ਪਰਸਿੰਮਨ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਦੋ ਫੁਯੁ ਪਰਸਿੰਮਨ ਦੇ ਫਲ
ਪਰਸਿੰਮਨ ਦੇ ਫੁੱਲ

ਪਰਸਿੰਮਨ/pərˈsɪmən/ ਇੱਕ ਖਾਦਯ (ਖਾਣ ਯੋਗ) ਫਲ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਡਾਇਓਸਪਾਇਰਸ  ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀਆਂ ਕਈ ਉਪਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ ਰੁਖਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਫਲ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਗਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਕਿਸਮ ਪੂਰਬੀ ਜਾਂ ਜਪਾਨੀ ਪਰਸਿੰਮਨ, ਡਾਇਓਸਪਾਇਰਸ [1], ਹੈ।  ਡਾਇਓਸਪਾਇਰਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਸੰਬੰਧ Ebenaceae ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਹੈ।  ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀਆਂ ਪਰਸਿੰਮਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੁਝ ਉਪਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ebony (ਕਾਲੀ) ਲੱਕੜ ਦੇ ਲਈ ਉਗਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਨਾਮ ਅਤੇ ਨਿਰੁਕਤੀ[ਸੋਧੋ]

ਪਰਸਿੰਮਨ ਅੱਖਰ ਪਾਓਹਟਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਪੂਰਬੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਅਲਗੋਂਕੂਇਨ ਭਾਸ਼ਾ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਭਾਸ਼ਾ, ਦੇ putchamin, pasiminan, ਜਾਂ pessamin, ਅੱਖਰ ਤੋ ਬਣਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ "ਇੱਕ ਸੁੱਕਾ ਫਲ" ਹੈ।  [2]

Description[ਸੋਧੋ]

ਪਰਸਿੰਮਨ ਦੇ ਪੱਤੇ
ਪਤਝੜ ਵਿੱਚ ਪਰਸਿਮੰਨ ਦੇ ਪੱਤੇ

ਡਾਇਓਸਪਾਇਰਸ ਪਰਸਿੰਮਨ ਦੀ ਬਹੁਤ ਉਗਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਉਪਸ੍ਰੇਣੀ ਹੈ।  ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਸ ਉਪਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਰੁੱਖ ੪.੫ (ਸਾਢੇ ਚਾਰ) ਤੋਂ ੧੮ (ਅਠਾਰਾਂ) ਮੀਟਰ (੧੫ ਤੋਂ ੫੯ ਫੁੱਟ) ਤੱਕ ਉਚੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਪਰੋਂ ਗੋਲਾਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦਰਖਤ ਸਿਧਾ ਉਗਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਈ ਵਾਰ ਇਹ ਟੇਢੇ-ਮੇਢੇ ਜਾਂ ਲਿਫਵੇਂ ਵੀ ਉਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।

ਫਲ[ਸੋਧੋ]

ਇਹ ਇੱਕ ਪੂਰੀ ਤਰਾਂ ਪੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਪਰਸਿੰਮਨ ਹੈ ਜੋ ਇਤਨਾ ਨਰਮ ਹੈ ਕੇ ਖਾਣ ਲਈ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਦੋਫਾੜ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਰੇਸ਼ੇ ਸਫਾਈ ਨਾਲ ਚੱਕੇ ਜਾ ਸਕਣ। 
ਖੱਬੇ - ਸਾਬਤਾ Jiro ਪਰਸਿੰਮਨ, ਸੱਜੇ - ਅੱਧ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਕੱਟਿਆ ਹੋਇਆ Jiro ਪਰਸਿੰਮਨfruit and a cross-section of one.

ਪੈਦਾਵਾਰ[ਸੋਧੋ]

ਪਰਸਿੰਮਨਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ – ਈਸਵੀ ਸੰਨ ੨੦੧੩
ਦੇਸ਼
ਪੈਦਾਵਾਰ (ਲੱਖਾਂ ਟੱਨਾਂ ਵਿੱਚ) )
ਚੀਨ
੨੦.੦
 ਦੱਖਣੀ ਕੋਰਆ
੩.੦
 ਜਪਾਨ
੨.੬
ਬਰਾਜ਼ੀਲ
੧.੨
 ਅਜ਼ਰਬਾਈਜਾਨ
੦.੮
ਸੰਸਾਰ
੪੬.੦
ਸ੍ਰੋਤ: ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ FAOSTAT [3]

