ਸਮੱਗਰੀ 'ਤੇ ਜਾਓ

ਗੌਤਮ ਅਦਾਨੀ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਗੌਤਮ ਅਡਾਨੀ
ਗੌਤਮ ਅਡਾਨੀ
ਜਨਮ
ਗੌਤਮ ਸ਼ਾਂਤੀਲਾਲ ਅਡਾਨੀ

(1962-06-24) 24 ਜੂਨ 1962 (ਉਮਰ 62)
ਸਿੱਖਿਆਗੁਜਰਾਤ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਛੱਡ ਦੇਣਾ, 1978)
ਪੇਸ਼ਾਉਦਯੋਗਪਤੀ
ਸਰਗਰਮੀ ਦੇ ਸਾਲ1981–ਮੌਜੂਦ
ਖਿਤਾਬ
  • ਅਡਾਨੀ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਚੇਅਰਮੈਨ
ਜੀਵਨ ਸਾਥੀਪ੍ਰੀਤੀ ਅਡਾਨੀ
ਬੱਚੇ2, ਕਰਨ ਅਡਾਨੀ ਸਮੇਤ
ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਵਿਨੋਦ ਅਡਾਨੀ (ਭਰਾ)
ਪ੍ਰਣਵ ਅਡਾਨੀ (ਭਤੀਜਾ)

ਗੌਤਮ ਸ਼ਾਂਤੀਲਾਲ ਅਡਾਨੀ (ਗੁਜਰਾਤੀ: ગૌતમ શાંતિલાલ અદાણી; ਜਨਮ 24 ਜੂਨ 1962) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਰਬਪਤੀ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੰਦਰਗਾਹ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਸੰਚਾਲਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮੂਹ ਅਡਾਨੀ ਸਮੂਹ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਹੈ।

ਅਡਾਨੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਕਰੀਬੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕ੍ਰੋਨੀਵਾਦ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੋਦੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੀਆਂ ਫਰਮਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਠੇਕੇ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਜਨਵਰੀ 2023 ਵਿੱਚ, ਅਮਰੀਕੀ ਸ਼ਾਰਟ ਸੇਲਿੰਗ ਕਾਰਕੁਨ ਫਰਮ ਹਿੰਡਨਬਰਗ ਰਿਸਰਚ ਦੁਆਰਾ ਸਟਾਕ ਵਿੱਚ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਅਤੇ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਡਾਨੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਮਾਰਚ 2023 ਤੱਕ 50% ਤੋਂ ਵੱਧ ਡਿੱਗ ਕੇ ਅੰਦਾਜ਼ਨ 50.2 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਹ 24ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਫੋਰਬਸ ਦੀ ਰੀਅਲ ਟਾਈਮ ਅਰਬਪਤੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ।

ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ[ਸੋਧੋ]

ਅਡਾਨੀ ਦਾ ਜਨਮ 24 ਜੂਨ 1962 ਨੂੰ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਾਲ ਅਡਾਨੀ (ਪਿਤਾ) ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤਾਬੇਨ ਅਡਾਨੀ (ਮਾਂ) ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਗੁਜਰਾਤੀ ਜੈਨ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ 7 ਭੈਣ-ਭਰਾ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਥਰਦ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਪਰਵਾਸ ਕਰ ਗਏ ਸਨ। ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਵਪਾਰੀ ਸੀ।

ਉਸਨੇ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਦੇ ਸ਼ੇਠ ਚਿਮਨਲਾਲ ਨਗੀਨਦਾਸ ਵਿਦਿਆਲਿਆ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਗੁਜਰਾਤ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਲਈ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ, ਪਰ ਦੂਜੇ ਸਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਅਡਾਨੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਚਾਹਵਾਨ ਸੀ।

ਕੈਰੀਅਰ[ਸੋਧੋ]

ਇੱਕ ਕਿਸ਼ੋਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ 1978 ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਦਰ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਹੀਰਾ ਛਾਂਟਣ ਵਾਲੇ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਚਲੇ ਗਏ।

1981 ਵਿੱਚ, ਉਸਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਮਹਾਸੁਖਭਾਈ ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਲਾਸਟਿਕ ਯੂਨਿਟ ਖਰੀਦੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸੰਚਾਲਨ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਉੱਦਮ ਪੋਲੀਵਿਨਾਇਲ ਕਲੋਰਾਈਡ (ਪੀਵੀਸੀ) ਆਯਾਤ ਦੁਆਰਾ ਗਲੋਬਲ ਵਪਾਰ ਲਈ ਅਡਾਨੀ ਦਾ ਗੇਟਵੇ ਬਣ ਗਿਆ।

