ਵਿਲੀਅਮ ਰੈਮਸੇ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਵਿਲੀਅਮ ਰੈਮਸੇ

ਸਰ ਵਿਲੀਅਮ ਰੈਮਸੇ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Sir William Ramsay; 2 ਅਕਤੂਬਰ 1852 - 23 ਜੁਲਾਈ 1916) ਇੱਕ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਕੈਮਿਸਟ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਉੱਤਮ ਗੈਸਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1904 ਵਿੱਚ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। "ਅਪਣੀ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਗੈਸਾਂ ਦੇ ਤੱਤ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ" ਵਜੋਂ, ਉਸਦੇ ਨਾਲ 3, ਜੋਨ ਵਿਲੀਅਮ ਸਟ੍ਰੱਟ, ਤੀਜਾ ਬੈਰਨ ਰੇਲੇਹ, ਜਿਸਨੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਰਗਨ ਦੀ ਖੋਜ ਲਈ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਦੋ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੇ ਅਰਗੋਨ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਮਸੇ ਨੇ ਹੋਰ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਗੈਸਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ। ਅਰਗੋਨ, ਹੇਲੀਅਮ, ਨਿਓਨ, ਕ੍ਰਿਪਟਨ ਅਤੇ ਕੈਨਨ ਨੂੰ ਅਲੱਗ ਕਰਨ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਨੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਸਾਰਣੀ ਦੇ ਇਕ ਨਵੇਂ ਭਾਗ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ।[1][2]

ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ[ਸੋਧੋ]

ਰਮਸੇ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਕਲਿਫਟਨ ਸਟ੍ਰੀਟ[3] ਵਿਖੇ ਗਲਾਸਗੋ ਵਿੱਚ 2 ਅਕਤੂਬਰ 1852 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅਤੇ ਸਰਵੇਖਣ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਕੈਥਰੀਨ ਰਾਬਰਟਸਨ ਸੀ।[4] ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿਚ 2 ਕਲਿਫਟਨ ਸਟ੍ਰੀਟ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਇਕ ਤਿੰਨ ਮੰਜ਼ਲਾ ਅਤੇ ਬੇਸਮੈਂਟ ਜਾਰਜੀਅਨ ਟਾਊਨਹਾਉਸ ਵਿੱਚ। ਪਰਿਵਾਰ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਵਿਚ ਹਿਲਹੈੱਡ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿਚ ਇਕ ਓਕਵਲੇ ਪਲੇਸ ਵਿਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।[5] ਉਹ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਸਰ ਐਂਡਰਿਊ ਰੈਮਸੇ ਦਾ ਭਤੀਜਾ ਸੀ।

ਉਸਨੇ ਗਲਾਸਗੋ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਗੋਵਨ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਤਾ ਰੌਬਰਟ ਨੇਪੀਅਰ ਨਾਲ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਗਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸਨੇ ਗਲਾਸਗੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਰਸਾਇਣ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, 1866 ਵਿੱਚ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1869 ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਕੈਮਿਸਟ ਥੌਮਸ ਐਂਡਰਸਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰੈਕਟੀਕਲ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਿਲੀਹੈਲਮ ਰੁਡੌਲਫ ਫਿਟਿਗ ਨਾਲ ਟਾਬਿਨਗੇਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਜਰਮਨੀ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਗਿਆ ਜਿਥੇ ਉਸ ਦਾ ਡਾਕਟੋਰਲ ਥੀਸਿਸ ਟਾਲੂਇਕ ਅਤੇ ਨਾਈਟ੍ਰੋਟੋਲਿਕ ਐਸਿਡਜ਼ ਵਿਚ ਇਨਵੈਸਟੀਗੇਸ਼ਨ ਸੀ।[6][7][8]

ਐਂਡਰਸਨ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਐਂਡਰਸਨ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਵਜੋਂ ਰਮਸੇ ਗਲਾਸਗੋ ਵਾਪਸ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਹ 1879 ਵਿਚ ਬ੍ਰਿਸਟਲ ਦੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਰਸਾਇਣ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ ਅਤੇ 1881 ਵਿਚ ਮਾਰਗਰੇਟ ਬੁਚਾਨਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਸੇ ਹੀ ਸਾਲ ਵਿਚ ਉਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ, ਬ੍ਰਿਸਟਲ ਦਾ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੈਵਿਕ ਰਸਾਇਣ ਅਤੇ ਗੈਸਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਸਰਗਰਮ ਖੋਜ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਿਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਗਿਆ।

ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ[ਸੋਧੋ]

1881 ਵਿਚ ਰਮਸੇ ਦਾ ਵਿਆਹ ਮਾਰਗਰੇਟ ਜੋਹਨਸਟਨ ਮਾਰਸ਼ਲ (ਨੀ ਬੁਚਾਨਨ) ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਜਾਰਜ ਸਟੀਵਨਸਨ ਬੁਚਾਨਨ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਕ ਧੀ, ਕੈਥਰੀਨ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ (ਐਲਸਕਾ) ਅਤੇ ਇਕ ਬੇਟਾ ਵਿਲੀਅਮ ਜਾਰਜ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ 40 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਰਮਸੇ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤਕ, ਬਕਿੰਘਮਸ਼ਾਇਰ, ਹੇਜ਼ਲਮੇਰ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। 23 ਜੁਲਾਈ 1916 ਨੂੰ 63 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਨੱਕ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਕਾਰਨ ਹਾਈ ਵਾਈਕੌਮ, ਬਕਿੰਘਮਸ਼ਾਇਰ ਵਿਚ ਉਸਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਹੇਜ਼ਲਮੇਰੀ ਪੈਰਿਸ਼ ਚਰਚ ਵਿਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ।

ਨੌਟਿੰਗ ਹਿੱਲ, ਨੰਬਰ 12 ਅਰੁਣਡੇਲ ਗਾਰਡਨ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਨੀਲੀ ਤਖ਼ਤੀ ਉਸ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਹਜ਼ਲਮੇਰੇ ਵਿਚ ਸਰ ਵਿਲੀਅਮ ਰਮਸੇ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਰਮਸੇ ਗ੍ਰੀਸ ਉਸਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਹਨ।

ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ[ਸੋਧੋ]

2 ਅਕਤੂਬਰ, 2019 ਨੂੰ, ਗੂਗਲ ਨੇ ਆਪਣਾ 167 ਵਾਂ ਜਨਮਦਿਨ ਗੂਗਲ ਡੂਡਲ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ।[9]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. Wood, Margaret E. (2010). "A Tale of Two Knights". Chemical Heritage Magazine. 28 (1). Retrieved 22 March 2018. 
  2. "Sir William Ramsay's 167th birthday". Newsd www.newsd.in (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Retrieved 2019-10-02. 
  3. Glasgow Post Office Directory 1852
  4. Waterston, Charles D; Macmillan Shearer, A (July 2006). Former Fellows of the Royal Society of Edinburgh 1783–2002: Biographical Index (PDF). II. Edinburgh: The Royal Society of Edinburgh. ISBN 978-0-902198-84-5. Archived from the original (PDF) on 4 October 2006. Retrieved 25 November 2011. 
  5. Glasgow Post Office Directory 1860
  6. Ramsay, William (1872). Investigations on the Toluic, and Nitrotoluic Acids (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Print. by Fues. 
  7. "Sir William Ramsay Biographical". The Nobel Prize. The Nobel Foundation. Retrieved 2 October 2019. 
  8. "Ramsay Papers". Jisc Archive Hub. University College London Archives. Retrieved 2 October 2019. 
  9. "Sir William Ramsay's 167th Birthday". Google. 2 October 2019.