੨੦੧੩ ਵਿੱਚ ਪਰਸਿੰਮਨਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਸੰਸਾਰ ਪੱਧਰ ਤੇ ੪੬ ਲੱਖ ਟੱਨ ਹੋਈ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਚੀਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ੪੩% ਸੀ (ਸਾਰਣੀ ਦੇਖੋ)।  ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਪੈਦਾਵਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੁਲਕ ਹਨ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ, ਜਪਾਨ, ਬਰਾਜ਼ੀਲ, ਅਤੇ ਅਜ਼ਰਬਾਈਜਾਨ (ਸਾਰਣੀ ਦੇਖੋ)।

ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ[ਸੋਧੋ]

ਪਰਸਿੰਮਨ ਤਾਜ਼ਾ (ਬਿਨਾ ਪਕਾਉਣ ਤੋਂ), ਪਕਾ ਕੇ, ਜਾਂ ਸੁੱਕਾ ਕੇ ਖਾਧੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।  ਤਾਜ਼ਾ ਖਾਣ ਲਈ ਜਾਂ ਤਾਂ ਸੇਬ ਦੀ ਤਰਾਂ ਕਤਲੀਆਂ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਛਿੱਲ ਕੇ ਖਾਧੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪੱਕੇ ਹੋਏ ਪਰ ਪਿਲਪਿਲੇ ਪਰਸਿੰਮਨਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਛੁਰੀ ਨਾਲ ਉਪਰਲਾ ਪੱਤਾ ਲਾਹ ਕੇ ਚਮਚੇ ਨਾਲ ਭਰ ਭਰ ਕੇ ਅੰਦਰੋਂ ਫਲ ਨੂੰ ਛਿਲਕੇ ਦੇ ਵਿੱਚੋਂ ਖਾਣਾ। ਜਾਂ ਜਿਆਦਾ ਪੱਕੇ ਹੋਏ ਪਰਸਿੰਮਨਾਂ ਦੇ ਉਪਰਲਾ ਪੱਤਾ ਲਾਹ ਕੇ ਅਤੇ ਅੱਧ ਵਿਚਾਲਿਓਂ ਕੱਟ ਕੇ ਵੀ ਚਮਚੇ ਨਾਲ ਅੰਦਰੋ ਖਾਧਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।  ਫਲ ਦਾ ਗੁੱਦਾ ਨਰਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਖਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗੁੱਦੇ ਦੀ ਬਣਤਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਨਿਰਾਲੀ ਹੈ।  ਗੁੱਦਾ ਖਾਣ ਨੂੰ ਮਿੱਠਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ, ਜੇਕਰ ਕੱਚਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਖਤ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸੇਬ ਵਾਂਗੂੰ ਕਿਰਚ-ਕਿਰਚ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਪਰਸਿਮੰਨ (ਡਾਇਓਸਪਾਇਰਸ virginiana) ਅਤੇ ਡਾਇਓਸਪਾਇਰਸ digyna ਉਪਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਪੱਕਣ ਤੱਕ ਅਖਾਦਯ (ਨਾ ਖਾਣ ਯੋਗ) ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]

ਪਰਸਿੰਮਨ ਸਾਧਾਰਨ ਤਾਪਮਾਨ (੨੦ ਦਰਜਾ ਸੈਲਸੀਅਸ ਜਾਂ ੬੮ ਦਰਜਾ ਫਾਰਨਹੀਟ) ਤੇ ਰੱਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤਾਪਮਾਨ ਤੇ ਇਹ ਪੱਕਦੇ ਰਹਿਣਗੇ।  ਉਤਰੀ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਪਰਸਿੰਮਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿਆਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਰੱਖ ਕੇ ਜੰਮਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਜਲਦੀ ਪੱਕ ਜਾਣ। 

References[ਸੋਧੋ]

  1. Morton JF (1987). "Japanese persimmon". NewCROP, New Crops Resource Online Program, Purdue University Center for New Crops and Plant Products; from Morton, J. 1987. Japanese Persimmon. p. 411–416. In: Fruits of warm climates. 
  2. Mish, Frederic C., Editor in Chief Webster's Ninth New Collegiate Dictionary Springfield, Massachusetts, U.S.A.:1984—Merriam-Webster Page 877
  3. "Production/Crops, Persimmons, Food and Agriculture Organization of the United Nations: Division of Statistics". UN Food and Agriculture Organization Corporate Statistical Database (FAOSTAT). 2013.