ਸਮੱਗਰੀ 'ਤੇ ਜਾਓ

ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਦੇ ਟਾਪੂ

ਗੁਣਕ: 13°22′46″N 74°40′23″E / 13.3795°N 74.6730°E / 13.3795; 74.6730
ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਤੋਂ
ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਟਾਪੂ
ਕੋਕੋਨਟ ਟਾਪੂ
ਟਾਪੂ
ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਟਾਪੂ is located in ਕਰਨਾਟਕ
ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਟਾਪੂ
ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਟਾਪੂ
ਕਰਨਾਟਕ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤੀ
ਗੁਣਕ: 13°22′46″N 74°40′23″E / 13.3795°N 74.6730°E / 13.3795; 74.6730
ਦੇਸ਼ਭਾਰਤ
ਰਾਜਕਰਨਾਟਕ
ਜ਼ਿਲ੍ਹਾਉਡੁਪੀ
ਉੱਚਾਈ
10 m (30 ft)
ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
 • ਅਧਿਕਾਰਤਤੁਲੂ, ਕੰਨੜ
ਸਮਾਂ ਖੇਤਰਯੂਟੀਸੀ+5:30 (ਆਈਐਸਟੀ)
ਚਾਰ ਟਾਪੂ-ਨਾਰੀਅਲ ਟਾਪੂ, ਉੱਤਰੀ ਟਾਪੂ, ਦਰਿਆਬਹਾਦੁਰਗੜ੍ਹ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਟਾਪੂ

ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਟਾਪੂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਕੋਨਟ ਆਈਲੈਂਡ ਅਤੇ ਥੋਨਸੇਪਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉੜੀਪੀ, ਕਰਨਾਟਕ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਲਪੇ ਦੇ ਤੱਟ ਤੋਂ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਛੋਟੇ ਟਾਪੂਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਹੈ। ਉਹ ਕਾਲਮਨਰ ਰਾਇਓਲਿਟਿਕ ਲਾਵਾ (ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਆਪਣੇ ਵਿਲੱਖਣ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਗਠਨ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।[1]

ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀਜ਼ ਟਾਪੂ ਦਾ ਬੇਸਾਲਟ ਉਪ-ਏਰੀਅਲ ਸਬਵੋਲਕੈਨਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੈਡਾਗਾਸਕਰ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮੈਡਾਗਾਸਕਰ ਦੀ ਰਫਟਿੰਗ ਲਗਭਗ 88 ਮਿਲੀਅਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਈ ਸੀ।[2]

ਕਾਲਮਨਰ ਰਾਇਓਲਾਈਟ ਲਾਵਾ ਇੱਥੇ ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜ ਦੇ ਚਾਰ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨ ਸਰਵੇਖਣ ਦੁਆਰਾ 2016 ਵਿੱਚ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ 34 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।[3][4][5] ਸਮਾਰਕ ਨੂੰ "ਜੀਓ ਟੂਰਿਜ਼ਮ" ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਈਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਤਿਹਾਸ

[ਸੋਧੋ]

ਸਾਲ 1498 ਵਿੱਚ, ਵਾਸਕੋ ਦਾ ਗਾਮਾ ਪੁਰਤਗਾਲ ਦੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀਜ਼ ਟਾਪੂਆਂ 'ਤੇ ਉਤਰਿਆ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਕਰਾਸ ਫਿਕਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦਾ ਨਾਮ ਓ ਪਦਰੋ ਦੇ ਸਾਂਤਾ ਮਾਰੀਆ ਰੱਖਿਆ, ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ, ਕੁਆਰੀ- ਈਸਾ ਮਸੀਹ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਮਾਲਾਬਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਾਲੀਕਟ (ਕੋਜ਼ੀਕੋਡ) ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਮੌਜੂਦਾ ਕੇਰਲ ਰਾਜ[6][7]

ਭੂਗੋਲ ਅਤੇ ਭੂਗੋਲ

[ਸੋਧੋ]

ਚਾਰ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਰੀ ਟਾਪੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੈਕਸਾਗੋਨਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੇਸਾਲਟਿਕ ਚੱਟਾਨ ਦਾ ਗਠਨ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਾਲਪੇ ਅਤੇ ਹੋਰ। ਇਹ ਟਾਪੂ ਲਗਭਗ 500 m (1,640.4 ft) ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ 100 m (328.1 ft) ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ । ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਹਨ, ਇਸਦਾ ਕਵਰ ਇੱਕ ਅਜ਼ੂਰ ਦੱਖਣੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰੰਗ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਟਾਪੂ ਨੂੰ ਨਾਰੀਅਲ ਆਈਲੈਂਡ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟਾਪੂਆਂ 'ਤੇ ਕੋਈ ਵਸੇਬਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।[8][9]

