ਕੈਬਰੇ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਇਸ ਉੱਤੇ ਜਾਓ: ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਖੋਜ

ਕੈਬਰੇ ਸੰਗੀਤ, ਗੀਤ, ਨਾਚ, ਪਾਠਨ, ਜਾਂ ਨਾਟਕ ਦੀ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਸਥਾਨ ਦੁਆਰਾ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੱਬ, ਇੱਕ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਜਾਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਟੇਜ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਾਈਟ ਕਲੱਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦਰਸ਼ਕ ਅਕਸਰ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪ ਨਹੀਂ ਡਾਂਸ ਕਰਦੇ ਪਰ ਮੇਜ਼ਾਂ ਤੇ ਬੈਠ ਨ੍ਰਿਤ ਦਾ ਮਜ਼ਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਪੱਬ ਜਾਂ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਦੁਆਰਾ ਨੌਕਰੀ ਉੱਪਰ ਰੱਖੀਆਂ ਨ੍ਰਿਤਕੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਨੋਰੰਜਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਭਿਨੇਤਾ ਦੇ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਯੂਰਪੀ ਮੂਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਕਸਰ (ਪਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਹੀਂ) ਬਾਲਗ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਟ੍ਰਿਪਟੀਜ਼, ਬਰਲੇਸਕ, ਡ੍ਰੈਗ ਸ਼ੋਅ ਜਾਂ ਪਿਆਨੋ-ਵਾਦਕ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨ੍ਰਤਕੀ ਦੇ ਸਮੂਹਿਕ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਨੂੰ ਹੀ ਕੈਬਰੇ ਦੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਨਿਰੁਕਤੀ[ਸੋਧੋ]

ਸ਼ਬਦ ਕੈਬਰੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਰਤੋਂ 1655 ਵਿਚ ਹੋਈ ਸੀ।[1] ਇਹ ਡਚ ਸ਼ਬਦ ਕੈਬਰੇਟ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। 1912 ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਕੈਬਰੇ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ "ਇਕ ਰੈਸਤਰਾਂ ਜਾਂ ਇਕ ਨਾਈਟ ਕਲੱਬ" ਹੁੰਦਾ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।[2]

ਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ[ਸੋਧੋ]

ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਕੈਬਰੇ (16ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ)[ਸੋਧੋ]

16 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿਚ ਕੈਬਰੇ ਪੈਰਿਸ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਉਹ ਆਧੁਨਿਕ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਸਨ। ਸ਼ਰਾਬਖਾਨਿਆਂ ਦੇ ਉਲਟ ਉਹ ਸਿਰਫ ਦਾਰੂ ਨਹੀਂ, ਖਾਣਾ ਵੀ ਵੇਚਦੇ ਸਨ। ਖਾਣੇ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਕੱਪੜਾ ਵਿਛਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਗ੍ਰਾਹਕ ਗਾਇਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਾਫੀ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਤੀ ਸੀ ਪਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੈਬਰੇ ਵਿੱਚ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਰਸਮੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਕੈਬਰੇ ਅਕਸਰ ਲੇਖਕਾਂ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਲਈ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਦੇ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਲੈਟਾ ਫੋਂਨੇਨ, ਮੋਲੀਅਰ ਅਤੇ ਜੀਨ ਰੇਸੀਨ ਵਰਗੇ ਲੇਖਕ ਅਕਸਰ ਇਕ ਕੈਬਰੇ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰੂਟਨ ਡੂ ਵਾਈਸ-ਕੋਲੰਬੇਰੀ ਦੇ ਮਾਰਟਨ ਬਲਾਂਕ ਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਆਧੁਨਿਕ ਰਾਇ ਬੌਗ-ਟਿਬਰੋਗ ਵਿਚ ਕ੍ਰਾਇਕਸ ਡੀ ਲੋਰੈਨ। 1773 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਕਵੀਆਂ, ਚਿੱਤਰਕਾਰਾਂ, ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਕੈਬਰੇ ਵਿੱਚ ਬੈਠਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸਨੂੰ ਲਿ ਕਵਾਉ ਆਨ ਰੁ ਦ ਬੁਸੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਾਣੇ ਬਣਾਏ ਅਤੇ ਗਾਏ। ਕਵਾਉ 1816 ਤਕ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ ਜਦੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੇ ਗ੍ਰਾਹਕਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਹੀ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਇਆ ਸੀ।[3]