1985 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਛੋਟੇ ਪੈਮਾਨੇ ਦੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਪੋਲੀਮਰਾਂ ਦਾ ਆਯਾਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। 1988 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਅਡਾਨੀ ਐਕਸਪੋਰਟਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਅਡਾਨੀ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਹੋਲਡਿੰਗ ਕੰਪਨੀ, ਅਡਾਨੀ ਐਂਟਰਪ੍ਰਾਈਜਿਜ਼ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਕੰਪਨੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਵਸਤੂਆਂ ਦਾ ਵਪਾਰ ਕਰਦੀ ਸੀ।

1991 ਵਿੱਚ, ਆਰਥਿਕ ਉਦਾਰੀਕਰਨ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਉਸਦੀ ਕੰਪਨੀ ਲਈ ਅਨੁਕੂਲ ਸਾਬਤ ਹੋਈਆਂ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਧਾਤ, ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਅਤੇ ਖੇਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

1994 ਵਿੱਚ, ਗੁਜਰਾਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮੁੰਦਰਾ ਬੰਦਰਗਾਹ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਆਊਟਸੋਰਸਿੰਗ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1995 ਵਿੱਚ ਅਡਾਨੀ ਨੂੰ ਠੇਕਾ ਮਿਲਿਆ।

1995 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਜੈੱਟ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੁੰਦਰਾ ਬੰਦਰਗਾਹ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਰਥਿਕ ਜ਼ੋਨ ਦੁਆਰਾ ਸੰਚਾਲਿਤ, ਸੰਚਾਲਨ ਅਡਾਨੀ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਅਤੇ SEZ (APSEZ) ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਅੱਜ, ਕੰਪਨੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਮਲਟੀ-ਪੋਰਟ ਆਪਰੇਟਰ ਹੈ। ਮੁੰਦਰਾ ਬੰਦਰਗਾਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਿੱਜੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਬੰਦਰਗਾਹ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 210 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਕਾਰਗੋ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।

1996 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਸਮੂਹ ਦੀ ਪਾਵਰ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਇਕਾਈ, ਅਡਾਨੀ ਪਾਵਰ, ਅਡਾਨੀ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਅਡਾਨੀ ਪਾਵਰ ਕੋਲ 4620MW ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੇ ਥਰਮਲ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਹਨ, ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਥਰਮਲ ਪਾਵਰ ਉਤਪਾਦਕ ਹੈ।

2002 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਨੂੰ ਐਮਐਸ ਸ਼ੂਜ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਉੱਚ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਗੈਰ-ਜ਼ਮਾਨਤੀ ਵਾਰੰਟ (NBW) ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਦੁਆਰਾ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਅਗਲੇ ਦਿਨ NBW ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ, ਜਦੋਂ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਪਾਰਟੀਆਂ ਸਮਝੌਤੇ ਲਈ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

2006 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। 2009 ਤੋਂ 2012 ਤੱਕ, ਉਸਨੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਐਬੋਟ ਪੁਆਇੰਟ ਪੋਰਟ ਅਤੇ ਕੁਈਨਜ਼ਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕਾਰਮਾਈਕਲ ਕੋਲੇ ਦੀ ਖਾਨ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

2012 ਵਿੱਚ, ਸੀਰੀਅਸ ਫਰਾਡ ਇਨਵੈਸਟੀਗੇਸ਼ਨ ਆਫਿਸ (ਐਸਐਫਆਈਓ) ਨੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦ ਅਤੇ ਵਿਕਰੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਧੋਖਾਧੜੀ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧਿਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਲਈ ਅਡਾਨੀ ਸਮੇਤ 12 ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਸੀ। SFIO ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਡਾਨੀ ਐਗਰੋ ਨੇ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਫੰਡ ਅਤੇ ਸ਼ੇਅਰ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਏ ਸਨ। ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮਈ, 2014 ਵਿੱਚ ਇਸ ਕੇਸ ਦੇ ਅਡਾਨੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 2020 ਵਿੱਚ, ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਇੱਕ ਸੈਸ਼ਨ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਅਡਾਨੀ ਨੂੰ ਕਲੀਨ ਚਿੱਟ ਨੂੰ ਉਲਟਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਮਈ 2020 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਸੋਲਰ ਐਨਰਜੀ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (SECI) ਦੁਆਰਾ US $6 ਬਿਲੀਅਨ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੌਰ ਬੋਲੀ ਜਿੱਤੀ। 8000MW ਫੋਟੋਵੋਲਟੇਇਕ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਡਾਨੀ ਗ੍ਰੀਨ ਦੁਆਰਾ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ; ਅਡਾਨੀ ਸੋਲਰ 2000MW ਵਾਧੂ ਸੋਲਰ ਸੈੱਲ ਅਤੇ ਮਾਡਿਊਲ ਨਿਰਮਾਣ ਸਮਰੱਥਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰੇਗਾ।