ਉੱਤਰ-ਦੱਖਣ ਇਕਸਾਰ ਟਾਪੂ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਲਗਾਤਾਰ ਲੜੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਚਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਟਾਪੂ ਨਾਰੀਅਲ ਟਾਪੂ, ਉੱਤਰੀ ਟਾਪੂ, ਦਰਿਆਬਹਾਦੁਰਗੜ੍ਹ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਟਾਪੂ ਹਨ।[10]

ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨ

[ਸੋਧੋ]
ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਟਾਪੂ ਵਿੱਚ ਬੇਸਾਲਟਿਕ ਚੱਟਾਨ ਦੇ ਗਠਨ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼

ਇਹਨਾਂ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਕਾਲਮਨਰ ਬੇਸਾਲਟਿਕ ਲਾਵਾ, ਜੋ ਕਿ ਡੇਕਨ ਟ੍ਰੈਪਸ ਦੇ ਬੇਸਾਲਟ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਕਸਤ ਹੈ, ਇੱਕ ਖਿਤਿਜੀ ਮੋਜ਼ੇਕ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਕਸਾਗੋਨਲ ਆਕਾਰ ਜਾਂ ਬਹੁ-ਮੁਖੀ (ਬਹੁਭੁਜ) ਕਾਲਮਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ " ਕਾਲਮਰ ਜੋੜ " ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਾਵਾ ਚੱਟਾਨਾਂ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੰਜ, ਛੇ ਜਾਂ ਸੱਤ-ਪਾਸੜ ਥੰਮ੍ਹ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਲਮੀਨਾਰ ਲਾਵਾ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ; ਕਾਲਮਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਲਗਭਗ 6 ਮੀਟਰ (20 ਫੁੱਟ) ਹੈ । ਅਜਿਹੀ ਘਟਨਾ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਅਤੇ ਦੁਰਲੱਭਤਾ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨ ਸਰਵੇਖਣ ਦੁਆਰਾ 2001 ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਟਾਪੂਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮਾਰਕ ਵਜੋਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਡੇਕਨ ਟ੍ਰੈਪਸ ਜੋ ਕ੍ਰੀਟੇਸੀਅਸ - ਈਓਸੀਨ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ 60 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਬਣੇ ਸਨ ਮਿਲੀਅਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਗਰਮ ਪਿਘਲੇ ਹੋਏ ਬੇਸਾਲਟਿਕ ਲਾਵੇ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੜ੍ਹ ਤੋਂ ਉੱਭਰਿਆ ਸੀ ਜੋ ਹੁਣ ਸਮਤਲ ਚੋਟੀ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਛੱਤਾਂ ਵਾਂਗ ਕਦਮਾਂ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਬੰਬਈ ਵਿਖੇ ਪੈਟ੍ਰੋਲੋਜੀ, ਪੈਲੀਓਮੈਗਨੈਟਿਜ਼ਮ ਅਤੇ ਟਾਪੂ ਦੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਤੱਥ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਂਦੇ ਹਨ।

  • ਟਾਪੂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਅਗਨੀਯ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸਿਡ ਰਚਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਡੈਸਾਈਟਸ, ਰਾਇਓਡਾਸਾਈਟਸ, ਰਾਇਓਲਾਈਟਸ ਅਤੇ ਗ੍ਰੈਨੋਫਾਇਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਪੈਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
  • ਨਾਰੀਅਲ ਟਾਪੂ 'ਤੇ ਕਾਲਮ ਜੁਆਇੰਟਿੰਗ ਪੈਟਰਨ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਕਸਤ ਹੈ।
  • ਖਣਿਜ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਪਲੇਜੀਓਕਲੇਜ਼, ਕੇ- ਫੇਲਡਸਪਾਰ, ਕੁਆਰਟਜ਼, ਆਰਥੋ- ਅਤੇ ਕਲੀਨੋਪਾਇਰੋਕਸੀਨ, ਓਲੀਵਿਨ, ਮੈਗਨੇਟਾਈਟ, ਅਤੇ ਇਲਮੇਨਾਈਟ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੁੰਜ ਦੇ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
  • ਟਾਪੂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦੇ ਮੈਗਨੈਟਿਕ ਗ੍ਰੈਨੁਲੋਮੈਟ੍ਰਿਕ ਅਧਿਐਨ (ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਾਪਮਾਨਾਂ 'ਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਹਿਸਟਰੇਸਿਸ ) ਮੈਗਨੇਟਾਈਟ ਦੀ ਮਲਟੀ ਡੋਮੇਨ (MD) ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ: "MD ਦੇ ਗਠਨ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਚੁੰਬਕੀ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਇਕਸਾਰਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ" ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ "ਇਹ ਅਗਨੀ ਸਰੀਰ ਜਾਂ ਤਾਂ ਐਨੀਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਾਂ ਇੱਕ ਘੁਸਪੈਠ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।"

