ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ
ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ 1 ਸਤੰਬਰ 2016 ਨੂੰ, ਮਹਾਵੀਰ ਸਕੂਲ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਜੈਪੁਰ ਵਿਖੇ।
ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ 1 ਸਤੰਬਰ 2016 ਨੂੰ, ਮਹਾਵੀਰ ਸਕੂਲ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਜੈਪੁਰ ਵਿਖੇ।
ਰਾਸ਼ਟਰੀਅਤਾਭਾਰਤ
ਨਾਗਰਿਕਤਾਭਾਰਤੀ
ਸਿੱਖਿਆਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ, ਗਣਿਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਅਲਮਾ ਮਾਤਰਪੂਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ,
ਪੇਸ਼ਾਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ, ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ, ਖੋਜਾਰਥੀ
ਨ੍ਰਿਤਯਧਾਮ
ਢੰਗਕਥਕ
ਪੁਰਸਕਾਰDevadasi National Award
(see all)

ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਭਾਰਤੀ ਕਥਕ ਡਾਂਸਰ ਹੈ।[1]

ਉਸਨੇ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸ਼ਾਰਦਿਨੀ ਗੋਲੇ ਅਧੀਨ ਕਥਕ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਗੁਰੂ-ਸਿਸ਼ਿਆ ਪਰੰਪਰਾ ਅਧੀਨ ਰੋਹਿਨੀ ਭਾਤੇ ਤੋਂ' ਬਾਈ ਸਾਲ ਦੇ ਲਈ ਲਖਨਊ ਅਤੇ ਜੈਪੁਰ ਘਰਾਨੇ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।[2] ਉਹ ਕਥਕ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਖੂਬਸੂਰਤ ਹਰਕਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਅਭਿਨਯ (ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ)[3] ਅਤੇ ਲਾਇਆ (ਤਾਲ) ਉੱਤੇ ਕਮਾਂਡ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।[4]

ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪੁਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਕੇਂਦਰ) ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀ ਕਲਾ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕਥਕ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਹੀ। ਉਸਨੇ ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਵੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਗਣਿਤ ਸੰਬੰਧੀ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਨਾਚ ਲਈ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ।[5]

ਆਪਣੀ ਕਲਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋਣ ਵਜੋਂ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਪੁਨੇ ਵਿੱਚ ਕਥਕ ਨਾਚ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਨ੍ਰਿਤਿਆਧਾਮ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੀ ਹੈ[6][7] ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਥਿਰ ਸਮੂਹ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ੋਅ ਅਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।[8]

ਪਰਿਵਾਰ[ਸੋਧੋ]

ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਤਬਲਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼੍ਰੀ ਸੁਪ੍ਰੀਤ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।[9][10] ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਧੀ, ਈਸ਼ਵਰੀ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਹੈ, ਜੋ ਨ੍ਰਿਤਿਆਧਾਮ ਦੀ ਉੱਤਮ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੈ। ਈਸ਼ਵਰੀ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 1999 ਵਿੱਚ ਨ੍ਰਿਤ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਕਥਕ ਦੀ ਚੰਗੀ ਡਾਂਸਰ ਵਜੋਂ ਉਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।[11]

ਰਚਨਾਤਮਕ ਸਹਿਯੋਗ[ਸੋਧੋ]

ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਸਹਿਯੋਗ ਸਦਕਾਂ ਮੀਰਾ ਬਾਈ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਗੀਤਾਂ 'ਤੇ 'ਮਹਾਰੋ ਪ੍ਰਣਾਮ' ਨੂੰ ਪੰ. ਪ੍ਰੇਰਤ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਦੀ ਕੱਥਕ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫੀ ਨਾਲ ਹੇਮੰਤ ਪੈਂਡਸੇ ਦੁਆਰਾ ਸੰਕਲਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।[7][12]

2007 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਓਡੀਸੀ ਡਾਂਸਰ ਸੁਜਾਤਾ ਮਹਾਪਾਤਰਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਥਕ - ਓਡੀਸੀ ਦੇ ਸਹਿਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਅਜੰਤਾ ਅਤੇ ਐਲੋਰਾ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਾਈਟ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਅਜੰਤਾ ਕਮਜ਼ ਅਲਾਈਵ ਸਿਰਲੇਖ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ - ਅਜੰਤਾ ਅਤੇ ਐਲੋਰਾ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ 18 ਫਰਵਰੀ 2007 ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ, ਪੁਨੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਡਾਂਸ ਵਿਦਵਾਨ ਸੁਨੀਲ ਕੋਠਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਸਹਿਕਾਰਜ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ।[13][14]

