ਮੋਰਾਕੋ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਮਰਾਕਿਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ

المملكة المغربية 
ਅਲ-ਮਾਮਲਕਹ ਅਲ-ਮਾਗ਼ਰਿਬੀਆ
ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ  (ਬਰਬਰ)
ਤਾਗਲਦਿਤ ਅੰ ਲਮਾਗਰਿਬ
ਝੰਡਾ ਮੋਹਰ
ਨਆਰਾ: 
الله، الوطن، الملك 
ⴰⴽⵓⵛ, ⴰⵎⵓⵔ, ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ  ਤਮਾਜ਼ੀਤ
Akuc, Amur, Agllid
"ਅੱਲ੍ਹਾ, ਵਤਨ, ਬਾਦਸ਼ਾਹ"
ਐਨਥਮ: 
النشيد الوطني المغربي 
ਚੇਰੀਫ਼ਿਆਈ ਗੀਤ
ਗੂੜ੍ਹਾ ਲਾਲ: ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਨਤਾ-ਪ੍ਰਾਪਤ ਮੋਰਾਕੀ ਇਲਾਕਾ। ਹਲਕਾ ਪੱਟੀਦਾਰ ਲਾਲ: ਪੱਛਮੀ ਸਹਾਰਾ ਦਾ ਵਿਵਾਦਤ ਇਲਾਕਾ ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮਰਾਕਿਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੈ।
ਗੂੜ੍ਹਾ ਲਾਲ: ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਨਤਾ-ਪ੍ਰਾਪਤ ਮੋਰਾਕੀ ਇਲਾਕਾ।
ਹਲਕਾ ਪੱਟੀਦਾਰ ਲਾਲ: ਪੱਛਮੀ ਸਹਾਰਾ ਦਾ ਵਿਵਾਦਤ ਇਲਾਕਾ ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮਰਾਕਿਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੈ।
ਰਾਜਧਾਨੀਰਬਤ
34°02′N 6°51′W / 34.033°N 6.850°W / 34.033; -6.850
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਕਾਸਾਬਲਾਂਕਾ
ਐਲਾਨ ਬੋਲੀਆਂ
ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ[ਸ]
  • ਬਰਬਰ ਉਪ-ਬੋਲੀਆਂ[ਦ]
  • ਅਰਬੀ ਉਪ-ਬੋਲੀਆਂ[ਗ]
ਪ੍ਰਦੇਸੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਜ਼ਾਤਾਂ (2012[2])
  • 99% ਅਰਬ-ਬਰਬਰ
  • 1% ਹੋਰ
ਡੇਮਾਨਿਮ ਮੋਰਾਕੀ
ਸਰਕਾਰ ਇਕਾਤਮਕ ਸੰਸਦੀ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ[3]
 •  ਮਹਾਰਾਜਾ ਮੁਹੰਮਦ ਛੇਵਾਂ
 •  ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਬਦੁਲਿੱਲਾ ਬੇਂਕੀਰਾਨੇ
ਕਾਇਦਾ ਸਾਜ਼ ਢਾਂਚਾ ਸੰਸਦ
 •  ਉੱਚ ਮਜਲਸ ਕਾਊਂਸਲਰਾਂ ਦਾ ਸਦਨ
 •  ਹੇਠ ਮਜਲਸ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀਆਂ ਦਾ ਸਦਨ
ਸੁਤੰਤਰਤਾ
 •  ਫ਼ਰਾਂਸ ਤੋਂ 2 ਮਾਰਚ 1956 
 •  ਸਪੇਨ ਤੋਂ 7 ਅਪ੍ਰੈਲ 1956 
ਰਕਬਾ
 •  ਕੁੱਲ 446,550 km2[f] or 710,850 km2 [f]  (58ਵਾਂ/40ਵਾਂ)
172,487 sq mi
 •  ਪਾਣੀ (%) 0.56 (250 ਕਿ.ਮੀ.2)
ਅਬਾਦੀ
 •  2012 ਅੰਦਾਜਾ 32,644,370[4] (38ਵਾਂ)
 •  ਗਾੜ੍ਹ 73.1/km2 (122ਵਾਂ)
189.3/sq mi
GDP (PPP) 2011 ਅੰਦਾਜ਼ਾ
 •  ਕੁੱਲ $162.617 ਬਿਲੀਅਨ[5]
 •  ਫ਼ੀ ਸ਼ਖ਼ਸ $5,052[5]
GDP (ਨਾਂ-ਮਾਤਰ) 2011 ਅੰਦਾਜ਼ਾ
 •  ਕੁੱਲ $99.241 ਬਿਲੀਅਨ[5]
 •  ਫ਼ੀ ਸ਼ਖ਼ਸ $3,083[5]
HDI (2011)ਵਾਧਾ 0.582
Error: Invalid HDI value · 130ਵਾਂ
ਕਰੰਸੀ ਮੋਰਾਕੀ ਦਿਰਹਾਮ (MAD)
ਟਾਈਮ ਜ਼ੋਨ ਪੱਛਮੀ ਯੂਰਪੀ ਸਮਾਂ (UTC+0)
 •  ਗਰਮੀਆਂ (DST) ਪੱਛਮੀ ਯੂਰਪੀ ਗਰਮ-ਰੁੱਤੀ ਸਮਾਂ (UTC+1)
ਡਰਾਈਵ ਕਰਨ ਦਾ ਪਾਸਾ ਸੱਜੇ
ਕੌਲਿੰਗ ਕੋਡ +212
ਇੰਟਰਨੈਟ TLD .ma

