ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਨਆਰਾ: 
"ਸੰਯੁਕਤ ਅਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਅਫ਼ਰੀਕਾ"
ਐਨਥਮ: 
Let Us All Unite and Celebrate Together [1]
An orthographic projection of the world, highlighting the African Union and its member states (green).
ਹਰਾ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼
ਹਲਕਾ ਹਰਾ ਮੁਅੱਤਲ ਦੇਸ਼
Political centres
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਲਾਗੋਸ
ਭਾਸ਼ਾ ਅਰਬੀ
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ
ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ
ਪਰਤਗਾਲੀ
ਡੇਮਾਨਿਮ ਅਫ਼ਰੀਕਨ
ਕਿਸਮ ਮਹਾਦੀਪ ਸੰਘ
ਮੈਂਬਰਸਿੱਪ 54 ਦੇਸ਼ ਮੈਂਬਰ
ਆਗੂ
 •  ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਰਾਬਰਟ ਮੁਗਾਬੇ
 •  ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਸੰਘ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦਲਮਿਨੀ ਜ਼ੁਮਾ
 •  ਸੰਸਦ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਬੇਥੇਲ ਅਮਾਦੀ
ਕਾਇਦਾ ਸਾਜ਼ ਢਾਂਚਾ ਪਾਨ-ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਸੰਸਦ
ਕਾਇਮੀ
 •  ਅਫ਼ਰੀਕ-ਸੰਘ ਸੰਸਥਾ 25 ਮਈ 1963 (1963-05-25) (59 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ) 
 •  ਅਬੁਜਾ ਸਮਝੋਤਾ 3 ਜੂਨ, 1991 
 •  ਸਿਰਤੇ ਐਲਾਨ 9 ਸਤੰਬਰ 1999 
 •  ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਸੰਘ ਸਥਾਪਿਤ 9 ਜੁਲਾਈ 2002 
ਰਕਬਾ
 •  ਕੁੱਲ 2,98,65,860 km2
1,15,31,273 sq mi
ਅਬਾਦੀ
 •  2013 ਅੰਦਾਜਾ 1,053,136,000
 •  ਗਾੜ੍ਹ 33.9/km2
87.8/sq mi
GDP (PPP) 2014 ਅੰਦਾਜ਼ਾ
 •  ਕੁੱਲ US$3.757 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ
 •  ਫ਼ੀ ਸ਼ਖ਼ਸ $3,568
GDP (ਨਾਂ-ਮਾਤਰ) 2014 ਅੰਦਾਜ਼ਾ
 •  ਕੁੱਲ $2.390 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ
 •  ਫ਼ੀ ਸ਼ਖ਼ਸ $2,173
ਕਰੰਸੀ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸੈਟਰਲ ਬੈਂਕ
ਟਾਈਮ ਜ਼ੋਨ (UTC-1 to +4)
ਕੌਲਿੰਗ ਕੋਡ ਟੈਲੀਫੋਨ ਨੰਬਰ 57 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ
ਇੰਟਰਨੈਟ TLD .africa c
ਵੈੱਬਸਾਈਟ
au.int

ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਮਹਾਦੀਪ ਦੇ 54 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਸੰਘ ਹੈ। ਸਿਰਫ ਮੋਰਾਕੋ ਹੀ ਐਸਾ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੰਘ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 26 ਮਈ 2001 ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤ ਫ਼ੈਸਲੇ, ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਦੀ ਸਲਾਨਾ ਜਾਂ ਛਿਮਾਹੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਮੁਅੱਤਲ ਮੈਂਬਰ[ਸੋਧੋ]

ਅਬਜ਼ਰਬਰ ਮੈਂਬਰ[ਸੋਧੋ]

  •  ਹੈਤੀ – 18ਵੇਂ ਸਮੇਲਨ ਜੋ ਕਿ 2 ਫਰਵਰੀ 2012 ਨੂੰ ਆਦਿਸ ਆਬਬਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੈਤੀ ਨੂੰ ਹੱਕ ਦਿਤਾ ਗਿਆ।[3]
  •  ਕਜ਼ਾਖ਼ਸਤਾਨ – 14 ਨਵੰਬਰ 2013 ਤੋਂ ਕਜ਼ਾਖ਼ਸਤਾਨ ਨੂੰ ਇਹ ਹੱਕ ਹੈ।[4]
  •  ਲਾਤਵੀਆ – 2012 ਤੋਂ ਇਹ ਵੀ ਅਬਜ਼ਰਬਰ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।[5]
  •  ਫ਼ਲਸਤੀਨ – 21ਵੇਂ ਸਮੇਲਿਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਅਬਜ਼ਰਬਰ ਦਾ ਹੱਕ ਦਿਤਾ ਗਿਆ।[6]
  •  ਸਰਬੀਆ – 2012 ਤੋਂ ਅਬਜ਼ਰਬਰ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।[7][8][9]
  •  ਤੁਰਕੀ – ਇਸ ਦੇਸ਼ ਕੋਲ 2005 ਤੋਂ ਅਬਜ਼ਰਬਰ ਦਾ ਹੱਕ ਹੈ।[10]

ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ[ਸੋਧੋ]

