ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ:ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
Wiki letter w.svg ਇਸ ਹਿੱਸੇ/ਲੇਖ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੈ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਕੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। Crystal txt.png
Wikipedia logo.jpg

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਕੀ ਹੈ?[ਸੋਧੋ]

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਇੱਕ ਮੁਕਤ ਗਿਆਨ-ਕੋਸ਼ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਓਨ੍ਹਾਂ ਯੋਗਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਵੰਡਣ ਜਾਂ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੇ ਹਰ ਲੇਖ ਜਾਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪਿੱਛੇ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਠਿਨ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਜਾਂ ਗਿਆਨ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸਮੇਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਭਾਵ ਕਿ ਵਿਸ਼ਾਲ ਗਿਆਨ-ਕੋਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਵਿੱਚ 50 ਲੱਖ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੇਖ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਸ 'ਤੇ ਲੇਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 25,000 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਪਰਿਯੋਜਨਾਵਾਂ 20 ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸਹਿਤ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ 280 ਦੇ ਕਰੀਬ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦਾ ਹਰ ਲੇਖ ਸਹਿਯੋਗੀ ਸੰਪਾਦਕਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦਾ ਹੀ ਸਿੱਟਾ ਹੈ।

ਵਿਕੀ ਕੀ ਹੈ?[ਸੋਧੋ]

ਵਿਕੀ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ "ਵਾਰਡ ਕਨਿੰਘਮ" ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਵਿਕੀਵੈੱਬ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰ ਕੇ ਇਸਨੂੰ 25 ਮਾਰਚ 1995 ਨੂੰ www.c2.com ਨਾਂਮ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਖੁਦ ਹੀ ਇਸਦੇ ਲਈ ਵਿਕੀ ਨਾਂਮ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇਹ ਨਾਂਮ ਹੋਨੋਲੁਲੁ ਦੀਪ ਤੇ ਸਥਿੱਤ ਇੱਕ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਤੋਂ ਸੁਣਿਆ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਹਵਾਈਅੱਡੇ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਸਿਰਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀ ਬੱਸ ਵਿਕੀਵਿਕੀ ਚਾਂਸ ਆਰ ਟੀ 52 ਦੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ। ਵਿਕੀ ਦਾ ਅਰਥ ਹਵਾਈਯਨ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਗਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਤੇ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ ਲਈ ਜਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਕ (ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਯੂਜ਼ਰ) ਤੋਂ ਪੁੱਛਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਪਰੰਤੂ ਵਿਕੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਹੈ ਜੋ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਭ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰੋਕਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਰੋਕ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪਾਉਣ ਜਾਂ ਹਟਾਉਣ ਦੇ ਹੱਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਕੀ 'ਵਿਕੀ' ਅਤੇ 'ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ' ਇੱਕ ਹੀ ਹੈ?[ਸੋਧੋ]

ਵਿਕੀ ਅਤੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਇੱਕ ਹੀ ਸੰਸਥਾ ਜਾਂ ਨਾਂਮ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਕੀ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਸਹਿਯੋਗਾਤਮਕ ਲੇਖਣ ਲਈ ਸਰਵਉੱਤਮ ਉਪਕਰਣ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਇੱਕ ਮੁਕਤ ਗਿਆਨ-ਕੋਸ਼ ਹੈ, ਜੋ ਸੂਚਨਾ ਸਮੱਗਰੀ ਜੋੜਨ ਜਾਂ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਕੇਵਲ ਓਨ੍ਹਾਂ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਕੀ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਇਹ ਮੰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਕੀ ਅਤੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਇੱਕ ਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੱਚਾਈ ਨਹੀਂ।

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦਾ ਕੀ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ?[ਸੋਧੋ]

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਨੂਪੀਡੀਆ ਦੇ ਪੂਰਕ ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਸੀ ਜੋ ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ-ਵਿਸ਼ਵਕੋਸ਼ ਦੀ ਪਰਿਯੋਜਨਾ ਸੀ ਜਿਸਦੇ ਲੇਖ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਪੜਤਾਲੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ ਜਿਸ ਕਰ ਕੇ ਲੇਖ ਲਿਖੇ ਜਾਣ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਮੱਠੀ ਸੀ। ਨੂਪੀਡੀਆ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 9 ਮਾਰਚ 2000 ਨੂੰ ਬੋਮਿਸ, ਇੰਕ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਅਹੁਦੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੰਮੀ ਵੇਲਸ, ਬੋਮਿਸ (ਸੀ.ਈ.ਓ) ਸਨ। ਲੈਰੀ ਸੈਂਗਰ ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਸਨ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵਿਕੁਪੀਡੀਆ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਬਣੇ।

ਲੈਰੀ ਸੈਂਗਰ ਅਤੇ ਜਿੰਮੀ ਵੇਲਸ ਨੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਵੇਲਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਮ ਕਰ ਕੇ ਸੰਪਾਦਨ ਯੋਗ ਵਿਸ਼ਵਕੋਸ਼ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਂਗਰ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਮੁਕਾਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