ਮਰਾਕਿਸ਼ (ਅਰਬੀ: المغرب ਅਲ-ਮਗ਼ਰੀਬ ; ਬਰਬਰ: ⴰⵎⵕⵕⵓⴽ ਜਾਂ ⵍⵎⴰⵖⵔⵉⴱ[7] ਅਮੇਰੁੱਕ ਜਾਂ ਲਮਾਗਰੀਬ; ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ: Maroc), ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮਰਾਕਿਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ,[2] ਉੱਤਰੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿੱਤ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 3.2 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ ਅਤੇ ਖੇਤਰਫਲ 446,550 ਵਰਗ ਕਿ.ਮੀ. ਹੈ। ਇਹ ਪੱਛਮੀ ਸਹਾਰਾ ਦੇ ਕੁਝ ਇਲਾਕਿਆਂ ਉੱਤੇ ਦੱਖਣੀ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜੋ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਨੇ 12 ਨਵੰਬਰ 1984 ਨੂੰ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਵੱਲੋਂ 1982 ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਸ੍ਵੈ-ਫ਼ੈਸਲੇ ਦੇ ਲੋਕ-ਮੱਤ ਕਰਾਏ ਸਾਹਰਾਵੀ ਅਰਬ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਗਣਰਾਜ ਨੂੰ ਸੰਘ ਦਾ ਪੂਰਨ ਮੈਂਬਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਰੋਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਤਰਫ਼ਾ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

788 ਈਸਵੀ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾਂ ਮੋਰਾਕੋ ਰਾਜ ਦਾ ਰਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ [Mor Mor Alm ਈ. ਵਿਚ, ਇਡਰੀਸ I ਦੁਆਰਾ, ਦੇਸ਼ [ਅੱਲਮੋਰਾਵਿਡ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਪਣੀ ਜ਼ੈਨੀਥ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹੋਏ, ਸੁਤੰਤਰ ਰਾਜਵੰਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਇਕ ਲੜੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਦਾ ਆਇਆ ਹੈ। ਖ਼ਾਨਦਾਨ | ਅਲਮੋਰਾਵਿਡ]] ਅਤੇ ਅਲਮੋਹਾਦ ਨਿਯਮ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਆਈਬੇਰੀਆ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪੱਛਮੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।[8] ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 15 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਮੋਰਾਕੋ ਦੇ ਤੱਟ ਦੇ ਨਾਲ ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 17 ਵੀਂ ਅਤੇ 18 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਚੱਲੀ ਸਮਝੌਤਾ ਹੋਇਆ। ਮੈਰੀਨੀਡ ਅਤੇ ਸਾਦੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ਾਂ ਨੇ 17 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦਬਦਬੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੋਰਾਕੋ ਉੱਤਰ ਪੱਛਮੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਦੇਸ਼ ਓਟੋਮੈਨ] ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਤੋਂ ਬਚਾ ਦੇਵੇਗਾ। ਅਲੌਇਟ ਖ਼ਾਨਦਾਨ, ਜੋ ਅੱਜ ਤੱਕ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਨੇ 1631 ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਮੈਡੀਟੇਰੀਅਨ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਣਨੀਤਕ ਸਥਿਤੀ ਨੇ ਯੂਰਪ ਦੀ ਰੁਚੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਿਆ, ਅਤੇ 1912 ਵਿਚ, ਮੋਰਾਕੋ ਨੂੰ ਫ੍ਰੈਂਚ ਅਤੇ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਪ੍ਰੋਟੈਕਟੋਰੇਟਸ ਨੂੰ, ਟੈਂਗੀਅਰ ਵਿਚ ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਨੇ 1956 ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਹ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਖੇਤਰੀ ਮਾਨਕਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।[9]

ਤਸਵੀਰਾਂ[ਸੋਧੋ]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. 1.0 1.1 "ਮੋਰਾਕੋ ਦਾ ਸੰਵਿਧਾਨ" (PDF). 2011. 
  2. 2.0 2.1 2.2 "ਮੋਰਾਕੋ." (ਅਰਕਾਈਵ) ਸੀ.ਆਈ.ਏ ਵਰਲਡ ਫ਼ੈਕਟਬੁੱਕ। 13 ਅਕਤੂਬਰ 2012 ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ। "ਫ਼ਰਾਂਸੀ (ਵਪਾਰ, ਸਰਕਾਰ ਤੇ ਕੂਟਨੀਤੀ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ)" ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ:Invalid <ref> tag; name "CIA" defined multiple times with different content
  3. ਣonstitution of the Kingdom of Morocco, I-1
  4. Site institutionnel du Haut-Commissariat au Plan du Royaume du Maroc. Hcp.ma. Retrieved on 2011-07-23.
  5. 5.0 5.1 5.2 5.3 "ਮੋਰਾਕੋ". ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਮਾਨੀਟੇਰੀ ਫ਼ੰਡ. Retrieved 2012-04-18. 
  6. "ਲਾ ਫ਼ਰਾਂਸੋਫ਼ੋਨੀ ਡੈਨਸ ਲੇ ਮੋਂਦੇ" (ਫ਼ਰਾਂਸੀ ਵਿੱਚ)। (ਅਰਕਾਈਵ) [[ਆਰਗਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲੇ ਡੇ ਲਾ ਫ਼ਰਾਂਸੋਫ਼ੋਨੀ] (ਫ਼ਰਾਂਸੀ ਵਿੱਚ). ਪੰ. 16. 15 ਅਕਤੂਬਰ 2012 ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ।
  7. "Tamazight name according to the Institut Royal de la Culture Amazighe". Ircam.ma. Retrieved 2011-11-04. 
  8. Hall, John G.; Publishing, Chelsea House (2002). North Africa (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Infobase Publishing. ISBN 978-0-7910-5746-9. 
  9. "Report for Selected Countries and Subjects". www.imf.org.