ ਉਰਦੂ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੁਝ ਰਚਨਾਵਾਂ ਲਿਖਿਆਂ।
ਜੋਸ਼ੂਆ ਫਜ਼ਲਦੀਨ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਾਟਕਕਾਰ, ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਕਵੀ ਸਨ। ਉਹ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਉਪ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਸਨ। ਜੋਸ਼ੂਆ ਫਜ਼ਲਦੀਨ ਦਾ ਜਨਮ 7 ਅਗਸਤ 1903 ਨੂੰ ਜੇਹਲਮ ਦੇ ਇੱਕ ਈਸਾਈ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਜਪੂਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਜੇਹਲਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਐਫਸੀ ਕਾਲਜ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਬੀਏ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਜੇਹਲਮ ਛੱਡ ਕੇ ਫੈਸਲਾਬਾਦ ਆ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਲਾਹੌਰ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਮਾਰਚ 1951 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਈਸਾਈ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ। 14 ਅਗਸਤ 1957 ਨੂੰ, ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਉਪ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ।
ਜੀਵਨ
[ਸੋਧੋ]ਜੋਸ਼ੂਆ ਫਜ਼ਲਉਦੀਨ (7 ਅਗਸਤ 1903-1973) ਦਾ ਜਨਮ ਝਲਹਮ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਫਜ਼ਲ ਉਦੀਨ ਅਤੇ ਮਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਫਜ਼ਲ ਬੇਗਮ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਂ ਥੈਨਕਾਮਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰੀਆਂ ਸਨ।
ਜੋਸ਼ੂਆ ਫਜ਼ਲਦੀਨ ਦੀ ਮੌਤ 5 ਜੂਨ 1976 ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਸਾਹਿਤਕ ਜੀਵਨ
[ਸੋਧੋ]1928 ਵਿੱਚ, ਜੋਸ਼ੂਆ ਨੇ ਲਾਇਲਪੁਰ, ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਦਰਬਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਹਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇਸ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਲਈ ਅਣਗਿਣਤ ਗਲਪ, ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਲੇਖ ਲਿਖੇ। ਉਸਦੀਆਂ ਕਈ ਨੈਤਿਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਮਿਲੀ। ਜੋਸ਼ੂਆ ਫਜ਼ਲਦੀਨ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਕਹਾਣੀਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦੇ ਮੋਢੀ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵੀ ਲਿਖੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਾਹਿਤਕ ਗਲਪ, ਦੇਹਾਤੀ ਤਲਵਾਰ, ਪਿੰਡ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ, ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਕੀਮਤ, ਯਿਸੂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਜ਼ੈਲਦਾਰ (ਨਾਟਕ), ਨੈਤਿਕ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਉਪਯੋਗਤਾ, ਅਤੇ "ਪ੍ਰਭਾ" ਆਦਿ।
ਉਹ ਭੋਲਾਨਾਥ ਵਾਰਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਈਸਾਈ ਕਵੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਬਾਈਬਲ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਵੀ ਕੀਤਾ।
ਲਿਖਤਾਂ
[ਸੋਧੋ]ਕਵਿਤਾ
[ਸੋਧੋ]- ਤਾਰੇ (1960,ਨਜ਼ਮਾਂ ਤੇ ਗੀਤ
ਨਾਵਲ
[ਸੋਧੋ]- ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਮੁੱਲ(1928)
- ਪ੍ਰਭਾ(1945)
- ਬਰਕਤੇ (1945,ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਂ ਬੰਤੋਂ)
- ਪਤੀ ਬਰਤਾ ਕਮਲਾ
ਕਹਾਣੀ
[ਸੋਧੋ]- ਅਦਬੀ ਅਫ਼ਸਾਨੇ(1934)
- ਇਖ਼ਲਾਕੀ ਕਹਾਣੀਆਂ(1935)
- ਨਿੱਕੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ(1936)1934)
ਨਾਟਕ
[ਸੋਧੋ]- ਦਿਹਾਤੀ ਤਲਵਾਰ (ਪੂਰਾ ਨਾਟਕ,1935)
- ਪਿੰਡ ਦੇ ਵੈਰੀ (ਪੂਰਾ ਨਾਟਕ)
- ਰੂਹਾਨੀ ਵਾਰਤਾ (1941,ਪੂਰਾ ਨਾਟਕ)
ਜੀਵਨੀ
[ਸੋਧੋ]- ਯਸੂਅ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ(1939)
ਅਨੁਵਾਦ
[ਸੋਧੋ]- ਅੰਜੀਲ ਸ਼ਰੀਫ਼(1961,ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ)
- ਹਜ਼ਰਤ ਸੁਲੇਮਾਨ ਦੇ ਵਾਕ (1967,ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ)
ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ
[ਸੋਧੋ]ਨਾਵਲ
[ਸੋਧੋ]- ਜ਼ੈਲਦਾਰ ਮੇਰਾ ਪੰਜਾਬ ਔਰ ਹੈ(1942)
ਨਾਟਕ
[ਸੋਧੋ]- ਮਰਦਿ-ਗ਼ਮਨਾਕ(1945,ਪੂਰਾ ਨਾਟਕ)
ਫੁਟਕਲ
[ਸੋਧੋ]- ਏਲਾਨਿ-ਤਾਸ਼ਕੰਦ(1966)
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ
[ਸੋਧੋ]- The philosophy of Hindu Muslim Unity
- The Punjab Customary Law.Tragedy of The Untouchable(1932)
- Separate Electorates-The Life Blood of Pakistan(1956)
ਸੰਪਾਦਕ
[ਸੋਧੋ]- ਪੰਜਾਬੀ ਦਰਬਾਰ, ਮਾਸਿਕ, ਲਾਇਲ ਤੇ ਲਾਹੌਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਹਵਾਲੇ
[ਸੋਧੋ] | ਇਹ ਲੇਖ ਅਧਾਰ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਵਧਾਕੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀ ਮੱਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। |