ਅੱਪਰ ਸਿਆਂਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ

ਅੱਪਰ ਸਿਆਂਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਇੰਗਕਿਓਂਗ
ਅੱਪਰ ਸਿਆਂਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਇੰਗਕਿਓਂਗ
ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
	ਸੀਤਾਪੁਰੀ ਝੀਲ
	ਅੱਪਰ ਸਿਆਂਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨ
	ਗੁਣਕ (ਯਿੰਗਕਿਓਂਗ ਇੰਗਕਿਓਂਗ): 28°36′37″N 95°02′51″E / 28.61037°N 95.047531°E
ਦੇਸ਼	ਭਾਰਤ
ਰਾਜ	ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ	ਯਿੰਗਕਿਓਂਗ
ਖੇਤਰ
• ਕੁੱਲ	6,188 km2 (2,389 sq mi)
ਆਬਾਦੀ (2011)
• ਕੁੱਲ	35,320
• ਘਣਤਾ	5.7/km2 (15/sq mi)
ਜਨਗਣਨਾ
• ਸਾਖਰਤਾ	60.0%
• ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ	891
ਸਮਾਂ ਖੇਤਰ	ਯੂਟੀਸੀ+05:30 (IST)
ਵੈੱਬਸਾਈਟ	uppersiang.nic.in

ਅੱਪਰ ਸਿਆਂਗ ( ਯਿੰਗਕਿਓਂਗ ) ਇੰਗਕਿਓਂਗ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈ ( 640 ਵਿੱਚੋਂ)। ^[2]

ਇਤਿਹਾਸ

ਇੱਥੇ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਲੋਕ ਆਦਿ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਹਨ ਜਦਕਿ ਮੈਂਪਾ, ਖੰਬਾ ਕਬੀਲਾ ਵੀ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਖੇਤਰ ਦਾ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਤਿੱਬਤੀ ਰਾਜ ਪੋਵੋ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਤਿੱਬਤੀ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ 'ਲੁਕੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ' ਜਾਂ ਬੇਯੂਲ ( Standard Tibetan ਖੋਜ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ) ਸਤਾਰ੍ਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਤੋਂ ਪੂਰਬੀ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਰਿੰਪੋਚੇ ਦੀਆਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਪਦਮਾ ਬਕੋਡ (ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਪੇਮਾ ਕੋਦ, ਪੇਮਾਕੋ ਅਤੇ ਪੇਮਾਕੋ) ਨਾਮਕ ਇਹਨਾਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਫਿਰਦੌਸ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋਸ਼ੌਂਗ ਲਾ ਪਾਸ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਆਇਆ ਸੀ। ), ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 'ਲੋਟਸ ਐਰੇ'। 1914 ਦੇ ਸ਼ਿਮਲਾ ਸਮਝੌਤੇ ਅਤੇ ਮੈਕਮੋਹਨ ਲਾਈਨ ਦੀ ਹੱਦਬੰਦੀ ਨਾਲ ਇਹ ਖੇਤਰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਿਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਚੀਨ ਇਸਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਤਿੱਬਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨਦਾ ਹੈ।

ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ 1999 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਇਹ ਪੂਰਬੀ ਸਿਆਂਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਇਆ ਸੀ। ^[3]

ਭੂਗੋਲ

ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਯਿੰਗਕਿਓਂਗ ਇੰਗਕਿਓਂਗ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਅੱਪਰ ਸਿਆਂਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ 6,118 square kilometres (2,362 sq mi) ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।, ^[4]

ਆਵਾਜਾਈ

ਯਿੰਗਕਿਓਂਗ ਇੰਗਕਿਓਂਗ ਆਲੋ ਆਲੌਂਗ ਤੋਂ 119 ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ। ਏਥੋਂ ਪਿੰਡ ਗੇਕੂ 28 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ। ਸਿਆਂਗ ਨਦੀ ਯਿੰਗਕਿਓਂਗ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਨਾਲ ਵਗਦੀ ਹੈ। ਯਿੰਗਕਿਓਂਗ ਤੋਂ ਸਿਆਂਗ ਦੇ ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਵਲ੍ਹ ਜਾਣ ਲਈ ਦੋ ਪੁਲ ਹਨ, (ਗਾਂਧੀ ਬ੍ਰਿਜ਼) (ਨੋਬੋ ਬ੍ਰਿਜ਼) ਮੈਕਮੋਹਨ ਲਾਈਨ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਜੇਨਗਰ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਫਰੰਟੀਅਰ ਹਾਈਵੇਅ ਤੋਂ ਮਾਗੋ- ਤੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਵੰਡ

ਇਸ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਹਨ: ਟੂਟਿੰਗ-ਇੰਗਕਿਓਂਗ ਇੰਗਕਿਓਂਗ ਅਤੇ ਮਾਰਿਯਾਂਗ-ਗੇਕੂ। ਦੋਵੇਂ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪੂਰਬੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ^[5]

ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਸਰਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਗਕਿਓਂਗ, ਜੇਂਗਿੰਗ, ਮਾਰਿਯਾਂਗ, ਗੇਕੂ, ਕਾਟਨ, ਮੋਪੋਮ, ਟੂਟਿੰਗ, ਗੇਲਿੰਗ, ਸਿੰਗਾ, ਪੈਲਿੰਗ, ਮਿਗਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ^[6]

Religions in Upper Siang district (2011)^[7]
Religion			Percent
Donyi-Polo			59.36%
Christianity			15.98%
Hinduism			14.90%
Buddhism			7.30%
Islam			1.16%
Other or not stated			1.30%

ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ

ਇਥੇ ਬੋਲੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਹਨ, ਆਦੀ, ਇੱਕ ਚੀਨ-ਤਿੱਬਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 140,000 ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਤਸ਼ਾਂਗਲਾ ਅਤੇ ਖੰਪਾ ਤਿੱਬਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੋਵੇਂ ਬੋਡਿਸ਼ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ, ਇਹ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਤਿੱਬਤੀ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਦੋਵਾਂ ਲਿਪੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ^[8] 2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਆਬਾਦੀ ਦਾ 72.01% ਆਦਿ, 6.54% ਭੋਟੀਆ, 4.44% ਨੇਪਾਲੀ, 3.93% ਹਿੰਦੀ, 1.91% ਉੜੀਆ, 1.78% ਅਸਾਮੀ, 1.42% ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ 1.25% ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਭੋਜਪੁਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਦੇ ਸਨ। ^[9]

ਨੇੜੇ ਦੇ ਪਿੰਡ

ਪੁਗਿੰਗ
ਮੋਇੰਗ
ਮੋਸਿੰਗ
ਰਾਮ ਸਿੰਗ
ਕੋਮਕਾਰ
ਜਾਨਬੋ
ਬੋਮਡੋ

ਅੱਪਰ ਸਿਆਂਗ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸਹੂਲਤਾਂ

ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ ਇੰਡੀਆ, ਟਿਊਟਿੰਗ ^[10]
ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ ਇੰਡੀਆ, ਯਿੰਗਕਿਓਂਗ ^[11]

ਹਵਾਲੇ

1 2 3 "District Census 2011". Census2011.co.in.
↑ "District Census 2011". Census2011.co.in. 2011. Retrieved 30 ਸਤੰਬਰ 2011.
↑ Law, Gwillim (25 ਸਤੰਬਰ 2011). "Districts of India". Statoids. Retrieved 11 ਅਕਤੂਬਰ 2011.
↑ Srivastava, Dayawanti; et al., eds. (2010). "States and Union Territories: Arunachal Pradesh: Government". India 2010: A Reference Annual (54th ed.). New Delhi, India: Additional Director General, Publications Division, Ministry of Information and Broadcasting (India), Government of India. pp. 1113. ISBN 978-81-230-1617-7.
↑ "Assembly Constituencies allocation w.r.t District and Parliamentary Constituencies". Chief Electoral Officer, Arunachal Pradesh website. Archived from the original on 13 ਅਗਸਤ 2011. Retrieved 21 ਮਾਰਚ 2011.
1 2 "Collectrate, System of Administration". District Upper Siang, Government of Arunachal Pradesh. Developed and hosted by National Informatics Centre, Ministry of Electronics & Information Technology, Government of India. Retrieved 28 ਜੁਲਾਈ 2021. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ:Invalid <ref> tag; name ":0" defined multiple times with different content.
↑ "C-16 Population By Religion – Arunachal Pradesh". census.gov.in. Office of the Registrar General & Census Commissioner, India.
↑ M. Paul Lewis, ed. (2009). "Adi: A language of India". Ethnologue: Languages of the World (16th ed.). Dallas, Texas: SIL International. http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=adi. Retrieved 2011-09-28.
↑ 2011 Census of India, Population By Mother Tongue
↑ "STATE BANK OF INDIA, TUTING".^{[permanent dead link]}
↑ "STATE BANK OF INDIA, YINGKIONG". Archived from the original on 14 ਜੁਲਾਈ 2023. Retrieved 15 ਜੁਲਾਈ 2023.

[districtcensus-1] 1 2 3 "District Census 2011". Census2011.co.in.

[distcensus-2] "District Census 2011". Census2011.co.in. 2011. Retrieved 30 ਸਤੰਬਰ 2011.

[Statoids-3] Law, Gwillim (25 ਸਤੰਬਰ 2011). "Districts of India". Statoids. Retrieved 11 ਅਕਤੂਬਰ 2011.

[Reference_Annual-4] Srivastava, Dayawanti; et al., eds. (2010). "States and Union Territories: Arunachal Pradesh: Government". India 2010: A Reference Annual (54th ed.). New Delhi, India: Additional Director General, Publications Division, Ministry of Information and Broadcasting (India), Government of India. pp. 1113. ISBN 978-81-230-1617-7.

[ceo1-5] "Assembly Constituencies allocation w.r.t District and Parliamentary Constituencies". Chief Electoral Officer, Arunachal Pradesh website. Archived from the original on 13 ਅਗਸਤ 2011. Retrieved 21 ਮਾਰਚ 2011.

[:0-6] 1 2 "Collectrate, System of Administration". District Upper Siang, Government of Arunachal Pradesh. Developed and hosted by National Informatics Centre, Ministry of Electronics & Information Technology, Government of India. Retrieved 28 ਜੁਲਾਈ 2021. ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ:Invalid <ref> tag; name ":0" defined multiple times with different content.

[Religion-7] "C-16 Population By Religion – Arunachal Pradesh". census.gov.in. Office of the Registrar General & Census Commissioner, India.

[ethnoadi-8] M. Paul Lewis, ed. (2009). "Adi: A language of India". Ethnologue: Languages of the World (16th ed.). Dallas, Texas: SIL International. http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=adi. Retrieved 2011-09-28.

[9] 2011 Census of India, Population By Mother Tongue

[10] "STATE BANK OF INDIA, TUTING".^{[permanent dead link]}

[11] "STATE BANK OF INDIA, YINGKIONG". Archived from the original on 14 ਜੁਲਾਈ 2023. Retrieved 15 ਜੁਲਾਈ 2023.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]