2006 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ 46 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਲੇਖ ਸਨ, ਅਤੇ ਕੇਵਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਹੀ 12 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਲੇਖ ਸਨ। ਹੁਣ ਇਹ 279 ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਵਿੱਚੋਂ 36 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 1 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਲੇਖ ਹਨ। ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਨੂੰ ਤਾਂ ਡੀਵੀਡੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਜਿੰਮੀ ਵੇਲਸ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ "ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਵਾਸਤੇ, ਉਸਦੀ ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਭਾਸ਼ਾਈ, ਮੁਕਤ, ਵਧੇਰੇ ਸੰਭਵ ਗੁਣਵਤਾ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਵਕੋਸ਼ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਵਿਤਰਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਹੈ।"

ਕੀ ਵਿਕੀ ਅਭਿਆਨ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰ ਜਾਂ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ?[ਸੋਧੋ]

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਸੰਗਠਨ ਹੈ ਜੋ ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਸੰਸਥਾ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਚੰਦਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਹਾਇਤਾ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੀ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਦਾਨ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ:Donation) ਦੁਆਰਾ ਚਲਦੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਹੁਣ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਬਹੁਤ ਲੋਕਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਕੁਝ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸੰਗਠਨ ਵੀ ਇਸਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਉਪਲਬਧ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਕੀ ਮੈਨੂੰ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕੋਈ ਲੇਖ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?[ਸੋਧੋ]

ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਲ਼ਤਫਹਿਮੀ ਹੈ ਕਿ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕੋਈ ਲੇਖ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਤੇ ਕੋਈ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਜਾਂ ਸੋਧਣ ਲਈ ਉਸ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਦਾ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦਾ ਹਰ ਲੇਖ ਸੈਂਕਡ਼ੇ ਯੋਗਦਾਨੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਿਕ ਯਤਨਾਂ ਦਾ ਸਿੱਟਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਜਿਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਥੋਡ਼੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਿਖ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਵੋਗੇ ਤਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਯੋਗਦਾਨੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾ ਅੱਗੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਅਤੇ ਫਿਰ ਕੋਈ ਹੋਰ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਸੋਧ ਬੂੰਦ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸਮੁੰਦਰ ਬਣਦੀ ਹੈ।


ਅੰਤ: ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤੋਂ ਨਾ ਘਬਰਾਓ, ਆਜ਼ਾਦ ਮਨ ਨਾਲ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਲੇਖ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ।

ਕੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਤੇ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਨਿਯਮ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਲਿਖਣਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕਿਸ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਨਹੀਂ?[ਸੋਧੋ]

ਤੁਸੀਂ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਲੇਖ ਲਿਖ ਸਕਦੇ ਹੋ ਪਰ ਇਹ ਲੇਖ ਗਿਆਨ-ਕੋਸ਼ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋਣ। ਜਿਸਦੇ ਲਈ ਕਿ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਤੇ ਕਈ ਵਿਕੀਨੀਤੀਆਂ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਹਨ। ਹਾਂ! ਇਹ ਆਮ ਸਮਝ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਲੇਖ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾ ਦੀ ਪਡ਼ਚੋਲ ਕਰ ਲਵੋ ਕਿ ਜਾਣਕਾਰੀ ਬਿਲਕੁਲ ਨਿਰਪੱਖ ਹੋਵੇ। ਬਾਕੀ ਲੇਖਾਂ ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਿਰਪੱਖ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਗਿਆਨ ਵੰਡਣ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ ਨਾਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ ਪੱਖ ਬਾਰੇ ਬੋਲਣ ਜਾਂ ਲਿਖਣ ਦਾ।

ਮੇਰੇ ਬਨਾਏ ਲੇਖ ਨੂੰ ਕਈ ਲੋਕ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ?[ਸੋਧੋ]

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਲੇਖ ਕਿਸੇ ਇਕੱਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਅਤੇ ਸਮੂਹਕ ਲੜਾਈ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ. ਹਾਂ, ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਲੇਖ ਵਿਚ ਕੋਈ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਗਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾਖਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਹਟਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਉਹ ਬੇਲੋੜੀ ਸਮੱਗਰੀ ਹਟਾ ਸਕਦੇ ਹੋ. ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਤੱਥ 'ਤੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਇਕ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲੇਖ ਦੇ ਗੱਲਬਾਤ ਪੰਨੇ' ਤੇ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਹੋਰ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਅਤੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਆਪਣੀ ਫੀਡਬੈਕ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ, ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੱਥ ਸੱਚ ਹੈ ਤਾਂ ਸਿਰਫ ਲੇਖ ਵਿਚ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।ਵਿੱਕੀ ਵਿਚ ਕੋਈ ਤੱਥ ਦੇਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਸੰਪਾਦਕ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਵੀ ਦੇਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਜਦੋਂ ਤਕ ਇਹ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੂਰਬ ਵਿਚ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ. : ਇਸ ਲਈ ਤੱਥ ਦੇਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ. ਹਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਉੱਤੇ ਵੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਹਨ.