ਗ੍ਰੇਟਰ ਇੰਡੀਆ (ਇੰਡੀਆ ਪਲੱਸ ਸੇਸ਼ੇਲਜ਼ ) ਅਤੇ ਮੈਡਾਗਾਸਕਰ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਉਪਰਲੇ ਕ੍ਰੀਟੇਸੀਅਸ ਵਿੱਚ 88 ਮੈ . ਇਸ ਅਨੁਮਾਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਉਸ ਪਹੁੰਚ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ ਕਿ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀਜ਼ ਟਾਪੂ (SMI), ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਫੇਲਸੀ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ( ਰਾਇਓਲਾਈਟਸ ਅਤੇ ਰਾਇਓਡਾਸਾਈਟਸ ) ਨੂੰ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ-ਕੇਂਦਰੀ ਦੇ 66 Ma ਡੇਕਨ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਸੂਬੇ ਦੇ ਇੱਕ ਦੂਰ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਭਾਰਤ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੜ੍ਹ ਬੇਸਾਲਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਬਾਅਦ ਦੇ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਕੇ-ਆਰ ਡੇਟਿੰਗ ਤਕਨੀਕ ਦੁਆਰਾ ਇਸਦੀ ਮਿਤੀ 93 ਮਾ. ਕਿਉਂਕਿ ਵਰਤੀ ਗਈ ਤਕਨੀਕ ਛੇ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਦੀ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਵਰਤੋਂ ਸੀ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਿਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮਨਮਾਨੇ ਡੇਟਾ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। SMI ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਦੀ 40 Ar– 39 Ar ( argon– argon dating ) ਦੀ ਵਿਧੀ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਠਾਰ ਅਤੇ ਆਈਸੋਕ੍ਰੋਨ ਯੁੱਗਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਹੈ। ਮੱਧਮਾਨ ਆਈਸੋਕ੍ਰੋਨ ਦੀ ਉਮਰ 85.6±0.9 Ma (2σ) ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੇ-ਆਰ (ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ-ਆਰਗਨ ਡੇਟਿੰਗ ) ਤਕਨੀਕ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰੀਕੈਂਬਰੀਅਨ ਭੂਮੀ ਲਈ ਅਪਣਾਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਫਿਕ-ਡੋਲੇਰੀਟਿਕ ਡਾਈਕ ਝੁੰਡਾਂ ਦੁਆਰਾ ਘੁਸਪੈਠ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਪ੍ਰੋਟੀਰੋਜ਼ੋਇਕ ਤੋਂ ਨਵੀਨਤਮ ਕ੍ਰੀਟੇਸੀਅਸ ਤੱਕ ਦੀ ਉਮਰ 69-66 Ma (ਡੇਕਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ) ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ। ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਰਲਾ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਦੋ ਖੇਤਰੀ ਡਾਈਕ (ਇੱਕ ਲਿਊਕੋਗ੍ਰੈਬਰੋ ਅਤੇ ਇੱਕ ਫੇਲਸਾਈਟ), ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਪੁਰਾਣੇ ਸਨ, 85 Ma ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਮਰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਮੈਡਾਗਾਸਕਰ ਹੜ੍ਹ ਬੇਸਾਲਟ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ 40 Ar– 39 Ar ਉਮਰ 89–85 Ma ਉੱਚਾ SMI ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਯੁੱਗ ਨਾਲ ਹੈ। ਅਧਿਐਨ ਦੁਆਰਾ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਸਿੱਟਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮੈਡਾਗਾਸਕਰ ਹੜ੍ਹ ਬੇਸਾਲਟ ਪ੍ਰਾਂਤ, ਐਸਐਮਆਈ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ, ਅਤੇ ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੇਰਲਾ ਡਾਈਕਸ 88 Ma 'ਤੇ ਅੱਪਰ ਕ੍ਰੀਟੇਸੀਅਸ ਵਿੱਚ, ਗ੍ਰੇਟਰ ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਮੈਡਾਗਾਸਕਰ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।[11]