ਸਤੰਬਰ 2020 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਅਸਤ ਮੁੰਬਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਵਿੱਚ 74% ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

ਨਵੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ, ਬਲੂਮਬਰਗ ਇੰਡੀਆ ਆਰਥਿਕ ਫੋਰਮ ਵਿੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ, ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਮੂਹ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਹਰੀ ਊਰਜਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ US $ 70 ਬਿਲੀਅਨ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੁਲਾਈ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਨਵੇਂ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਇਸ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤਿੰਨ ਵਿਸ਼ਾਲ ਫੈਕਟਰੀਆਂ - ਸੂਰਜੀ, ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਲਾਈਜ਼ਰ (ਹਰੇ ਹਾਈਡ੍ਰੋਜਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ), ਵਿੰਡ ਟਰਬਾਈਨ ਪਲਾਂਟ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਫਰਵਰੀ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਮੁਕੇਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ ਨੂੰ ਪਛਾੜ ਕੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਅਗਸਤ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਫਾਰਚਿਊਨ ਦੁਆਰਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਤੀਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਮਈ 2022 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਅੰਬੂਜਾ ਸੀਮੈਂਟਸ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀ ਏ.ਸੀ.ਸੀ. ਨੂੰ ਸਵਿਸ ਬਿਲਡਿੰਗ ਮਟੀਰੀਅਲ ਕੰਪਨੀ ਹੋਲਸੀਮ ਗਰੁੱਪ ਤੋਂ 10.5 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼-ਉਦੇਸ਼ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ ਰਾਹੀਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ।

ਅਗਸਤ 2022 ਵਿੱਚ, AMG ਮੀਡੀਆ ਨੈੱਟਵਰਕਸ ਲਿਮਿਟੇਡ (AMNL), ਅਡਾਨੀ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਇੱਕ ਇਕਾਈ, ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਚਾਰ ਪ੍ਰਸਾਰਕ NDTV ਦੇ 29.18% ਦੇ ਮਾਲਕ, RRPR ਹੋਲਡਿੰਗ ਨੂੰ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੋਰ 26% ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਇੱਕ ਖੁੱਲੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ, NDTV ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕਾਂ, ਸਾਬਕਾ ਪੱਤਰਕਾਰ ਰਾਧਿਕਾ ਰਾਏ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਪਤੀ ਪ੍ਰਣਯ ਰਾਏ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਇੱਕ ਤੀਜੀ ਧਿਰ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਹ ਸੌਦਾ “ਬਿਨਾਂ ਚਰਚਾ, ਸਹਿਮਤੀ ਜਾਂ ਨੋਟਿਸ” ਦੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਬੋਲੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੰਪਾਦਕੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਬਾਰੇ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਡਾਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ 2022 ਤੱਕ, ਅਡਾਨੀ ਨੂੰ NDTV ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸ਼ੇਅਰਹੋਲਡਿੰਗ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਡਾਨੀ ਦੁਆਰਾ ਐਨਡੀਟੀਵੀ ਨੂੰ ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਨਿਊਜ਼ ਚੈਨਲ "ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦਾ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਸੁਪਨੇ ਹੈ।"

ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੇ ਦੋਸ਼[ਸੋਧੋ]