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਵਿਚ ਕੌਣ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ[ਸੋਧੋ]

ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪਿਛੋਕੜ, ਜਾਤੀ, ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਜਾਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਿਛੋਕੜ ਜਾਂ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ, ਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ, ਇਸ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਕੋਈ ਵੀ ਜੋ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਹਰੇਕ ਨੂੰ ਲਾਭ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ, ਇਸ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਾਵੇਂ ਇਕ ਕਾਲਜ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਇੰਜੀਨੀਅਰ, ਡਾਕਟਰ, ਪੱਤਰਕਾਰ, ਕਿਸਾਨ, ਕਾਰੋਬਾਰੀ, ਆਦਿ, ਹਰ ਕੋਈ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟਾਂ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਕੇ ਗਿਆਨ ਫੈਲਾ ਸਕਦਾ ਹੈ.

ਕੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੈ?[ਸੋਧੋ]

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 15 ਜਨਵਰੀ 2001 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਰ ਇਸ ਸਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਸ਼ੁਰੂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਿਆ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੂਨ 2002 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ, ਅਸਮੀ ਅਤੇ ਉਡ਼ੀਆ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਬਣਾਏ ਗਏ। ਫਿਰ ਇਸੇ ਸਾਲ ਹੀ ਦਸੰਬਰ ਵਿੱਚ ਮਲਿਆਲਮ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 2003 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਰ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਫਰਵਰੀ 2003 ਵਿੱਚ ਭੋਜਪੁਰੀ, ਮਈ 2003 ਵਿੱਚ ਮਰਾਠੀ, ਜੂਨ 2003 ਵਿੱਚ ਕੰਨਡ਼, ਜੁਲਾਈ 2003 ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਸਤੰਬਰ 2003 ਵਿੱਚ ਤਮਿਲ਼ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ, ਅਤੇ ਜਨਵਰੀ 2004 ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁਣ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 20 ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਸੰਸਕਰਣ ਉਪਲਬਧ ਹਨ।

ਮੈਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਾਂ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਕਿਉਂ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?[ਸੋਧੋ]

ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਮਾਹਰ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਇਕ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਚੀਜ਼ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਤਿਆਗਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਬਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ. ਤੁਸੀਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਉਪਲਬਧ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ ਜੋ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਜਾਂ ਜੋ ਆਪਣੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਵਿਚ ਲੇਖ ਪੜ੍ਹਨਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ. ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਡੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਦੇ ਦਬਦਬੇ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸਾਡੇ ਸਾਰੇ ਕਰੋੜਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ 'ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਫੈਲਾਉਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ. ਤਾਂ ਫਿਰ ਸਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ? ਸਿਰਫ ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਾਂ ਜਾਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਬੋਲੀ ਬੋਲਣ ਤੋਂ ਝਿਜਕ ਰਹੇ ਹਾਂ. ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਝਿਜਕ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਢੰਗ ਵੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੋਵੇਂ ਫੈਲਣਗੇ ਅਤੇ ਜਿੰਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਫੈਲਦੀ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ੀ ਕਹਿਣ' ਤੇ ਮਾਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੋਗੇ, ਇਸ ਲਈ. ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਝਿਜਕ ਸਕਦੇ ਹਾਂ?

ਮੈਂ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਟਾਈਪ ਨਹੀ ਕਰਨੀ ਆਉਂਦੀ ?[ਸੋਧੋ]

ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਖਣਾ ਬਹੁਤ ਸੌਖਾ ਹੈ. ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀ ਉੱਤੇ ਲਿਪੀ ਅੰਤਰਨ ਸੰਦ ਉਪਲਬਧ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਲਿਖ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਵੈੱਬਪੇਜ ਤੋਂ ਕੁਝ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ-http://hi.wikipedia.org/wiki/विकिपीडिया:देवनागरी में कैसे टंकण करें?, ਜਿਸ ਵਿਚ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਸਾਧਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਾਰੇ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋਗੇ. ਇਹ ਸਾਧਨ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਅਸਾਨ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਮੈਂਬਰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਉੱਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਖਣਾ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ।

ਅਤੇ ਇਕ ਹੋਰ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਗੂਗਲ ਇੰਨਪੁੱਟ ਉਪਕਰਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ. ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਲਿਖ ਸਕਦੇ ਹੋ. ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀ "ਨਮਸਤੇ" ਲਿਖਣਾ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਬੱਸ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ "namaste" ਟਾਈਪ ਕਰੋਗੇ ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਧਨ ਇਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਬਦਲ ਦੇਵੇਗਾ।

ਮੈਂ ਵਿਕਕਪੀਡੀਆ ਉਪਰ ਲੇਖਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਕਿਉਂ ਦੇਵਾਂ, ਇਸ ਨਾਲ ਮੈਂਨੂੰ ਕੀ ਲਾਭ ਮਿਲੇਗਾ[ਸੋਧੋ]

ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਹਸਤੀ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ, ਮੈਂ ਅਤੇ ਸਾਡੇ; ਹਰ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨਾਲ ਦੌੜਦਾ ਹੈ. ਸਾਡੀ ਮਾਂ ਬੋਲੀ ਵਿਚ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਸਰਬੋਤਮਤਾ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇਹ ਸਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਸਮੂਹਕ ਯਤਨ ਹੈ। ਵੈਸੇ ਵੀ, ਗਿਆਨ ਸਿਰਫ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵਧਦਾ ਹੈ. ਤਾਂ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਗਿਆਨ ਫੈਲਾਉਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੋਗੇ? ਤੁਸੀਂ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਲੇਖ ਬਣਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸਿਖਲਾਈ ਲੇਖਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਵੋਗੇ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਦੁਆਰਾ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਮਿਹਨਤ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ.ਤੁਸੀਂ ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਿਹਨਤ ਜਾਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ. ਜੇ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇਸ ਸਾਂਝੇ ਯਤਨਾਂ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਗਿਆਨ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਭੰਡਾਰ ਪੈਦਾ ਕਰੇਗਾ ਕਿ ਸਿਰਫ ਅਸੀਂ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਾਡੀਆਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਵੀ ਗਿਆਨ ਦੀ ਪਿਆਸ ਬੁਝਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਣਗੀਆਂ. ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝਾ ਨਾ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਅਲੋਪ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ. ਸੋਚੋ ਕਿ ਜੇ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਮਿਲ ਕੇ ਇਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਹਰ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ੀ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਬਿਲਕੁਲ ਮੁਫਤ ਅਤੇ ਹਰ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਉਪਲਬਧ ਹੋਵੇਗੀ. ਇੰਗਲਿਸ਼ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਕੇ ਇਹ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ, ਕੀ ਅਸੀਂ ਕਰੋੜਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ?

ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਪੱਧਰ[ਸੋਧੋ]

ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸੰਸਕਰਣ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ. ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦਾ ਸਫ਼ਰ 3 ਜੂਨ 2002 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਕੁੱਲ 34,751 ਲੇਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਕਿਉਂਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਇੰਡਿਕ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਵਿੱਚ ਰਾਵੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਟੈਕਸਟ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਸਹਾਇਕ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਇੱਥੇ ਧੁਨੀਆਤਮਕ ਰੋਮਨ ਵਰਣਮਾਲਾ ਪਰਿਵਰਤਕ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇੱਥੇ ਗੁਰਮੁੱਖੀ (ਪੰਜਾਬੀ) ਲਿਖਣਾ ਬਹੁਤ ਅਸਾਨ ਹੈ.

अन्य विकि परियोजनाएं[ਸੋਧੋ]

विकिमीडिया फाउण्डेशन की हिन्दी में भी कई परियोजनाएं है जैसे हिन्दी विकिपीडीया, हिन्दी विकिबुक्स, हिन्दी विक्षनरी, हिन्दी विकिक्वोट इत्यादि। विकिपीडिया की सफलता के बाद विकिमीडीया फाउण्डेशन ने कुछ और विकि परियोजनाओं को आरम्भ किया है:

  • विकिसोर्स - मुक्त स्त्रोत सामग्री, विभिन्न ऑनलाईन पुस्तकों के संग्रह के लिए एक मुक्त संग्रहालय
  • विकिबुक्स- नई पुस्तको की रचना और निशुल्क पुस्तकों एवं उपयोगी सामग्री हेतु
  • विकिक्वोट- विभिन्न सुभाषितों के संकलन हेतु
  • विकिविश्वविद्यालय- निःशुल्क पठन सामग्री एवं पठन क्रियाकलाप हेतु
  • विकि-शब्दकोष- एक शब्दकोष एवं समानान्तर कोष, विभिन्न भाषाओं से हिन्दी भाषा में एक विशाल शब्दकोष निर्माण हेतु

क्या विकि पर मेरे द्वारा डाली गई जानकारी सुरक्षित रहेगी एवं क्या विकिपीडीया पर उपलब्ध जानकारी प्रमाणिक होती है, क्योंकि विकि पर तो कोई भी सम्पादन कर सकता है?[ਸੋਧੋ]

जी हाँ बिल्कुल। यदि आपके द्वारा डाली गई जानकारी अथवा आपके द्वारा बनाया गया लेख एक ज्ञानकोश की शैली के अनुरुप है तो वह अवश्य सुरक्षित रहेगी। यदि कोई अन्य सदस्य आपकी इस जानकारी अथवा लेख को हटाता या खराब करता है तो आप उसे पुन: पहले वाली अवस्था पर ला सकते है अन्यथा हिन्दी विकि के प्रबन्धको अथवा सक्रिय सदस्यों की सहायता ले सकते है। हाँ यदि कोई अन्य व्यक्ति आपके द्वारा बनाये गए लेख को और विकसित करना चाहता है तो उसे इसका पूर्ण अधिकार है परन्तु यदि वह कोई आपत्तिजनक सामग्री डालता है तो आप उससे चर्चा कर सकते है और यदि चर्चा में वह गलत सिद्ध होता है तो आप उस सामग्री को हटा सकते है और यदि वह या कोई अन्य सदस्य उस सामग्री को बार-बार डालकर आपके लेख को खराब करता है तो उस सदस्य को प्रबंधकों की मदद से सम्पादन अधिकार से वंचित भी रखा जा सकता है। अत: आप निर्भय होकर हिन्दी विकिपीडिया पर अपना योगदान दें। विकिपीडीया पर यह पूर्ण प्रयास किया जाता है कि लेखों को बर्बरता एवं गलत तथ्यों से बचाया जा सकें

