ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search

ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਬਲੈਡਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਕੈਂਸਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ੲਿੱਕ ਹੈ।[1] ਇਹ ਇਕ ਅਜਿਹੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਸੈੈੱਲ ਵਧਣ-ਫੁੱਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿਚ ਫੈਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।[2][3] ੲਿਸਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਅਾੳੁਣਾ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਕਰਦੇ ਹੋੲੇ ਦਰਦ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਹਲਕਾ ਪਿੱਠ ਦਰਦ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਖਤਰੇ ਦੇ ਕਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ, ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ, ਪਹਿਲਾਂ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਥੈਰੇਪੀ, ਮੂਤਰ ਦੀ ਲਾਗ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਖਾਸ ਰਸਾਇਣਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਿਸਮ ਦੀ ਟਰਾਂਸ਼ਨੀਅਲ ਸੈੱਲ ਕਾਰਸਿਨੋਮਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਕਮਾਜ ਸੈਲ ਕਾਸਰਿਨੋਮਾ ਅਤੇ ਐਡੀਨੋਕੈਰਕਿਨੋਮਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।[4] ਨਿਦਾਨ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਟਿਸ਼ੂ ਬਾਈਓਪਸੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿਿਸਟੋਸਕੋਪੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।[5] ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸਟੇਜਿੰਗ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਇਮੇਜਿੰਗ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੀ.ਟੀ. ਸਕੈਨ ਅਤੇ ਹੱਡੀ ਸਕੈਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਲਾਜ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਰਜਰੀ ਦੇ ਕੁਝ ਸੁਮੇਲ, ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਥੈਰੇਪੀ, ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ, ਜਾਂ ਇਮਯੂਨੇਥਰੈਪੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਰਜਰੀ ਦੇ ਵਿਕਲਪਾਂ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਂਸਟਰੈਥਲ ਰੀਸੈਕਸ਼ਨ, ਮਿਸ਼ਰਣ ਦਾ ਅਧੂਰਾ ਜਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਟਾਉਣ, ਜਾਂ ਪਿਸ਼ਾਬ ਡਾਇਵਰਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਆਮ ਪੰਜ ਸਾਲ ਬਚਣ ਦੀ ਦਰ 77% ਹੈ।[6]

2015 ਤੱਕ, ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ 3.4 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰ ਸਾਲ 430,000 ਨਵੇਂ ਕੇਸਾਂ 'ਤੇ ਇਹ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।[7] 2015 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ 188,000 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ।[8] ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੀ ਉਮਰ ਲਗਭਗ 65 ਤੋਂ 85 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ 'ਤੇ ਅਕਸਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 2018 81,000 ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 17,000 ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 6 ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਮ ਕਿਸਮ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਹੈ।

ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ[ਸੋਧੋ]

ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਸਥਾਨ

ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਰਫ ਮਾਈਕਰੋਸਕੋਪ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖਿਅਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਲੱਛਣ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਰਦ ਰਹਿਤ ਹੈ ਪੇਸ਼ਾਬ ਵਿਚ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਖੂਨ ਸਿਰਫ ਛੋਟੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਗੈਰ-ਦਿੱਖ ਖੂਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਲਈ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ ਦੇ 80-90% ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਅਾ ਗਿਆ ਹੈ।[9] ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਨ ਹੋਰ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਲੈਡਰ ਜਾਂ ਯੂਰੇਟਰਿਕ ਪੱਥਰ, ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ, ਗੁਰਦਾ ਰੋਗ, ਗੁਰਦੇ ਦੇ ਕੈਂਸਰਾਂ ਜਾਂ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾਡ਼ੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹਨਾਂ ਹਾਲਤਾਂ (ਕਿਡਨੀ ਕੈਂਸਰ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ) ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਪੀੜਨਾਤਮਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਦੂਜੀਆਂ ਸੰਭਵ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੌਰਾਨ ਦਰਦ (ਡਾਈਸੂਰਿਆ), ਜ਼ਿਅਾਦਾ ਪਿਸ਼ਾਬ ਅਾੳੁਣ ਦੀ ਲੋੜ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ, ਜਦਕਿ ਪਿਸ਼ਾਬ ਅਾੳੁਦਾ ਨਾ ਹੋਵੇ ਅਾਦਿ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ ਲਈ ਖਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਅਤੇ ਇਹ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਗੈਰ-ਕੈਂਸਰ ਹਾਲਾਤਾਂ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਦੀ ਲਾਗ, ਵਧੇਰੇ ਮਾਤਰਾ ਜਾਂ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਤਕਨੀਕੀ ਰੋਗ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ ਪੇਲਵਿਕ ਜਾਂ ਬੋੜੀ ਜਿਹੀ ਦਰਦ, ਨੀਵਾਂ-ਅਤਿਆਧੁਨਿਕ ਸੋਜ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ. ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ, ਸਧਾਰਣ ਮੁਆਇਨਾ ਤੇ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਪਦਾਰਥ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "Bladder Cancer Treatment". National Cancer Institute (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Archived from the original on 14 July 2017. Retrieved 18 July 2017. 
  2. "Cancer Fact sheet N°297". World Health Organization. February 2014. Archived from the original on 29 December 2010. Retrieved 10 June 2014. 
  3. "Defining Cancer". National Cancer Institute. Archived from the original on 25 June 2014. Retrieved 10 June 2014. 
  4. "Bladder Cancer". National Cancer Institute (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Archived from the original on 17 July 2017. Retrieved 18 July 2017. 
  5. "Bladder Cancer Treatment". National Cancer Institute (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). 5 June 2017. Archived from the original on 14 July 2017. Retrieved 18 July 2017. 
  6. "Cancer of the Urinary Bladder – Cancer Stat Facts". seer.cancer.gov (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Archived from the original on 8 July 2017. Retrieved 18 July 2017. 
  7. World Cancer Report 2014. World Health Organization. 2014. pp. Chapter 1.1. ISBN 9283204298. 
  8. GBD 2015 Mortality and Causes of Death, Collaborators. (8 October 2016). "Global, regional, and national life expectancy, all-cause mortality, and cause-specific mortality for 249 causes of death, 1980–2015: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2015.". Lancet. 388 (10053): 1459–1544. PMC 5388903Freely accessible. PMID 27733281. doi:10.1016/s0140-6736(16)31012-1. 
  9. "Diagnosis and Management of Hematuria". Surgical Clinics of North America. 96 (3): 503–515. 2016-06-01. ISSN 0039-6109. doi:10.1016/j.suc.2016.02.007.