  •  ਮੋਰਾਕੋ– ਇਹ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜੋ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਨੇ 12 ਨਵੰਬਰ 1984 ਨੂੰ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਵੱਲੋਂ 1982 ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਸ੍ਵੈ-ਫ਼ੈਸਲੇ ਦੇ ਲੋਕ-ਮੱਤ ਕਰਾਏ ਸਾਹਰਾਵੀ ਅਰਬ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਗਣਰਾਜ ਨੂੰ ਸੰਘ ਦਾ ਪੂਰਨ ਮੈਂਬਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਰੋਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਤਰਫ਼ਾ ਇਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਉਦੇਸ਼[ਸੋਧੋ]

  • ਅਫਰੀਕੀ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕੀ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਇਕਮੁੱਠਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ।
  • ਰਾਜ ਕਰਨ ਦੇ ਹੱਕ, ਖੇਤਰੀ ਇਕਸਾਰਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨੀ।
  • ਮਹਾਦੀਪ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਏਕੀਕਰਣ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ।
  • ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਮਹਾਦੀਪ ਦੇ ਲੋਕ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਅਤੇ ਆਮ ਅਹੁਦਿਆ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕਰਨਾ।
  • ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਚਾਰਟਰ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਦਾ ਐਲਾਨਨਾਮੇ ਦਾ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਹਿਯੋਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨਾ
  • ਮਹਾਦੀਪ ਦਾ ਅਮਨ, ਸੁਰੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ।
  • ਜਮਹੂਰੀ ਅਸੂਲ, ਅਦਾਰੇ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨਾ।
  • ਅਫਰੀਕੀ ਸੰਘ ਦੇ ਅਰਥਚਾਰੇ ਦੇ ਏਕੀਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਟਿਕਾਊ, ਆਰਥਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ।
  • ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਲੋਕ ਦੇ ਜੀਵਨ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਉਚਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰਗਰਮੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰ 'ਚ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ।
  • ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਗ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਮੌਜੂਦਾ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖੀ ਖੇਤਰੀ ਆਰਥਿਕ ਤਾਲਮੇਲ ਅਤੇ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ।
  • ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਮਹਾਦੀਪ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਤਰੱਕੀ ਲਈ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ।
  • ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੋਗ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਸਬੰਧਤ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਭਾਈਵਾਲ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ।

ਹੋਰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ[ਸੋਧੋ]

  • ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਇਹ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਫੈਸਲੇ ਤਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
  • ਸਥਾਈ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਕਮੇਟੀ, ਜੋ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਦੇ ਰਾਜਦੂਤ ਦੀ ਬਣੀ ਹੈ।
  • ਆਰਥਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ, ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ, ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਸਮਾਜ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸੰਸਥਾ ਹੈ।
  • ਮਨੁੱਖੀ ਅਤੇ ਪੀਪਲਜ਼ ਰਾਈਟਸ 'ਤੇ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਕਮਿਸ਼ਨ।
ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਦੇ ਖੇਤਰ
  ਉੱਤਰੀ    ਦੱਖਣੀ    ਪੂਰਬੀ    ਪੱਛਮੀ    ਕੇਂਦਰੀ 

ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ[ਸੋਧੋ]

ਹਵਾਲੇ[ਸੋਧੋ]

  1. "African Union anthem, etc.". Africamasterweb.com. Archived from the original on 15 ਸਤੰਬਰ 2015. Retrieved 26 November 2012.  Check date values in: |archive-date= (help)
  2. Dixon, Robyn (25 March 2013). "African Union suspends Central African Republic after coup". Los Angeles Times. Retrieved 25 March 2013. 
  3. "Haiti – Diplomacy: Haiti becomes a member of the African Union – HaitiLibre.com, Haiti News, The haitian people's voice". Haitilibre.com. Retrieved 26 November 2012. 
  4. "Kazakhstan was granted an observer status in the African Union". Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Kazakstan. Retrieved 30 January 2014. 
  5. "Latvia becomes observer to African Union". Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Latvia. 14 November 2013. Archived from the original on 9 ਅਕਤੂਬਰ 2019. Retrieved 30 January 2014.  Check date values in: |archive-date= (help)
  6. Fathya el-Dakhakhni (27 May 2013). "AU grants Palestine observer status". Egypt Independent. Retrieved 30 January 2014. 
  7. "Mrkić na samitu u Adis Abebi". B92. 30 January 2014. Retrieved 30 January 2014. 
  8. "Serbian FM urges African Union support". B92. Retrieved January 30, 2014. 
  9. "bilateral relations". Embassy of Serbia in Ethiopia. Retrieved 30 January 2014. 
  10. "Press Release Regarding The Participation Of H.e. Mr. Bekir Bozdağ, Deputy Prime Minister Of The Republic Of Turkey, In The 18th Ordinary Session Of The Assembly Of The African Union". Ministry of Foreign Affairs of Turkey. 28 January 2012. Archived from the original on 1 ਫ਼ਰਵਰੀ 2014. Retrieved 30 January 2014.  Check date values in: |archive-date= (help)