विकिपीडिया के लाभ[ਸੋਧੋ]

विकिपीडिया के निम्नलिखित लाभ हैं:

  • विकिपीडिया एक बहुभाषीय प्रकल्प है, और स्वयंसेवकों के सहकार से निर्मित है। जिस किसी की भी इण्टरनेट तक पहुंच है वह विकिपीडिया पर लिख सकता है और लेखों का सम्पादन कर सकता है।
  • विकि स्वरूप के कारण लेखों की कड़ियों को शब्दों के साथ जोड़ना सरल है, इससे न केवल लेख के बारे में जानकारी मिलती है, बल्कि उससे जुड़ी अन्य रोचक जानकारियां भी प्राप्त होती हैं। उदाहरण के लिएः यदि आप मुम्बई विस्फोटों से जुड़ा लेख पढ़ रहे हैं तो उसमें * इण्टरविकि से भिन्न भाषाओं के लेख जुड़े होते हैं। हिन्दी मे महात्मा गाँधी के लेख के साथ लगभग ३१ और भाषाओं में उस लेख की कड़ी है, जिससे आप किसी और भाषा जैसे की गुजराती मे लिखा गया लेख तुरन्त ही पढ़ सकते है।
  • विकिपिडीया में बहुत तेज़ी से समसामयिक विषयों के बारे में लेखों का विकास हो सकता है जैसे कि मुम्बई विस्फोटों के समाचार आने के कुछ देर बाद ही उसके बारे में अंग्रेज़ी विकिपीडिया में प्रासंगिक कड़ियों के साथ लेख उपलब्ध था। ऐसे ही परिणाम आपसी सहयोग से हम हिन्दी में भी प्राप्त कर सकते है।
  • गूगल और अन्य खोज इञ्जनों की खोज करने पर विकिपीडिया के लेख, परिणामों में प्रमुखता से उभरते हैं। स्पष्ट है कि हिन्दी विकिपीडिया के विकास से इण्टरनेट पर हिन्दी का उपयोग करने वाले लोगों की संख्या में भी वृद्धि होगी। लोगों को हिन्दी का उपयोग करने हेतु एक और मंच मिलेगा।
  • विकिपीडिया एक ऐसा मंच है जो शिकायत का अवसर नहीं देता है, बल्कि आपको अपनी ही शिकायत दूर करने का अवसर देता है। यदि आपको लगता है कि कोई जानकारी अधूरी है या गलत है, तो आप तुरन्त उसमें घटजोड़ या सुधार कर सकते हैं।

हिन्दी में कौन-कौन सी विकि परियोजनाएं सक्रिय है?[ਸੋਧੋ]

निम्नलिखित परियोजनाएं हिन्दी भाषा में सक्रिय हैं:

यह हिन्दी में विकि की सबसे अधिक सक्रिय परियोजना है।

यह परियोजना हिन्दी में विभिन्न शब्द, पर्यायवाची, विलोम, व्युत्पत्ति आदि की परिभाषा बनाने हेतु है।

यह परियोजना शैक्षिक पाठ्यपुस्तकों की एक मुफ्त पुस्तकालय बनाने के लिए हेतु है जिसे कोई भी सम्पादित कर सकता है।

यह परियोजना विभिन्न लोकोक्तियों ,मुहावरो एवं कथनों का संग्रह है।

हिन्दी विकिपीडिया से सम्बन्धित किसी प्रकार की सहायता या कोई समस्या आने पर मैं कहां सम्पर्क करुं?[ਸੋਧੋ]

हिन्दी विकिपीडीया में सम्पादन से सम्बन्धित या किसी अन्य समस्या के आने पर आप वहां इस कड़ी - http://hi.wikipedia.org/wiki/विकिपीडिया:चौपाल पर अपना सन्देश दे सकते है अथवा किसी भी प्रबन्धक से सम्पर्क कर सकते है। इसके अतिरिक्त आप हमें https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikihi-l पर भी अपना सन्देश दे सकते हैं।

मैंने अंग्रेज़ी विकिपीडिया के लिए एक लॉगईन बनाया है। क्या मैं हिन्दी विकिपीडिया के लिए भी उसी लॉगईन का उपयोग कर सकता हूँ?[ਸੋਧੋ]

जी हाँ। इसके लिए आपको सभी विकिमीडिया परियोजनाओं के अपने खातों को एकजुट करना होगा। अधिक जानकारी के लिए http://meta.wikimedia.org/wiki/SUL पर जाएं।

क्या हिन्दी विकि परियोजनाओं के बारे में चर्चा करने के लिये कोई गूगल या याहू जैसा समूह है जहां पर हम हिन्दी विकिपीडिया के सदस्यों से चर्चा कर सकें?[ਸੋਧੋ]