The Café des Aveugles in the cellars of the Palais-Royal (beginning of the 19th century)

18 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਕੈਫੇ-ਕੰਸੋਰਟ ਜਾਂ ਕੈਫੇ-ਚਿੰਤਨ ਸਮੂਹ ਹੋਂਦ ਵਿਚ ਆਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ, ਗਾਇਕਾਂ ਜਾਂ ਜਾਦੂਗਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਦੀ ਵੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪੈਲੇਸ-ਰੌਇਲ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਕੈਫੇ ਡੇਸ ਐਵੇਗਲੇਜ਼ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿਚ ਅੰਨੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਦਾ ਇਕ ਛੋਟਾ ਆਰਕੈਸਟਰਾ ਸੀ[ ਉੱਨੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਕਈ ਕੈਫੇ-ਗੁਲਾਤ ਨਜ਼ਰ ਆਏ[ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਾਫ਼ੇ ਡੇਸ ਅੰਬੈਸਡੇਰਸ (1843) ਬਾਂਵਵਾਰਡ ਸਟ੍ਰਾਸਬਰਗ ਤੇ ਚੈਂਪ-ਏਲਸੀਏਸ ਅਤੇ ਦ ਅਲਡੇਰਾਡੋ (1858) ਵਿਚ ਸਨ। 1900 ਤੱਕ ਪੈਰਿਸ ਵਿਚ 150 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੈਫੇ-ਗੁਲਾਤ ਸਨ।[4] ਆਧੁਨਿਕ ਅਰਥਾਂ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾ ਕੈਬਰੇ ਲੇ ਮਾਂਟਮਾਟਰੇ ਦੇ ਬੋਹੀਮੀਅਨ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਲੇ ਚਟ ਨਾਈਰ ਸੀ ਜੋ 1881 ਵਿਚ ਰੋਡੋਲਫੇ ਸੇਲਿਸ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਇਕ ਨਾਟਕੀ ਏਜੰਟ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਸਨ।[5] ਇਸਨੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਟਿੱਪਣੀ ਅਤੇ ਵਿਅੰਗ ਨਾਲ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਨੋਰੰਜਨ ਸਰੋਤਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਿਆਂ ਕੀਤਾ।[6] ਚੈਟ ਨਾਇਰ ਨੇ ਅਮੀਰ ਅਤੇ ਪੈਰਿਸ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਾਲ ਬੋਹੀਮੀਅਨਜ਼ ਅਤੇ ਮੌਂਟਮਾਟਰੇ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਪਿਗੇਲਰ ਨਾਲ ਇੱਕਠੇ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਦਾ ੲਿਸ਼ਤਿਹਾਰ ਪਾਲ ਬੋੌਰਟਾਟ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ: "ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ, ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਉਚਾਈਆਂ ਦੇ ਲੇਖਕਾਂ ਅਤੇ ਚਿੱਤਰਕਾਰਾਂ ਦਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਮਿਸ਼ਰਣ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮਾਡਲਾਂ, ਵੇਸਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਅਸਾਧਾਰਣ ਮਹਾਨ ਡੁੰਮਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼।[7] ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਖੁਦ ਸੈਲਿਸ ਆਪ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜਵਾਨ-ਕੈਬਰੇਟਰ ਕਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ ਅਮੀਰ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਉਣ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੇ ਡਿਪਟੀਆ ਦਾ ਮਖੌਲ ਉਡਾਉਣ ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਚੁਟਕਲੇ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਰ ਇੱਕ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਟੋਰਾਂਟੋ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭੀੜ ਲਈ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਸੀ। 10 ਜੂਨ 1885 ਨੂੰ ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸਾਲੀਸ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨੇ ਸੜਕ ਨੂੰ 12 ਰਵੇਲ ਡੇ ਲਵਾਲ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਨਵੇਂ ਕਲੱਬ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਨੂੰ "ਚੀਨੀ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬੇਰੂਤ ਦਾ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾ" ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਐਰਿਕ ਸਤੱਟੀ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਿਟ ਨੂਰ ਵਿਖੇ ਪਿਆਨੋ ਵਾਦਕ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਕਮਾਉਣ ਲਈ ਆਇਆ।[8]

The composer Eric Satie playing the piano at Le Chat Noir (1880s)

