ਅੱਠਾਂ ਦਾ ਗਰੁੱਪ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਅੱਠਾਂ ਦਾ ਗਰੁੱਪ
Map of G8 member nations and the European Union

 ਕੈਨੇਡਾ

 ਫ਼ਰਾਂਸ

 ਜਰਮਨੀ

 ਇਟਲੀ

 ਜਪਾਨ

 ਰੂਸ (ਬਾਹਰ ਕਢਿਆ)[1]

 ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ

 ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ

 ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ

ਜੀ8, 2014 ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਦੇ ਨਿਕਲ ਜਾਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜੀ -7,[1] 1997 ਤੋਂ 2014 ਤੱਕ ਇੱਕ ਅੰਤਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਫੋਰਮ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੰਸਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲੋਕਤੰਤਰ ਵਜੋਂ ਨਿਰਖਦੇ ਸਨ। 

ਉਹ ਮੰਚ ਨੂੰ ਫਰਾਂਸ ਵਲੋਂ 1975 ਦੇ ਸੰਮੇਲਨ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਛੇ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ: ਫਰਾਂਸ, ਜਰਮਨੀ, ਇਟਲੀ, ਜਾਪਾਨ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟਸ, ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਛੇਆਂ ਦਾ ਗਰੁੱਪ ਜਾਂ ਜੀ 6 ਪੈ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੰਨ 1965 ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਜੋੜ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਮੇਲਨ ਨੂੰ ਸੱਤਾਂ ਦਾ ਗਰੁੱਪ ਜਾਂ ਜੀ 7 ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। ਰੂਸ ਨੂੰ 1997 ਤੋਂ ਸਿਆਸੀ ਫੋਰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਨੂੰ ਜੀ8 ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ। ਮਾਰਚ 2014 ਵਿਚ ਰੂਸ ਨੂੰ ਕਰੀਮੀਆ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਰਾਜਨੀਤਕ ਫੋਰਮ ਦਾ ਨਾਂ ਨੂੰ ਜੀ -7 ਵਿਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।[2][3][4] 2017 ਵਿਚ ਰੂਸ ਨੇ ਜੀ8 ਵਿੱਚੋਂ ਆਪਣੀ ਪੱਕੀ ਅਲਹਿਦਗੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।[5] ਜੀ7 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੁੱਝ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਰੂਸ ਦੀ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਣਗੇ।[6][7][8][9][10][11][12][13] 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ "ਗੈਰ-ਗਿਣਤ" ਭਾਗੀਦਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਜੀ8 ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈਂਦੀ ਆਈ ਹੈ, ਪਰ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਮੇਲਨਾਂ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਜਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰ ਸਕਦੀ। [14] 40 ਵਾਂ ਸੰਮੇਲਨ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੀ ਜਦੋਂ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਇੱਕ ਸੰਮੇਲਨ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕਰ ਸਕੀ ਸੀ। ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੀ-8 ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ 2012 ਵਿਚ 2012 ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਆਪੀ ਜੀਡੀਪੀ ਦੇ 50.1 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਜੀਡੀਪੀ (ਪੀ ਪੀ ਪੀ) ਦੇ 40.9 ਫੀਸਦੀ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਸਨ।

"ਜੀ-7" ਤੋਂ ਭਾਵ ਕੁੱਲ ਮੈਂਬਰ ਰਾਜ, ਜਾਂ ਜੀ-7 ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਸੰਮੇਲਨ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਬੈਠਕ ਨੂੰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੀ-7 ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਪੂਰਾ ਸਾਲ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜੀ-7 ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ (ਜੋ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿਚ ਚਾਰ ਵਾਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ), ਜੀ7 ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਜਾਂ ਜੀ-7 ਵਾਤਾਵਰਨ ਮੰਤਰੀ। 

ਹਰ ਕੈਲੰਡਰ ਸਾਲ, ਜੀ-8 ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਦੀ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਮੈਂਬਰ ਰਾਜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਾਈ ਗਈ: ਫ਼ਰਾਂਸ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ, ਰੂਸ (ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ), ਜਰਮਨੀ, ਜਪਾਨ, ਇਟਲੀ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ। ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦਾ ਧਾਰਕ ਏਜੰਡਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਸਾਲ ਲਈ ਸਿਖਰ ਸੰਮੇਲਨ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਹੜੀਆਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਹੋਣਗੀਆਂ। 

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. 1.0 1.1 https://www.independent.co.uk/new<s/world/politics/russia-g8-kremlin-crimea-ukraine-vladimir-putin-g7-g20-a7525836.html
  2. "U.S., other powers kick Russia out of G8". CNN.com. 24 March 2014. Retrieved 2014-03-25. 
  3. Smale, Alison; Shear, Michael D. (24 March 2014). "Russia Is Ousted From Group of 8 by U.S. and Allies". The New York Times. ISSN 0362-4331. Retrieved 21 December 2015. 
  4. "Russia suspended from G8 over annexation of Crimea, Group of Seven nations says". National Post. 24 March 2014. Retrieved 21 December 2015. 
  5. https://www.independent.co.uk/news/world/politics/russia-g8-kremlin-crimea-ukraine-vladimir-putin-g7-g20-a7525836.html
  6. "Italy hopes G7 returns to G8 format - Foreign Ministry". ITAR-TASS. 8 June 2014. 
  7. "Italy working for Russia return to G8". ANSA. 3 July 2014. 
  8. "Amb. Wolfgang Ischinger Urges Inclusion of Russia in G8 | EastWest Institute". www.ewi.info (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Retrieved 2017-03-02. 
  9. Russian return to G8 depends on Ukraine ceasefire-German minister Reuters, 15 April 2015.
  10. "Japan's Abe calls for Putin to be brought in from the cold". Financial Times. 
  11. "Italian Minister 'Hopes' For Russia's Return To G8". RadioFreeEurope/RadioLiberty. 
  12. "FDP's push to invite Putin to G7 sows discord within possible German coalition". Reuters. 
  13. "G7 beraten über Syrien und die Ukraine". Deutsche Welle (in German).  CS1 maint: Unrecognized language (link)
  14. Until recently, the EU had the privileges and obligations of a membership that did not host or chair summits. It was represented by the Commission and Council presidents. "EU and the G8". European Commission. Archived from the original on 26 February 2007. Retrieved 2007-09-25.