ਅਮਜਦ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ
ਅਮਜਦ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ | |
|---|---|
 ਅਮਜਦ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ 2000 ਵਿੱਚ ਤੀਰੂਵੰਥਪੁਰਮ ਵਿੱਚ | |
| ਜਾਣਕਾਰੀ | |
| ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਮ | ਮਾਸੂਮਅਲੀ ਖ਼ਾਨ |
| ਜਨਮ | 9 ਅਕਤੂਬਰ 1945 ਗਵਾਲੀਅਰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜ |
| ਵੰਨਗੀ(ਆਂ) | ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ |
| ਸਾਜ਼ | ਸਰੋਦ |
| ਵੈਂਬਸਾਈਟ | sarod.com |
ਅਮਜਦ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ (ਜਨਮ 9 ਅਕਤੂਬਰ 1945) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਸਰੋਦ ਵਾਦਨ ਦਾ ਉਸਤਾਦ ਹੈ। ਖ਼ਾਨ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ 1960 ਦੇ ਬਾਅਦ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਧਰ ਤੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ 2,001 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ, ਪਦਮ ਵਿਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।[1][2] ਅਮਜਦ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਵੱਲੋਂ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਆਪਣੇ ਬਹੁਮੁੱਲੇ ਯੋਗਦਾਨ ਬਦਲੇ ਕੇਰਲ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵੱਕਾਰੀ ਐਵਾਰਡ ਸਵਾਤੀ ਸੰਗੀਤ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
 | ਇਹ ਲੇਖ ਅਧਾਰ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਵਧਾਕੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀ ਮੱਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। |
ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
[ਸੋਧੋ]ਉਸਤਾਦ ਅਮਜਦ ਅਲੀ ਖਾਨ 9 ਅਕਤੂਬਰ 1945 ਨੂੰ ਗਵਾਲੀਅਰ ਦੇ ਦਰਬਾਰੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹਾਫ਼ਿਜ਼ ਅਲੀ ਖਾਨ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਜਹਾਂ ਦੇ ਸੱਤ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਮਾਸੂਮ ਅਲੀ ਖਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ ।[3][4] ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਬੰਗਸ਼ (ਗਵਾਲੀਅਰ) ਵੰਸ਼ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖਾਨ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਦੀ ਛੇਵੀਂ ਪੀਡ਼੍ਹੀ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ -ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਰੋਦ ਦੀ ਕਾਢ ਕੱਢੀ ਹੈ।[4][5][6] ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਨਾਮ ਇੱਕ ਸਾਧੂ ਦੁਆਰਾ ਬਦਲ ਕੇ ਅਮਜਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।[3] ਖਾਨ ਨੇ ਹੋਮਸਕੂਲਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਸਿਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਜੋ ਗਵਾਲੀਅਰ ਘਰਾਣੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ, ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਪਡ਼੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।[3] ਸੰਨ 1957 ਵਿੱਚ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਹਾਫਿਜ਼ ਅਲੀ ਖਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਹਿਮਾਨ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦਿੱਲੀ ਚਲਾ ਗਿਆ।[3] ਹਾਫ਼ਿਜ਼ ਅਲੀ ਖਾਨ ਨੇ ਜਾਦੂਈ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਤਾਨਸੇਨ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਤੋਂ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਮੁਗਲ ਸਮਰਾਟ ਅਕਬਰ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ 'ਨਵ-ਰਤਨ' (ਨੌਂ ਰਤਨ) ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਮਜਦ ਅਲੀ ਖਾਨ ਤਾਨਸੇਨ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ।[7] ਹਾਫ਼ਿਜ਼ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਰਸਮੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਬਾਰੇ ਯਕੀਨ ਦਿਵਾਇਆ, ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਅਮਜਦ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮਾਡਰਨ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਵਜੋਂ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ 1958 ਤੋਂ 1963 ਤੱਕ ਮਾਡਰਨ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪਡ਼੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
[ਸੋਧੋ]- ↑ Ramnarayan, Gowri (8 January 2006). "Commitment to tradition". The Hindu. Archived from the original on 10 ਜਨਵਰੀ 2006. Retrieved 21 November 2009.
{{cite news}}: Italic or bold markup not allowed in:|publisher=(help); Unknown parameter|dead-url=ignored (|url-status=suggested) (help) - ↑ Steinberg, David (11 April 2004). "Sarod player preaches music". Albuquerque Journal. Retrieved 21 November 2009.
{{cite news}}: Italic or bold markup not allowed in:|publisher=(help) - 1 2 3 4 Sawhney, Anubha (23 November 2003). "Amjad Ali Khan, unplugged (interview with him)". The Times of India. Times News Network. Retrieved 26 January 2018.
- 1 2 Bhatia, Shyam (1 October 2002). "The sound of sarod music". Rediff.com. Retrieved 26 January 2018.
- ↑ Weisman, Steven R. (7 June 1988). "Traditionalist Reshapes India's Ancient Sarod". The New York Times. Retrieved 26 January 2018.
- ↑ Rockwell, John (24 February 1991). "Review/Music; Another Indian Master, This Time of the Sarod". The New York Times. Retrieved 26 January 2018.
- ↑ "Ustad Amjad Ali Khan". 20 April 2017.
ਭਾਰਤੀ ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਤਗਮੇ  | |||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ਨਾਗਰਿਕ | |||||||||||||||||||||
| ਸੈਨਾ |
| ||||||||||||||||||||