हाँ, हिन्दी विकिपीडिया का स्वयं का एक मेल समूह है जिस पर अधिकतर सक्रिय सदस्य उपलब्ध रहते है। इससे जुड़ने के लिए कृपया इस कड़ी पर जाएं:

इसके अतिरिक्त एक मुक्त नोड रिले वार्ता पर भी आप हिन्दी विकिपीडिया के सदस्यों से चर्चा कर सकते है परन्तु इस पर आपको कम ही सक्रिय सदस्य मिलेंगे। यह सर्वर कड़ी निम्नलिखित है -

  • Server: irc.freenode.net
  • Channel: #HindiWiki

इसके अतिरिक्त आप हिन्दी विकिपीडिया के गूगल समूह से भी जुड़ सकते है जिसकी कड़ी निम्नलिखित है-

  • hindi_wikipedia@googlegroups.com

मुझे भी विकिपीडिया में योगदान देना है, मैं कैसे करुँ?[ਸੋਧੋ]

विकिपीडिया पर आपका स्वागत है। आप जैसे विचारको के कारण ही विकिपीडिया का विकास हुआ है। विकिपीडिया पर योगदान के कई तरीके हैं। कुछ यहाँ सुझाये गये हैं।

गलतियाँ सुधारें[ਸੋਧੋ]

विकिपीडिया पर लेख पढते समय अक्सर ही लोग पाते हैं कि "कुछ सही नहीं है"। यह गलतियाँ हो सकती हैं - कडियाँ, मात्रायें, व्याकरण या जानकारी आदि। फिर वे तुरन्त ही बदलें बटन को क्लिक करते हैं और गलती सही कर देते हैं। लगभग हर एक योगदान करने वाले की शुरूआत की यही कहानी है। अगर आपको यह पता नहीं है क्या सही है, या आपको कुछ अन्देशा है तो पहले आप उस लेख के संवाद पृष्ठ पर चर्चा कर लें। लेख के संवाद पृष्ठ पर जाएँ, "+" बटन को क्लिक करें। अपने चर्चा का शीर्षक दें, और चर्चा आरम्भ कर दें। और हाँ, अपना हस्ताक्षर और समय देना न भूलें, उसके लिए ~~~~ का प्रयोग करें।

नए लेख आरम्भ करें[ਸੋਧੋ]

देखे: विकिपीडिया:नया पन्ना कैसे आरम्भ करें तथा विकिपीडिया:लेख का नाम कैसे रखें

नया लेख आरम्भ करना काफी महत्त्वपूर्ण काम है। विशेषतः जब कई लेख किसी खाली पन्ने से जुडे हों।

विकिपीडिया लेखों मे अक्सर ही कई कड़ियाँ होती है। यह नीली होती है अगर कड़ी का लेख विकिपीडिया में है तो (या जामुनी, अगर आपने उस कड़ी को क्लिक किया है)। अगर कड़ी का लेख विकिपीडिया में नहीं है तो कड़ी का रंग लाल होता है। लाल कड़ी को क्लिक करने से नए लेख का पन्ना मिलता है। वहाँ आप नए लेख को लिखें और अपने योगदान को सुरक्षित कर दें। आपका धन्यवाद, आपने विकिपीडिया में नया पन्ना जोड़ दिया।

कई बार गलत वर्तनी (spelling) के कारण भी लेख नदारद पाया जाता है। नए लेख को बनाने से पहले देख ले कि कही वर्तनी तो गलत नहीं। ऐसा हो तो वर्तनी सही कर दें, कडी नीली हो जानी चाहिए। समानार्थ शीर्षक वाले लेखो को जोडने के लिए आप पुनर्निर्देशन (Redirect) का प्रयोग करें। उदाहरण के लिए देखे: [बनारस]। यहाँ लेख पर विशेष कमाण्ड है: #REDIRECT [[वाराणसी]], सो बनारस लेख अपनी कड़ी को वाराणसी लेख पर भेज देता है। ऐसा इसलिए क्योकि बनारस और वाराणसी एक ही शहर के दो नाम हैं। इसके अतिरिक्त हिन्दी में एक ही शब्द की कई वर्तनियाँ हो सकती हैं, ऐसे में सामान्य वर्तनी वाले नाम को शुद्ध परम्परागत नाम वाले पन्ने पर पुनर्निर्देशित कर देना चाहिये।

मेरे लेखों को दूसरों ने बदल दिया[ਸੋਧੋ]

आपके लेखों को दूसरों के द्वारा बदला जाना इस बात को दर्शाता है कि लेख लोकप्रिय है। आप चाहेंगे कि जिसने भी उस लेख को बदला है उनसे वार्ता आरम्भ करें। आप लेख के संवाद पृष्ठ या योगदान करने वाले सदस्य के वार्ता पृष्ठ पर चर्चा करें। आप बदलाव के लिए आभार प्रकट करना चाहेंगे या बदलाव के विषय में अधिक जानकारी की माँग करना चाहेंगे। पारस्परिक संवाद से लेखों को सुधरते हुए पाया गया है।

अगर मेरे पास पूरी जानकारी नहीं है तो भी क्या मैं योगदान दे सकता हूँ?[ਸੋਧੋ]