2010 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਅਤੇ ਸੁਜਾਤਾ ਨੇ ਇਕੱਠਿਆਂ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ।[15] 2018 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਨੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਪੇਸ: ਤਾਲ-ਮਾਲਾ, ਨ੍ਰਿਤਯਧਾਮ ਦੇ ਦੁਭਾਸ਼ੀਏ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲਈ ਰਤੀਕਾਂਤ ਮੋਹਪਾਤਰਾ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਓਡੀਸੀ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।[16]

ਐਵਾਰਡ[ਸੋਧੋ]

  • 2016: ਦੇਵਦਾਸੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਵਾਰਡ[17]
  • ਗੌਰਵ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪੰ. ਬਿਰਜੂ ਮਹਾਰਾਜ ਦੇ ਹੱਥੋਂ[18]
  • ਗਾਇਕ ਮਨੀ ਦਾ ਖਿਤਾਬ, ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਸੁਰ ਸਿੰਗਰ ਸੰਸਦ ਦੁਆਰਾ
  • 1994: ਕਿਰਨ, ਕਟਾਣੀ ਦੁਆਰਾ ਨ੍ਰਿਤਸ਼੍ਰੀ ਦਾ ਖਿਤਾਬ,[19][20]

ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ[ਸੋਧੋ]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. Kulkarni, Pranav (24 April 2010). "Step by Step". The Indian Express. Retrieved 5 January 2017. 
  2. Sreeram, Lakshmi (19 July 2018). "Kathak's conundrum: Amid appreciation for outward dazzle, is genuine artistry in danger of being overlooked?". Firstpost. Retrieved 19 July 2018. 
  3. Macaulay, Alastair (21 August 2009). "Just Try to Pass by Without Being Stunned". The New York Times. Retrieved 5 January 2017. 
  4. Dr. Kothari, Sunil (10 September 2009). "New York Diary: Erasing Borders Dance Festival". Narthaki. Retrieved 5 January 2017. 
  5. "The Mathematics of Rhythm". Asia Society. 5 June 2010. Retrieved 31 January 2017. 
  6. "Nrityadham". Prerana Deshpande. Archived from the original on 2017-01-10. Retrieved 5 January 2017. 
  7. 7.0 7.1 Chaudhuri, Nupur (19 August 2010). "Lessons in faith". The Indian Express. Retrieved 5 January 2017. 
  8. "Shaniwarwada Dance & Music Festival enters in its 16th year". Punekarnews. 27 February 2017. Retrieved 27 February 2017. 
  9. "Ishwari Deshpande". Happiness Inc. Archived from the original on 2016-12-22. Retrieved 17 December 2016. 
  10. "Supreet Deshpande". Archived from the original on 15 February 2017. Retrieved 15 February 2017. 
  11. "Dancers win national kathak awards". The Times of India. 5 January 2009. Retrieved 15 February 2017. 
  12. "Mharo Pranam - Concept". Mharo Pranam. Retrieved 5 January 2017. 
  13. "Indian classical music and dance is being increased globally accepted package that believes in fusion". Pune Newsline. 9 July 2008. Retrieved 5 January 2017. 
  14. "News at Lokmat". Lokmat. 26 November 2007. Retrieved 5 January 2017. 
  15. Srikanth, Rupa (29 January 2010). "Statuesque postures". The Hindu. Retrieved 5 January 2017. 
  16. "An evening dedicated to Kathak and Odissi with the dancers of Nrityadhaam Pune". Times of India. 2 February 2018. Retrieved 27 February 2018. 
  17. "Prerana Deshpande gets Devadasi National Award". The Indian Express. 21 December 2016. Retrieved 21 December 2016. 
  18. "Prerana Deshpande Kathak Dancer Profile". ThiRaseela. Retrieved 21 December 2016. 
  19. "Prerana Deshpande". Prerana Deshpande. Archived from the original on 2017-01-06. Retrieved 5 January 2017. 
  20. "ICMC: India Dance Festival" (PDF). FunAsia. Archived from the original (PDF) on 6 January 2017. Retrieved 5 January 2017.