ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ ਬੇਨਿੰਗਰ ਨੇ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹੋਸਟਲ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤੇ।

ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ (ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਹੈਦਰਾਬਾਦ) ਇੱਕ ਪਬਲਿਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਖੋਜ ਸੰਸਥਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਗਰਰੇਡੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਤੇਲੰਗਾਨਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਆਪਣੀ ਅਕਾਦਮਿਕ ਤਾਕਤ, ਖੋਜ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਆਈ ਟੀ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਹੱਬਾਂ ਦੀ ਨੇੜਤਾ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ.ਐਚ. ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 2008 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅੱਠ ਨੌਜਵਾਨ ਭਾਰਤੀ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (ਆਈਆਈਟੀ) ਵਿੱਚ[1] ਇਸ ਵਿੱਚ 285 ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ, 395 ਮਾਸਟਰ ਅਤੇ 474 ਪੀਐਚ.ਡੀ. 197[2] ਪੂਰੇ-ਸਮੇਂ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ।

ਇਤਿਹਾਸ[ਸੋਧੋ]

ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟਸ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (ਸੋਧ) ਐਕਟ, 2011 ਦੇ ਤਹਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਐਕਟ ਨੂੰ 24 ਮਾਰਚ 2011 ਨੂੰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ[3] ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ 30 ਅਪ੍ਰੈਲ 2012 ਨੂੰ ਪਾਸ ਹੋਇਆ।[4] ਇਹ ਜਾਪਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਨੇ 18 ਅਗਸਤ 2008 ਨੂੰ ਆਰਡੀਨੈਂਸ ਫੈਕਟਰੀ ਮੇਦਕ ਦੇ ਇੱਕ ਅਸਥਾਈ ਕੈਂਪਸ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਪ੍ਰੋ. ਯੂ ਬੀ ਦੇਸਾਈ ਨੇ ਬਾਨੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਜੁਲਾਈ 2015 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਕਾਂਗੜੀ, ਸੰਗਰੇਡੀ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ 576 ਏਕੜ ਦੇ ਸਥਾਈ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਇਹ ਬਾਹਰੀ ਰਿੰਗ ਰੋਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ[5] ਅਤੇ NH-65 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।

ਵਿਦਿਅਕ[ਸੋਧੋ]

ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਦਸ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਟੈਕ ਅਤੇ ਐਮ.ਟੈਕ, ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿੱਚ ਬੀ. ਦੇਸ ਅਤੇ ਐਮ. ਦੇਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ, ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਸੀ. ਡਿਗਰੀ, ਅਤੇ ਲਿਬਰਲ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਐਮ ਫਿਲ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। 2019 ਵਿੱਚ, ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਐਮਏ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨੀ ਅਰੰਭ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਸਾਇੰਸਜ਼ ਅਤੇ ਲਿਬਰਲ ਆਰਟਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. ਸੰਸਥਾ, ਹਰ ਸਮੈਸਟਰ 'ਤੇ, ਅੰਡਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕੋਰਸ ਕਰਨ ਦੀ ਚੋਣ ਹੈ ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਕਲਾ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਮੈਕਰੋ ਅਰਥਸ਼ਾਸ਼ਤਰ, ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਜਪਾਨੀ, ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ, ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਪੱਛਮੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ, ਥੀਏਟਰ, ਮਿੱਟੀ ਅਤੇ ਵਸਰਾਵਿਕ ਅਤੇ ਮਧੂਬਨੀ ਪੇਂਟਿੰਗ। ਇਹ ਇੱਕ ਫ੍ਰੈਕਟਲ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਨਿਰੰਤਰ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਵਿਕਲਪ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੁਢਲੇ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।[6]

ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਨੂੰ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2019 ਦੀ ਕਿਊ ਐਸ ਵਰਲਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਰੈਂਕਿੰਗ 198 ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਕਸ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ 94 ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਆਈਆਈਟੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਸ਼ਨਲ ਰੈਂਕਿੰਗ ਫਰੇਮਵਰਕ ਨੇ ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ ਅਤੇ 22 ਵਿੱਚ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 8 ਵਾਂ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਹੋਸਟਲ[ਸੋਧੋ]

ਹੋਸਟਲ ਦਾ ਕਮਰਾ ਇਕੱਲਿਆਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ-ਇਕ ਕਮਰਾ) ਆਈਆਈਟੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕੈਂਪਸ ਦੇ 10 ਹੋਸਟਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਹੋਸਟਲ ਦੀਆਂ 10 ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਅਤੇ ਲੜਕੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ ਹਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਣ ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦਾਖਲੇ ਸਮੇਂ ਹੋਸਟਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਉੱਚ ਸਪੀਡ ਇੰਟਰਨੈਟ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਵਿਭਾਗ[ਸੋਧੋ]

ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 16 ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਹਨ:[7]

  • ਬਣਾਵਟੀ ਗਿਆਨ
  • ਬਾਇਓਮੈਡੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ
  • ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ
  • ਕੈਮੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ
  • ਰਸਾਇਣ
  • ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀ
  • ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨਿਅਰੀ
  • ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ
  • ਡਿਜ਼ਾਇਨ
  • ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕਲ ਇੰਜਿਨੀਰਿੰਗ
  • ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸਾਇੰਸ
  • ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਕਲਾ
  • ਪਦਾਰਥ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਧਾਤੂ ਵਿਗਿਆਨ
  • ਗਣਿਤ
  • ਮਕੈਨੀਕਲ ਅਤੇ ਏਰੋਸਪੇਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ
  • ਭੌਤਿਕੀ

ਅੰਤਰ-ਅਨੁਸ਼ਾਸਨੀ ਕੇਂਦਰ[ਸੋਧੋ]

  • ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਉੱਦਮਤਾ ਲਈ ਕੇਂਦਰ (ਸੀ.ਐਫ.ਐੱਚ.ਈ.)[8]
  • ਫੈਬਲਸ ਚਿਪ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਇਨਕਿubਬੇਟਰ
  • ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ
  • ਸਾਈਬਰ ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਸਿਸਟਮਸ ਅਤੇ ਆਈਓਟੀ ਲਈ ਕੇਂਦਰ
  • ਟੀਚਿੰਗ ਲਰਨਿੰਗ ਸੈਂਟਰ (ਟੀ.ਐੱਲ.ਸੀ.)
  • ਆਈ-ਟੀਆਈਸੀ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ
  • ਟਿੰਕਰ ਦੀ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ - ਵਿਗਿਆਨਕ ਉਪਕਰਣ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਹਿੱਸੇ, 3 ਡੀ ਪ੍ਰਿੰਟਰ, ਸੀ ਐਨ ਸੀ, ਵਰਕ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਸਾਧਨ.

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. Verma, Prachi (2015-07-25). "IIT Hyderabad draws top rankers; an outlier among host of new Indian Institutes of Technology". The Economic Times. 
  2. "Annual Report 2018-19" (PDF). Retrieved 27 August 2019. 
  3. "LS passes bill to provide IIT status to 8 institutes, BHU". deccanherald.com. 24 March 2011. Retrieved 9 May 2011. 
  4. "Parliament passes IIT bill". ThetimesofIndia.com. 30 April 2012. Retrieved 30 April 2012. 
  5. The Hindu (28 Feb 2009). "Sonia lays foundation stone for Medak IIT campus". Chennai, India. 
  6. "IIT Hyderabad: Fractal Academics". 
  7. "Departments". Indian Institute of Technology Hyderabad. Retrieved 27 August 2019. 
  8. "IIT-Hyderabad seeks applications for paid fellowship". 2018-04-09.