आपके पास जितनी भी जानकारी है विकिपीडिया पर दें। केवल अपने लेख के अंत में {{आधार}} जोड दें। जो उस लेख के बारे मे पूरी जानकारी रखते हैं, वे उसे पूरा कर देंगे। ऐसा करने में कुछ वक्त लग सकता है मगर कम से कम कुछ जानकारी तो उपलब्ध रहेगी।

मेरे व्यक्तिगत विचार क्यों लेखों में से हटा दिए गए?[ਸੋਧੋ]

विकिपीडिया निष्पक्ष और प्रमाणित जानकारी देने पर जोर देता है। व्यक्तिगत विचार पक्षपात और विवादों को जन्म देते है। विकिपीडिया पर आप जानकारी दें, अपने विचार नहीं। उदाहरण के लिए आप यह लिख सकते है कि किसी फिल्म में कितने और कौन से गीत हैं। मगर यह लिखना कि कौन से गीत अच्छे हैं और कौन से गीत बेसुरे, व्यक्तिगत विचार है, इसे न लिखें। हो सकता है कि जो गीत आपको अच्छे न लगें किसी के प्रिय गीतों में हों। उसी तरह किसी व्यक्तित्व के लेख में आप यह लिख सकते है कि उनके योगदान क्या हैं, मगर उन योगदानो पे अपनी राय देने से बचें।

मै किसी लेख को उसके स्रोत्र की कड़ी के साथ कैसे जोड़ सकता हूँ?[ਸੋਧੋ]

विकिपीडिया के लेखो को आप इण्टरनेट के विश्वस्त स्रोतों की कड़ियों से आसानी से जोड़ सकते हैं और ऎसा करना मानक भी है। उदाहरण के लिए आप फ्लोयड-लैनडिस-टॉक्ट्ट लेख देखें। इस लेख मे बीबीसी की कडी स्रोत के रूप मे दी गई है। ऎसा स्वाचलित रूप से करने के लिए आप <ref> और <cite news> के विशेष टैग का इस्तेमाल कर सकते है। आपको लेख मे जहाँ यह स्रोत्र की कडी दिखानी है वहाँ निम्न पंक्तियाँ लिख दें- ==सन्दर्भ== <div class="references-small"> <references/> </div> आम तौर पर यह सन्दर्भ कड़ियाँ मुख्य लेख के बाद तथा इन्हें भी देखें नामक अनुभाग से पहले दी जाती हैं।

<cite news>साँचे के प्रयोग की विधि यहाँ है। इसके सम्पूर्ण उदाहरण के लिए आप फ्लोयड-लैनडिस-टॉक्ट्ट लेख के सम्पादन योग्य सूत्र को यहाँ देखे।

मै लेख पर चित्रों को कैसे लगा सकता हूँ?[ਸੋਧੋ]

हिन्दी मे जानकारी उपलब्ध हो तब तक आप देखे - en:Wikipedia:Picture tutorial और en:Help:Contents/Images and media

मैं समान विषय के लेखों को आपस में कैसे जोड़ सकता हूँ?[ਸੋਧੋ]

समान विषय के लेखों को आपस मे जोड़ने के कई तरीके हैं।

उप-शीर्षक यह भी देखें का प्रयोग[ਸੋਧੋ]

उप-शीर्षक ''यह भी देखें'' का प्रयोग करे। इस में आप अन्य लेखों की कड़ी दे सकते है। उदाहरण के लिए देखें: हिन्दी साहित्य

साँचों का प्रयोग[ਸੋਧੋ]

साँचे विशेष लेख होते है, यह विषय-वस्तु (content) को एक से अधिक लेखों पर दोहराने का सरल उपाय है। इसे उप-लेख भी माना जा सकता है। साँचों के नाम "Template:" से शुरू होते है (जैसे: साँचा:हिंदी साहित्यकार)। इस उप-लेख को लेख पर डालने के लिए उप-लेख का नाम कोष्ठक {{ के अन्दर लिखे। (जैसे: {{हिंदी साहित्यकार}})। साँचे के प्रयोग के उदाहरण के लिए देखें:आचार्य रामचंद्र शुक्ल लेख।

श्रेणी का प्रयोग[ਸੋਧੋ]

हर लेख को आप एक या एक से अधिक श्रेणी मे डाल सकते हैं। लेख को श्रेणी मे डालने के लिए विशेष कमाण्ड "[[श्रेणी: लेख की श्रेणी]]" का प्रयोग करें। जहाँ, लेख की श्रेणी उस श्रेणी का नाम है जिसमे लेख को डालना चाहते है। उदाहरण के लिए देखें: आचार्य रामचंद्र शुक्ल लेख, यह व्यक्तिगत जीवन और लेखक श्रेणी में शामिल है।

श्रेणी में लेख क्रमबद्ध होते है, और श्रेणी खुद भी किसी अन्य श्रेणी की उप-श्रेणी हो सकती है। उदाहरण के लिये श्रेणी:सॉफ्टवेयर नामक श्रेणी, श्रेणी:संगणक नामक श्रेणी की उपश्रेणी है।

मैं समान शीर्षक वाले लेख कैसे बना सकता हूँ?[ਸੋਧੋ]