ਜਨਵਰੀ 2023 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਉੱਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਥਿਤ ਨਿਵੇਸ਼ ਫਰਮ ਹਿੰਡਨਬਰਗ ਰਿਸਰਚ ਦੁਆਰਾ "ਅਡਾਨੀ ਗਰੁੱਪ: ਹਾਉ ਦ ਵਰਲਡਜ਼ 3 ਰਿਚੇਸਟ ਮੈਨ ਇਜ਼ ਪੁਲਿੰਗ ਦ ਲਾਰਜੈਸਟ ਕਨ ਇਨ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਹਿਸਟਰੀ" ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਸਟਾਕ ਵਿੱਚ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਡਾਨੀ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ 'ਚ 45 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਅਡਾਨੀ ਫੋਰਬਸ ਦੇ ਅਰਬਪਤੀਆਂ ਦੇ ਟਰੈਕਰ 'ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਤੀਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ 22ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਗਰੁੱਪ 'ਤੇ ਕਾਫੀ ਕਰਜ਼ਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ 'ਅਸ਼ਲੀਲ ਵਿੱਤੀ ਪੱਧਰ' 'ਤੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸੱਤ ਸੂਚੀਬੱਧ ਅਡਾਨੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸਟਾਕ 3-7% ਡਿੱਗ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਅਡਾਨੀ ਐਂਟਰਪ੍ਰਾਈਜਿਜ਼ ਦੀ ਫਾਲੋ-ਆਨ ਜਨਤਕ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ, 27 ਜਨਵਰੀ 2023 ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਸੀ। ਅਡਾਨੀ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਸੀਐਫਓ (ਜੁਗੇਸ਼ਿੰਦਰ 'ਰੋਬੀ' ਸਿੰਘ) ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦਾ ਸਮਾਂ "ਬੇਸ਼ਰਮੀ, ਬਦਤਮੀਜ਼ੀ" ਸੀ। ਭੇਟਾ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦਾ ਇਰਾਦਾ। ਅਡਾਨੀ ਐਂਟਰਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਦੀ ਜਨਤਕ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ 1 ਫਰਵਰੀ 2023 ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਅਡਾਨੀ ਸਮੂਹ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਿੰਡਨਬਰਗ ਰਿਸਰਚ ਰਿਪੋਰਟ "ਚੋਣਵੀਂ ਗਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੀ" ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਖਤਰਨਾਕ ਸੁਮੇਲ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ "ਹਿੰਡਨਬਰਗ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਉਪਚਾਰਕ ਅਤੇ ਦੰਡਕਾਰੀ ਕਾਰਵਾਈ ਲਈ ਅਮਰੀਕੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੰਬੰਧਿਤ ਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ"। ਐਲੀਸਨ ਫ੍ਰੈਂਕਲ (ਰਾਇਟਰਜ਼ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਲੇਖਕ) ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਅਸੰਭਵ ਸੀ ਕਿ ਅਡਾਨੀ ਸਮੂਹ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹਿੰਡਨਬਰਗ 'ਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਕਰੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਲਤਾਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸੁਤੰਤਰ ਭਾਸ਼ਣ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ ਵਿੱਤੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਾਏ ਮੰਨਦੀਆਂ ਹਨ। "ਅਡਾਨੀ ਸਮੂਹ ਨੇ ਹਿੰਡਨਬਰਗ ਰਿਸਰਚ ਦੁਆਰਾ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦਾ 413 ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ ਖੰਡਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ"।

ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਨਜ਼ਰਿਆ[ਸੋਧੋ]

ਅਡਾਨੀ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨੂੰ ਘੱਟ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਪਰ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਣ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕ੍ਰੋਨੀਵਾਦ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲੱਗੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਫਰਮਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਠੇਕੇ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਰਕਾਰੀ ਆਡੀਟਰ ਦੇ ਨਾਲ 2012 ਵਿੱਚ ਮੋਦੀ 'ਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਸੰਚਾਲਿਤ ਗੈਸ ਕੰਪਨੀ ਤੋਂ ਅਡਾਨੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਮਤ ਦਾ ਈਂਧਨ ਦੇਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਅਡਾਨੀ ਅਤੇ ਮੋਦੀ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰੋਨਾਈਜ਼ਮ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦ ਇਕਨਾਮਿਸਟ ਨੇ ਅਡਾਨੀ ਨੂੰ "ਇੱਕ ਮਾਸਟਰ ਓਪਰੇਟਰ" ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ, "ਭਾਰਤੀ ਪੂੰਜੀਵਾਦ ਦੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਲੈਂਡਸਕੇਪ ਨੂੰ ਨੈਵੀਗੇਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਹੁਨਰਮੰਦ" ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਨਿਊਜ਼ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਫਰਮ ਇਸਦੇ "ਬਾਈਜ਼ੈਂਟਾਈਨ" ਢਾਂਚੇ ਅਤੇ ਅਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਵਿੱਤ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ[ਸੋਧੋ]