ਭਾਰਤ ਦੇ ਜੀਵ-ਭੂਗੋਲਿਕ ਅਤੇ ਟੈਕਟੋਨਿਕ ਇਤਿਹਾਸ 'ਤੇ ਇਕ ਹੋਰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ:[12] "ਹਾਲਾਂਕਿ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਅਸਲ ਵਿਘਨ ਭੌਤਿਕ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਸਨ, ਜੀਵ-ਜੰਤੂ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਚੁਸਤ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਛੋਟੀਆਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਭਾਰਤ, ਆਪਣੀ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ, ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਮੈਡਾਗਾਸਕਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਿਹਾ ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਇਸਨੇ ਯੂਰੇਸ਼ੀਆ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।"

ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ

[ਸੋਧੋ]

ਟਾਪੂਆਂ ਦਾ ਪੱਛਮੀ ਤੱਟ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸ਼ੈੱਲ ਹੈਵਨ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੱਟ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਆਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਆਕਾਰਾਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸ਼ੈੱਲ ਹਨ। ਤੈਰਾਕੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਈ ਰੇਤ ਦਾ ਬੀਚ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬੇਸਾਲਟਿਕ ਚੱਟਾਨਾਂ ਨਾਲ ਖਿਲਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬੀਚ 'ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਗਾਰਡ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸੈਲਾਨੀ ਟਾਪੂਆਂ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾ ਜਾਣ।[13]

ਟਾਪੂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲਿੰਕ ਸਿਰਫ਼ ਮਾਲਪੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਕਸਬੇ ਰਾਹੀਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਵਾਲਾ ਬੰਦਰਗਾਹ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਬੀਚ ਰੌਚਕ ਹੈ. ਇਹ ਉਡੁਪੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ, ਟਾਪੂਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ। ਟਾਪੂਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਮਾਲਪੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਦੇ ਆਕਰਸ਼ਣ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਡਭੰਡੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਦਵੈਤ ਫਿਲਾਸਫੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੰਤ ਮਧਵਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀ ਬਲਰਾਮ ਦੀ ਤਸਵੀਰ।[14]

ਟਾਪੂਆਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਜੀਵ-ਜੰਤੂਆਂ ਅਤੇ ਡੇਰੀਆ ਬਹਾਦੁਰ ਘੁਰ (ਮਾਲਪੇ ਦੀ ਬੰਦਰਗਾਹ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਟਾਪੂ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਵਾਸਕੋ ਡੇ ਗਾਮਾ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਕਰਾਸ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ) ਦਾ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਵਰਣਨ ਜੌਹਨ ਸਟਰੋਕਸ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਕਲਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 1894 ਵਿੱਚ ਮੰਗਲੌਰ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕੁਲੈਕਟਰ ਸਨ।[15]

ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਟਾਪੂ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸਥਾਨ।
ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਜੀਵ ਜੰਤੂ

ਟਾਪੂਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ

[ਸੋਧੋ]

ਟਾਪੂਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਕਿਸ਼ਤੀ ਦੁਆਰਾ ਹੈ। ਉੱਨਤ ਬੋਟਿੰਗ ਸੇਵਾ ਲਈ ਮਾਲਪੇ ਬੀਚ 'ਤੇ ਜਾਓ ਜੋ ਕਿ ਉਡੁਪੀ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ 6 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਦੀ ਬਾਰੰਬਾਰਤਾ ਹਰ 20 ਮਿੰਟ ਹੋਵੇਗੀ. ਜਾਂ ਰੈਗੂਲਰ ਫੈਰੀ ਸਰਵਿਸ 6 ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ ਮਾਲਪੇ ਫਿਸ਼ਿੰਗ ਬੰਦਰਗਾਹ (ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਵਿਹੜਾ ਵੀ ਹੈ) ਤੋਂ ਟਾਪੂਆਂ ਤੱਕ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਦੀ ਬਾਰੰਬਾਰਤਾ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਵੱਖਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ 58 ਕਿਮੀ (36.0 ਮੀਲ) ਹੈ ਮੰਗਲੌਰ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ, ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਤੱਟਵਰਤੀ ਸ਼ਹਿਰ, ਜੋ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਵੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਧਾਰਮਿਕ ਸ਼ਹਿਰ ਉਡੁਪੀ, ਲਗਭਗ 60 km (37.3 mi) ਹੈ ਮੈਂਗਲੋਰ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਉੱਤਰ ਪੱਛਮ। ਮੁੰਬਈ, ਕੋਚੀ, ਕਜ਼ਾਕੂੱਟਮ, ਕਾਂਜੀਰਾਮੱਟਮ, ਥ੍ਰੀਪੁਨੀਥੁਰਾ, ਅਤੇ ਮੁਥਾਲਾਮਾਡਾ ਪੱਛਮੀ ਤੱਟ ਰੇਲਵੇ ਦੁਆਰਾ ਮਾਲਪੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।[16] ਕੋਂਕਣ ਰੇਲਵੇ (ਨਕਸ਼ੇ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ) ਟਾਪੂਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਤੋਂ ਲੰਘਦੀ ਹੈ, ਮੰਗਲੌਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਨੇੜੇ ਉਡੁਪੀ, ਕੁੰਡਾਪੁਰਾ, ਗੋਆ, ਰਤਨਾਗਿਰੀ ਅਤੇ ਰੋਹਾ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੀ ਹੈ। ਮਲਪੇ 4 km (2.5 mi) ਹੈ ਉਡੁਪੀ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ।

ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਆਈਲੈਂਡ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਦੇ ਟਾਪੂ

ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ

[ਸੋਧੋ]

ਹਵਾਲੇ

[ਸੋਧੋ]
  1. "Columnar Rhyolite". Geological Survey of India. Archived from the original on 2011-07-21. Retrieved 2008-07-26.. Geological Survey of India. Archived from the original on 21 July 2011. Retrieved 26 July 2008.
  2. "Relative fall in Sea level in parts of South Karnataka Coast by K.R.Subramanya". Current Science Volume 75 Pages 727-730. Retrieved 25 January 2009.
  3. "National Geological Monument, from Geological Survey of India website". Archived from the original on 12 July 2017. Retrieved 21 January 2019.
  4. "Geo-Heritage Sites". pib.nic.in. Press Information Bureau. 2016-03-09. Retrieved 2018-09-15.
  5. "Geo-Heritage Sites".
  6. "15 natural wonders in India you should know about". ibnlive.in.com/. Archived from the original on 1 September 2014. Retrieved 1 September 2014.
  7. Prabhu, Ganesh (2006-03-31). "A beach and an island to relax on". The Hindu. Archived from the original on 2006-12-13. Retrieved 2008-10-28.Prabhu, Ganesh (31 March 2006). . The Hindu. Archived from the original Archived 2006-12-13 at the Wayback Machine. on 13 December 2006. Retrieved 28 October 2008.
  8. "St Mary's Island". Retrieved 2009-01-24.
  9. "Where rocks tell a tale". The Hindu. 2002-09-16. Retrieved 2009-01-24."Where rocks tell a tale". The Hindu. 16 September 2002. Retrieved 24 January 2009.
  10. "Petrology and palaeomagnetism of volcanic rocks of the St. Marry Islands". Indian Institute of Technology, Doctoral thesis by A. B. Valsangkar. Retrieved 2009-01-25.[permanent dead link]
  11. Pande, Kanchan; Sheth, Hetu C.; Bhutani, Rajneesh (2001-11-30). "40Ar–39Ar age of the St. Mary's Islands volcanics, southern India: record of India–Madagascar break-up on the Indian subcontinent" (PDF). Earth and Planetary Science Letters. 193 (1–2): 39–46. Bibcode:2001E&PSL.193...39P. CiteSeerX 10.1.1.501.3666. doi:10.1016/S0012-821X(01)00495-2. Retrieved 2009-01-24.
  12. Briggs, J.C. (March 2003). "The biogeographic and tectonic history of India". Journal of Biogeography. 30 (3): 381–388. doi:10.1046/j.1365-2699.2003.00809.x.
  13. "St Marys Island, Udippi, Karnataka". Maps of India. July 2011. Retrieved February 9, 2012.
  14. "St Mary's Islands". Archived from the original on 27 ਦਸੰਬਰ 2008. Retrieved 24 January 2009.
  15. Madhyastha, M.N.; Abdul Rahiman, M.; Kaveriappa, K.M. (1982). "A Brief History of Scientific Technology, Research and Educational Progress of South Kanara, Karnataka State" (PDF). Indian Journal of History of Science. 17 (2): 260–267. Archived from the original (PDF) on 19 ਜੁਲਾਈ 2011. Retrieved 24 January 2009.
  16. "Columnar Rhyolite". Geological Survey of India. Archived from the original on 2011-07-21. Retrieved 2008-07-26.

ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ

[ਸੋਧੋ]