जो शीर्षक अनेक अर्थ के लिए प्रयोग किए जा सकते है, उन्हे बहुविकल्पी शब्द कहा जाता हैं। उदाहरण के लिए देखें: सरस्वती, सरस्वती शीर्षक हिन्दू धर्म की प्रमुख देवी, एक नदी और एक पत्रिका को दर्शाता हैं। ऐसे शीर्षको को अलग करने के लिए सभी लेखों के शीर्षकों को विस्तार से बताना होता है, जैसे: सरस्वती देवी, सरस्वती नदी और सरस्वती पत्रिका। बहुविकल्पी शब्द के पन्ने पर साँचा:बहुविकल्पी शब्द का प्रयोग करें (जोड़ें: {{बहुविकल्पी शब्द}}) और सभी प्रासंगिक लेखो की सूची उस पन्ने पर दे दें।

नया पृष्ठ कैसे आरम्भ करें?[ਸੋਧੋ]

नया पन्ना आरम्भ करने के लिये जिस शीर्षक से आप लेख बनाना चाहते हैं, खोज बक्से में लिखकर खोजें। यदि उस शीर्षक से पहले लेख न होगा तो नया लेख बनाने का विकल्प आ जायेगा। जैसे की चित्रानुसार यदि आप भारत के ऊपर लेख खोजना चाहते है तो आप सर्च बाक्स में जैसे ही भारत लिखना शुरु करेंगे वैसे ही आपको इसके अक्षरों के अनुसार नीचे विकल्प दिखाई देंगे, जैसे आपने भ भरा तो भ से शुरु होने वाले लेख दिखाई देंगे, परन्तु सूची लम्बी होने पर आप इसे खोज कर भी ढुंड सकते है।

विकिपीडिया पर नया लेख बनाते समय पहले ये सुनिश्चित कर लें कि इस विषय पर वैकल्पिक नाम अथवा वर्तनी से पहले से लेख न हो। हिन्दी में वर्तनी की विविधता के कारण हो सकता है सामान्य खोज में आपके द्वारा सोचा गया नाम न आये, इसलिये अन्य वैकल्पिक वर्तनी के साथ खोज करें। उदाहरण के लिये यदि आप पंडित रविशंकर नाम से लेख बनाने जा रहे हैं तो पहले यह खोज लें कि पण्डित रविशंकर नाम से लेख मौजूद तो नहीं है।

इसके अतिरिक्त गूगल द्वारा हिन्दी विकिपीडिया पर इस क्वैरी "site:hi.wikipedia.org Name" द्वारा खोज करके भी आप सुनिश्चित कर सकते हैं कि इस विषय पर पहले मिलते-जुलते नाम से कोई लेख न हो। centre|600px|

ਲਾਗ ਇੰਨ/ਦਾਖਲ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈੲੇ?[ਸੋਧੋ]

ਤੁਸੀਂ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਲਾਗ ਇੰਨ/ਦਾਖਲ ਬਹੁਤ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਖੋਲਿਆ ਹੈ ਤਾਂ

  • 1. अपने वेब पेज ब्राऊसर के एड्रेस बार पर 'pa.wikipedia.org' ਲਿਖੋ।
  • 2. फिर वेब पेज के उत्तर-पूर्व की दिशा पर बने हुए टैब-बार पर 'Log In' (या लॉग इन) पर क्लिक करें।
  • 3. अपना यूज़र-नेम एवं पास-वर्ड टाइप करें।
  • 4. लॉग इन पर क्लिक करें।

अगर आप पहले से ही हिन्दी विकिपीडिया पर है तो पहले स्टेप को स्किप करें।

किसी दूसरी वैबसाइट से लेख कॉपी करने पर मुझे कचरा अक्षर दिखायी देते हैं। इसका क्या कारण है और मैं क्या करूँ ?[ਸੋਧੋ]

हिन्दी की ज़्यादातर वैबसाइटों पर ऐसे फॉंन्टों का प्रयोग किया है जो कि कंप्यूटर के अंतर-राष्ट्रीय मनकों के अनुसार नही बनाये गये हैं। इसकी वजह से हर फॉन्ट में एक ही अक्षर के लिये अलग अलग कोड का प्रयोग किया गया है। इसकी वजह से एक जगह से दूसरी जगह अक्षरों को कॉपी-पेस्ट करने पर कचरा अक्षर दिखायी देते हैं। पिछले कुछ सालों में दुनिया के अग्रणी कंप्यूटर वैज्ञानिकों ने और बड़ी कंप्यूटर कंपनियों ने एक अंतर-राष्ट्रीय मानक तय किया है जिसे यूनिकोड कहते है । भविष्य में हिन्दी में सभी काम यूनिकोड में ही होगा। नॉन-यूनिकोड फॉंन्ट के लेखों को यूनिकोड मे बदलने के लिये कई मुफ्त टूल्स मौजूद हैं। जैसे माइक्रोसॉफ्ट का इंडिक फॉंट ट्रांस्लिटरेशन (लिप्यंतरण) टूल - टिबिल। ज़्यादा जानकारी के लिये देखें - टिबिल। इसके अतिरिक्त दो अन्य टूल परिवर्तन तथा रुपांतर भी इस कार्य हेतु प्रयुक्त किए जाते हैं।