ਭੂ-ਕੇਂਦਰੀ ਔਰਬਿਟ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ

ਇੱਕ ਭੂ-ਕੇਂਦਰੀ ਔਰਬਿਟ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਦੀ ਔਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੀ ਕੋਈ ਵੀ ਵਸਤੂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚੰਦਰਮਾ ਜਾਂ ਨਕਲੀ ਉਪਗ੍ਰਹਿ, ਪੰਧ(ਤਾਰਾ ਵਿਗਿਆਨ)। 1997 ਵਿੱਚ, ਨਾਸਾ ਨੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਗੋਡਾਰਡ ਸਪੇਸ ਫਲਾਈਟ ਸੈਂਟਰ ਦੁਆਰਾ ਟਰੈਕ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲਗਭਗ 2,465 ਨਕਲੀ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਪੇਲੋਡ ਧਰਤੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਸਨ ਅਤੇ 6,216 ਪੁਲਾੜ ਮਲਬੇ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਸਨ।[1] ਪਹਿਲਾਂ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ 16,291 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਸਤੂਆਂ ਆਰਬਿਟਲ ਸੜਨ ਤੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।[1]

ਇੱਕ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਓਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਗੁਰੂਤਾਕਰਸ਼ਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਸਦਾ ਸੈਂਟਰਿਫਿਊਗਲ ਪ੍ਰਵੇਗ ਇਸਦੇ ਵੇਗ ਦੇ ਲੇਟਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸੈਂਟਰਿਫਿਊਗਲ ਪ੍ਰਵੇਗ ਤੋਂ ਘੱਟ ਜਾਂ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਘੱਟ ਧਰਤੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਲਈ, ਇਹ ਵੇਗ ਲਗਭਗ 7,800 ਹੈ;[2] ਇਸਦੇ ਉਲਟ, ਹੁਣ ਤੱਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਮਨੁੱਖੀ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਗਤੀ (ਡੀਓਰਬਿਟ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) 2,200 ਸੀ। 1967 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ X-15 ਦੁਆਰਾ।[3] 600 ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਔਰਬਿਟਲ ਵੇਗ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਊਰਜਾ ਲਗਭਗ 36 ਹੈ MJ /kg, ਜੋ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਅਨੁਸਾਰੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਊਰਜਾ ਤੋਂ ਛੇ ਗੁਣਾ ਹੈ।[4]

ਲਗਭਗ 2,000 ਤੋਂ ਘੱਟ ਪੈਰੀਗੀ ਵਾਲਾ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਤੋਂ ਖਿੱਚਣ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹਨ,[5] ਜੋ ਕਿ ਔਰਬਿਟਲ ਉਚਾਈ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਔਰਬਿਟਲ ਸੜਨ ਦੀ ਦਰ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਦੇ ਅੰਤਰ-ਵਿਭਾਗੀ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਪੁੰਜ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉੱਪਰਲੇ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਦੀ ਹਵਾ ਦੀ ਘਣਤਾ ਵਿੱਚ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਲਗਭਗ 300 ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ, ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਪਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੇ ਨਾਲ ਸੜਨ ਹੋਰ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਇੱਕ ਸੈਟੇਲਾਈਟ 180 ਤੱਕ ਹੇਠਾਂ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਦੇ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਭਾਫ਼ ਬਣਨ ਤੋਂ ਕੁਝ ਘੰਟੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।[6] ਧਰਤੀ ਦੇ ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਫੀਲਡ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਾਲੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅੰਤਰ-ਗ੍ਰਹਿ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਬਚਣ ਦੀ ਵੇਗ ਲਗਭਗ 11,200 ਹੈ।[7]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. 1.0 1.1 "Satellite Situation Report, 1997". NASA Goddard Space Flight Center. 2000-02-01. Archived from the original on 2006-08-23. Retrieved 2006-09-10. 
  2. Hill, James V. H. (April 1999), Getting to Low Earth Orbit, http://www.spacefuture.com/archive/getting_to_low_earth_orbit.shtml, retrieved on 18 ਮਾਰਚ 2012. 
  3. Shiner, Linda (November 1, 2007), X-15 Walkaround, http://www.airspacemag.com/history-of-flight/x-15_walkaround.html, retrieved on 19 ਜੂਨ 2009. 
  4. Dimotakis, P. (October 1999), 100 lbs to Low Earth Orbit (LEO): Small-Payload Launch Options, Archived from the original on 2012-07-08, https://archive.is/20120708092723/http://en.scientificcommons.org/18569633, retrieved on 21 ਜਨਵਰੀ 2012. 
  5. Ghosh, S. N. (2000), Atmospheric Science and Environment, Allied Publishers, pp. 47–48, ISBN 978-8177640434, https://books.google.com/books?id=d6Azu3sfPAgC&pg=PA48 
  6. Kennewell, John (2011), Satellite Lifetimes and Solar Activity, Commonwealth of Australia Bureau of Weather, Space Weather Branch, Archived from the original on 2011-12-28, https://web.archive.org/web/20111228025141/http://www.ips.gov.au/Educational/1/3/8, retrieved on 22 ਮਈ 2022 
  7. Williams, David R. (November 17, 2010), Earth Fact Sheet, NASA, http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/earthfact.html