ਵਾਮਨ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਵਾਮਨ
Vishnu as Vamana (dwarf-avatar.jpg
ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਵਾਮਨ ਅਵਤਾਰ ਵਿਚ
ਇਲਹਾਕਵੈਸ਼ਨਵ
ਜਗ੍ਹਾਵੈਕੁੰਠ, Satala
ਮੰਤਰOm Trivikramaya Vidmahe
Viswaroopaya cha Dheemahe
Tanno Vamana Prachodayat


"May I know Trivikrama,
May his true form enlighten me,
May Vamana illuminate my mind"
ਹਥਿਆਰNone. But carries a Kamandalu and umbrella
ਪਤੀ/ਪਤਨੀਲਕਛਮੀ incarnated as Kirti ('Fame'), Padma, or Kamala.
ਬੱਚੇBrhatsloka ('Great Praise')
ਮੇਲੇOnam, Balipratipada, Vamana Dwadashi

ਵਾਮਨ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: वामन, romanized: Vamana, lit. 'Dwarf')[1], ਜਿਸਨੂੰ ਤ੍ਰਿਵਿਕਰਮ (transl) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੋਣਾ)[2], ਉਰੂਕਰਮਾ (transl. ਇਕ ਵੱਡੇ ਸਟੈੱਪ ਵਿਚੋਂ ਇਕ)[3], ਉਪੇਂਦਰ (ਟ੍ਰਾਂਸਲ. ਇੰਦਰ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ)[4][5], ਦਧੀਵਮਾਨ (ਹਿੰਦੀ: ਦधिवामना, ਰੋਮੀਕ੍ਰਿਤ: ਦਧੀਵਮਾਨ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ 'ਦੁੱਧ-ਬੌਣਾ'), ਅਤੇ ਬਾਲੀਬੰਧਨ (ਟ੍ਰਾਂਸਲ. ਜਿਸ ਨੇ ਅਸੁਰ ਬਲੀ ਨੂੰ ਬੰਨਿਆ)[6][7] ਹਿੰਦੂ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਵਤਾਰ ਸੀ।[8] ਉਹ ਨਰਸਿੰਘ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਅਵਤਾਰ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾ ਦਸ਼ਵਤਾਰ ਸੀ।[9]

ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ, ਵਾਮਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੰਦੂ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਵਾਪਸ ਦੇਣ ਲਈ ਅਸੁਰ-ਰਾਜਾ ਬਾਲੀ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਸੰਸਾਰਾਂ (ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਤ੍ਰਿਲੋਕ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ)[10] ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਦੀ ਕਥਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਅਦਿਤੀ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਕਸ਼ਯਪ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ[ਸੋਧੋ]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "Sanskrit Dictionary for Spoken Sanskrit: 'Vamana'". spokensanskrit.org. Retrieved 2020-02-19. 
  2. "Sanskrit Dictionary for Spoken Sanskrit: 'Trivikrama'". spokensanskrit.org. Retrieved 2020-02-18. 
  3. "Sanskrit Dictionary for Spoken Sanskrit: 'Urukrama'". spokensanskrit.org. Retrieved 2020-03-10. 
  4. "Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary: 'Upendra'". faculty.washington.edu. Retrieved 2020-02-18. 
  5. "Sanskrit Dictionary for Spoken Sanskrit: 'Upendra'". spokensanskrit.org. Retrieved 2020-02-18. 
  6. "Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary: 'Dadhivamana'". faculty.washington.edu. Retrieved 2020-02-18. 
  7. "Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary: 'balibandhana'". faculty.washington.edu. Retrieved 2020-02-22. 
  8. Vaswani, J. P. (2017-12-22). Dasavatara (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). Jaico Publishing House. pp. 12–14. ISBN 978-93-86867-18-6. 
  9. Ph.D, James G. Lochtefeld (2001-12-15). The Illustrated Encyclopedia of Hinduism, Volume 1 (in ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ). The Rosen Publishing Group, Inc. pp. 175. ISBN 978-0-8239-3179-8. 
  10. "Monier-Williams Sanskrit-English Dictionary: 'Triloka'". faculty.washington.edu. Retrieved 2020-02-19.