1896 ਤਕ ਪੈਰਿਸ ਵਿਚ ਪੰਜਾਹ-ਛੇ ਕੈਬਰੇਜ਼ ਅਤੇ ਕੈਫ਼ੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇਕ ਦਰਜਨ ਸੰਗੀਤ ਹਾਲ ਵੀ ਸਨ। ਕੈਬਰੇਟਸ ਦੀ ਉੱਚ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਇਕ ਆਲੋਚਕ ਨੇ 1897 ਵਿਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਕਿ "ਉਹ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪੰਦਰਾਂ ਸੈਂਟਰਾਂ ਦੇ ਪਦਾਰਥ ਵੇਚਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ 1896 ਤਕ ਪੈਰਿਸ ਵਿਚ ਪੰਜਾਹ-ਛੇ ਕੈਬਰੇਜ਼ ਅਤੇ ਕੈਫ਼ੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇਕ ਦਰਜਨ ਸੰਗੀਤ ਹਾਲ ਵੀ ਸਨ. ਕੈਬਰੇਟਸ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਪ੍ਰਤਿਨਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਕ ਆਲੋਚਕ ਨੇ 1897 ਵਿਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਕਿ "ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪੰਦਰਾਂ ਸੈਂਟਰਾਂ ਦੇ ਖਾਦ-ਪਦਾਰਥ ਵੇਚਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਮੁੱਲ ਨਹੀਂ ਹਨ।""[9] ਰਵਾਇਤੀ ਕੈਬਰੇਟਸ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਕੁਝ ਜਿਵੇਂ ਕਿ "ਬੋਇਟ ਫੋਰਸੀ" (1899), ਵਰਤਮਾਨ ਸਮਾਗਮਾਂ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਵਿਅੰਗ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੈ। ਕੁਝ ਨਾਟਕ ਜਾਂ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਨਾਟਕ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਕਈ ਵਾਰ ਅਸ਼ਲੀਲ ਹੁੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਕੈਬਰਟ ਡੀ ਲਾ ਫਿੰਬ ਡੂ ਮੋਂਡੇ '' ਵਿਚ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰੀਕ ਅਤੇ ਰੋਮੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਕੁਝ ਕੈਬਰੇਟਾਂ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸਨ ਜਿੱਥੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਬੋਹੇਮੀ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਬਰੇਟ ਨੈਸਮੰਬੂਲਸ ਰਾਇ ਚੈਪਲੋਲਿਯਨ ਤੇ ਲੇਬਲ ਬੈਂਕ 'ਤੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ। ਮੋਂਟਮੱਰੇਰ ਵਿਖੇ ਲਾਪਿਨ ਐਜੀਲੇ; ਅਤੇ ਲੀ ਸੋਲੀਲ ਡੀ ਜਾਂ ਕਵੀ ਸੇਂਟ-ਮੀਸ਼ੇਲ ਦੇ ਕੋਨੇ ਤੇ ਅਤੇ ਸੇਬ-ਮਿਚੇਲ ਦੇ ਬੁੱਲਵੇਅਰ ਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਗੀਲੀਓਮ ਅਪੋਲੀਨਾਇਅਰ ਅਤੇ ਆਂਡਰੇ ਸਲਮਨ ਸਮੇਤ ਕਵੀ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਿਲੇ ਸਨ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "Cabaret". Merriam Webster. Archived from the original on 2012-05-09. Retrieved 2012-04-07. 
  2. "Cabaret". Online Etymology Dictionary. Archived from the original on 2012-04-19. Retrieved 2012-04-07. 
  3. Fierro, Alfred (1996). Histoire et Dictionnaire de Paris. Robert Laffont. ISBN 2-221-07862-4. 
  4. Fierro (1996), page 744
  5. Meakin, Anna (2011-12-19). "Le Chat Noir: Historic Montmartre Cabaret". Bonjour Paris (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Retrieved 2017-08-12. 
  6. (Haine 8).Haine, W.Scott (2013). The Thinking Space: The Café as a Cultural Institution in Paris, Italy and Vienna. Ashgate. p. 8. ISBN 9781409438793. 
  7. Cited in Fierro, Histoire et Dictionnaire de Paris, pg. 738
  8. Cited in Fierro, Histoire et Dictionnaire de Paris, pg. 738
  9. cited in Fierro (1996), page 738)