ਰਾਧਕਮਲ ਮੁਕੇਰਜੀ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search

ਰਾਧਕਮਲ ਮੁਕੇਰਜੀ (1889–1968), ਆਧੁਨਿਕ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਚਿੰਤਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਲਖਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਉਪ-ਕੁਲਪਤੀ ਸਨ। ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿਚ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਅਤੇ ਉਸਾਰੂ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਅਤਿ ਮੂਲ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਸਭਿਅਤਾ ਦਾ ਸਮਝਦਾਰ ਦੁਭਾਸ਼ੀਆ ਅਤੇ 1962 ਵਿਚ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਦੇ ਤੀਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਤਮ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।[1]

ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ[ਸੋਧੋ]

ਮੁਖਰਜੀ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਬਹਿਰਾਮਪੁਰ ਵਿਚ ਇਕ ਬੈਰਿਸਟਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਲਗਭਗ 185 ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੈ   ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿ. ਉਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਜਿਸਦਾ ਵਿਦਵਤਾਪੂਰਣ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਇਤਿਹਾਸ, ਸਾਹਿਤ, ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਪਾਠਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਤ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨਗਰ ਕਾਲਜ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਨੇ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਧੀਨ ਪੈਂਦੇ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਜ਼ੀਫ਼ਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਅਤੇ ਹਿਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਆਨਰਜ਼ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ।[2]

ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾ[ਸੋਧੋ]

ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਅਸ਼ਟਵਕਰਾ ਗੀਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਵਚਨ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ 1971 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਏ।

ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ[ਸੋਧੋ]

ਮੁਖਰਜੀ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਨੇ ਸਭਿਅਤਾ ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।[3] ਅਰਥਾਂ ਵਿਚ, ਰਾਧਕਮਲ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਚ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਮੋਢੀ ਸੀ।[4]

ਕੰਮ[ਸੋਧੋ]

ਰਾਧਕਮਲ ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸਮਝ ਪ੍ਰਤੀ ਅੰਤਰ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨੀ ਪਹੁੰਚ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।[4] ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਪੱਖਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਚਲੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।[5] ਮੁਕੇਰਜੀ 1900 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਮੋਢੀ ਸੀ।

ਨੋਟ[ਸੋਧੋ]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]