ਗੌਤਮ ਅਡਾਨੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰੀਤੀ ਅਡਾਨੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਕਰਨ ਅਡਾਨੀ ਅਤੇ ਜੀਤ ਅਡਾਨੀ।

ਜਨਵਰੀ 1998 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਹਿਯੋਗੀ, ਸ਼ਾਂਤੀਲਾਲ ਪਟੇਲ ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਗਵਾ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਰੌਤੀ ਲਈ ਬੰਧਕ ਬਣਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੋ ਸਾਬਕਾ ਗੈਂਗਸਟਰ ਫਜ਼ਲ-ਉਰ-ਰਹਿਮਾਨ ਅਤੇ ਭੋਗੀਲਾਲ ਦਾਰਜੀ, ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 2018 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਅਦਾਲਤ ਦੁਆਰਾ ਕਈ ਸੰਮਨਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਡਾਨੀ ਅਤੇ ਪਟੇਲ ਬਿਆਨਾਂ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਸਨ।

ਅਡਾਨੀ 26 ਨਵੰਬਰ 2008 ਨੂੰ 21:50 ਵਜੇ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਤਾਜ ਮਹਿਲ ਪੈਲੇਸ ਹੋਟਲ ਦੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਨਾਲ ਰਾਤ ਦਾ ਖਾਣਾ ਖਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਹੋਟਲ 'ਤੇ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਅੱਤਵਾਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ 15 ਫੁੱਟ (4.6 ਮੀਟਰ) ਦੂਰ ਸਨ। ਅਡਾਨੀ ਹੋਟਲ ਦੀ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਟਾਇਲਟ ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਦਿਨ 08:45 ਵਜੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਾਹਰ ਆ ਗਿਆ।

ਪਰਉਪਕਾਰ[ਸੋਧੋ]

ਅਡਾਨੀ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਪ੍ਰੀਤੀ ਅਡਾਨੀ, 1996 ਤੋਂ ਅਡਾਨੀ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਡਾਨੀ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਸਮਾਜਿਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ (ਪਰਉਪਕਾਰੀ) ਬਾਂਹ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ 18 ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਹੈ।

ਮਾਰਚ 2020 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਪ੍ਰਕੋਪ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਬਾਂਹ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੇਅਰਜ਼ ਫੰਡ ਵਿੱਚ ₹100 ਕਰੋੜ (US$13 ਮਿਲੀਅਨ) ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ। ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਰਾਹਤ ਫੰਡ ਵਿੱਚ ₹5 ਕਰੋੜ (US$630,000) ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਰਾਹਤ ਫੰਡ ਵਿੱਚ ₹1 ਕਰੋੜ (US$130,000) ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਗਿਆ।

ਅਡਾਨੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਅਡਾਨੀ ਸਮੂਹ ਨੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਦਮਾਮ ਤੋਂ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਮੁੰਦਰਾ ਤੱਕ 80 ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਤਰਲ ਮੈਡੀਕਲ ਆਕਸੀਜਨ ਨਾਲ ਭਰੇ ਚਾਰ ISO ਕ੍ਰਾਇਓਜੇਨਿਕ ਟੈਂਕ ਆਯਾਤ ਕੀਤੇ। ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਲਿੰਡੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਤੋਂ 5,000 ਮੈਡੀਕਲ-ਗਰੇਡ ਆਕਸੀਜਨ ਸਿਲੰਡਰ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਟਵਿੱਟਰ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹਰ ਦਿਨ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਕੱਛ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ, ਮੈਡੀਕਲ ਆਕਸੀਜਨ ਵਾਲੇ 1,500 ਸਿਲੰਡਰ ਸਪਲਾਈ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੂਨ 2022 ਵਿੱਚ, ਅਡਾਨੀ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਨਾਂ ਲਈ 60,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ($7.7 ਬਿਲੀਅਨ) ਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਕੀਤਾ। ਅਡਾਨੀ ਦੇ ਕਾਰਪਸ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਅਡਾਨੀ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਟਰੱਸਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਤਬਾਦਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]